Lakra

Lakra është një bimë barishtore që mbillet, e cila përdoret për tu ushqyer duke e bërë gjellë, sallatë etj.

Cabbage

Mjekim

Njëzetedy kalori mund të përftojë gjithsecili nga ne nëse konsumon qoftë edhe 30 gramë lakër të gatuar. Mjekësia Popullore në Evropë, Azi, kohët e fundit edhe në Amerikë, tregon se ky është një nga bimët më çudibërëse dhe më të domosdoshme, kjo edhe për numrin e kalorive që përmban. Lakra përmban përbërës të cilët stimulojnë prodhimin e enzimave në organizëm, të cilat realizojnë prodhimin e radikaleve të lira dhe reduktojnë simptomat gripale. Lakra mund të hahet ashtu siç është e freskët, mund të gatuhet duke u zierë me kujdes. Nuk është i këshillueshëm përdorimi i tepërt i lakrës turshi.

P biology blue.png Ky artikull në lidhje me biologjinë është i cunguar. Ndihmoni dhe ju në përmirsimin e tij.

A e dini se?

Kjo është lista përmbajtëse e temave me kuriozitete "A e dini se ?".

A dini se është një rubrikë e njohur në botën shqiptare për përmbledhje të kurioziteteve të ndryshme nga bota ?

Bashkia Gramsh

Bashkia Gramsh është një bashki në Rrethin e Gramshit në Shqipëri.

Brestoci (Rahovec)

Brestoc është një vendbanim në komunën e Rahovecit, Kosovë. Pas vitit 1999 fshati është i njohur edhe me emrin Brestos.

Gramshi

Gramshi është qytet në Shqipëri. Shtrihet në pjesën juglindore të Shqipërisë. Mund të shkohet me çdo lloj mjeti me anë të rrugës së asfaltuar Elbasan-Cerrik-Gramsh.

KF Tomori

Futboll Klub Tomori, FK Tomori është klub futbollistik shqiptar nga Berati, një nga klubet e para shqiptare dhe është krijuar që në vitin 1923.

Kuzhina kosovare

Kuzhina kosovare është e ngjashme me kuzhinë e vendeve përreth (Shqipëria, Mali i Zi, jugu i Serbisë, Republika e Maqedonisë), dhe ka qenë dukshëm i ndikuar nga kuzhina turke dhe kuzhina shqiptare, posaçërisht kuzhina Ballkanike. Në ushqimet e përbashkëta përfshihen byreku, flia, qebab, suxhuk dhe salcice të tjera, speca të mbushura, qengji, fasulja, sarma, burjan, pitja dhe orizi. Megjithatë, kuzhina ndryshon paksa mes rajoneve të ndryshme.

Buka dhe bulmeti janë të rëndësishme në kuzhinën kosovare. Më të përdorur gjerësisht nga bulmeti janë qumështi, kosi, ajrani, djathi dhe kajmaku. Mish (mish lope, mish pule dhe qengji), fasule, oriz dhe specat janë, gjithashtu, pjesë e madhe e dietës së Kosovës. Perimet përdoren sipas sezoneve. Zakonisht, trangujt, domatet dhe lakra bëhen turshi. Bimë të tilla si kripë, piper i zi, piper i kuq dhe Vegeta janë gjithashtu popullore.Një element tjetër, që e bën Kosovën të njohur është edhe tradita e shkëlqyer e prodhimit të verës. Pjesa jugore e vendit njihet për kultivimin me traditë, ku mijëra hektarë vreshta ofrojnë verë cilësore dhe me kualitet të lartë. Vera e Kosovës sot ka depërtuar gjithandej në tregjet ndërkombëtare.

Veç kësaj, kultivimi dhe përgatitja e troftës është një traditë tjetër në Kosovë. Me gjithë kuzhinën e pasur tradicionale, restorantet e shumta, kafenetë, bistrot dhe hotelet moderne ofrojnë llojllojshmëri të menyve ushqimore dhe pijeve nga vende dhe kultura të ndryshme të botës.

