Tunisiya


Tunisia waxay ku taallaa Waqooyiga qaaradda Afrika, Magaala madaxda Tunisia waa Tunis.Dhanka barai iyo Waqooyiba waxa kaxiga Bada Dhexe.Dhinaca Galbeed waxa uu xuduud kala wadaagaa wadanka Aljeeriya,waqooyi galbeedna wadanka Liibiya,wadanka Tunisiya waxa uu kufadhiyaa dhul gaadhaya 162.155 KLm oo iskuwareeg ah,waxa %30 dhulka Tunisya mara Saxaarawayn. wadanka Tunisya waxa uu dawr aad iyo aad u ween kaqaatay taariikhaiihii hore,xiliyadii ay katalinjireen qowmiyadaha sida Dadka Berberiga iyo shacabkii lagumagacaabijiray Qrdaajiyiinta.xiligaas wadanka Tunis waxa lagu magacaabi jiray Gobolka Afrika oo waxa ay kamid ahayd xukunkii Roomanka,xiligaas waxaa kadhacay wadanka Tunisya dagaalo dhaxmaray Qardaajiyiinta iyo Roomaanka dagaaldaas oo lasheegay in ay yihiin qaar kamida dagaaladii ugu caansanii xiliyidii hore.Islaamku waxa uu wadanka Tunis gaadhay Qarnigii todobaad kadib markii ay islaamku wadankan qabsadeen waxa ay dhiseen magaalda caanka ah ee lagau magacaabo Qiirwaan. waana magaaladii ugu horeesay ee islaamiya ee lagadhiso waqooyiga Afrika.wadanka Tunisiya waxa gumaystay Farnsiiska.gumaysiga farnsiisu waxa uu bilaabmay sanadkii 1881,waxaanuu wadnkanai madax banaanaaday sanadii 1957 waxaa noqday madaxwaynihii ugu horeeyay ee Tunisya yeelato.Xabiib Borqeeba.Waxa uu xukunka hayay ilaa sanadkii 1987 markaas oo uu xukunka wareejiyay sabao caafimaad awgood waxa talada qabtay Sayn Al-Cabidiin Bin Cali oo hayah talada ilaa shacabku ayay kacdoon talada kaga rideen bilawgii 2011.

Isuduwe: 34°N 9°E / 34°N 9°E

الجمهوريةالتونسية
al-Jumhūriyya at-Tūnisiyya
République tunisienne
Calanka Tunisie Astaannta Qaranka ee Tunisie
Calan Astaannta Qaranka
Qaarada Afrika Midowga AfrikaUnionka MediterraneankaCEN-SAD
Location of Tunisie
Caasimada Tunis
Tunisia sm03
Tunisie

Magaca Tunisiya

Magaca Tunisiya waxa uu kayimi caasimada wadanka oo isla magacan lagu magacaabo.

Dhaqaalaha

Wadanka Tunisiya waxa uu leeyahay ganacsi kala duwan oo firfircoon.dhaqaalha wadanka Tunisiya waxa laf dhabar u ah Beeraha dalxiska qodisa Dhuxusha iyo farsamooyinka fud fudud.

Moroccan cuisine-Couscous with vegetables
MoroccanCouscous
Moroccan cuisine-Couscous lamb berber
Moroccan cuisine-Berbere couscous-01

Dhismo Hooseedka

Wadanka Tunisiya waxa uu Leeyahay Dhismo Hooseed aad u feecan Gaar ahaan Dhanka garoomada ay diyaaraduhu ka haadaan iuo wadooyinka u dhexeeya magaalooyinka waawayn.oo dhamaantood ah laami waxa kale oo wadanku kadhisan yahay goobaha Ciyaaraha sida Garoomada kubada cagta kubada kolayga oo si heersare ah Loodhisay

Waxbarashada

Waxbarashada Wadanka Tunisaya lagabilaabo 3 jir ilaa 6 jir qasab maaha laakin wixii kabilaabma 6 jir ilaa 13 16 waa qasab waana bilaash,

Warbaahinta

warbaahinta wadanka Tunisiya waxa ay kakoobantahay laba kinaal oo ay dawladu maamusho 1 iyo 2 waxa jira oo kale Kinaalo madax banaan oo sigaara looleeyahy,

Saxaafada laqoro

wadanka Tuunusya waxa kasoo baxa jaraa'ido faro badan oo ay qaarkood leedahay dawladu iyo qaar kale oo madax banaan.

