León (Spanje)

De stad León is een gemeente en de hoofdstad van de provincie León in de autonome gemeenschap van Castilië en León, in het noordwesten van Spanje. León ligt op 841 meter hoogte op de Spaanse hoogvlakte en is met 136.414 inwoners de grootste stad van de provincie, die ongeveer een half miljoen inwoners telt. Stad en ommelanden samen hebben zo'n 200.000 inwoners.

León is bekend om zijn gotische kathedraal en andere monumentale gebouwen, waaronder de romaanse Real Colegiata de San Isidoro, het Botines Huis (van de architect Antoni Gaudí); en het platereske San Marcos. León is ook bekend om zijn traditionele "fiestas", zoals Pasen. De Leonese processies zijn officieel uitgeroepen tot Internationale Bezienswaardigheid, en heel wat mensen uit binnen- en buitenland bezoeken León met Pasen om die te bewonderen.

León
Gemeente in Spanje Vlag van Spanje
Bandera de León (ciudad)   Escudo de León (ciudad)
León (Spanje) (Spanje)

León (Spanje)
Situering
Autonome regio Castilië en León Flag of Castilla y León.svg
Provincie León
Coördinaten 42° 35′ NB, 5° 34′ WL
Algemeen
Oppervlakte 39 km²
Inwoners (1-1-2016) 126.192
(3236 inw./km²)
Overig
Postcode(s) 24001- 24010
Provincie- en gemeentecode 24.089
Ayuntamiento de León
Detailkaart
Ligging in León
Ligging in León
Portaal  Portaalicoon   Spanje
Leon-diputacion
Palacio de los Guzmanes
CasaBotines
Casa de los Botines

Geschiedenis

León werd gesticht in de 1e eeuw v.Chr. door het Romeinse legioen Legio VI Victrix. In 68 n.Chr. richtte de Legio VII Gemina een vast legerkamp op dat later de oorsprong van de stad werd. Haar moderne naam komt uit het Latijnse Legio VII Gemina voort (Itin. Ant. p. 395; Λεγίων ζ Γερμανική, Ptol. ii. 6. § 30), van het door Galba (tussen de Iberiërs) gerekruteerde Romeinse legioen, dat vast gevestigd was op de huidige locatie van de stad, om de omgeving van de wilde bewoners van de bergen uit Asturië en Cantabrië te beschermen. Het beschermen van het goud dat in de provincie (streek van Las Médulas) voor Rome gewonnen werd was ook een belangrijke taak van dit legioen (Dion Cass. iv. 24; Tac. Hist. ii. 11, iii. 25; Suet. Galba, 10.). Tacitus geeft dit legioen de bijnaam Galbiana, om het verschil met de oude Legio VII Claudia duidelijk te maken, maar deze naam is niet terug te vinden in de oude teksten. Het legioen kreeg de naam Gemina vanwege de door Vespasianus uitgevoerde vermenging met een van de Germaanse legioenen, waarschijnlijk de Legio I Germanica. De volledige naam was Legio VII Gemina Felix.

De geschiedenis van de stad na het Romeinse Keizerrijk komt in het algemeen overeen met die van het Koninkrijk León. Het kamp van het legioen in Asturië groeide uit tot een belangrijke stad, die de aanvallen van de Visigoten (West-Goten) weerstond tot 586 n.Chr. In dat jaar werd de stad door Leovigild veroverd. León was een van de weinige steden die van de Visigoten haar fortificaties mocht behouden. Hetzelfde fort dat de Romeinen hadden opgericht om de vlakte te beschermen tegen de inwoners van de bergen werd tijdens de gevechten tegen de Moorse overweldigers een post om de bergen te beschermen, als laatste toevlucht van de Spaanse onafhankelijkheid. Toch viel de stad in handen van de Moren bij de eerste aanval in 712, en het werd pas teruggewonnen door Ordoño I van Asturië in 850.

