Liberalizam

Liberalizam je zajednički naziv za političke ideologije koje se zalaže za državno uređenje kojemu je cilj što je moguće veća sloboda pojedinca postignuta kroz demokratski proces pod zaštitom pravne države.

Jedna od alternativnih definicija liberalizam navodi kao ideologiju kojoj je cilj postizanje slobode pojedinca na račun društvene jednakosti i društvene stabilnosti.

Liberalizam se najčešće dijeli na ekonomski liberalizam - zalaganje za što manje državne intervencije u ekonomiji - te socijalni liberalizam - nezadiranje države u privatni život pojedinca.

Liberalizam se ponekad definira i kao otvorenost prema novim idejama i društvenom eksperimentiranju, nasuprot konzervativizma koji se zalaže za držanje na tradicionalnim principima.

Serija Liberalizam,
dio serije članaka o politici

Etimologija i korištenje naziva kroz historiju

Komparativni utjecaji

Razvoj liberalne misli

Raskoli unutar liberalizma

Liberalizam i radikalizam

Liberalizam poslije drugog svjetskog rata

Suvremeni liberalizam

Platforme liberalnih stranaka

Demokracija

Građanska prava

Slobodno tržište

Zaštita okoline

Međunarodni odnosi

Konzervativni liberalizam

Liberalni konzervativizam

Liberalna teorija međunarodnih odnosa

Neoliberalizam

Liberalizam i socijaldemokracija

Eksterni linkovi

Desnica

Za ostala značenja, v. Desnica (razvrstavanje).Desnica, u najširem smislu, označava ideju da su pojedinac i društvo dužni da se pridržavaju Zakona (uključujući najčešće hrišćanski moral i tradiciju).

Desno krilo, politička desnica, ili najjednostavnije desnica su nazivi koji se odnose na onaj dio spektra političke misli i ideja, koji je povezan za konzervativizmom, klasičnim ekonomskim liberalizmom, religijskom desnicom, nacionalizmom; najjednostavnije rečeno, one ideje koje su suprotne ljevici.

Smatra se da je naziv nastao u vrijeme francuske revolucije, kada su monarhisti, pobornici starog režima nazivani desničarima, zato što su sjedjeli na desnoj strani Skupštine.

Vremenom je ovim nazivom počeo da se označava spektar političkih ideja i stavovi koje bi iznosio govornik, a koji u sebi sadrži ideje konzervativizma, ekonomskog liberalizma, nacionalizma i sl.

Neki smatraju da politička desnica uključuje i one oblike liberalizma koji daju prednost slobodnoj trgovini ispred egalitarizma, ali mnogi zagovornici ekonomskog liberalizma smatraju da njih bolje opisuje dodatna osa na političkom spektru (liberalizam - totalitarizam). Zbog čestih nedoumica i protivrječnosti kod svrstavanja političkih partija na jednu osu (levica-desnica) danas se češće koristi sistem političkog spektra sa dvije ose, i to (ljevica/desnica - liberalno/autoritativno).

Ekonomski liberalizam

Ekonomski liberalizam je naziv za ekonomsku komponentu liberalne ideologije, a pogotovo klasičnog liberalizma, a koji se odražava kroz stav prema kojoj se ekonomski sistem neke zemlje mora temeljiti na kapitalizmu, odnosno načelu laissez faire i privatnim sredstvima za proizvodnju. Iako ekonomski liberali u određenim okolnostima mogu prihvatiti državnu intervenciju u ekonomiju, u načelu smatraju da slobodno tržište mora biti što slobodnije od bilo kakvih faktora koji smetaju kompetitivnosti i slobodnoj trgovini. Ekonomski liberalizam smatra neprihvatljivim plansku ekonomiju te se suprotstavlja konceptima merkantilizma, državnog kapitalizma, socijalizma i korporatizma.

