Salafisme

Salafisme (ook wel gespeld als salafiyyah of selefie, ook salafibeweging) is een fundamentalistische soennitische stroming binnen de islam. Het woord is afgeleid van het Arabische woord salaf (سلف), dat "voorouders", "voorganger", "vroegere generatie" betekent. Aanhangers claimen deze salaf te volgen en daarmee te behoren tot de 'lieden van de traditie en de gemeenschap' (ahl assoenna wal djama'ah).

Grote figuren in de beweging zijn: Ibn Taymiyyah, Muhammad ibn al Uthaymeen, Rabee al-Madkhali , Muqbil bin Hadi al-Wadi'i, Muhammad Nasiruddin al-Albani, en Saleh Al-Fawzan.

Er is een groot verschil tussen de salafibeweging van vandaag en de salaf van het verleden. Moslims worden bevolen door de profeet Mohammed om de Koran, de sunnah en de eerste drie generaties na hem te volgen, de Tabi'een en de Taba Tabi'een, de salafs. De meeste soennieten zijn salafs, zij volgen de 4 grote soennitische madhhab, islamitische rechtsscholen worden ook tot de salaf gerekend.

Allah1

Islam

Geloof
Eenheid van God · Profeten
Gezonden geschriften
Engelen · Dag des Oordeels
Praktiseren
Getuigenis · Gebed · Vasten
Liefdadigheid · Pelgrimstocht
Stromingen
Soennisme · Sjiisme · Alevitisme
Alawietisme · Ahmadiyya
Druzisme · Ibadisme · Soefisme
· Koranisme
Teksten en wetten

Koran · Soenna · Hadith
Fiqh · Sharia · Kalam

Feestdagen

Asjoera · Suikerfeest
Offerfeest · Ramadan
Laylat al-Qadr · Laylat al-Miraadj
Nieuwjaar · Mawlid an-Nabi

Cultuur en samenleving
Architectuur · Kunst · Moskeeën
Demografie · Studies
portaal  Portaalicoon  Islam

Beginselen

De beweging stelt geïnspireerd te zijn door de eerste drie generaties moslims uit de begintijd van de islam. Salafi's beschouwen de eerste drie generaties moslims, Mohammeds metgezellen (de Sahaba) en de twee volgende generaties, de Tabi‘in en de Taba‘ at-Tabi‘in, als leidraad voor hoe de islam moet worden betracht. Dit gaat terug op de volgende authentieke Hadith van Mohammed:

Aanhalingsteken openen

De beste mensen zijn mijn generatie, dan die hen opvolgen en daarna die hen opvolgen [dus de eerste drie generaties van moslims ongeveer 14 eeuwen geleden].[1]

Aanhalingsteken sluiten

Alleen de Koran zelf, de uitspraken van de profeet Mohammed; de Hadith en de uitspraken (athaar) van de Sahaba - de metgezellen van Mohammed - worden door hen als gezaghebbend beschouwd. Daarom wordt het salafisme wel gezien als een vereenvoudigde versie van de islam, met simpele geboden en gebruiken.[2]

De stroming is puriteins in de zin dat zij een vrij strikte naleving van de wetten uit deze periode en van de salaf voor ogen heeft. Deze salafi's passen die islamitische wetten toe door eerst een geleerde te consulteren die hen leidt naar het juiste begrip door de Koran, de Hadith en de (athaar) toe te passen. Zij verlaten daarbij de paradigma's van enkele geleerden door de tijd heen zonder isnad (betrouwbare keten van overdracht). Er wordt kritisch gedacht over Taqleed, wat het blind volgen van iemand of een meerderheid betekent. Verder is er discussie of salafi's vrij zijn van het volgen van de leerscholen of wetscholen (madhhab).

In het dagelijks leven betekent dit een zeer strenge letterlijke navolging van Koran en soenna. Iedere afwijking van hun leer zoals sjiisme, soefisme of liberale soennitische stromingen, wordt verworpen. Scheiding tussen mannen en vrouwen, kledingvoorschriften, voedingsvoorschriften, gebedsvoorschriften en economische voorschriften worden nauwkeurig nageleefd. Iedere vorm van persoonsverheerlijking is verboden en ook foto's van mensen worden om die reden vaak niet toegestaan. Het vieren van verjaardagen, seculiere feesten en participeren in democratische structuren wordt gezien als onislamitisch.