Ciyaaraha

Ciyaarta koobaad ee wadanka Tunisya laga xiiseeyaa waa kubada cagta,ciyaarta labaad ee wadanka Tunisiya ugu xiisaha badani waa ciyaarta Tikwendo sidoo kale waxa laga ciyaaraa sida ciyaaraha Tinista Kubada kolayga iyo ciyaaro kale oo aad ubadan.

Afrika

Kani waa maqaal ku saabsan qaarada Afrika. Maqaalo kale eeg wadanada Afrika

Boga "Africa" halkan ayaa laga soo toosiyay.

Afrika (Af-Ingiriis: Afrika; Af-Carabi: أفريقيا) waa qaarada labaad ee ugu weyn qaaradaha aduunka kadib qaarada Aasiya dhanka baaxada iyo dhanka dadkaba. Baaxada Afrika waxay la'egtahay c. 30,244,050 km² (11,677,240 mi²) tiradaas waxaa ku jira dhamaan jasiiradaha lagu xisaabo Afrika. Afrika baaxadeeda waxay dabooshaa 20.3% baaxada dhulka oo dhan. Sida lagu xusay tirokoob caalami ah oo la sameeyay sanadkii 2013ka waxaa ku nool qaarada Afrika dad tiradooda ay dhantahay 1.1 bilyan taasi oo ah tiro u dhiganta todobo qeyboodoo qayb dadka dunida ku noolo maanta.

Qarnigii 19aad ayaa wadamada reer Yurub go'aan ku gaadhay gumeysashada Afrika. Dawladda kaliya ee xor ahaa waqtiga halgankaas waa dawladda Darwiish ee abaanduulkii guud ka ahaa Ismaaciil Mire, iyo Qusuusi kale waliba u talin jirtey.

Berber Calender

Jadwalka berber

Taariikhda Berber waa taariikhda beeraha ee dhaqan ahaan loo isticmaalo Berbers. Waxaa sidoo kale loo yaqaan 'fellaḥi' (فلاحي "rustic" ama cinwaanka 'ajamī' kalandarka 'ajnabiga'). Kalandarka waxaa loo adeegsadaa si loo xakameeyo shaqooyinka beeraha xilliyeed.

Kalandarka Islaamiga ah, kalandarka miridhku waxa loo tixgeliyaa qaar ka mid ah kuwa jiran oo aan u habbooneyn beeraha, sababtoo ah waxay la xiriiraan wareegyada xilliyeed. [1]

Kalandarka Berber-ka hadda waa dhaxal ka mid ah gobolka Roomaaniya ee Mauretania Caesariensis iyo gobolka Roomaaniya, maxaa yeelay waa qaab nololeed oo ah taariikhda Julian. Kalandarka dambe waxaa loo adeegsaday Yurub ka hor inta aan la ansixin jadwalka Gregorian, oo leh magacyada bilaha laga soo qaaday Laatiin. Dadka reer Berber waxay horay u adeegsan jireen kalendooyin kala duwan, sida kuwa Guanche Autochthones ee Canary Islands. Si kastaba ha ahaatee, waxoogaa yar ayaa loo yaqaanaa nidaamyadan qadiimiga ah.