Emmanuel Macron

Emmanuel Macron (rođen 21. decembra 1977) je francuski političar, javni funkcioner i investicioni bankar. Rođen je u Amiensu, glavnom gradu regiona Pikardija i departmana Soma na severu Francuske. Studirao je filozofiju na Univerzitetu Nanterre u Parizu. Uz studij filozofije i studij javne administracije na Institut d'études politiques de Paris (poznatiji kao Sciences Po) diplomirao je i na prestižnoj École nationale d'administration u Strasbourgu. Po završetku studija postao je financijski inspektor u Generalnom inspektoratu za financije pre nego je postao investicioni bankar u francuskoj banci Rothschild & Cie Banque. Od 2006. do 2009. godine bio je član Socijalističke partije. 2012. imenovan je za zamenika glavnog sekretara vlade u mandatu predsednika Françoisa Hollandea, a zatim 2014. i za ministra industrije, ekonomije i digitalnih pitanja u tadašnjoj vladi u kojoj se zalagao za reforme u interesu poslovne zajednice. Sa ministarskog mesta je odstupio u avgustu 2016. kako bi pokrenuo kampanju za francuske predsedničke izbore 2017. na socijalno liberalnoj platformi. U novembru 2016. izašao je u javnost sa informacijom da će u izborima sudelovati kao kandidat pokreta En Marche! osnovanog u aprilu 2016, a koji zastupa stavove kao što su socijalni liberalizam, proevropejstvo, treći put i progresivizam.

Feminizam drugog vala

Feminizam drugog vala je izraz kojim se označavaju pojedinci, organizacije i ideologije koje su u drugoj polovici 20. vijeka počele dominirati feminističkim pokretom u SAD i drugdje u svijetu. Te su se struje pojavile nakon uspješno izvojevane borbe za političku i pravnu jednakost muškaraca i žena, iza koje je, po mišljenju nove generacije feministkinja treba slijediti borba za ekonomsku i društvenu jednakost, odnosno brisanje de facto nejednakosti između muškaraca i žena.

Ostvarenje tih ciljeva se vidjelo prije svega kroz nastojanje da se odbaci tradicionalni koncept porodice odnosno rodnih uloga u njoj, koji su, prema feministkinjama drugog vala, bile sredstvo kojim su se žene držale u pokornosti. Vezanost žena uz porodicu i djecu ih je spriječavalo da se, poput muškaraca, posvete karijeri. Zato je jedan od važnih ciljeva feminizma drugog vala bilo uvođenje reproduktivnih prava, odnosno prava na korištenje kontracepcije i abortus.

Feminizam drugog vala je svoj vrhunac u SAD doživio 1970-ih kada su mnogi od njegovih ciljeva postali dio zakonodavstva. Feminizam drugog vala je zaslužan i za uvođenje koedukacije na veliki broj američkih obrazovnih institucija, dotada segregiranih po spolu. Također je svoj odraz našao i u popularnoj kulturi, odnosno Hollywoodu koji je producirao TV serije nedvosmisleno feminističke orijentacije, kao i akcijskim filmovima kojima po prvi put dominiraju žene kao protagonisti.

Međutim, krajem 1970-ih je tadašnji američki liberalizam počeo slabiti, a sam feministički pokret se počeo dijeliti po odnosu prema pornografiji i homoseksualnosti. Te su podjele svoj odraz našle i u drugim državama, gdje su mnoge žene prihvatile feminizam prvenstveno kroz izloženost američkoj popularnoj kulturi.

Nezadovoljstvo stanjem žena u SAD i drugdje u zapadnom svijetu se od početka 1990-ih počelo odražavati kroz novi feministički pokret koji sebe naziva feminizmom trećeg vala.

Historija feminizma u Latinskoj Americi

Feministički pokreti u svojim suvremenim oblicima, odnosno feminizam kao prepoznatljiva ideologija, se u Latinskoj Americi pojavio tek u posljednjoj četvrtini 20. vijeka.

Prije toga su feminističke ideje obično bile tek dodatak širim ideologijama, vezanim uz nastojanja da se riješi gorući društveni, ekonomski i politički problemi Latinske Amerike, prije svega politička i ekonomska nejednakost njenih stanovnika - daleko izraženija nego u Sjevernoj Americi i Evropi gdje se razvio klasični feminizam. Zato se feminizam obično vezivao uz socijalističke pojedince i pokrete, tek nešto rjeđe u one koji su prihvatili liberalizam.