Belangrijke salafistische of wahabistische geleerden als Muhammad Nasiruddin al-Albani, Muhammad ibn al Uthaymeen, Abdul Aziz bin Baaz en Abdul Aziz Aal ash-Shaikh zijn tegen de opvatting van de jihad als heilige oorlog. Ze vinden dat "geen enkel individu het recht heeft om de wet in eigen hand te nemen, maakt niet uit wat voor situatie het is. Zoals ook de metgezellen van Mohammed nooit zomaar een vijand gedood hebben, zelfs niet tijdens de scheldkanonnades die ze over zich heen gestort kregen in de eerste dertien jaar van Mohammeds dawa in Mekka. Evenmin hebben ze iemand gedood als vergelding toen Mohammed werd bekogeld met stenen bij Taif."

In de eenentwintigste eeuw wordt het salafisme vooral geassocieerd met het "jihadi"-salafisme van Al Qaida en gerelateerde groepen, die oproepen tot het vermoorden van burgers alsmede het afkeuren van vele moslimgroepen en -overheden, zoals de Saoedische overheid.[3] Deze aantijgingen hebben deels te maken met de ideologische wortels die groepen als Al Qaida en de Islamitische Staat hebben in het wahabisme dat op zijn beurt gezien kan worden als een vorm van salafisme. De puristische stroming, veruit de grootste, verwerpt de praktijken van deze bewegingen, alsmede iedere politieke inmenging.

Substromingen

In het salafisme kunnen drie substromingen worden onderscheiden.[4]

  • Puristen streven naar het leven volgens de Koran en de soenna. Zij zijn niet politiek actief, omdat zij vinden dat leiding geven aan de mensheid de taak van God is. Geweld wordt principieel verworpen, en ze zijn voornamelijk bezig met het inrichten van hun eigen leven naar de Koran en de soenna.
  • Politieke salafisten komen overeen met puristen, maar verwerpen politieke deelname niet. Deze dient echter het doel een islamitische samenleving te verwezenlijken. Geweld wordt ook door hen in principe afgekeurd, tenzij ter verdediging, bijvoorbeeld tegen de Amerikaanse aanwezigheid in Irak of tegen 'onislamitische' dictators in het Midden-Oosten.
  • Jihadistische salafisten ten slotte zijn de meest geradicaliseerde substroming en stellen de (innerlijke en uiterlijke) jihad direct als tweede plicht na de sjahada. Verdediging tegen aanvallen van ongelovigen wordt gezien als een heilige plicht waarvoor een ware moslim zelfs het eigen leven ter beschikking moet stellen. In de meest radicale versie worden beledigingen tegen de islam (bijvoorbeeld spotprenten) ook als 'aanval' gezien, of is zelfs geweld om de islam te verspreiden geoorloofd.

Wahabisme

Het wahabisme in Saoedi-Arabië wordt beschouwd als een soortgelijke stroming, hoewel salafisten (Arabisch: salafiyyoen) zichzelf nooit wahabieten zullen noemen, omdat dit duidt op persoonsverheerlijking (namelijk die van Mohammed ibn Abdul-Wahhab). Deze term wordt vooral gebruikt onder de westerse islamologen en oriëntalisten.

Saoedi-Arabië probeert zijn versie van de islam te exporteren middels financiële steun aan moskeeën en islamitische instellingen teneinde het eigen gezag binnen de islamitische wereld te versterken. Dit geschiedde mede naar aanleiding van de Islamitische Revolutie in Iran, waar Khomeini de Saoedi's verweet de titel 'Hoeder van de Heilige Steden' onwaardig te zijn.[5] De Saoedi's grepen bovendien het momentum van de Iraanse Revolutie aan om op het 'sjiitisch gevaar' te wijzen, ondertussen zelf de eigen versie van de islam verspreidend over de (soennitische) islamitische wereld.[6] Saoedisch of 'koningsgezind' salafisme propageert niet het gebruik van geweld, maar staat wel antidemocratische en antiwesterse ideeën voor.[7]

Lange tijd hebben overheden in Europese landen de ogen gesloten voor deze opmars van het salafisme. Saoedi-Arabië was niet slechts een belangrijke handelspartner, maar ook een militaire bondgenoot. Bovendien kwam de radicale islam het Westen goed uit als een tegengewicht tegen het communisme.[6]