Kuzhina letoneze

Kuzhina letoneze tipikisht përbëhet nga produkte agrikulturore, me mish që karakterizon shumicën e pjatave kryesore. Peshku zakonisht konsumohet për shkak të lokacionit të Letonisë në lindje të bregdetit të detit Baltik.

Kuzhina letoneze është ndikuar nga vendet fqinje në regjionin e Baltikut. Përbërësit e zakonshëm në receptat letoneze janë patatja, gruri, lakra, qepa, veza dhe mishi i derrit. Ushqimi letonez ëshë në përgjithësi mjaft yndyror, dhe përdor disa erëza.

Lakër turshi

Më parë përgatitet shëllira. Për 10 litra ujë 2 1/2 filxhanë çaji me kripë. Zihet dhe lihet të qëndrojë 12 orë. Zgjidhen lakra të ngjeshura të bardha, u hiqen gjethet jeshile, koçani i tepërt, lihen të tëra ose ndahen përgjysmë. Në fuçi druri, balte ose qelqi shtrohen gjethe lakre, vendosen kokat e lakrës të ngjeshura njëra pranë tjetrës, hidhen gjethe selinoje e kopër, dhe sipër gjethe lakre. Vihet një kapak prej dërrase me nj peshë të rëndë (gur të pastër) pastaj hidhet shëllirë dhe uthull ose më mirë pak acid acetik. Mbulohet sipër me napë të pastër, lidhet gryka e enës dhe lihet 8-10 ditë. Herë pas here i hiqet cipa që krijohet në sipërfaqe dhe pas 10-12 ditësh i kullohet lëngu një ditë po, një ditë jo dhe i hidhet përsëri sipër. Shëllira sipër lakrës duhet të jetë rreth 10 cm. Lakra është gati pas 20 ditësh dhe ruhet në vende të freskëta. Sipas dëshirës, gjatë përgatitjes së saj mund t'i shtohen karota ose panxharë. Në disa krahina të vendit tonë lakrës turshi i hedhin edhe speca.

Për 10 kg lakër duhen :

kripë 2 1/2 filxhanë çaji,

ujë 10 l,

selino 4-5 gjethe,

kopër,

uthull 4 gota ose acid acetik 1/2 gote.

Lakër turshi e grirë

Lakra pastrohet nga gjethet e jashtme, ndahet përgjysmë dhe pritet në rripa. Merret mundësisht enë druri dhe në pamundësi balte ose qelqi dhe vihet lakra. Sipas dëshirës mund t'i hedhim edhe panxhar ose karota të prera në fije. I vëmë një peshë sipër (gur) dhe hedhim shëllirën e përgatitur. E lëmë në vend të freskët. Pas 10-15 ditësh lakra është gati.

Për 5 kg lakër duhen :

kripë : 1 filxhan çaji,

ujë : 7-8 gota.

Lista e brumërave

Byrek me domate dhe salmon

Byrek me peta të ziera (llazanja)

