Geç Tunç Çağı

Geç Tunç Çağı, MÖ 1550 ve 1200 arası döneme verilen ad.

Bu dönemde Anadolu'da Hattileri ortadan kaldıran Hititler egemen olmuştur. Çağın sonuna doğru Hititler yıkılmıştır.

Üç dönem sistemi
Holosen Çağ Tarihte Dönem
Demir Çağı
  Geç Tunç Çağı  
  Orta Tunç Çağı
  Erken Tunç Çağı
Tunç Çağı
    Bakır Çağı  
  Cilalı Taş Devri
Orta Taş Çağı/Orta Taş Çağı
Buzul Çağı     Üst Paleolitik  
    Orta Paleolitik
    Alt Paleolitik
  Eski Taş Çağı
Taş Devri
Antik Yakın Doğu

Antik Yakın Doğu, modern Orta Doğu, Mezopotamya (modern Irak, Türkiye'nin güneydoğusu ile Suriye'nin kuzeydoğusu), antik Mısır, antik İran (Elam, Medya, Fars Eyaleti, Part İmparatorluğu ve Anadolu) ve Levant (modern Suriye, Lübnan, İsrail, Ürdün, Kıbrıs ve Girit)'i kapsayan ilk çağ medeniyeti için kullanılan terim.

Babil kralları listesi

Babil Krallarının Listesi

Antik aşağı Mezopotamya'da büyük bir şehir ve imparatorluk olan Babil'in krallarının aşağıda sunulan listesi arkeolojik kazılardan elde edilen bulguların ışığı altında hazırlanmıştır.

Didnauri

Didnauri (Gürcüce: დიდნაური) Geç Tunç Çağı/Erken Demir Çağı dönemlerinden kalma, Gürcistan'da yer alan bir arkeolojik sittir. Ülkenin en güneydeki Dedoplistskaro belediyesinde, Shiraki Ovası'nın bozkırlarında yer almaktadır. Devam eden saha çalışmalarını destekleyen Gürcistan Ulusal Kültür Mirası Koruma Ajansı, Didnauri'nin Güney Kafkasya'da ortaya çıkarılan "şimdiye kadarki en büyük yerleşim yeri" olarak nitelendirdi. Sit, Gürcistan'ın Kültürel Mirasının Taşınmaz Anıtları listesine yazılmıştır.

Hattuşaş

Hattuşaş, Hititler'in geç tunç çağı dönemindeki başkentidir. Çorum il merkezinin 82 km güneybatısındaki günümüzdeki adıyla Boğazkale ilçesinde bulunmaktadır.

Havuz, Kangal

Havuz, Sivas ilinin Kangal ilçesine bağlı bir beldedir.

Kilise Tepe Höyüğü

Kilise Tepe Höyüğü, Mersin İl merkezinin batısında, Mut İlçesi'nin kabaca 20–21 km. güneydoğusunda, Silifke'nin 36 km. kuzeybatısında Kışlaköy Köyü'nün 1 km. kuzeyinde yer alan bir höyüktür. Göksu Nehri üzerinde yapımı planlanan Kayraktepe Barajı su toplama sahası içinde kalacak olan höyük Maltepe Höyüğü olarak da bilinmektedir.

Kuban kültürü

Kuban kültürü yaklaşık 1100-400 MÖ önce geç Tunç Çağı ve Kuzey ve Orta Kafkasya Demir Çağı kültürüdür. Batı Kafkasya'da Kharachoi kültürü ve Kolhis kültüründen önce gelmiş bir kültürdür.

1869 yılında Koban köyünde savaş baltaları, hançer, süs eşyaları ve diğer nesneler keşfedildi. Bugün Maykop'da binlerce Kuban kültürüne ait değerli eşya çıkarılmıştır. Bunlar Maykop'daki ulusal müzelerde

sergilenmektedir. Amjad Jaimoukha gibi birçok bilim adamı Koban kültürü hakkında çalışmakta. En iyi örnekler MÖ 7. yüzyılda Serzhen-Yurt etrafında önemli bir merkez oldu. (Bugünkü Çeçenistan)

Kuban kalıntıları konutlar, taş köprüler, sunaklar, demir nesneler, kemik ve kil ve taş eserler yer alıyor. Orak ve tahıl değirmenleri vardı. Daha çok tahıl buğday çavdar ve arpa yetiştiriciliği ile uğraşırlardı. Sığır, koyun, keçi, eşek, domuz ve at en popüler hayvanlardan biriydi ki At Kubanlar tarafından kutsaldı. Kubanlılar seramik, altın, gümüş, bakır ve takıcılık işlerinde ustaydılar.Amjad Jaimoukha tüm bu kültürlerin muhtemelen Kuzey Kafkas Nah (yani Çeçen ve İnguş) genetik ataları arasında yer alan insanlar tarafından yapılan ise bu kültürel ve dilsel ataları tarafından yapılan ilk kültür oldu ya Koban veya Kharachoi kültür olduğunu savunuyor. Çeçenlerin (Çeçenlerin ilk 3000-4000 yıl önce kendi ülkelerine geldiği anlaşılıyor). Kuban Kültürü Batı Kafkas Halklarını temsil ettiği gibi Çeçen ve İnguşları da temsil

etmektedir.