Salafisme in Nederland

Salafisme volgens hoogleraar godsdienstwetenschappen Herman Beck van de Universiteit Tilburg

In september 2007 verklaarde minister van Binnenlandse Zaken Ter Horst dat in Nederland tussen de 20.000 en 30.000 mensen mogelijk te beïnvloeden zijn door deze stroming binnen de islam. Er zijn zo'n 2500 potentiële activisten.[8] Met name autochtone bekeerlingen en Marokkaanse jongeren zijn vatbaar voor radicalisering. Voor Turken, Bosniakken en andere hanafistische moslims geldt dit vrijwel niet, omdat salafisme en wahabisme als tegenpool van hun religieuze interpretatie worden gezien.

Sinds 2011, het begin van de burgeroorlog in Syrië, gaan sommige Nederlandse salafisten daar op jihadreis heen, een deel ervan is bij oorlogshandelingen omgekomen. In 2013 kwam een Marokkaans-Nederlandse 25-jarige man om in een salafistische school in Jemen, waar een burgeroorlog woedt tussen sjiieten en soennieten.[9]

Het aantal moskeeën en islamitische instellingen dat onder invloed staat van salafistische centra, neemt toe. Salafistische predikers roepen meestal niet op tot geweld, maar de AIVD beschouwt de salafistische stroming toch als ongewenst. De boodschap is volgens de dienst onverdraagzaam en werkt integratie tegen.[8] Bovendien vormen salafistische moskeeën in veel gevallen het voorportaal tot verdere radicalisering, die in huiskamers of via onafhankelijke predikers plaatsvindt. Ook is het voor veel salafistische moskeeën verleidelijk om ook te radicaliseren, om zo bezoekers van 'huiskamerbijeenkomsten' terug in de moskee te proberen te krijgen.[7]

Salafisme in België

De voormalige baas van de Belgische staatsveiligheid,Alain Winants, verklaarde in 2012 dat het 'salafisme de grootste bedreiging (is) voor de Belgische democratie. Hij wees daarbij concreet naar de acties van leden van Sharia4Belgium die de openbare orde verstoorden en andersdenkenden intimideerden.[10] De politieke filosoof Dirk Verhofstadt schreef het boek Salafisme versus democratie waarin hij stelt dat salafistische organisaties een gevaar betekenen voor de democratie en daarom moeten verboden worden. Ook pleit hij voor het verbreken van de diplomatieke betrekkingen met Saoedi-Arabië.

Zie ook

Literatuur

  • Amghar, Samir, Le salafisme d’aujourd’hui, Michalon, 2011
  • De Koning, Martijn; Wagemakers, Joas & Becker, Carmen, Salafisme, Parthenon, 2014
  • Schmitz, Dominic Musa, Ich war ein salafist: Meine Zeit in der islamitischen Parallelwelt, Econ, 2016
  • Verhofstadt, Dirk, Salafisme versus democratie, Houtekiet, 2016
Bronnen, noten en/of referenties
  • Islam: Personen en begrippen van A tot Z, Het Spectrum, Utrecht, 2000.