Byrek me presh e qumësht

Byrek me spinaq

Dhallanik me miell misri

Fërgesë me miell misri

Fli me miell misri

Lakror me hithra

Lakror me miell misri

Lakror misri (pispili) me presh e djathë

Makarona dore

Makarona dore me salcë ose kimë

Makarona me gjalpë

Makarona me peshk ton

Makarona me salcë

Manti Kosove

Mëmëligë misri

Ngastër me miell misri e kungull të njomë

Oshmare korçe

Pastiço me djathë

Pastiço me kimë

Petanik ose palanik me miell misri

Petë tigani me kimë

Petë tigani me spinaq

Petka të mbushura me mish

Petulla me kos

Petulla me maja

Petulla me mish derri

Petulla të mbushura

Petulla të mbushura me lakër

Përgatitje e trahanasë së gatshmePilaf me fasule

Pilaf me gjalpë

Pispili me lakra

Pite shtëpie

Polenta me pak mish

Qofte me miell misri e presh

Rosnica

Trahana me domate

Trahana me kos

Trahana me lëng mishi

Trahana me qumësht e gjalpë

Lista e perimeve

Argjinarja

Bamja

Bathët

Bizelja

Finoku

Karota

Kungulli

Lakra

Mashurka

Patatja

Patëllxhani

Preshi

Qepa

Speci

Spinaqi

Nista

Nistë (greqisht: Φασκομηλιά/Faskomiliá) është fshat në qarkun i Çamërisë, Greqi. Përpara vitit 1928, fshati është njohur me emrin e vjetër në formën greke Νέστα/Nésta.

Perimet

Perimet janë bimë barishtore të mbjella si psh.: qepa, spinaqi, lakra, domatja, speci, bamjet, mashurka, patatja, karota etj., pjesët e të cilave (fryti, gjethet, zhardhoku, rrënjët, kërcelli) përdoren për të bërë gjellë, sallatë etj.

Një perime është një perime e ngrënshme ose pjesë e një (perime). Megjithatë, fjala nuk është shkencore, dhe kuptimin e tij është e bazuar kryesisht në traditë kuzhine dhe kulturore. Prandaj aplikimi i fjalës është disi arbitrar dhe subjektiv. Për shembull, disa njerëz e konsiderojnë kërpudha të perimeve, ndërsa të tjerët i konsiderojnë ata si një kategori të veçantë të ushqimit. Disa perime mund të konsumohen të papërpunuara, dhe disa mund (ose duhet) të jetë i gatuar në disa mënyra.Në fjalimin e përpunues, "perime" është kundër të "fruta", por në disa raste të njëjta mund të jetë produkt i gatuar apo hahet si perime apo fruta është si. Ai gjithashtu kundërshtoi bimore piper, përdorimi i të cilit në gatim është e ndryshme, edhe pse ata janë edhe perimet.

Në fushën e gatimit dhe gastronomisë, "perime" ka edhe një kuptim të gjerë, caktimin "çdo ushqim tjetër përveç mishit dhe unsweetened shoqërojë një gjellë e mish ose peshk gjatë një vakt. Megjithatë, perime shoqëruese nganjëherë mund të jetë e ëmbël (sheqer gatimi kripë).

Në botanikë, "perime" do të thotë pod, fruta bishtajore specifike (Fabaceae).

Prodhimin e perimeve për treg është fakti i kopshtit, e cila është një degë e bujqësisë. Një pjesë të konsiderueshme të perimeve është prodhuar në kopshte në shtëpi dhe në thelb të vetë-konsumuar. Perimet për ruajtjen (canning, ngrirjen) dhe pulses janë rritur në fusha të hapura dhe kulture e tyre është kryesisht mechanized.

Rrethi i Tropojës

Rrethi i Tropojës' është një nga 36 rrethet administrative të Republikës së Shqipërisë. Ky rreth bën pjesë në Qarkun e Kukësit dhe shtrihet në verilindje të Shqipërisë, konkretisht në Rajonin Verioro – Verilindor.

Rrethi i Tropojës është i përbërë nga tetë Njësi të Qeverisjes Vendore (NJQV):

Bashkia Bajram Curri

Komuna Bujan

Komuna Bytyç

Komuna Fierzë

Komuna Lekbibaj

Komuna Llugaj

Komuna Margegaj

Komuna TropojëKëto NJQV përmbledhin gjithsej 54 fshatra.

Sallatë me lakër të bardhë

Për sallatë përdoret lakra e ëmbël. Koka e lakrës pastrohet nga gjethet e dëmtuara, shpëlahet, pritet përgjysmë ose në katërsh dhe duke mbajtur koçanin, pritet në fije të holla, spërkatet me kripë, piper të kuq dhe pak sheqer. Shtypet derisa të lëshojë lëng, përzihet me vaj e uthull dhe vendoset në pjatë. Për ta zbukuruar i hidhet majdanoz i grirë hollë dhe gogozhare. Kjo sallatë mund të përgatitet dhe ndryshe : lakra e prerë hollë vendoset në tenxhere, i shtohet kripë dhe uthull. Pastaj ngrohet e përzihet derisa të shihet se është zbutur pak. Lihet të ftohet dhe rregullohet me vaj e uthull.

