1771

1771 (ვითოშ შკვითოშ სუმონეჩდოვითაართი) წანაგრიგორიანული კალენადრიშ ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე თუთაშხა დო იულიანური კალენდარიშ ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე შურიშხა. თე წანას კალენდარეფს შქას გინორთა რდჷ 11 დღა. თე წანა რე XVIII ოშწანურაშ მა-8 დეკადაშ 1-ა წანა.

wikistub ათე სტატია მერკე რე.
თქვა შეგილებუნა ქიმეხვარათ ვიკიპედიას დო გაგშათინათ დო გახვეიანათ.
ვითოშწანურა: I · II · III
ოშწანურა: XVII · XVIII · XIX
წანეფი: 1768 · 1769 · 1770 
1771
1772 · 1773 · 1774
1228

1228 (ვითოშ ჟიროშ ეჩდობრუო) წანა — იულიანური კალენდარიშ ნარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე შურიშხა. თე წანა რე XIII ოშწანურაშ მა-3 დეკადაშ მა-8 წანა.

1714

1714 (ვითოშ შკვითოშ ვითაანთხი) წანა — გრიგორიანული კალენადრიშ ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე თუთაშხა დო იულიანური კალენდარიშ ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ობიშხა. თე წანას კალენდარეფს შქას გინორთა რდჷ 11 დღა. თე წანა რე XVIII ოშწანურაშ მა-2 დეკადაშ მა-4 წანა.

1715

1715 (ვითოშ შკვითოშ ვითოხუთი) წანა — გრიგორიანული კალენადრიშ ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე თუთაშხა დო იულიანური კალენდარიშ ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე შურიშხა. თე წანას კალენდარეფს შქას გინორთა რდჷ 11 დღა. თე წანა რე XVIII ოშწანურაშ მა-2 დეკადაშ მა-5 წანა.

1768

1768 (ვითოშ შკვითოშ სუმენეჩდობრუო) წანა — გრიგორიანული კალენადრიშ ნარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ობიშხა დო იულიანური კალენდარიშ ნარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე თახაშხა. თე წანას კალენდარეფს შქას გინორთა რდჷ 11 დღა. თე წანა რე XVIII ოშწანურაშ მა-7 დეკადაშ მა-8 წანა.

1769

1769 (ვითოშ შკვითოშ სუმენეჩდოჩხორო) წანა — გრიგორიანული კალენადრიშ ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ჟაშხა დო იულიანური კალენდარიშ ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ცაშხა. თე წანას კალენდარეფს შქას გინორთა რდჷ 11 დღა. თე წანა რე XVIII ოშწანურაშ მა-7 დეკადაშ მა-9 წანა.

1770

1770 (ვითოშ შკვითოშ სუმონეჩდოვითი) წანა — გრიგორიანული კალენადრიშ ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე თუთაშხა დო იულიანური კალენდარიშ ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ობიშხა. თე წანას კალენდარეფს შქას გინორთა რდჷ 11 დღა. თე წანა რე XVIII ოშწანურაშ მა-7 დეკადაშ მა-10 წანა.

1772

1772 (ვითოშ შკვითოშ სუმონეჩდოვითოჟირი) წანა — გრიგორიანული კალენადრიშ ნარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ჯუმაშხა დო იულიანური კალენდარიშ ნარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ჟაშხა. თე წანას კალენდარეფს შქას გინორთა რდჷ 11 დღა. თე წანა რე XVIII ოშწანურაშ მა-8 დეკადაშ მა-2 წანა.

1773

1773 (ვითოშ შკვითოშ სუმონეჩდოვითოსუმი) წანა — გრიგორიანული კალენადრიშ ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ობიშხა დო იულიანური კალენდარიშ ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე თახაშხა. თე წანას კალენდარეფს შქას გინორთა რდჷ 11 დღა. თე წანა რე XVIII ოშწანურაშ მა-8 დეკადაშ მა-3 წანა.

1774

1774 (ვითოშ შკვითოშ სუმონეჩდოვითაანთხი) წანა — გრიგორიანული კალენადრიშ ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე შურიშხა დო იულიანური კალენდარიშ ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ჯუმაშხა. თე წანას კალენდარეფს შქას გინორთა რდჷ 11 დღა. თე წანა რე XVIII ოშწანურაშ მა-8 დეკადაშ მა-4 წანა.

