Keruan

Keruan (arap. القيروان Qeirwān, takođe poznat kao al-Qayrawan), takođe poznat kao Kirvan ili Kajruan, je glavni grad Keruanske provincije u Tunisu. Osnovali su ga Arapi 670. godine. Dobio je ime po arapskoj reči لقيروان - kairuwân koja znači "vojni i civilni kamp" (Kâr-rat/vojska, i van/wan-kamp).

Nakon osnivanja u sedmom veku, postaje jedan od najvažnijih centara islamske učenosti, posebno za izučavanje kurana. Ubrzo privlači veliki broj muslimana iz raznih delova sveta i postaje jedan od najvećih centara, odmah nakon Meke i Medine. U centru se nalazi Velika džamija - Ukbetova džamija.

Keruan
القيروان, رابعة الثلاث
Kairouan-mosquee-cimetiere
Светска баштина Унеска
Званично имеKeruan
Координате35°40′38″ СГШ; 10°06′03″ ИГД / 35.6772° СГШ; 10.1008° ИГД
Површина6.802, 15.436 ha (732.200.000, 1,6615×109 sq ft)
Критеријумkulturna: i, ii, iii, v, vi
Референца499
Упис1988. (12. седница)
Веб-сајтhttp://whc.unesco.org/en/list/499

Istorija

Keruan je oformljen oko 670. godine kada je arapski general Ukbe Ibn Nafia odabrao lokaciju u jednom delu guste šume, tada naseljene divljim zverima, kao lokaciju za vojni kamp koji je služio kao vojna baza za dalja osvajanja prema zapadu. Odabrao je lokaciju koja je udaljena od mora, da bi bio što dalje od mogućnosti stalnih napada Berbera koji su davali veliki otpor daljim osvajanjima Arapa. Otpor Berbera je predvodio Kusaila čije trupe su ubile Ukbu Ibn Nafiu otprilike 15 godina nakon što je oformljen Keruan. Nakon Kusaila, berbersku vojsku je predvodila žena po menu Al-Kahina, koja je ubijena od arapske vojske 702. godine, a berberska vojska definitivno poražena. Nakon toga se dešavaju masovni prelasci Berbera na islam. Međutim Berberi iako su imali veru svojih osvajača, smatrani su građanima drugog reda, što je bio jedan od razloga formiranja sekte Haridžije koji su još prisutni u regionu. Berberi-Harižije osvajaju Keruan 745. godine. Tada je to već bio grad “luksuznih vrtova i plantaža maslina”.

Na vlasti ostaju sve dok Arapi nisu ponovo osvojili Keruan na čelu sa arapskim generalom Ibrahimom Ibn Al-Aglabom na kraju osmog veka. Ibrahim je dobio titulu “Emir” (namesnik) od kalifa Harun el Rašida. U periodu od 800. do 909, kada je vladala dinastija Aglabidi, Keruan postaje grad u vrhuncu moći kao tadašnja Kufa i Basra.

Izgrađena je Velika Džamija koja je postala univerzitetski centar u kome se izučavalo znanje koje je imalo opšti karakter, i privlačilo je studente iz celoga sveta.

Sadašnjost

Keruan je pod zaštitom UNESCO-a i proglašen je za “Glavni grad islamske kulture” za 2009. godinu.

Galerija

TUNISIE KAIROUAN 01
TUNISIE KAIROUAN 02
TUNISIE KAIROUAN 03
TUNISIE KAIROUAN 04

Spoljašnje veze

Mihrab

Mihrab (arap. محراب‎) je niša u zidu u džamiji koja je usmerena u pravcu kible (Kabe u Meki) kojoj su muslimani okrenuti za vreme molitvi.

Za vreme zajedničkih molitvi u džamiji, imam stoji u mihrabu a ostali klanjači se nalaze iza njega.

Reč „mihrab“ izvorno nema versko značenje i u arapskom jeziku označava posebnu sobu u kući, na primer u srednjovjekovnim zamkovima sobu u kojoj se nalazi presto. Kod prvih generacija muslimana i kod pređašnjih verskih zajednica koje su postojale na arapskom govornom području pod terminom mihrab se podrazumevalo i posebno mesto u kući u kojem se obavljala molitva. Halifa Osman Ibn Afan (644-656) naredio je da se označi zid u Poslanikovoj džamiji u Medini u pravcu Meke, tako da bi hodočasnici koji posećuju Meku znali u kojem pravcu je kibla.

To je bilo samo označeno mesto u zidu sve do vladavine Velida I (705-715). Namesnik Medine Omer Ibn Abdul-Aziz je tu oznaku proširio i zamenio nišom u zidu.