Për 500 g lakër duhen :

vaj 3-4 lugë gjelle,

uthull 2 lugë gjelle,

kripë, sheqer,

majdanoz 2-3 fije.

Shën Theodhosi

Theodhos Kinovjarku ( greqisht: i dhënë nga ose tek Perëndia ) lindi më 423 ose 424 në Kapadokia në qendër të Azisë së Vogël, nga të virtytshmit Proeresio dhe Evlogjia (të cilën më pas e dorëzoi murgeshë). Më 451 vizitoi Vendet e Shenjta dhe më vonë u bekua në Siri nga oshënari parashikues, Simeon Stiliti (1 shtator). Më pas u bë murg në Jerusalem dhe u vu nën bindjen e jerontit Longin Hezikastit. U ushtrua tridhjetë vjet në shkretëtirë, ushqehej me lakra dhe pa bukë fare, derisa fama e virtytit të tij tërhoqi shumë vetë.

Supë me lakër turshi

Lakra turshi seleksionohet, lahet dhe po të jetë shumë e thartë mbahet 1-2 orë në ujë të ftohtë, shtrydhet dhe grihet hollë. Pastaj vendoset në një tenxhere të vogël, shtohet pak lëng mishi ose ujë, pak yndyrë, mbulohet me kapak dhe lihet të ziejë. Në një tenxhere tjetër kaurdisen qepët, karotat, selinoja, i shtohen domatet ose pak salcë, lëngu i mishit sa të marrë valë, patatet e prera në kubikë të vegjël dhe pas 10 minutash zierje hidhet lakra e stufuar.Duhet të kihet parasysh se patatet nuk ziejnë në lëngun e lakrës turshi, prandaj duhet të ziejnë veç. Në rast se supa zihet pa patate, atëherë zarzavatet e kaurdisura hidhen drejtpërdrejt në lakër së bashku me sasinë e lëngut të mishit ose të ujit të nevojshëm për supë. Në fund të zierjes supa rregullohet me kripë, piper, fletë dafine dhe majdanoz e kopër të grirë hollë.Për 4-5 persona duhen:

lakër turshi 500 g, patate 2-3 kokrra, karota 2-3 copë, selino 1 kokërr, domate 2 kokrra ose 1/2 lugë salcë, yndyrë 1 filxhan kafeje, kripë, piper, fletë dafine e majdanoz i grirë hollë.

Supë me lakër të freskët

Lakra e bardhë pritet në fije të holla ose në copa katrore. Zarzavatet e tjera priten në formë fijesh ose rripi, ndërsa patatet në kubikë mesatarë. Në lëngun e mishit ose në ujë të vluar hidhet lakra e prerë dhe pas 5 minutash vlimi shtohen patatet. Në tigan me yndyrë kaurdisen qepët, karotat, selinoja e grirë hollë dhe pak miell. Pas kaurdisjes shtohen domatet ose salca dhe së bashku hidhen në supë. Zarzavatet e kaurdisura hidhen 10 minuta para përfundimit të zierjes së supës. Në fund shtohet kripë, piper i zi, dafinë dhe majdanoz i grirë hollë. Kjo lloj supe është më e shijshme kur rri 4-5 orë (por jo në zjarr).Për 4-5 persona duhen:

lëng mishi 1.5 litra, lakër e freskët 500 g, yndyrë 1 filxhan kafeje, patate 2-3 kokrra, karota 2 copë, qepë 1 kokërr, selino 1 kokërr, domate 2-3 kokrra, miell 1 lugë kafeje, kripë, piper, fletë dafine, majdanoz.

Në gjuhë të tjera

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.