Ozbiljnu zapreku širenju feminizma je predstavljao pretežno ruralni karakter latinoameričkih društava, čijom je kulturom dominirala Rimokatolička crkva, kao i specifični patrijarhalni koncepti kao što je mačizam i marijanizam. U takvim uvjetima, feminističke ideje se od 1920-ih javljao tek u većim gradovima i među obrazovanim ženama srednje i više klase, koje su bile inspirirane novostečenim pravima žena drugdje u svijetu. Jedna od najutjecajnijih takvih žena je Berta Lutz, čija je organizacija 1932. godine izlobirala novu brazilsku revolucionarnu da da opće pravo glasa ženama.

Sredinom 20. vijeka feminističke ideje će iz svojih razloga prihvatiti pokreti radikalne ljevice, od kojih su najpoznatiji i najuspješniji bili kubanska revolucija Fidela Castra, kao i sandinistička revolucija u Nikaragvi.

U isto vrijeme sve latinoameričke države postupno usvajaju opće pravo glasa ženama, da bi se od 1980-ih i 1990-ih latinoameričke feministkinje sve više umjesto pitanja pravno-političke, počele baviti pitanjima ekonomske jednakosti, što uključuje abortus, razvod, jedankost plaća pri zapošljavanju i sl.

Ideologije stranaka

Ovaj članak navodi popis ideologija stranaka. Mnoge političke stranke temelje svoje aktivnosti i program na ideologiji. U društvenim studijama politička ideologija predstavlja određenu etičku zbirku ideala, principa, doktrina, mitova ili simbola društvenog kretanja, institucija, klasa ili velike grupe koje objašnjavaju kako bi društvo trebalo funkcionirati, odnosno nudi određen politički i kulturni nacrt za određeni društveni poredak. Politička ideologija se uglavnom bavi ime kako rasporediti vlast i koje svrhe se vlast ima koristiti. Neke stranke prate određenu ideologiju prilično dosljedno, dok neke koriste široku inspiraciju iz grupa različitih ideologija bez da čvrsto prigrle ijednu od njih.

Političke ideologije imaju dvije dimenzije:

Ciljevi: Kako bi društvo trebalo funkcionirati (ili biti uređeno).

Metode: Najbolji načini da se postigne idealni poreak.Ideologija je zbirka ideja. Svaka ideologija obično sadrže određene ideje o tome što bi trebao biti najbolji oblik vladavine (npr. demokracija, teokracija itd.), odnosno najbolji ekonomski sistem (npr. kapitalizam, socijalizam itd.). Ponekad se ista riječ koristi kako bi se identifcirala i ideologija i neke od njenih glavnih zamisli. Tako se riječ "socijalizam" koristi i za ekonomski sistem i za ideologiju kojag ga podržava.

Ideologije se često razlikuju na temelju položaja na političkom spektru (što je dovelo do podjele na ljevicu, centar i desnicu), iako je to često izvor kontroverze. Konačno, ideologije se razlikuje po svojoj strategiji (npr. populizam) ili na temelju jednog jedinog pitanja oko koga se osnivaju stranke (npr. opozicija evropskom ujedinjenju ili legalizacija marihuane).

Islamizam

Islamizam je zajednički naziv za političke ideologije koje drže da islam nije samo religija, nego i politički sistem na kome bi se trebali temeljiti zakoni, odnosno društveno-ekonomsko uređenje države utemeljeno na islamskom pravu. Islamisti se stoga zalažu za povratak društva islamskim vrijednostima, odnosno uvođenje šerijatskog prava. Po njima je jedino društvo temeljeno na islamskim principima i zakonu rješenje problema koje uzrokuje moderni život, uključujući tu društveno i kulturno otuđenje, odnosno političku i ekonomsku eksploataciju.

Islamizam nije jedinstvena ideologija, nego se manifestira kroz širok dijapazon različitih pokreta i stranaka od radikalnih do umjerenih koji se ponekad uspoređuju demokršćanima u suvremenom zapadnom svijetu.

