Narzędzie

Narzędzie – przedmiot lub urządzenie służące do bezpośredniego oddziaływania w procesie pracy na przedmiot pracy stanowiące wyposażenie człowieka lub maszyny. Większość prostych narzędzi jest maszynami prostymi. Narzędzie pozwala wykonać to, czego przeciętny człowiek nie byłby w stanie wykonać „gołymi rękami”, lub ułatwia to, co może wykonać sam.

Narzędziami posługują się też niektóre gatunki zwierząt, m.in. szympansy, kapucynki brodate i makaki krabożerne[1].

Jednym z kryteriów podziału procesów cywilizacyjnych jest rodzaj materiałów używanych na narzędzia:

Najwcześniejszymi narzędziami były kije, kamienie, kości w postaci naturalnej, dobierane odpowiednio do zamierzeń. Następnie zaczęto narzędziom nadawać formy lepiej dostosowujące je do potrzeb. Na przestrzeni wieków nastąpiło ogromne zróżnicowanie narzędzi, dostosowywanych do różnorodnych rzemiosł i gałęzi przemysłu.

Zależnie od wybranego kryterium rozróżnia się narzędzia:

Specjalną grupę stanowią narzędzia pomiarowe.

Tools various

Zobacz też

a także:

Przypisy

  1. Redakcja, Małpy weszły w epokę kamienia łupanego? Brazylijskie kapucynki korzystają z narzędzi, www.national-geographic.pl [dostęp 2016-07-16].
Beczka (narzędzie kary)

Beczka – była zarówno narzędziem kary jak i metodą unieruchomienia oskarżonego. W beczce wycinano otwory na ręce i nogi. Ofiara związana w pozycji kozła była umieszczana w beczce. Aby zapobiec wciągnięciu członków do środka, między nogi i ręce wsuwano drewniany kij. Ofiara klęczała w tej niewygodnej, przynoszącej cierpienie pozycji w oczekiwaniu na inne tortury lub na rozpoczęcie procesu – wtedy, gdy był to jedynie sposób uwięzienia lub unieruchomienia.

Innym zastosowaniem beczki było przetrzymywanie w nich czarownic. Wierzenia ludowe mówiły, że czarownice po dotknięciu ziemi czerpią z niej magiczną moc. Aby temu zapobiec, często beczkę wieszano pod sufitem.

Gruszka (narzędzie tortur)

Gruszka – metalowe narzędzie tortur, dzięki któremu – za pomocą mechanizmu sprężynowego lub śrubowego – można było je wkładać w naturalne otwory ciała (usta, odbyt, pochwę), a następnie powodować rozwieranie się tego narzędzia (dokręcano uchwyt śrubowy lub zwalniano sprężynę, co powodowało uruchomienie najczęściej trzech elementów).

Mechanizm sprężynowy działał na podobnej zasadzie co w automatycznie otwierającym się parasolu. Stosowana doustnie uniemożliwiała ofierze wydobycie głosu, a tym samym „załatwiała problem” jęków i krzyków torturowanej w inny sposób ofiary. Zaopatrzona w ostrza była samoistną torturą kaleczącą (niekiedy rozrywającą) wnętrze ciała.

Iconv

iconv – narzędzie unixowe konwertujące dany łańcuch znaków do innego zestawu znaków.

Man (Unix)

man – narzędzie służące do wyświetlania stron pomocy man, stosowane w systemach Unix i uniksopodobnych. Nazwa jest skrótem od ang. manual – instrukcja obsługi.

Narzędzie AirPort

Narzędzie AirPort – aplikacja dostępna w systemach z serii OS X. Została opracowana przez firmę Apple Inc.

Oprogramowanie służy do konfiguracji urządzeń AirPort Express oraz AirPort Extreme – routerów bezprzewodowych firmy Apple. Za jego pomocą można, między innymi, zaktualizować oprogramowanie wewnętrzne urządzeń.

Narzędzie Wycinanie

Narzędzie Wycinanie (ang. snipping tool) – aplikacja zawarta w systemie Windows Vista i jego nowszych wersjach. Umożliwia robienie zrzutów ekranu z wybranych lub otwartych okien, wolnej strefy lub całego ekranu. Możliwe jest też wybranie własnego (niestandardowego) obszaru do przechwycenia.