1778

1778 (ვითოშ შკვითოშ სუმონეჩდოვითობრუო) წანა — გრიგორიანული კალენადრიშ ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ცაშხა დო იულიანური კალენდარიშ ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე თუთაშხა. თე წანას კალენდარეფს შქას გინორთა რდჷ 11 დღა. თე წანა რე XVIII ოშწანურაშ მა-8 დეკადაშ მა-8 წანა.

1779

1779 (ვითოშ შკვითოშ სუმონეჩდოვითოჩხორო) წანა — გრიგორიანული კალენადრიშ ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ობიშხა დო იულიანური კალენდარიშ ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე თახაშხა. თე წანას კალენდარეფს შქას გინორთა რდჷ 11 დღა. თე წანა რე XVIII ოშწანურაშ მა-8 დეკადაშ მა-9 წანა.

1848

1848 (ვითოშ ბრუოშ ჟარნეჩდობრუო) წანა — გრიგორიანული კალენადრიშ ნარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე შურიშხა დო იულიანური კალენდარიშ ნარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე ცაშხა. თე წანას კალენდარეფს შქას გინორთა რდჷ 12 დღა. თე წანა რე XIX ოშწანურაშ მა-5 დეკადაშ მა-8 წანა.

1849

1849 (ვითოშ ბრუოშ ჟარნეჩდოჩხორო) წანა — გრიგორიანული კალენადრიშ ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე თუთაშხა დო იულიანური კალენდარიშ ვანარკი წანმოწანა, ნამუშ მაართა დღა რე შურიშხა. თე წანას კალენდარეფს შქას გინორთა რდჷ 12 დღა. თე წანა რე XIX ოშწანურაშ მა-5 დეკადაშ მა-9 წანა.

XVIII ოშწანურა

მავითობრუო (XVIII) ოშწანურა — იულიანური კალენდარიშ მეჯინათ, ოშწანურა იჭყაფუ 1701 წანას დო ითებუ 1800 წანას.

ვითწანურეფი დო წანეფი

ოშწანურაშ შანულამი მოლინეფი

1701 -

1702 -...

1798 -

1799 -ოშწანურაშ შანულამი მოღალეეფი

1701 -

1702 -...

1798 -

1799 -

ენციკლოპედია ბრიტანიკა

„ბრიტანიკა“ ,„ბრიტანული ენციკლოპედია“ (ინგლ. Encyclopaedia Britannica [ɪnˌsaɪkləˈpiːdiə bɹɪˈtænɪkə]), ართ-ართი უჯვეშაში უნივერსალური ენციკლოპედია მოსოფელს. მაართათ გჷშეშქვინჷ 1768-1771 წანეფც ედინბურგის, შოტლანდია (დიდი ბრიტანეთი), მუჭოთ ხელუანობაშ დო მენცარობაშ ლექსიკონქ, ახალი გეგმაშ მეჯინათ. თიშ უკული ბრიტანიკაქ შანულამი ინგლისურნინამი ოართე ენციკლოპედიაშ ჯოხო ქჷმიპალუ დო ამდღათ იკოროცხუ ართ-ართი უშანულამაშ ოჩინობარე წინგო ინგლისურ ნინაშა. თის გიშმაშქვანც კინე თე ჯოხოდვალაშ კერძო კორპორაცია.

გვიანი XVIII ოშწანურაშე ორდოულ XX-შახ ბრიტანიკაშ სტატიეფი ოირკოჩეთ იკოროცხუდ, მუჭოთ უპირველაში ავტორიტეტი ნამდგარდია ოკითხუშე დო ხშირას თის წყუთ ირინუანდეს ახალი რკვიას დო ვარ თეორიას, ნამუთ ომენცარე აუდიენციაშა რდჷ მერხველერი. გვალო თე პერიოდის მიძინჷ ბრიტანიკაქ უდიდაში რეპუტაცია დო უნიკალური პოზიცია დეკინჷ ინგლისურნინამ კულტურას.