Jeremy Bentham

Jeremy Bentham (izgovor: /ˈbɛnθəm/; London, 15. veljače 1748. [O.S. 4. veljače 1747.] – London, 6. lipnja 1832.) je bio engleski filozof, pravnik i ekonomist, koji se danas smatra začetnikom modernog utilitarizma. U središtu Benthamove filozofske misli stoji tzv. načelo najveće sreće, prema kojemu je "najveća sreća najvećeg broja ljudi mjera ispravnog i pogrešnog". Tokom plodne karijere se etablirao kao jedan od glavnih predstavnika anglosaksonske filozofije prava i politički radikal čije su ideje utjecale na razvoj ideje velferizma. Zagovarao je individualne i ekonomske slobode, sekularizam, slobodu izražavanja, jednaka prava za žene i dekriminalizaciju homoseksualnog ponašanja. Pozivao je i na ukidanje ropstva, smrtne kazne i fizičkog kažnjavanja, uključujući i onog prema djeci. U novijem dobu ga se opisuje i kao jednog od najranijih zagovornika prava životinja. Interesantno je, doduše, primijetiti kako je Bentham, iako se zalagao za maksimalno proširenje individualnih prava, bio oštar protivnik prirodnog prava, smatrajući ga besmislicom.Njegov utjecaj bio je osjetan i tokom njegova života, ali i kasnije. Među njegovim učenicima bili su James Mill i njegov sin, John Stuart Mill, filozof prava John Austin te Robert Owen, jedan od začetnika socijalutopizma.

Kalam

Za ostala značenja, v. Kalam (razvrstavanje).Kalām (arapski: علم الكلام‎) je islamska filozofija koj teži dokazivanju teoloških principa kroz dijalektiku. Na arapskom jeziku ova reč doslovno znači "govor". Učenjaci ove discipline se nazivaju mutakallim (doslovno "teolog"). Mnogo je tumačenja o nastanku reči "kalam".

Prve učenike u ovaj filozofski pravac je uveo Hunain Ibn Išak (preminuo 873 AD) pri Kući Mudrosti koja je bila pod pokroviteljstvom abasidskih kalifa u Bagdadu.

Konzervativni liberalizam

Konzervativni liberalizam predstavlja oblik liberalizma u kome se liberalne vrijednosti i politika kombiniraju sa konzervativnim stavovima u određenim društvenim pitanjima, odnosno, pod time se podrazumijeva desno krilo liberalnog pokreta. Konzervativni liberalizam predstavlja pozitivniji i manje radikalni oblik klasičnog liberalizma. Konzervativnim liberalnim strankama se obično smatraju one koje uz liberalnu politiku promoviraju tradicionalne stavove u određenim pitanjima.

Konzervativni liberalizam kao svoju svjetonazorsku podlogu obično uzima pred-moderne izvore kao što su klasična filozofija (prije svega kroz koncepte vrline, zajedničkog dobra i prirodnih prava), odnosno tradicionalne institucije (kao što je Common Law u anglosaksonskm svijetu) i historijske primjere iz antike i srednjeg vijeka, npr. starogrčke polise, Rimsku Republiku i srednjovjekovne komune. U ekonomskim pitanjima, konzervativni liberali su skloniji dosljednom provođenju liberalnih načela (ekonomski liberalizam) kroz promoviranje slobodnog tržišta, ekonomske deregulacije i sl. dok su u društvenim i ne-ekonomskim pitanjima manje skloni tzv. socijalnom liberalizmu, te više inzistiraju na konceptu zakona i reda, a što se prije svega odnosi na stroge mjere protiv ilegalne imigracije.

Liberalna demokracija

Za ostala značenja, v. Liberalna demokracija (razvrstavanje).

Liberalna demokracija ili demokratija, također poznata pod nazivima građanska ili buržoaska demokracija je naziv za društveno-političko uređenje, odnosno najčešći oblik moderne demokracije čija je karakteristika reprezentativnost (predstavnička demokracija) uz slobodu političkog djelovanja (politički pluralizam). U praksi se liberalna demokracija iskazuje kroz vlast koja legitimitet crpi na temelju slobodnih, tajnih i poštenih izbora na kojima se ravnopravno natječe više različitih stranaka (višestranačje). Liberalna demokracija u današnjem svijetu se javlja kako u obliku monarhija (ustavna ili parlamentarna monarhija, tako i u obliku republika (parlamentarna, predsjednička ili polupredsjednička.)