  1. Bukhari 3:48:819 en 820 [1] en Muslim 31:6150 en 6151 [2]
  2. The Idea of Pakistan, Stephen P. Cohen, ISBN 0815715021, p. 183
  3. Special Reports - The Salafist Movement | Al Qaeda's New Front.
  4. Meijer R., Kennislink, http://www.kennislink.nl/publicaties/salafisme (2007).
  5. Aalderink D.W., Iran en Saoedi-Arabië, theocratische rivalen op weg naar democratie?
  6. a b Benjaich B., Omar Z., De islamiseringspolitiek van de Saoedi's in België, Internationale Spectator, jaargang 67 nummer 11, november 2013.
  7. a b AIVD, Saoedische invloeden in Nederland. Verbanden tussen salafitische missie, radicaliseringsprocessen en islamistisch terrorisme
  8. a b Grote groep vatbaar voor radicale stroming islam, NU.nl, 5 september 2007
  9. Amsterdammer gedood bij strijd Jemen, NOS, 5 november 2013
  10. [3], Het Nieuwsblad, 26 maart 2012
  1. Bukhari 3:48:819 en 820 [1] en Muslim 31:6150 en 6151 [2]
  2. The Idea of Pakistan, Stephen P. Cohen, ISBN 0815715021, p. 183
  3. Special Reports - The Salafist Movement | Al Qaeda's New Front.
  4. Meijer R., Kennislink, http://www.kennislink.nl/publicaties/salafisme (2007).
  5. Aalderink D.W., Iran en Saoedi-Arabië, theocratische rivalen op weg naar democratie?
  6. a b Benjaich B., Omar Z., De islamiseringspolitiek van de Saoedi's in België, Internationale Spectator, jaargang 67 nummer 11, november 2013.
  7. a b AIVD, Saoedische invloeden in Nederland. Verbanden tussen salafitische missie, radicaliseringsprocessen en islamistisch terrorisme
  8. a b Grote groep vatbaar voor radicale stroming islam, NU.nl, 5 september 2007
  9. Amsterdammer gedood bij strijd Jemen, NOS, 5 november 2013
  10. [3], Het Nieuwsblad, 26 maart 2012
Islam (portaal)Maan en ster
Algemeen:Allah · Oemrah · Ridda · Tawhied · Woedoe · Zuilen van geloof
Vijf zuilen:Sjahada · Salat · Zakat · Siyam · Hadj
Kalender:Asjoera · Gezegende Nachten · Islamitisch Nieuwjaar · Offerfeest · Ramadan · Suikerfeest
Personen:Ahl al-Bayt · Asharatu mubashirun · Emigranten · Helpers · Mahdi · Metgezellen · Mohammed · Profeten van de islam · Rechtgeleide kaliefen
Stromingen:Ahmadiyya · Kharidjisme · Koranisme · Moetazilisme · Nation of Islam · Qadarisme · Sjiisme · Soefisme · Soennisme
Wet en recht:Fatwa · Fikh · Hadith · Halal en haram · Koran · Madhhab · Sharia · Soenna · Tafsir
Politiek:Emiraat · Islamitische republiek · Kalifaat · Sultanaat · Wilaya
Geschiedenis:Beknopte chronologie van de islam · Islamitische gouden tijdperk · Kruistochten · Oorsprong van de islam · Pre-islamitisch ·Recente geschiedenis van het Midden-Oosten
Al-Fourqaanmoskee

De Al-Fourqaanmoskee is een moskee in de Nederlandse stad Eindhoven, aan de Otterstraat 2. Deze moskee, die genoemd is naar Soera De Onderscheiding (Arabisch: الفرقان al-Furqān) uit de Koran, dient onder meer de Marokkaanse islamitische gemeenschap en maakt deel uit van de Marokkaanse stichting Waqf in dezelfde stad, die in 1993 is opgericht.De moskee trekt relatief grote bezoekersaantallen, die tot tweeduizend kunnen oplopen.Zoals diverse moskeeën elders in Nederland, bijvoorbeeld de Tawheed-moskee in Amsterdam en de As-Soennahmoskee in Den Haag, oriënteren de moskee en zijn imams zich op het salafisme en wahabisme.

Al Qaida in de Islamitische Maghreb

Al Qaida in de Islamitische Maghreb (AQIM, meestal AQMI via Frans al-Qaïda au Maghreb islamique) (Arabisch: تنظيم القاعدة في بلاد المغرب الإسلامي Tanẓīm al-Qā‘idah fī Bilād al-Maghrib al-Islāmī) is een Algerijns islamitische terroristische organisatie. Haar oorspronkelijke doel was het omverwerpen van het Algerijnse regime teneinde in Algerije een islamitische staat te vestigen.

De groep hangt de Salafijja-stroming binnen de islam aan. AQIM is de opvolger van de Groupe Salafiste pour la Prédication et le Combat (GSPC). In 2006 sloot de GSPC zich aan bij het wereldwijde terroristennetwerk van Al Qaida, in 2002 veranderde de GSPC haar naam in "Al Qaida in de Islamitische Maghreb".

Ansar al-Islam

Ansar al-Islam (Arabisch: أنصار الإسلام) was een Koerdische militante organisatie in Irak en Syrië. Het was in 2001 opgericht als een salafistische beweging die een strikte vorm van sharia hanteerde. Tijdens de invasie in Irak in 2003 vocht de organisatie tegen de Amerikaanse troepen en de Peshmerga van de KDP en de PUK.