Rond 846 probeerde een groep mozaraben (christenen die niet gevlucht waren voor de Moren en dus nog in het Moorse gedeelte van Iberia woonden) de stad opnieuw te bewonen, maar een Moorse aanval deed hun poging mislukken. In 856, onder de christelijke koning Ordoño I, werd een nieuwe poging ondernomen om de stad te bevolken, die deze keer wel succesvol bleek. Ordoño II van León maakte van León de hoofdstad van zijn Koninkrijk Asturië, dat (in 914) hernoemd werd tot Koninkrijk León, en León werd de belangrijkste stad in het christelijke gedeelte van Iberia.

León werd door Al-Mansoer in 987 geplunderd, en daarna herbouwd en herbevolkt door Alfonso V, die een fuero (een soort lokale grondwet) voor de stad in 1017 regelde, waardoor het economische leven (inclusief de marktwerking) gereguleerd werd. León was ook een belangrijke halte voor pelgrims in de route naar Santiago de Compostella. De buitenwijken voor handel en ambachten groeiden snel en na de 13e eeuw begonnen deze invloedrijk te worden in de gemeente. León werd een voorspoedige stad tijdens de Vroege Middeleeuwen, dankzij de vee-industrie. In de 16e eeuw begon de stad economisch en demografisch af te nemen, en die trend zette zich voort tot de 19e eeuw. In juli 1936, aan het begin van de Spaanse Burgeroorlog, raakte León in de macht van de fascistische rebellen die uiteindelijk zouden winnen in 1939.

De opmerkelijke immigratie van bewoners van het platteland naar de stad zorgde vanaf de jaren 60 voor een grote groei van de stad.

Sinds 1983 maakt León deel uit van de autonome gemeenschap van Castilië en León. Er bestaat een kleine politieke beweging die de creatie van een Leonese autonome gemeenschap met de provincies Salamanca, León en Zamora nastreeft, die volgens de traditie de Leonese Regio vormden.

Demografische ontwikkeling

Bron: INE; 1857-2011: volkstellingen
Opm: Bevolkingscijfers in duizendtallen; aanhechting van Armunia (1970)

Monumenten en interessante plaatsen

De voornaamste trekpleister van León is de gotische kathedraal, met haar indrukwekkende glas-in-loodramen.

Catedral de León
kathedraal

Andere monumentale gebouwen zijn:

  • De romaanse Real Colegiata de San Isidoro, waar het Koninklijke Panteon zich bevindt, een mausoleum waar de leden van de Koninklijke Familie van het middeleeuwse Koninkrijk León zijn begraven. San Isidoro heeft ook waardevolle schatten en een van de waardevolste collecties van romaanse schilderijen ter wereld.
  • Het neogotische Botines Huis, een vroeg werk van de Catalaanse architect Antoni Gaudí. Het is tegenwoordig het hoofdkantoor van Caja España, een Spaanse bank.
  • San Marcos, oorspronkelijk de hoofdzetel van de militaire Santiago orde, werd in de 16e eeuw gebouwd en heeft een opmerkelijke platereske façade.
  • Het Palacio de los Guzmanes, hoofdzetel van het provinciale parlement, met een indrukwekkende patio in platereske stijl.
  • Het MUSAC, het Museum van Moderne Kunst van Castilië en León.

In de oudste wijk van de stad zijn nog delen van de middeleeuwse stadswal te bewonderen en enkele restanten van de oorspronkelijke Romeinse wal. Voor de bezoeker is de Barrio Húmedo (stap- en feestgebied) zeer aantrekkelijk, en ook de Plaza del Grano (Graanplein) is een bezoek waard.

Folklore en gewoontes

Van de Leonese gewoontes is Semana Santa (Pasen) de meest indrukwekkende, met veel processies door de binnenstad. Naast Pasen kan men eveneens genieten van de heidense processie voor de begraving van Genarín. Genarín was een arme en zeer bekende (en drinkende) burger die overreden werd door de eerste vuilniswagen van de stad. De processie is een tocht door de stad met veel orujo (een likeur op basis van druiven) tot aan de kant van de stadswal waar Genarín vermoedelijk is overleden. Daar laat men wat kaas, een fles orujo en twee sinaasappels achter te zijner ere.