Tab. 2 – The names of the months in various zones of Berber and Arab North Africa

Dadka Berberiga

Dadka Berberiga ama Dadka Amazighiga waa shacab dagan wadamada waqooyiga Afrika waxa ay kukala baahsanyihiin lagabilaabo magaalda Siwa ee wadnkamasar ilaa Badweynta Atlaantik dhanka kale Bada Dhexe ilaa Wabiga NiJer badanaa barbarku waxa ay isku magacaabaan (Tamazight.) waxaanay shacabkani ku hadlaan Luqadaha Berberiga

Jaamacada Carabta

w:zh:阿拉伯国家联盟

Jaamacada Carabta waa urur kulmiya wadamada carabta.Waa urur kulmiya wadamo kuyaala Afrika iyo Aasiya xubnaha kujira waxaa looyaqaana dawldo caraba.waa dawlado wadaaga arimo dhaqaale iyo arimo siyaasadeed. waxaana ka dhexeeya xidhiidho aad iyo aad ubadan

Wadamada xubnaha ka ah Jaamacadda Carabta waxay daboolayaan in ka badan 13,000,000 km2 (5,000,000 sq m) iyo waliba laba qaaradood oo kala duwan: Afrika iyo Aasiya. Goobtaasi waxay ka kooban tahay lamadegalka duurka, sida Sahara. Si kastaba ha ahaatee, waxaa sidoo kale ku jira dhulal badan oo aad u sarreeya sida Dooxada Nile, Dooxada Jubba iyo Dooxada Shebelle ee Geeska Afrika, Buuraleyda Atlas ee Maghreb, iyo Bariiska Fertile ee sii fidiya Mesopotamia iyo Levant. Aagga ayaa ka kooban kaymo qoto dheer oo ku yaal koonfurta Carabta iyo qaybo ka mid ah webiga ugu dheer dunida, Niil.

Jaartarka Jaamacadda Carabta, oo sidoo kale loo yaqaano Heshiiska Jaamacadda Carabta, ayaa ah heshiiskii aasaasay ee Jaamacadda Carabta. 1945-kii la aqbalay, waxa uu dhigayaa in "Ururka Jaamacadda Carabtu uu ka kooban yahay Dawladaha Carbeed ee madaxbannaan oo saxiixay Heshiiskan." [13]

Markii hore, 1945, waxaa jiray lix xubnood oo keliya. Maanta, Jaamacadda Carabta waxay leedahay 22 xubnood, oo ay ka mid yihiin saddex dal oo Afrikaan ah oo ka kala yimi qaybaha ugu waaweyn (Sudan, Algeria iyo Liibiya) iyo waddanka ugu weyn ee Bariga Dhexe (Sacuudi Carabiya).

Shan waddan waxay leeyihiin xaalad kormeeree oo xaq u siinaya inay muujiyaan ra'yigooda oo ay bixiyaan talo laakiin waxay diidaan xuquuqda codbixinta.

Jaamacadda Carabtu waxay u qaybsantaa shan qaybood marka ay timaado gaadiidka, jasiiradda Carabta iyo Bariga dhow ayaa si buuxda ugu xiran hawada, badda, waddooyinka iyo tareenada. Qeyb kale oo ka mid ah League waa dooxada Niil, oo ka kooban Masar iyo Suudaan. Labadan dawladood waxay bilaabeen inay hagaajiyaan nidaamka Nile Nile ee habka safarka si loo wanaajiyo helitaanka iyo sida ganacsi loo korsado. Nidaamka tareenada cusub ayaa sidoo kale lagu wadaa inuu ku xiro magaalada koonfurta Masar ee Abu Simbel iyo waqooyiga Suudaan ee Wadi Halfa iyo ka dibna Khartoum iyo Port Sudan. Qaybta saddexaad ee horyaalka waa Maghreb, halkaas oo 3,000 km oo gawaarida gawaarida ah ay ka socdaan magaalooyinka koonfurta ee Morocco ilaa Tripoli oo ku yaala galbeedka Libya. Qaybta afaraad ee horyaalka waa Geeska Afrika, oo wadamada xubnaha ka ah ay ka mid yihiin Jabuuti iyo Soomaaliya. Labadan dawladood ee Carabta ayaa kala qaybiyay kaliya toban mayl u jirta jasiiradda Carabta ee Bab el Mandeb, taasina si dhakhso ah ayay isu bedeshaa, sida Tarik bin Laden, oo ah walaalkii Osama bin Laden, oo bilaabay dhisidda mashruuc ballaadhan ee mashruuca Horn Horns , kaas oo ugu dambeyntii ujeedkiisu yahay inuu ku xiro Geeska Afrika oo leh Jasiiradda Carabta adoo adeegsanaya buundo weyn. Mashruucan waxaa loogu talagalay in lagu fududeeyo oo la dedejiyo ganacsiga iyo ganacsiga qarniyadii hore ee u dhexeeyay labada gobol. Qaybta ugu dambeysa ee horyaalka waa jasiiradda go'doomin ee Comoros, taas oo aan ku xirnayn dawlad kale oo Carbeed ah, laakiin wali waxay la shaqaysaa xubnaha kale ee League.