Ansar al-Islam is na betrokkenheden in de Syrische burgeroorlog in 2014 opgegaan in de Islamitische Staat in Irak en de Levant. Niet alle leden van Ansar al-Islam waren het hier mee eens en vechten verder onder de naam van Ansar al-Islam.

Ansar al-Islam wordt door de Verenigde Staten, Verenigd Koninkrijk, Australië. Canada en Israël als een terroristische organisatie gezien.

Dennis Abdelkarim Honing

Dennis (Abdelkarim) Honing (Haarlem, 1990) is een Nederlandse moslim en opiniemaker over de islam en moslims in Nederland. Aanvankelijk koos hij voor het salafisme. Later nam hij hiervan afstand en werd pleitbezorger voor een humane islam.

Fikh

Fikh (Arabisch: فقه, fiqh) of plichtenleer wordt binnen de islam gezien als de jurisprudentie van de sharia. Letterlijk betekent dit het goede inzicht in iets hebben, het weten en het begrijpen van wat iets betekent. Fikh gaat zowel over islamitische rituelen als over het islamitisch recht. Binnen de verschillende rechtsscholen, madhhabs, kunnen verschillende ideeën over hetzelfde punt bestaan. Een islamitisch rechtsgeleerde of jurist is een fakih (mv. fukaha).

Forum (instituut)

Forum was de naam van een instituut in Utrecht dat onderzoek doet naar multiculturele vraagstukken.

Forum werd opgericht in 1997 in Utrecht. Het instituut bracht multiculturele vraagstukken in de samenleving in kaart. Het instituut bedreef, in de woorden van de voorzitter van de Raad van Bestuur Sadik Harchaoui, geen wetenschap, maar probeerde kennis te vergaren die belangrijk kan te zijn voor de sociale stabiliteit in Nederland. Forum stelde deze kennis beschikbaar en zette de kennis om in praktisch toepasbare methoden en producten.

Het instituut organiseerde seminars, masterclasses voor lokale bestuurders over bijvoorbeeld salafisme, een bijeenkomst over het Amsterdamse onderwijs, deed onderzoek naar Polen in Nederland, schreef een studie over de ontwikkeling van Islam in Nederland enz.

Forum heeft twee voorzitters gehad: Ahmed Aboutaleb en Harchaoui. De laatste werd in 2009 door de Volkskrant geplaatst op de lijst van de 200 meest invloedrijke Nederlanders.Per 1 januari 2015 werd de subsidiëring door het ministerie van Sociale Zaken gestopt. Volgens het ministerie kon Forum niet meer voldoen aan de eisen van deze tijd. Door het wegvallen van de subsidie werd het instituut opgeheven; zijn taken werden overgenomen door het Verwey-Jonker Instituut en door Movisie, een kennisinstituut voor sociale vraagstukken. De voormalige Afdeling Migratierecht van Forum is omgevormd tot de Stichting Migratierecht Nederland. Het programma op het terrein van integratievraagstukken zal worden ontwikkeld door het Kennisplatform Integratie & Samenleving.

Internationale soennitische conferentie in Grozny

Eind augustus 2016 vond een internationale soennitische conferentie in Grozny plaats. In deze Tsjetsjeense hoofdstad waren ruim tweehonderd islamitische shariageleerden bijeen om vast te stellen welke stromingen tot de soennitische islam mogen behoren.

Tweehonderd vooraanstaande soennitische leiders uit Europa, Turkije, Jordanië, Jemen, Syrië en Rusland waren uitgenodigd met als eregasten de leiders van de Al-Azhar in Egypte. Saoedi-Arabië was niet uitgenodigd. Egypte stuurde een zware afvaardiging. Ahmed el-Tayeb, de grootmoefti van de Al-Azhar-moskee en universiteit, stond aan het hoofd van de Egyptische delegatie. Hij had kritiek op het sektarisch geweld.In de slotverklaring werd het salafisme, een orthodoxe stroming binnen de islam waartoe het Saoedische wahabisme behoort, niet genoemd. Daarmee werd het door de deelnemers in feite buiten de soennitische islam geplaatst. Daarentegen werd het soefisme, een mystieke stroming die door salafisten als een dwaalleer wordt gezien, wél meegeteld.Ook stond in deze slotverklaring dat de conferentie ‘een belangrijk en noodzakelijk keerpunt is in de strijd om een einde te maken aan de gevaarlijke dwaling binnen de soennitische gemeenschap na pogingen van extremisten om deze titel te claimen en te monopoliseren.’De aanwezige soennitische geestelijken concludeerden dat het soennisme 'een gevaarlijke deformatie heeft ondergaan als gevolg van pogingen door extremisten om het soennisme over te nemen en het te reduceren tot wat zij er van maken.'