Regering

De resultaten van de laatste gemeenteverkiezingen (22 mei 2011) waren als volgt:

De huidige burgemeester is Emilio Gutiérrez Fernández van de Partido Popular.

Gastronomie

De hele provincie León heeft een breed assortiment aan specialiteiten, onder andere: cecina (gedroogd gerookt rundvlees), morcilla (een soort zachte bloedworst), botillo (stukken droog gemarineerd varkensvlees in een varkensmaag, wordt gegeten met veel groentes), knoflooksoep, en cocido leonés (een stevig mengsel van verschillende soorten vlees met groenten en kikkererwten, altijd gegeten na een groente-vermicellisoep). Bij de zoetigheden kunnen de volgende lekkernijen genoemd worden: mantecadas (een specialiteit van het nabijgelegen Astorga), huesos de santo (alleen op 1 november, Todos los Santos, een dag ter herinnering van alle dode familieleden en vrienden), nicanores de Boñar en veel meer. Zeer belangrijk in León zijn de "tapas". Die krijgt iedereen gratis bij elke drank in bijna alle bars van de stad. Het is gebruikelijk om "de tapas" te gaan: uitgaan rond lunchtijd of 's avonds om wat te drinken (bijvoorbeeld "un corto", een zeer klein biertje; of "una caña", een biertje; of een wijntje) en de tapas als lunch of avondmaaltijd te nuttigen.

Treinen

Leon FEVE station
FEVE-station in de stad

De stad is een spoorknooppunt vanwaar de RENFE-lijn uit Madrid zich splitst in een lijn naar Oviedo, Gijon en een lijn naar Ourense, Vigo, La Coruña en Ferrol. Het station is een kopstation. Vanuit Madrid nemen de meeste treinen de hogesnelheidslijn tot Valladolid.

De stad is ook het eindpunt van de lange metersporige FEVE-lijn uit Bilbao, die zijn eigen station heeft. In beide richtingen rijdt er maar een trein per dag op de hele lijn. Er is echter wel voorstadverkeer tot Guardo.

Sport

Cultural Leonesa is de professionele voetbalclub van León en speelt in het Estadio Municipal Reino de León. De club speelde één seizoen op het hoogste Spaanse niveau, de Primera División.

Geboren in León

Zie ook

Vlag van SpanjeBelangrijke steden in SpanjeVlag van de Europese Unie

Albacete · Alicante · Almería · Ávila · Badajoz · Badalona · Barcelona · Bilbao · Burgos · Cáceres · Cádiz · Cartagena · Castellón de la Plana · Ceuta · Ciudad Real · Córdoba · A Coruña · Cuenca · Elche/Elx · Gerona · Gijón · Granada · Guadalajara · L'Hospitalet de Llobregat · Huelva · Huesca · Jaén · Jerez de la Frontera · León · Lerida · Logroño · Lugo · Madrid · Málaga · Melilla · Mérida · Móstoles · Murcia · Oviedo · Ourense · Palencia · Palma · Las Palmas de Gran Canaria · Pamplona · Pontevedra · Sabadell · Salamanca · San Sebastian · Santa Cruz de Tenerife · Santander · Santiago de Compostella · Segovia · Sevilla · Soria · Tarragona · Terrassa · Teruel · Toledo · Valencia · Valladolid · Vigo · Vitoria-Gasteiz · Zamora · Zaragoza

Alon Yefet

Alon Yefet (Hebreeuws: אלון יפת, Netanja, 1 september 1972) is een Israëlisch voetbalscheidsrechter. Hij is in dienst van FIFA en UEFA sinds 2002. Ook leidt hij wedstrijden in de Ligat Ha'Al.