Sve države u današnjem zapadnom svijetu se smatraju liberalnim demokracijama, a u njima vlada široko rasprostranjeno mišljenje kako upravo liberalna demokracija predstavlja idealno društveno uređenje kojima sve zemlje trebaju težiti; takva shvaćanja su se proširila i na druge dijelove svijeta. U najširoj javnosti se, zato, liberalna demokracija smatra sinoninom za demokraciju.

Liberalna demokracija se također smatra jednim od ciljeva za koji se zalaže ideologija liberalizma.

Liberalni feminizam

Liberalni feminizam, za koga se ponekad koristi izraz "feminizam srednje struje", je ogranak feminističkog pokreta koji nastoji postići jednakost muškaraca i žena u društvu kroz političku i pravnu reformu. Prema liberalnim feministkinjama sve žene su u stanju vlastitim naporima postići jednakost s muškarcima, pa se ona može dogoditi bez da se promijeni društvena struktura. Liberalne feminstkinje se, kao i druge feministkinje, zalažu za reproduktivna prava, pravo glasa, pravo na obrazovanje, jednakost u plaćama, porodiljne dopuste, dječje doplatke, posebno zdravstveno osiguranje te borbu protiv porodčnog nasilja.Liberalni feminizam se obično vezuje uz širu ideologiju liberalizma, ali i uz tzv. feminizam drugog vala i radikalni centar.

Liberalni feminizam je od 1970-ih pod udarom drugih feminističkih pravaca, najčešće radikalnog feministkinja kojim im spočitavaju de facto zalaganje za status quo, odnosno činjenicu da su žene u SAD i drugim državama u podređenom položaju usprkos de iure jednakosti. Radikalne feministkinje drže da se žene mogu osloboditi jedino radikalnim preobražajem društva, odnosno ukidanjem patrijarhalnih institucija uključujući državu.

Liberalni feminizam je i pod udarom od strane feminizma trećeg vala koji mu spočitava zanemarivanje interesa žena koje pripadaju manjinskim grupama, kao i socijalističkog feminizma koji smatra kako žene neće biti slobodne dok bude klasne nejednakosti.

Nizozemci

Nizozemci ili Holanđani (nizozemski Nederlanders) je naziv za germansku etničku grupu koja potječe iz oblasti sjeverozapadne Evrope poznate kao Nizozemska.

Većina predaka današnjih Nizozemaca bili su Franci, koji su se na područje Nizozemske naselili oko godine 400. a kasnije predstavljali jezgru Franačke države. Njenom podjelom je područje Nizozemske pripalo Svetom rimskom carstvu, ali su lokalni plemići relativno brzo ostvarili de facto nezavisnost.

Ključni događaj za stvaranje moderne nizozemske nacije bila je reformacija, koja je, pogotovo u svojoj kalvinističkoj verziji, među stanovnicima Nizozemske našla plodno tlo. To se dogodilo kada je tim oblastima vladala Španija, čiji je dvor bio pod snažnim utjecajem Katoličke crkve te zbog hereze praktički sve Nizozemce osudio na smrt. Uslijedio je dug i krvavi Osamdesetogodišnji rat u kome je sjeverni dio Nizozemske ostvario nezavisnost i profilirao se u jednu od ekonomskih najmoćnijih te kulturno najnaprednijih država na svijetu. Južni dio Nizozemske je ostao pod katoličkom vlašću, te se tamo razvio poseban etnički identitet Flamanaca.

Kao pomorski narod, Nizozemci su u 17. vijeku počeli kolonizirati prekomorske zemlje, te su tako u Sjevernoj Americi osnovali današnji New York, a na jugu Afrike Capetown. U Sjevernoj Americi su nizozemske zajednice u 18. i 19. vijeku asimilirane u novu američku naciju, iako je dio njih - od kojih je najpoznatija sekta amiša - očuvao svoj posebni identitet. Na jugu Afrike se nakon pada kolonije pod britansku vlast nizozemska zajednica otpočela emigraciju u unutrašnjost kontinenta i do kraja 19. vijeka formirala posebni etnički identitet zvan Afrikaneri.