Jaamacadda Carabtu waxay hodan ku tahay khayraadka, sida saliid weyn iyo kheyraadka dabiiciga ah ee dalalka xubnaha ka ah. Warshad kale oo si joogta ah u sii kordhaysa ee Jaamacadda Carabtu waa isgaarsiin. Muddo ka yar 10 sano, shirkadaha maxaliga ah sida Orascom iyo Etisalat waxay ku guuleysteen inay tartan caalami ah sameeyaan.

Horumarka dhaqaale ee ay bilowday Ururka Iskaashatada Wadamada xubnaha ka ah ayaa ka qosol badan kuwii ka soo baxay ururada yar yar ee Carabta sida Golaha Iskaashiga Khaliijka (GCC). [36] Waxaa ka mid ah Pipeline Arab Pipeline, kaas oo gaas Masar iyo Ciraaq geyn doona Jordan, Syria, Lubnaan, iyo Turkiga. Laga soo bilaabo 2013, isbeddel muuqda oo ka dhexeeya xaaladaha dhaqaale ayaa ka dhexeeya dalalka saliida ee saliida ee Algeria, Qatar, Kuwait iyo UAE, iyo dalalka soo koraya sida Comoros, Jabuuti, Mauritania, Soomaaliya, Sudan iyo Yemen.

Ururka Jaamacadda Carabtu waa urur siyaasadeed oo isku daya in uu gacan ka geysto sidii loo xoojin lahaa xubnaheeda dhaqaale ahaan, iyo xallinta khilaafaadka ku lug leh dalalka xubnaha ka ah adoon weydiisan kaalmo shisheeye. Waxay leedahay lahjado xubin baarlamaan ah oo wakiil ka ah arrimaha arrimaha dibedda sida badan waxaa lagu maareyn doonaa kormeerka QM.

Jaangooyada Jaamacadda Carabta [5] waxay taageertay mabda'a dhulkii Carabta iyada oo la ixtiraamayo xushmadnimada dawladaha xubnaha ka ah. Xeerarka gudaha ee Golaha Jaamacadda [20] iyo guddiyada [21] waxay ku heshiiyeen Oktoobar 1951. Xoghaynta Guud waxaa lagu heshiiyay May 1953. [22]

Tan iyo markaas, maamulka Jaamacadda Carabtu waxay ku saleysnaayeen labadii hay'adood ee heer qaran iyo madax-bannaanida wadamada xubnaha ka ah. Ilaalinta dawladnimada shakhsi ahaaneed waxay ka heshay awoodeeda ka soo jeeda dabiiciga dabiiciga ah ee awooda xukunka ah si ay u ilaaliyaan awooddooda iyo madax-bannaanida go'aaminta. Intaa waxaa dheer, cabsida hodanka ah ee saboolka ah ee saboolka ah inuu la wadaagi karo hantidiisa magaca Ummadda Carabta, khilaafyada ka dhexeeya madaxda Carabta, iyo saamaynta awoodaha dibadda ee laga yaabo inay ka soo horjeedaan midnimada Carabta ayaa loo arki karaa caqabado dhinaca isdhexgalka qoto dheer ee horyaal .