Zlatno doba islama

Zlatno doba islama je izraz za period istorije islamskog sveta (područja Bliskog istoka, Severne Afrike, Centralne Azije i al-Andalusa) koji otprilike odgovara srednjom veku u evropskoj (i svetskoj) istoriji, a koga je karakterisao intenzivan razvoj kulture i nauke, odnosno brojna tehnološka i druga civilizacijska dostignuća koja su s vremenom preuzele i druge, odnosno neislamske kulture i civilizacije. Izraz „zlatno doba” se obično koristi kako bi se istaklo kako je upravo u tom periodu islamski svet doživeo vrhunac samostalnih kulturnih i naučnih dostignuća, vezanih uz razvoj specifične arhitekture, filozofije, medicine, astronomije i matematike. U širem smislu se taj period vezuje uz period koji počinje sa nastankom islama (7. vek), a završava s početkom Novog veka (oko 1500. godine). U užem smislu, i među istoričarima u daleko češćoj, upotrebi se pod „Zlatnim dobom” podrazumijeva period od 750. do 1257. godine.

Početak Zlatnog doba se najčešće vezuje uz dolazak dinastije Abasida na čelo Arapskog carstva, odnosno Halifata godine 750. Iako je time, s obzirom na nastavak vladavine prethodne dinastije Omejada na Iberijskom poluostrvu (al-Andalus), trajno okončano političko jedinstvo islamske države odnosno islamske zajednice (uma), ono je za posledicu imalo preorjentisavanje muslimanskih vladara sa džihada, odnosno spoljašnjih osvajanja na unutrašnje reforme i konsolidaciju već osvojenih prostora na kojima počinje postepena arabizacija i islamizacija tamošnjeg stanovništva. Tako stvoreni islamski svet je, s jedne strane, iz religijskih razloga (institucija hadždža) i kroz razvijenu trgovinu sačuvao međusobne ekonomske, a preko njih i kulturne veze; s druge strane je političko nejedinstvo omogućilo policentrični razvoj, odnosno stvaranje nekoliko suparničkih središta trgovine, kulture i nauke u različitim delovima islamskog sveta. Od svih njih je najvažniji bio Bagdad, koji je samo nekoliko godina nakon osnivanja postao abasidska prestolnica i najveći grad na svetu; veliki značaj su, međutim, zadržali i stara prestolnica Damask, ali i alternativna politička središta kao što su Kairo, Keruan, Kordoba, Buhara i Samarkand. Nove okolnosti su, takođe, omogućile arapskim učenjacima i umetnicima da postepeno asimiliraju, ali preuzmu obiležja ranijih kultura na prethodno osvojenim područjima. Zlatno doba je karakterisalo intenzivno nastojanje da se sačuvaju ili islamu prilagode dostignuća ranije starogrčke i persijske kulture, a preko trgovine su se preuzimala i kineska i indijska dostignuća kao što su papir i decimalni brojevi. Osim Arapa, važnu ulogu za razvoj kulture i nauke u ovom periodu su imali i muslimanski nearapi, ali i nemuslimanski podanici Kalifata i muslimanskih država - hrišćani i jevreji. U tom periodu se na području islamskog sveta kao lingua franca nametnuo arapski jezik.

Kraj zlatnog doba je predmet rasprave među istoričarima, kako po pitanju tačnog datuma, tako i po njegovim uzrocima. Kao najčešći datum se navodi pustošenje Bagdada od strane Mongola 1258. godine, prilikom koga je ne samo uništena znamenita biblioteka, nego islamskom svetu zadat psihološki udarac posle koga se počeo sve više okretati samom sebi. Među istoričarima je široko rasprostranjeno mišljenje da je islamski svet tada počeo da gubi civilizacijsku utrku sa dotle zaostalim i inferiornim zapadnim svetom, koji je u sledećim vekovima kroz Renesansu pokazao daleko više intelektualne fleksibilnosti i oko 1500. počeo s njime ravnopravno nadmetati da bi kasnije stekao tehnološku i drugu superiornost.

Бурса

Бурса (тур. Bursa, грч. Προύσσα [Proússa]; раније у европским језицима спомињана као Бруса) је град у Турској у вилајету Бурса. Налази се на северозападним падинама планине Улудаг, крај Никејског језера. Према процени из 2009. године у граду је живело 1.642.020 становника. Бурса је четврти највећи град Турске, као и један од њених најзначајнијих индустријских и културних центара.

На другим језицима

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.