Islam in Azerbeidzjan

Ruim 96% van de bevolking van Azerbeidzjan is, in elk geval nominaal, moslim. De rest van de bevolking is aanhanger van een andere godsdienst, of is niet religieus. Onder de moslim-meerderheid is er nogal verscheidenheid in het naleven van de religieuze voorschriften en gebruiken; dat lijkt vooral af te hangen van cultuur en etnische afkomst. Verschillen tussen Soennieten en Sjiïeten zijn in Azerbeidzjan niet zo scherp.De meeste sjiïeten zijn aanhangers van de orthodoxe Ithna Ashri stroming. Een traditionele stroming die door veel soennieten wordt gevolgd, is de school van Hanafi. Dorpen rond Bakoe en in de regio Lenkoran zijn van oudsher sjiïetische bolwerken. In sommige noordelijke gebieden waar veel Dagestani leven, heeft het salafisme aanhang. Folk Islam, waarin volksgeloof (animisme) is verweven, komt veel voor.

In een peiling van Gallup in 2010 beantwoordde 49% van de ondervraagde Azeri de vraag "Is religie een belangrijk onderdeel van uw dagelijks leven?" met nee; een van de hoogste scores in een moslim-land. Een onderzoek uit 1998 schatte het aantal fervente aanhangers van de islam in Azerbeidzjan op slechts 7 procent.

Islamisme

Islamisme of politieke islam is een verzameling van politieke ideologieën binnen de islam gebaseerd op een conservatieve, letterlijke (of 'literalistische') interpretatie van de Koran en de Hadith. De ideologie komt voort uit het islamitisch principe van tawhied, eenheid, dat de scheiding van godsdienst en staat niet accepteert en de aard van de Koran, die niet als door God-geïnspireerd maar als letterlijke woord van God gezien wordt.

Een aanhanger van islamisme wordt islamist genoemd. Deze term moet volgens het AP stijlboek niet worden gezien als synoniem voor een militante, radicale of terroristische islamiet.

Islamitisch Front

Het Islamitisch Front (Arabisch: الجبهة الإسلامية, al-Jabhat al-Islāmiyyah, IF) is een fusie van zeven rebellengroepen die betrokken zijn bij de oorlog in Syrië, die werd opgericht op 22 november 2013. De groep wordt gesteund en bewapend door Saoedi-Arabië en is sterker dan het VSL. Schattingen over de sterkte lopen op tot 70,000 strijders, maar de eenheid binnen de organisatie was vaak ver te zoeken.Het Islamitisch Front verwerpt representatieve democratie en secularisme, in plaats daarvan willen zij een islamitische staat met de sharia. In januari 2014 bekende Abu Khaled al-Suri, een topman van het Ahrar ash-Sham dat onderdeel is van het IF, dat hij zichzelf als een lid van al-Qaeda beschouwt.De groepering werkt samen met andere rebellengroepen in Syrië, onder andere met het Vrij Syrisch Leger, Jabhat al-Nusra (onderdeel van Al Qaida) en het Leger van de Moedjahedien.

De grootste rebellengroeperingen bleven zelfstandig opereren. Hierdoor was er van eenheid weinig meer te bespeuren en spoedig begonnen de deelnemers weer hun eigen namen te gebruiken. Anno 2015 lijkt het erop dat het Islamitisch Front weinig meer is dan een verzamelnaam voor zelfstandig opererende groepen, die slechts in naam verenigd zijn.

Lijst van religies en spirituele tradities

Hieronder volgt een lijst van religies en spirituele tradities, per categorie zo veel mogelijk gerangschikt volgens de chronologie (??) van hun ontstaan. De gebruikte classificatie is slechts één uit vele mogelijkheden. Het systeem gebruikt een "filtersysteem" voor het onderbrengen van religies en spirituele tradities in de diverse categorieën. Een groep wordt in een categorie zo dicht mogelijk bij het begin van de lijst ondergebracht als die categorie dat toestaat. Zelfs als meerdere indelingen van een religie of spirituele traditie mogelijk zouden zijn wordt deze dus in principe maar eenmaal vermeld.