) as the personification of Alexandria, with her crown showing a ship's prow, while she sports an anchor-shaped brooch for her robes, symbols of the Ptolemaic Empire]]'s naval prowess and successes in the Mediterranean Sea.]]

Lamadegaanka Saxara

Kani waa maqaal ku saabsan "Lamadegaanka Saxara" ee waqooyiga Afrika. Bogag kale fiiri Lamadegaan iyo Lamadegaanka Kalahari.

Maqaalka Saxara iyo Sahara waxaa laga soo toosiyay halkan.

Lamadegaanka Saxara, Saxaraha Saxara (ingiriis: Sahara Desert; carabi: الصحراء الكبرى, “lamadegaanka weyn ee saxara”) waa lamadegaanka ugu kuleylka badan aduunka, iyo midka sadexaad ee ugu weyn, marka laga reebo Lamadegaanka Antaraktika ee Cidhifka Koonfureed iyo Lamadegaanka Araktika ee Cidhifka Waqooyi ee dhulka, kaasi oo ku fadhiya deegaan baaxadiisu le'eg tahay 9,400,000 kilometir labo-laaban (3,600,000 sq mi) - midaasi oo u dhiganta iskudarka (wadarta) dhulka laboda wadan ee Mareykanka iyo Shiinaha. Saxarahani wuxuu ku yaala wadanada Waqooyiga Afrika ee laga bilaabo Suudaan, Liibiya ilaa bada Midatareeniyaanka, Aljeeriya, Tuuniisiya, Marooko, Masar, Mauritania, Saxaraha Galbeed, Jad, Maali, Nayjar ilaa laga gaadho wadanada dhinaca ku haya lamadegaanka ee bariga ilaa galbeedka Afrika.

Carotuulka meelo badan oo ka mid ah saxarahan waxay gaadhaan dherer joog ah oo dhan ilaa 180 metres (590 ft). Magaca Saxara waxaa laga keenay ereyga “صحارى” "ṣaḥārā" ee luuqada Carabiga ah.

Lama degaanka wayn ama Saxraha weyn waa dhul aad u weyn oo oomane ah. waa dhulka ugu balaaran oo woqooyiga afrika dhaca, waana saxaraha ugu wayn aduunka uguna kulul, 9 milayan oo km isku weer. waxaa ku badan togaga biyaha,

Lama degaankaan aya kulansanaya kow iyo toban dowladood: Masar, Suudaan, liibiya, tunisiya, Marooko, Aljeeriya, nayjar,Mooritaaniya, jad, maali,Eritrea ,lama degaankan ayaa jeexa wabiga ugu dheer dunida eeNiil,

Lambedusa

Lambedusa afka taliyaaniga (Isola di Lampedusa) waa jasiirad ku taala ama kamida wadanka Talyaaniga waa jasiirad aad uyar waxa ay masaafo ahaan tahay 21 klm oo isku wareeg ah waxaa kunool dad gaadhaya 5000 oo qof 170 klm ayay dhanka galbeed ka xigataa jasiirada Sasiiliya maamul ahaana waxay ka tirsantahay w2adanka taliyaaniga waxa kutaalaa badhtama Bada Dhexe waxa ay bada kasaraysaa 133 mtr.