Kuş Krallığı

Kuşitler veya Kuş Krallığı, Sudan ve Güney Mısır'ın Nil Vadisi'nde yer alan Nübye'de kurulmuş eski bir krallıktır.

Nübye'deki Kuşit egemenliği, Geç Tunç Çağı çöküşünden ve Mısır Yeni Krallığının dağılmasından sonra kuruldu. Kuş, erken döneminde Napata'da (modern Karima, Sudan) merkezlenmiştir. Daha sonra, MÖ 8. yüzyılda, Kuşitlerin Mısır'ı işgali ile Kuşit hükümdarlar aynı zamanda Mısır'ın yirmi beşinci hanedanı olarak firavun sıfatına sahip olmuşlardır. Ancak bir yüzyıl sonra Kuşitler, Esarhaddon egemenliği altındaki Yeni Asur İmparatorluğu tarafından Mısır'dan kovulmuşlardır.

Klasik antik dönemde, Kuşitlerin imparatorluk başkenti Meroe'de bulunuyordu. Erken Yunan coğrafyasında, Meroitik krallık "Aethiopia" olarak biliniyordu. Kuş Krallığı MS 4. yüzyılda iç ayaklanmalar nedeniyle zayıflayıp dağılana kadar varlığını korudu. Meroe ise Aksum Krallığı tarafından ele geçirilip yakıldı. Yenilginin ardından Nubiler, daha sonra hristiyanlaşacak Nobatya, Mukurra ve Alodya krallıklarını kurdular.

Orta Taş Çağı

Orta Taş Çağı, Orta Taş Devri veya Mezolitik dönem, M.Ö. 22.000-10.000.

Paleolitik ve Neolitik arası bir geçiş dönemidir. Taştan aletler daha çeşitlidir. Köpek ilk evcil hayvan olarak görülür. Gıda birikimine de başlanır. Mağara resimleriyle ilk resim sanatı ortaya çıkmıştır. Önemli bazı merkezler Samsun Tekkeköy, Karain ve Beldibi'dir.

Orta Tunç Çağı

Orta Tunç Çağı, aynı zamanda Asur Ticaret Kolonileri çağı ve Eski Hitit Çağı olarak adlandırılır. Orta Tunç Çağı döneminde Asur'dan gelen tüccarlar sayesinde Anadolu'da ticaret merkezleri kurulmuştur. Bu merkezlerin büyüğüne "karum", küçüğüne ise "wabartum" denir. Asurlu tüccarlar Anadolu'ya kalay ve kumaş getirmişlerdir. Anadolu'dan gümüş, altın, işlenmiş bakır götürmüşlerdir. Kültepe'de çivi yazılı tabletler bırakmışlardır. Bu yazılı tabletlerin sayısı 20.000'i bulmaktadır, arkeologlar bu yazılı tabletlerle yazının Mezopotamya'dan Anadolu'ya geldiğini söylemektedir.

Silifke Müzesi

Silifke Müzesi, Mersin ilinin Silifke ilçesinde yer alan ve en eski parçası MÖ 2700 tarihlenen müze. 20.677 esere ev sahipliği yapan müze Almanya'daki Haßloch Müzesi ise kardeş müzedir.

Sos Höyük

Sos Höyük, Erzurum il merkezinin 24 km kuzeydoğusunda, Pasinler ilçesinin 13 km batısında yer alan bir höyüktür. Yakınındaki Yiğittaşı Köyü'nün eski adının Sos olmasından, arkeoloji literatüründe bu adla geçmektedir. Aras Nehri'nin bir kolu olan Çökender Deresi'nin hemen güney kıyısındadır. Tepe olarak 270 x 150 metre boyutlarında 1,2 hektarlık bir alanı kaplamakta olup 20 metre yüksekliktedir.