Moslimextremisme

Moslimextremisme of islamitisch extremisme is een term die een maatschappelijke en antiwesterse politieke stroming aanduidt die uitgaat van de waarden van het moslimfundamentalisme en die combineert met een extremistische signatuur. Moslimextremisme is geen vastomlijnde term en wordt zowel gebruikt voor islamistische, door islamitische principes ingegeven terroristische of orthodox-islamitische opvattingen.

Veel van deze islamistische hervormingsbewegingen die sinds de jaren 80 van de 20e eeuw zijn opgericht, zoals al Qaida, staan een rigoureuze, hernieuwde toepassing van de Koran en de religieuze wetten voor. Deze niet-geestelijken passen de islamitische wetten echter toe zonder de islamitische leermeesters te consulteren. Zij erkennen de koranexegese die in de loop der eeuwen door islamitische juristen werden gemaakt, niet.Moslimextremisten kunnen passief zijn (de sharia of andere orthodoxe islamitische principes aanhangen bijvoorbeeld) maar ook actief. In dat geval kan moslimextremisme zich uiten in terrorisme of onderdrukking en discriminatie van vrouwen, homoseksuelen, afvallige moslims, niet-moslims, of politiek maatschappelijk andersdenkenden zoals individualisten, feministen, liberalen en anarchisten.

Vaak keren extremisten zich tegen andere meer gematigde moslims die zij niet als 'echte moslims' beschouwen maar als afvalligen die evenals ongelovigen gedood mogen worden volgens hun extreme opvattingen.

Moslimfundamentalisme

Moslimfundamentalisme (ook wel islam-extremisme of radicale islam) is een ideologie waarbij moslims een letterlijke dan wel zo letterlijk mogelijke interpretatie van de Koran en de Hadith (overleveringen) volgen en/of deze pogen te verspreiden. Islam-extremisme heeft geleid tot honderden terroristische aanslagen en is een drijvende kracht achter religieus geweld, zowel binnen als buiten de moslimwereld.

Patriottische Europeanen tegen de islamisering van het Avondland

Patriotische Europäer gegen die Islamisierung des Abendlandes (PEGIDA), in het Nederlands 'Patriottische Europeanen tegen de islamisering van het Avondland', is een Duitse protestbeweging die naar eigen zeggen demonstreert tegen de islam en tegen wat men noemt de islamisering van Duitsland en Europa. De beweging organiseert sinds oktober 2014 iedere maandag een demonstratie in Dresden tegen extremisme – met name moslimfundamentalisme – en om aandacht te vragen voor falend immigratie- en asielbeleid in Duitsland en Europa. Iedere demonstratie in het centrum van Dresden wordt afgesloten met toespraken door de organisatoren. Met als doel het beschermen van de Duitse identiteit en het behoud van de inheemse cultuur van het Avondland, eist men een strengere asielwetgeving, meer geld en mankracht voor politie, een verbod op salafisme en een verbod op wapenleveringen aan de Koerdische Arbeiderspartij (PKK). Demonstraties richten zich ook tegen antifa en nazisme. De bekendste leuze die tijdens de demonstraties wordt geroepen is Wir sind das Volk, naar analogie van de protestbeweging in 1989 in de voormalige Duitse Democratische Republiek (DDR).

Rode Moskee

De Rode Moskee of de Lal Masjid (Urdu: لال مسجد) is een moskee in de Pakistaanse hoofdstad Islamabad. Voor de bouw werd rood basalt gebruikt, wat de naam verklaart. In juli 2007 kwam het bij de moskee tot rellen.

Naast de moskee bevindt zich de grootste madrassa (Koranschool) van Pakistan, waar meer dan tienduizend studenten religieus onderwijs krijgen. De school hangt een puriteinse vorm van de islam aan, het salafisme. De leider van de madrassa is Abdul Rasjid Ghazi en zijn broer Abdul Aziz Ghazi. De broers hebben erkend contacten te hebben onderhouden met diverse leiders van de Taliban en Al Qaida, waaronder Osama bin Laden.