Zbog činjenice da se veliki dio poljoprivrednog zemljišta nalazi ispod razine mora je Nizozemce kroz vijekove natjerala da radišnost prigrle kao svoju najveću vrlinu, isto kao što je prosperitet stečen prekomorskom trgovinom stvorio tradiciju tolerancije po kojoj se Nizozemska danas ističu među svim zemljama Evrope i svijeta. Prvi koji su uživali te plodove bili su Židovi, a kasnije i hugenoti protjerani iz katoličke Francuske. Kasnije se ta tradicija odrazila i kroz prihvaćanje liberalizma u društvenoj sferi - a najpoznatije manifestacije toga jesu seksualna revolucija, legalizacija prostitucije i istospolnih brakova, kao i dekriminalizacija marihuane i tzv. lakih droga. Nizozemsku tradiciju tolerancije je, međutim, u posljednje vrijeme izazvao sve veći broj imigranata iz muslimanskih zemalja koji liberalizam zemlje-domaćina smatraju nespojivim sa svojim vjerovanjima.

Socijalni liberalizam

Socijalni liberalizam (socijal-liberalizam) je politička filozofija nastala sa ciljem pomirenja socijaldemokratske i liberalne političke misli. U političkom spektu predstavlja centar/lijevi centar, tj. centar prema lijevom centru.

To iskustvo je rođeno uglavnom kod intelektualaca socijalističke i socijaldemokratske orijentacije otvorenih za liberalizam, ali u ovom političko-kulturnom trendu se pronašao put čak i za liberalne intelektualace.

Socijalni liberali ukazuju da društvo mora da štiti slobode i jednake šanse za sve građane i ohrabruje međusobne saradnje između državnih i tržišnih institucija gospodarstva. U procesu razvoja, slaže se da su neka ograničenja postavljena gospodarskim poslovima potrebna, kao što su antimonopolski zakoni u borbi protiv gospodarskog monopola, regulatorna tijela ili zakoni o minimalnim plaćama.

Socijalni liberali smatraju da vlade mogu (ili moraju) da pružaju udobnost, zdravstvenu zaštitu i obrazovanje iz prihoda koji potiču od poreza, kako bi se omogućila najbolja upotreba talenata stanovništva. Socijalni liberalizam se bori protiv ekstremnih pojava kapitalizma. Zauzima se isto tako za umjereni antiklerikalizam i slobodu vjeroispovijedi.

Svjetska banka

Svjetska banka predstavlja skupinu pet međunarodnih organizacija u čijoj odgovornosti je pružanje financijske pomoći zemljama u svrhu ekonomskog razvoja i smanjenja siromaštva, te ohrabrenja međunarodnih investicija. Grupa i njoj pridruženi entiteti imaju sjedište u Washingtonu.

Zajedno s Međunarodnim Monetarnim Fondom, organizacije Svjetske banke se nekad nazivaju institucijama Bretton Woodsa, prema Bretton Woodsu gdje je Monetarna i financijska konferencija Ujedinjenih naroda (1.7. - 22.7. 1944.) dovela do njihovog stvaranja.

Banka je formalno osnovana 27.12. 1945. nakon međunarodne ratifikacije sporazuma iz Bretton Woodsa. Djelovanje je otpočela 25.6. 1946., a 9.5. 1947. je odobren prvi zajam (250 miliona US$ Francuskoj za poratnu obnovu, u realnom iznosu najveći zajam ikad izdan od banke). Međunarodna finacijska korporacija (IFC) je osnovana 20.7. 1956, IDA 24.9. 1960., ICSID 14.10. 1966. a MIGA 12.4. 1988.

Iako se vlade siromašnih država često oslanjaju na nju kao izvor financija za razvoj, Banka i njene podružnice bile su često kritizirane zbog podrivanja nacionalnog suvereniteta zemalja primateljica pomoći kroz politiku Banke koja promovira ekonomski liberalizam i garancije za međunarodne investicije.

Aktivnosti Svjetske banke su trenutno usredotočene na ekonomski manje razvijene zemlje u poljima kao što su obrazovanje, poljoprivreda i industrija. Pruža zajmove po povoljnim stopama zemljama koje imaju poteškoće. Zauzvrat se od njih traži da preduzmu političke mjere kojima se, na primjer, suzbija korupcija i promovira demokracija.