Tille Höyük

Tille Höyük, Adıyaman ilinin Kâhta ilçesinin 30 km. doğusunda, Fırat'ın batı tarafında yer alan bir höyüktür. Höyüğün doğu, batı ve güney yamaçlarında eski adı Tille, günümüzde adı Geldibuldu olan küçük bir köy yerleşimi vardır. Fırat'a katılan bir derenin dar vadisindeki yerleşme doğu terasıyla birlikte 200 x 140 metre, 26 metre yüksekliktedir ve üstünde bir düzlük vardır.

Tunç Çağı

Tunç Çağı veya Bronz Çağı, Antik Avrupa, Asya ve Orta Doğu halklarının hammadde ve alet kültürlerindeki üçüncü evre. Bölgeden bölgeye fark etmekle birlikte yaklaşık olarak MÖ 3000 - MÖ 1000 yılları arasında gerçekleşmiştir. Kalay ve bakırın karışımından oluşan tunç Anadolu'da Kalkolitik sonunda görülür. Ancak tunç madeninin alet ve kap yapılmasında kullanılması MÖ 3. binyıl başlarına rastlar.

Mezopotamya'da ve Mısır'da tunçtan eserlerin yapılmaya başlandığı sıralarda (MÖ 4. binyıl sonu) yazı keşfedilmiş bulunduğundan bu ülkeler için Tunç Çağı deyimi yerine yazılı belgelerden elde edilen kronoloji ve sınıflandırmalar kullanılır. Buna karşılık yazıyı henüz kullanmayan Anadolu, Hellas (Yunanistan), Balkanlar ve Avrupa gibi bölgeler için Tunç Çağı deyimi geçerlidir. Tunç Çağı Anadolu'da MÖ 3000, Girit'te, Ege'de ve Hellas'ta MÖ 2500 - MÖ 2000, Avrupa'da ise MÖ 2000 yıllarında başlar.

Anadolu'da Tunç Çağı üç evre gösterir:

Tunç Çagı üç bölümü ayrılır:

Erken Tunç Çağı (MÖ 3000 - MÖ 2000)

Orta Tunç Çağı (MÖ 2000 - MÖ 1750)

Geç Tunç Çağı (MÖ 1750 - MÖ 1200)

Uluburun batığı

Uluburun batığı, M.Ö. 14. yüzyılın sonlarına tarihlenen, Uluburun'un doğu kıyısına ve Kaş'ın yaklaşık 10 km güneydoğusuna yakın bir yerde bulunmuş bir Geç Tunç Çağı gemi enkazı. Batık, 1982 yazında, Bodrum, Yalıkavak'tan bir sünger dalgıcı olan Mehmed Çakır tarafından keşfedildi.

1994-1984 tarihleri arasında, her biri üç ila dört ay sürmüş ve toplamda 22.413 dalışı barındıran 11 kampanya sonucunda Akdeniz'in en önemli Geç Tunç Çağı buluntularından biri olarak nitelendirilen batık açığa çıkarılmıştır.

Ziyaret Tepe Höyüğü

Ziyaret Tepe Höyüğü, Diyarbakır ilinin Bismil ilçesi güneydoğusunda, Dicle ve Batman Çayı'nın birleşme noktasının 20 km. batısında, Dicle'nin güney kıyısında yer alan bir höyüktür. Bölgedeki büyük höyüklerden biri olup, ovadan 22 metre yükseklikte 3 hektarlık bir alandır. Kuzey taraftaki höyüğün (akropol) üç tarafında uzanan "aşağı şehir" ise 29 hektarlık bir alana yayılmıştır. Diyarbakır Arkeoloji Müzesi tarafından Tepe Höyüğü adıyla tescil edilmiştir.

Çağ

Çağ; başlangıcı ve sonu belli olan, tarihte ayrı bir özelliğe sahip zaman bölümüdür.

Üst Paleolitik

Üst Paleolitik, Eski Taş Devri'nin üçüncü ve son alt devridir. Çok geniş anlamda 50.000 ila 10.000 yıl öncesine kadar uzanmaktadır. Bu dönemde mağara ressamlığı ile avcılık için daha iyi aletler gelişmeye başlamıştır. Buzul Çağı bu dönemde yaşanmıştır.

İmikuşağı Höyüğü

İmikuşağı Höyüğü, Elâzığ İli, Baskil İlçesi, İmikuşağı Köyü'nün kuzeybatısında yer alan bir höyüktür. Fırat'ın doğu kıyısındadır. Tohma Çayı'nın Fırat'a döküldüğü bölgenin karşısındadır. Nehir yatağından 38 metre yüksekteki höyük 200 x 150 metre boyutlarındadır. Ovadan yüksekliği ise 20 metredir.

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.