Sociaal isolement

Sociaal isolement is een situatie waarin een persoon of een kleine groep personen afgezonderd leeft van anderen. Het isolement kan zowel van de persoon zelf uitgegaan zijn als door de omgeving zijn opgelegd.

Takfir

Takfir is binnen de soennitische islam het verklaren van een gelovige of een groep gelovigen tot kafir (ongelovige).

Takfir zit ook in de naam van de stroming takfirieen waar enkele extremistische groepen zoals Takfir wal Hijra, die moslims tot kafir verklaren, onder vallen. Diverse aanslagen in het Midden-Oosten zijn ook tegen tot kafir verklaarde moslims gericht. De bomaanslagen in Amman van 9 november 2005 en de diverse aanslagen op sjiieten in Irak zijn hier een uitvloeisel van.

Takfiristische denkbeelden vormen een strekking binnen het salafisme waar onder meer Islamitische Staat zich mee identificeert. Het takfirisme flakkerde sterk op in Egypte rond 1967, niet toevallig de bakermat van het daarnet vernoemde salafisme in de jaren 1880 aan de Al-Azhar-universiteit. Deze heropflakkering kwam er door de Arabische nederlaag tegen Israël in de Zesdaagse Oorlog. Takfiristische denkers willen de islam in eerste instantie zuiveren van "afvalligen" en "ketters" en een wereldlijk kalifaat vestigen door een permanent gewapende strijd. Hierin onderscheidt het takfirisme zich van het wahabisme, dat niet expliciet naar een kalifaat als eigen territorium streeft.

Tawhied

Tawhied (of spellingsvarianten als Tawhid en Tawheed) (Arabisch: توحيد), betekent letterlijk 'één maken' en omvat de eerste helft van de sjahada. Het woord wordt binnen de islam gebruikt om de 'eenheid van God' en het monotheïsme mee aan te duiden. God is daarmee een: volkomen ondeelbaar, volledig uniek en volstrekt ondefinieerbaar. Het wordt doorgaans tot een van de zuilen van geloof gerekend.

Wanneer moslims 'Allahoe akbar' (letterlijk: God is de grootste) uitroepen, bedoelen ze niet dat God groter dan iets is, Hij is immers enig, maar dat Hij eenvoudigweg groots is, Hij staat buiten alle vergelijkingen. Het patroon van het woord is eveneens te vinden in ahad, gerelateerd aan alleenstaande.

Wahabisme

Het wahabisme (ook gespeld als wahabbisme of wahhabisme) is een stroming in de islam die Mohammed ibn Abd al-Wahhaab (1703 - 1792) stichtte vanuit de Najd in Saudi-Arabië in de 18e eeuw. De stroming is gestart als zendingsbeweging, de 'wahabitische zending' (da'wah al wahhabiya), en wordt sinds de 18e eeuw actief verspreid; eerst op het Arabische schiereiland, maar sinds de jaren 60-70 door de gehele islamitische wereld. Het is sinds de oprichting van Saudi-Arabië de staatsgodsdienst en de geleerden hebben al vanaf Ibn Abd al-Wahhaab een nauwe band. Dit komt onder andere door onderlinge huwelijken met de koninklijke familie Al-Saud. De zendingsdrang van de wahabieten heeft enorm geprofiteerd van oliegeld om de verspreiding te bespoedigen.Het is een beweging die in het westen aangeduid wordt als fundamentalistisch, conservatief en puriteins. Het wahabisme en Ibn Abd Al Wahhaab krijgen vanuit het traditionele soennisme al sinds de opkomst stevige kritiek, bijvoorbeeld van Sulayman Ibn Abd al-Wahhaab, de broer van Mohammed Ibn Abd al-Wahhaab. Veel moslims zien de beweging dan ook als een afgedwaalde sekte. De volgelingen heten wahabieten (wahhabiyya) en identificeren zich, ondanks genoemde kritiek, als soennieten.

Het wahabisme heeft een enorme verwevenheid met het salafisme en beide zijn als termen onderling uitwisselbaar. Volgelingen noemen zichzelf eerder 'salafist' dan 'wahabiet'. Een deel van de salafisten zijn het echter niet eens met het wahabitische Saoedische koningshuis dat als te pro-westers of on-islamitisch wordt gezien.

In andere talen

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.