ენციკლოპედიაშ როლქ ძალამც დითირჷ ორდოული მა-20 ოშწანურაშე, მუქუთ ესახჷ ბრიტანიკაშ მა-11 გჷშაშქუმალაშე დო უკულნეშის. თე ბორჯიშე ენციკლოპედია უმოსი საართო რეფერატო გჷნმირთუ ალაზიმაფათ უმოსი ფირჩა აუდიენციაშო, უმოსი კულე, ლექინას ეიოჩამალი სტატიეფით. თინეფი უკვე ვა წჷმარინუანდეს მაართა ავტორიტეტული წყუშ როლც მუდგაინი ოკითხუს; ალმახანურ პერიოდის ენციკლოპედია დოთირუ მიარე აკადემიურ ჟურნალქ, ოხემაჯღვერექ, სპეციალიზაფილ პუბლიკაციაქ დო ელექტრონულ რესურსიქ.

ამდღა ბრიტანიკა ეტაპობურო გინმურც ელექტრონულ ვერსიეფშა, ნამუთ სიდი-რომეფც დო ვარ ინტერნეტის რე ხემიოჭირინაფუ. თის უწენც ირიათო მარდუ ალტერნატიული წყუეფიშ კვათირ კონკურენციაწკჷმა ლჷმა. თეშ უმკუჯინუო, ბრიტანიკაშ სტატიეფი ოირკოჩეთ აღიარაფილიე, მუჭოთ კორექტული, გჷნომოწმაფილი, გიოპონალი დო გოთინილი დო თინა ამდღარშახ რგებაფულენც მაღალი რეპუტაციათ.

ვოლფგანგ ამადეუს მოცარტი

ვოლფგანგ ამადეუს მოცარტი (გერმ. Wolfgang Amadeus Mozart; რსული ჯოხო Joannes Chrysostomus Wolfgangus Theophilus Mozart) (დ. 27 იანარი, 1756, ზალცბურგი — ღ. 5 ქირსეთუთა, 1791 ვენა) — ავსტრიალი კომპოზიტორი, ინსტრუმენტალისტი, დირიჟორი, ვენაშ კლასიკური სკოლაშ წჷმმარინაფალი.

მოცარტიშ ნაწარმებეფი დიდმშანულამი რე მუსიკალურ ოქიანუშო დო მიშმურს ირი მუსიკოს-მარსულებერიშ რეპერტუარშა.

კაცია II დადიანი

კაცია II დადიანი — ოდიშიშ თარი 1758-1788 წწ., ოტია დადიანიშ სქი. 1757 ოდიშიშ დჷმახვარე ლესქერს დუდენდჷ ხრესილიშ ბურჯაფის. 1770-1771 წწ. ბჟადალ საქორთუოს მარენჯი რუსეთიშ კორპუსის ოხვარუდჷ ოსმალეთიშ სააწმარენჯო ბურჯაფის (რუსული წყუეფიშ ჩინებათ, ძალამი გოჭოფილი პოზიცია უკებუდჷ). 1780 წანას, კაცია II დადიანქ სოლომონ I-აშ მოხვარათ რუხიშ ბურჯაფის გიორჯგინჷ აფხაზეთიშ თარს. უკულიანს თინა აქტიურო ოკათუდჷ აფხაზეთიშ ოთარეშ ჸუდეშ დინოხოლენ საქვარეფს; ოხვარუდჷ ზურაბ შარვაშიძეს დორხველი ჯიმასქუაშ - ქელაიშ-აჰმედ-ბეგიშ სააწმარენჯო ბურჯაფის. სოლომონ I-აშ ღურაშ უკული მეხვარჷ დავით გიორგიშ სქის იმერეთიშ ომაფე ხვისტაშ მოპალაფაშო.

საქორთუო

საქორთუო (ქორთულო: საქართველო) — ქიანა ევრაზიას, კავკაციას, უჩა ზუღაშ ბჟაეიოლშე. ოორუეშე უხურგანს რუსეთიშ ფედერაცია, ოჩხანეშე — სომხეთი დო თურქეთი, ბჟაეიოლშე — აზერბაიჯანი დო ბჟადაალშე — უჩა ზუღა. საქორთუოს ოხორანს 4 661 473 კოჩი. საქორთუოშ ნანანოღა დო უდიდაში ნოღა რე ქართი. ქიანაშ ოფიციალური ნინა რე ქორთული (აფხაზეთის აფხაზური ქორთულწკჷმა ართო). საქორთუო ტრანსკონტინენტური ქიანა რე დო ევროპა-აზიაშ სანძღოს მილარე, მარა სოციალურო დო კულტურულო ევროპაშ ნორთი რე.