Op 20 september 2001 maakte Yefet zijn debuut in Europees verband tijdens een wedstrijd tussen Slovan Liberec en Slovan Bratislava in de UEFA Cup; het eindigde in 2–0 voor Slovan Liberec en Yefet hield zijn kaarten op zak. Zijn eerste interland floot hij op 29 maart 2003, toen Portugal met 1–0 won van Brazilië. Tijdens dit duel gaf Yefet gele kaarten aan Fernando Couto, Ronaldinho en Gilberto Silva. Roberto Carlos kreeg een directe rode kaart.

Andrej Volokitin

Andrej Volokitin (Lviv, 18 juni 1986) is een Oekraïense schaker. Hij is een grootmeester.

Van 23 augustus t/m 2 september 2004 werd het toernooi om het 73e kampioenschap van Oekraïne verspeeld dat door Volokitin gewonnen werd. Anton Korobov werd tweede en Aleksandr Mojsejenko eindigde op de derde plaats.

Van 23 juni t/m 26 juni 2005 werd in León (Spanje) een rapidschaak match van vier partijen gespeeld tussen Jan Timman en Volokitin, die met 2.5 tegen 1.5 door Volokitin gewonnen werd. Het toernooi werd ook wel het "Duelo de Generationes" genoemd, vanwege het grote leeftijdsverschil tussen beide spelers.

Van 17 t/m 29 juli 2005 werd in Biel het Biel grootmeestertoernooi verspeeld dat met 6 punten uit 10 ronden door Volokitin gewonnen werd.

Van 14 t/m 19 september 2005 speelde hij mee in het 6e knock-outtoernooi Young Masters dat in Lausanne gehouden werd en eindigde daar op de eerste plaats.

Bisschoppelijk Paleis van Astorga

Het Bisschoppelijk Paleis van Astorga (Spaans: Palácio Episcopal de Astorga) is een bouwwerk van de Catalaans/Spaanse architect Antoni Gaudí, gebouwd in de Catalaans-modernistische neo-gotische stijl. Het is gesitueerd in Astorga, nabij León (Spanje), waar zich het Casa de los Botines van dezelfde architect bevindt. De bouw geschiedde voornamelijk tussen 1889 en 1893.

El Arenal

El Arenal is:

El Arenal (Ávila), een plaats in Castilië en León, Spanje

El Arenal (Jalisco), een plaats in Jalisco, Mexico

El Arenal (Mallorca), een badplaats op MajorcaZie ook:

Arenal

Iván Helguera

Iván Helguera Bujía (Santander, 28 maart 1975) is een Spaans voormalig betaald voetballer.

Las Médulas

Las Médulas, bij de stad Ponferrada in de provincie León, Spanje, was de belangrijkste goudmijn in het Romeinse Rijk. Las Médulas is door de UNESCO erkend als Werelderfgoed.

Het spectaculaire landschap van Las Médulas is het gevolg van de Ruina Montium, een Romeinse mijntechniek beschreven door Plinius de Oudere die bestaat uit het doorboren van de berg en het doorlopen van grote hoeveelheden water, die de berg letterlijk in deed storten.

Om het benodigde water van de bergen van Sierra de La Cabrera naar Las Médulas te brengen werd een systeem met kanalen van meer dan honderd kilometer lang gemaakt, waarvan sommige delen nog bestaan.

Lijst van voetbalinterlands Costa Rica - Spanje

Deze lijst van voetbalinterlands is een overzicht van alle officiële voetbalwedstrijden tussen de nationale teams van Costa Rica en Spanje. De landen speelden tot op heden drie keer tegen elkaar. De eerste ontmoeting, een vriendschappelijke wedstrijd, werd gespeeld in San José op 15 november 2011. Het laatste duel, eveneens een vriendschappelijke wedstrijd, vond plaats op 11 november 2017 in Málaga.