Djelovanje Banke je predmet dugotrajne i oštre kritike od strane raznih nevladinih organizacija i akademika, a u nekim slučajevima i internih studija Banke. Optužuju je da predstavlja oruđe SAD i drugih zapadnih država kojima one nameću ekonomske politike u zapadnom interesu. Kritičari tvrde da politika reforme u smjeru slobodnog tržišta - za koju se Banka zalaže - u praksi često dovodi do štetnih posljedica ako se provodi loše, prebrzo, pogrešnim redoslijedom i u slabim, nekompetitivnim privredama.

The Economist

The Economist is je britanski tjedni časopis u vlasništvu The Economist Newspaper Ltd-a sa uredništvom u Londonu. Osnivao ga je James Wilson 1843. Zbog historijskih razloga, The Economist sebe naziva novinama, ali se svako tiskano izdanje pojavljuje na sjajnom papiru poput časopisa, a njegov sopstveni YouTube kanal ga naziva EconomistČasopisom. 2006., njegov prosječni tjedni tiraž bio je 1,5 miliona primjeraka, od čega je čak polovica odlazila kupcima u SAD-u.

Iako The Economist ima svjetski naglasak i opseg, oko 2/3 od ukupnog osoblja 75 novinara nalazi se u Londonu. U martu 2013., Economist Group je objavila profit od 68 miliona £.The Economist tvrdi da nije "kronologija ekonomije". Umjesto toga, cilj mu je "sudjelovati u teškom natjecanju između inteligencije, koja gura naprijed, i nedostojnom, sramežljivom neznanju koje sabotira napredovanje i razvoj." Stav uredništva je klasični liberalizam i ekonomski liberalizam koji podupiru slobodnu trgovinu, globalizaciju, slobodnu imigraciju i kulturni liberalizam (kao što je pravno priznanje istospolnog braka). Publikacija samu sebe opisuje kao "proizvod Kaledonijskog liberalizma Adama Smitha i Davida Humea".

Ciljani čitatelji su visoko obrazovani sloj te tvrdi da ima čitatelje sa visokim utjecajem na razvoj politike. Pojedini čitatelji The Economista konzumiraju i elitne i masovne medije.Izvršni direktor novina opisao je skorašnje globalne promene, koje su prvi put primećene 1990-ih, a ubrzane s početkom 21. veka, kao „novo doba masovne intelignecije“.

The Huffington Post

The Huffington Post, poznat i po skraćenicama HuffPo i HuffPost, američki je liberalno-progresivni (ljevičarski) novinski portal i kolaborativni blog koga vode Arianna Huffington, Kenneth Lerer i Joan Perretti. Osnovan je godine 2005. kao svojevrsna protuteža konzervativnom portalu Drudge Report.

Na njemu se, osim vijesti iz politike, objavljuju i vijesti iz svijeta ekonomije, zabave, korisni savjeti i humoristički prilozi. Od samog početka je kao stalne i gostujuće kolumniste uzeo veliki broj slavnih ličnosti, zbog čega je postao jedan od najpopularnijih i najuticajnijih medija u SAD i svijetu.

Zelena politika

Zelena politika ili ekopolitika (također poznata i kao politička ekologija) je politička filozofija koja zagovara razvijanje ekološki održivog društva.Načela zelene politike su:

bazna i participativna demokracija,

ekološka mudrost i održivost,

socijalna pravda,

nenasilje,

poštivanje različitosti.Zelena politika se počela oblikovati u zapadnom svijetu sedamdesetih godina 20. stoljeća i od tada su nastale zelene stranke koje djeluju na političkoj sceni u mnogim zemljama diljem svijeta.Zelene stranke se smatraju alternativom klasičnim političkim idejama kao što su socijalizam, liberalizam i konzervativizam, dok pristaše tradicionalnih političkih ideja imaju običaj promatrati zelene kao jednu od njihovih varijacija. Zelene stranke se, sa druge strane, uglavnom smještaju među političku ljevicu, ranije obično radikalniju od one koja se vezuje uz socijaldemokratske stranke, dok su danas više umjerene i smještaju se u lijevi centar.

Zeleni liberalizam

Zeleni liberalizam je naziv za ideologiju koja nastoji spojiti klasična liberalna shvaćanja sa suvremenom brigom za okolinu karakterističnom za zelene stranke.

Zeleni liberalizam se vezuje uz ekologizam slobodnog tržišta, kao i pojam plavo-zelene koalicije.

Na drugim jezicima

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.