საქორთუოშ ამდღარი ტერიტორია ჯვეში ქუაშ ხანაშე მოჸუნაფილი ირო დოხორელი რდჷ. კლასიკურ ანტიკური ხანას თაქ გოპეულუუ მაართა ქორთულ სახენწჷფოეფქ: კოლხაქ დო იბერიაქ. თენა რდჷ გიოჭყაფალი ართამი ქორთული კულტურაშ დო სახენწჷფოშ. ქირსიანობა სახენწჷფო რელიგიათ მაანთხა ოშწანურას აღიარეს ბჟაეიოლ საქორთუოს, მარა აქი თე რელიგიაქ დიო ხოლო მაართა ოშწანურაშე გიისჷმუ. ქიანაქ ართამ მონარქიათ გინირთჷ 1008 წანას. იმპერიულ რუსეთიქ ქორთული დიხეფი მოზოგ-მოზოგო მიდეღჷ 1801-1866 წანეფს. რუსეთიშ რევოლუციაშ უკული საქორთუოქ კჷნ ზოხორინელ, დემოკრატიულ სახენწჷფოთ გინირთჷ, მარა ახალი დუდიშული ქიანა ხვალე სუმ წანას არსებენდჷ (1918 - 1921). 1921 წანას საქორთუოქ სოციალისტური რესპუბლიკეფიშ რსხუშ ნორთო გინირთჷ. 1991 წანას თექ ზოხორინალა მიიღჷ დო ამდღარშახ ზოხორინელი რე.

სოხუმი

საქორთუოშ ოკუპირაფილი ნოღა

სოხუმი (აფხ Аҟәа აყუა,ქორთ. სოხუმი) — ნოღა საქორთუოს, აფხაზეთიშ ავტონომიური რესპუბლიკაშ ნანანოღა, სოხუმიშ მუნიციპალიტეტიშ ადმინისტრაციული ცენტრი. იდვალუაფუ უჩა ზუღაშ ბჟაეიოლ წყარპიჯის. ნოღაშ სტატუსიქ მიაჩჷ 1848 წანას. 1991 წანაშ კონფლიქტიშახ სოხუმი საქორთუოშ ართ-ართი მაჸონაფალი ოტრანსპორტე (ოზუღე პორტი, რკინაშარაშ ვაგზალი, აეროპორტი), კულტურული დო ოკურორტე-ტურისტული ცენტრი რდჷ. 1991 წანაშ მუნაჩემეფით, ნოღას ოხორანდჷ 120,000 კოჩი, 2010 წანაშ მუნაჩემეფით — 39,100 კოჩი.

1992-93 წანეფიშ რუსეთ-საქორთუოშ ლჷმაშ გეშა ნოღაქ მიოდინუ მუში შანულობა. 1993 წანაშ ეკენიას, რუსულ ჯარქ აფხაზ სეპარატისტეფწკჷმა, თექიან სომეხეფწკჷმა დო ოორუე-კავკაციარ მოხალისეეფწკჷმა ართო ნოღა შტურმით გეჭოფუ. მოხვადჷ ეთნიკური ქორთუეფიშ დო შხვა ნაციეფიშ ეთნიკური წიმინდუაქ. თხოზინელეფი ამდღა ხოლო ელჷნა მუნეფიშ ჸუდეეფშა დორთას.

სოხუმი გეკიდილიე უთარაშო წყარმალუეფიშ გუმისთაშ დო კელასურიშ თუდოლენი მალობეფიშ შქას დვალირ რზენ-დჷკის, ოდო თიში ობჟათე-ბჟაეიოლი ნორთი — წყარმალუეფიშ ბესლეთიშ დო კელასურიშ შქას დვალირი ინწრო ძგა რზენ-დჷკის. ნოღაშ დოხორინი იფაჩუ გა-სუკეფს, ნამუეფჷთ ზუღაპიჯიშ დჷკის ოორუე-ელახჷშე ომძღჷ. სოხუმიშ ფართობი 23,3 კმ².

შხვა ნინეფს

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.