Libiya

w:kab:Libya

w:oc:Libia

Libiya waa wadan ku yaalo Woqooyiga qaarada Afrika. Wadankaan wuxuu xuduud la leeyahay Bada dhexeoo looyaqaano badda Meditarenian sea oo ka xigta woqooyiga iyo wadamada Masar, Suudaan, Jad,Nayjar, Tunisiya iyo Aljeeriya. Wadankaan waa wadanka afaraad oo ugu weyn qaarada afrika, caasimadiisa waa Triboli.Libiya waxee u kala qeebsantahay sadax weebood oo kala ah Tirabulis, fesaan iyo Barqad. Libiya waa wadan aad u taajirsan sababtoo ah wuxuu leeyahy saliid aad u badan iyo dad aad u yar.Libiya hadda malahan hogaan sax ah.Dagaaladii sokeeye ee libiya oo dhacay 2011 waxee natiijadeeda noqotay in oo dalka yeeshto labo maamul, oo kala ah maamulka kumeel gaarka oo hogaaminaayo ninka lagu magacaabo Mustafa Cabdul Jalil iyo dowladii dhacday oo hogaaminaayay Muammar Qadaafi oo xukunka dalka liibiya haayay sanado ka badan 40sano.Maamulka cusub ee kumeel gaarka wuxuu hadda gacanta ku haayaa inta badan dalka. Muammar qadaafi neh meelo ka mid ah. Qaramada Midoobay waxee aqoonsatay Dawladda cusub ee kumeel gaarka ah.

Samatar Abdi

w:en:Tripoli, w:en:Moammar Khadafy, w:en:Gulf of Sidra

Liiska Safiirada dadka ku Tunisiya

TunisiaLiiska Safiirada dadka ku Tunisiya

United States: Daniel Rubinstein Un Tiroka 840

United Kingdom Louise De Sousa Un Tiroka 826

United Arab Emirates Salem Zeabi Un Tiroka 784

Saudi Arabia

Faransiiska:

China Wang Wenbin Un Tiroka 156

Somalia - Un Tiroka 706

Djibouti -

Ethiopia - Un Tiroka 231

Italy -

Kenya - Un Tiroka 408

Liibiya -

United Kingdom Un Tiroka 826

Sudan -

Uganda -

Yemen- Un Tiroka 887

Japan-Un Tiroka 392

Liska Safiirada dadka ku Dalalka

Liska Safiirada dadka ku Dalalka

Liiska Safiirada dadka ku Tunisiya

Liiska Safiirada dadka ku Nayjeeriya

Liiska Safiirada dadka ku Soomaaliya

Liiska Safiirada dadka ku Masar

Liiska Safiirada dadka ku Australia

Liska Safiirada dadka ku Turkiga

Liiska Safiirada dadka ku UAE

Liska Safiirada dadka ku Jabuuti

Liiska Safiirada dadka ku Iraq

Liiska Safiirada dadka ku Talyaaniga

Liska Safiirada dadka ku Indonesia

Liiska Safiirada dadka ku peru

Liiska Safiirada dadka ku Sudan

Liiska Safiirada dadka ku Jabaan

Liiska Safiirada dadka ku USA

Liska Safiirada dadka ku UK

Magrib (Gobol)

Maqrib (Af-Carabi: المغرب العربي) ama Galbeed waxaa loo yaqaan gobol ku yaalla galbeedka afrika oo kulmiya shan wadan oo kala ah moritaaniya, aljeeriya marooko, tuniisiya iyo liibiya. baaxada dhulkaas ayaa dhan 5.782.140 oo kilo mitir iskuweer.

Malta

Malta ama jamhuuriyadda Malta loona jaqaano (jasiirada malta). waa Wadan jasiirado ka kooban oo ku yaalo Badda Dhexe ee Yurub. malta waa mid kamida wadamada ugu yaryar qaarada yurub malta waxa ay kakoobantahay sadex jasiiradood oo aad u yaryar

Tunis

Tunis (Af-Carabi: تونس) waa caasimada iyo magaalada ugu weyn wadanka Tunisiya ee Waqooyiga Afrika.

Caasimadani waxaa ku dhaqan dad tiradeeda lagu sheegay 2,700,000 qof waxayna dhinaca ku haysaa Bada Midatareeniyanka.

Tunis waa caasimada dalka Tunisiya.

Dalalka Afrika
Dalal Madax Banaan
Dalal ismagacaabay
Hoos taga
Gobollo lagu muransanyahay

Luqadaha kale

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.