Zdjęcia ekranu lub jego fragmentów można zapisać w formatach:

PNG

GIF

JPEG

MHTML.Za pomocą aplikacji możliwe jest też wysłanie pliku za pomocą poczty elektronicznej. Narzędzie pozwala także na prostą edycję przechwyconego obrazu, za pomocą pędzla, ołówka,markera i gumki. Nowsze wersje programu posiadają funkcję opóźnienia (Delay), która pozwala na przechwycenie obrazu po upływie danego okresu czasu.

Narzędzie dyskowe

Narzędzie Dyskowe – aplikacja narzędziowa dla dysków wbudowana w systemy z serii OS X.

Umożliwia partycjonowanie oraz formatowanie dysku twardego. Tworzy także obrazy dysków w formatach DMG, CDR, Sparse i ISO oraz konwertuje między formatami. Oprócz tego, umożliwia przywracanie dysków lub partycji z wcześniej utworzonych obrazów lub istniejących dysków, montowanie oraz wysuwanie płyt i partycji. Sprawdza także spójność dysków i zapewnia podstawowe funkcje odzyskiwania. Korzysta także z S.M.A.R.T. w celu zdiagnozowania stanu dysków.

Na stacjach roboczych Mac Pro umożliwia tworzenie macierzy RAID.

Narzędzie tortur

Narzędzia tortur – różnego rodzaju urządzenia, które służyły do zadawania bólu podczas tortur. Najczęściej stosowane były przez katów, którzy byli specjalnie przeszkoleni w kierunku efektywnego ich wykorzystania.

Netcat

netcat – uniwersalne narzędzie skanująco-monitorujące oraz prosty serwer, odpowiednik polecenia cat, uzupełniony o komunikację TCP/IP (stąd net-cat, sieciowy cat).

Jest to jedna komenda nc (brak interfejsu graficznego), co umożliwia używanie programu w skryptach.

Paste (Unix)

paste – narzędzie unixowe zlepiające linie podanych plików i wypisujące je na standardowym wyjściu. Polecenie paste skleja odpowiadające sobie linie różnych plików w jedną, oddzielając je znakiem tabulacji.

Piła (narzędzie)

Piła – samodzielne narzędzie lub część urządzenia w formie ząbkowanego ostrza służące do przerzynania materiałów takich jak drewno, kamień, metal i innych ciał stałych. Ostrze to wprawiane jest w ruch w zależności od rodzaju piły, np. za pomocą mięśni lub energii elektrycznej, parowej czy wodnej.

Piła znana była już w starożytności. Grecy ten wynalazek przypisują Talosowi[potrzebny przypis] bratankowi Dedala, który przypłacił to życiem; zginął z ręki zazdrosnego wuja.

Piła zwykle składa się z zębatego ostrza zwanego brzeszczotem napiętego w ramie lub zaopatrzonego w jeden lub dwa uchwyty służące do jego poruszania. Wyjątkiem są piły tarczowe, o kolistym kształcie, gdzie zęby umieszczone są na obwodzie tarczy. Kształt zębów piły ma różne formy w zależności od rodzaju materiału poddawanego obróbce (np. drewno mokre czy suche, twarde lub miękkie), kierunku cięcia (wzdłuż czy w poprzek włókien) jak i wymaganej precyzji cięcia.

Zęby piły mogą mieć kształt klinowaty, łukowaty (tzw. "wilcze zęby") lub kwadratowy (w piłach do kamienia). Brzeszczot piły wykonywany jest ze stali, a zęby piły stanowią jedną całość wraz z brzeszczotem. Zęby piły mogą być miejscowo hartowane w celu zmniejszenia ich tępienia. Są również wykonywane piły o zębach z nakładkami z twardszych materiałów np. z węglików spiekanych.

Ślad po przejściu piły przez materiał nazywamy rzazem. Szerokość rzazu jest większa od grubości brzeszczotu piły, ze względu na zmniejszenie oporów tarcia bocznych powierzchni brzeszczotu o przerzynany materiał. W tym celu zęby są rozwierane to znaczy, że końce zębów są na przemian wyginane na boki, najlepiej za pomocą odpowiedniego narzędzia. W piłach z zębami z nakładkami, szerokość rzazu wynika z grubości nakładek odpowiednio powiększonej w stosunku do grubości brzeszczotu.

Przyrząd pomiarowy

Przyrząd pomiarowy, dawniej: narzędzie miernicze – urządzenie, układ pomiarowy lub jego elementy przeznaczone do wykonywania pomiarów samodzielnie albo w połączeniu z jednym bądź wieloma urządzeniami dodatkowymi. Również wzorce miary (etalony), wzorce inkrementalne i materiały odniesienia są traktowane jako przyrządy pomiarowe.

Szpikowany zając

Szpikowany zając (też hiszpański zając) – średniowieczne narzędzie tortur. Narzędzie występowało w różnych kształtach i odmianach. Był to przeważnie drewniany lub metalowy wałek naszpikowany nawet 400 metalowymi kolcami. Ofiara była przywiązywana do pręgierza w pozycji stojącej, następnie kat przesuwał zającem po plecach skazańca. Innym zastosowaniem było zamontowanie go w madejowym łożu, na którym następnie za pomocą kołowrota przeciągano oskarżonego po wałkach.

Teleskop

Teleskop (gr. tēle-skópos 'daleko widzący') – narzędzie, które służy do obserwacji odległych obiektów poprzez zbieranie promieniowania elektromagnetycznego (np. światła widzialnego).

Pierwsze znane praktyczne teleskopy zostały skonstruowane przy użyciu szklanych soczewek w Holandii na początku XVII wieku przez Hansa Lipperheya, a wkrótce potem przez Galileusza we Włoszech. Znalazły one zastosowanie w działaniach militarnych i w astronomii.

Przez wiele lat używano zwierciadlanych teleskopów optycznych. W XX wieku opracowano nowe typy jak na przykład: radioteleskop w 1930 roku czy teleskop podczerwony w 1960 roku. Słowo teleskop odnosi się obecnie do szerokiej gamy instrumentów wykrywających różne zakresy widma elektromagnetycznego, a w niektórych przypadkach także do innych typów detektorów.

Topór

Topór lub siekiera – narzędzie używane do kształtowania i podziału drewna, rąbania lasów, jako broń obuchowo-sieczna czy też jako symbol heraldyczny.

Jest to najstarsze i nadal używane narzędzie złożone. Topór jest używany od ponad czternastu tysięcy lat, jest rozwinięciem pomysłu kija z obciążonym końcem, który dał początek takim wynalazkom jak: maczuga, młotek, motyka, topór ciesielski itp. Zmieniał się materiał i zastosowanie, ale zasada działania pozostała nie zmieniona. Początkowo wykonywany z kamienia i rogu, brązu a następnie stali.

Wahadło (narzędzie tortur)

Wahadło, nazywane też strappado, było bolesną torturą niepowodującą uszkodzeń skóry, za to zrywającą mięśnie i więzadła. Zaczynano ją od związania rąk ofiary z tyłu, przez pęta przewiązywano linę, którą przeciągano przez przymocowany do sufitu hak. Często do stóp przymocowywano ciężary, jako dodatkowe obciążenie. Gdy kat pociągnął wolny koniec liny, ręce torturowanego zaczynały wyginać się w stronę pleców. Czynił to powoli, co potęgowało ból. Po pewnym czasie, coraz mocniejszego podciągania, kości wyskakiwały ze stawów, czasem nawet pękały i zostawały zerwane ścięgna. Wtedy ręce ofiary znajdowały się równolegle do głowy.

Osobie torturowanej nie pomagały omdlenia. Nad tym czuwał medyk obecny przy przesłuchaniu[potrzebny przypis]. W razie konieczności podawał lekarstwa trzeźwiące. Gdy w katowni nie było medyka, osobę torturowaną po prostu polewano wodą. Wtedy torturę zaczynano na nowo.

Wahadło uznawane było zazwyczaj za torturę przygotowawczą, stosowaną we wstępnej fazie tortur.

Do współczesnych przypadków stosowania tej tortury zaliczyć można użycie wahadła przez żołnierzy amerykańskich w więzieniu Abu Ghraib, na terenie Iraku.

Wall (Unix)

wall – uniksowe narzędzie powłokowe. Nazwa polecenia pochodzi od write to all. Program wypisuje zawartość podanego jako parametr pliku (może też czytać z stdin) na konsole wszystkich zalogowanych użytkowników.

$echo test 1-2-3 | wall

Broadcast Message from emergie@rarog

(/dev/pts/10) at 15:38 ...

test 1-2-3

Wc (Unix)

wc (od ang. word count) – uniksowe narzędzie do liczenia słów, znaków, linii lub bajtów w pliku lub potoku. W GNU/Linuksie jest częścią pakietu GNU Coreutils.

Write (Unix)

write – uniksowe narzędzie powłokowe. Wysyła na konsolę podanego jako parametr użytkownika wiadomość z stdin, zakańczając ją komunikatem EOF.

W innych językach

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.