Lijst van voetbalinterlands Liechtenstein - Spanje

Deze lijst van voetbalinterlands is een overzicht van alle officiële voetbalwedstrijden tussen de nationale teams van Liechtenstein en Spanje. De landen hebben tot op heden acht keer tegen elkaar gespeeld. De eerste ontmoeting was een kwalificatiewedstrijd voor het Wereldkampioenschap voetbal 2002 in Alicante op 24 maart 2001. Het laatste duel, een kwalificatiewestrijd voor het Wereldkampioenschap voetbal 2018, vond plaats op 5 september 2017 in Vaduz.

Miguel Ángel Benito

Miguel Ángel Benito Díez (León, 21 september 1993) is een Spaans wielrenner die anno 2018 rijdt voor Caja Rural-Seguros RGA.

Porto (stad)

Porto (ook wel Oporto) is een Portugese gemeente en havenstad in het noordwesten van Portugal, aan de Costa Verde.Porto is gebouwd aan de noordoever van de rivier de Douro. Het is de op één na grootste stad van Portugal (na Lissabon). In 2011 telde de stad 237.591 inwoners; de agglomeratie Groot-Porto telde toen 1,8 miljoen inwoners. De stad was in 2001 culturele hoofdstad van Europa, samen met Rotterdam.

Porto is vooral bekend als herkomstplaats van port(o)wijn, die in Vila Nova de Gaia (gelegen tegenover Porto op de zuidoever van de rivier de Douro) wordt gelagerd, en van daaruit over de gehele wereld wordt geëxporteerd. Vroeger heette de stad Cale en later Portucale, waar de landsnaam Portugal van is afgeleid.

Ronde van Castilië en León 2018

De Vuelta Castilla y León 2018 werd gehouden van 20 april tot en met 22 april in Castilië en León, Spanje. Het was de 33ste editie van deze Spaanse etappekoers. De start was in Alba de Tormes, de finish in Ávila. De ronde maakte deel uit van de UCI Europe Tour 2018, in de categorie 2.1. In 2017 won de Fransman Jonathan Hivert. Dit jaar won de Spanjaard Rubén Plaza.

Ronde van Castilië en León 2019

De Vuelta Castilla y León 2019 werd gehouden van 25 april tot en met 27 april in Castilië en León, Spanje. Het was de 34ste editie van deze Spaanse etappekoers. De start was in Belorado, de finish in Villafranca del Bierzo. De ronde maakte deel uit van de UCI Europe Tour 2019, in de categorie 2.1. In 2018 won de Spanjaard Rubén Plaza. Dit jaar won de Italiaan Davide Cimolai.

Santa Coloma

Santa Coloma kan verwijzen naar:

Santa Coloma de Gramenet, een gemeente in Barcelonès Nord, Barcelona, Catalonië, Spanje

Santa Coloma (metrostation), een metrostation in deze gemeente

Santa Coloma (La Rioja), een gemeente in Nájera, La Rioja, Spanje

Santa Coloma (Andorra), een dorp in Andorra la Vella, Andorra

Santa Coloma (Argentinië), een dorp in Baradero, Buenos Aires, Argentinië

Santa Coloma (Asturias), een dorp in Allande, Asturias, Spanje

Santa Coloma (Castilië en León), een dorp in Merindad de Cuesta Urria, Burgos, Castilië en León, Spanje

Santa Coloma (achternaam), een familienaam

Tomás Santa Coloma, Argentijns politicus

Tomás de Torquemada

Tomás de Torquemada O.P. (Valladolid (Castilië en León, Spanje), 1420 - Ávila, 16 september 1498) was een monnik in de orde van de Dominicanen en berucht inquisiteur. In 1481 benoemden koning Ferdinand II van Aragon en zijn vrouw Isabella I van Castilië Torquemada tot grootinquisiteur. In die rol wordt Torquemada persoonlijk verantwoordelijk gehouden voor het ombrengen van minstens 13.000 joden en vermeende heksen, voornamelijk via de brandstapel. De kardinaal en ecclesiologisch schrijver Juan de Torquemada was de oom van Tomás de Torquemada.

Turibius de Mogrovejo

Turibius de Mogrovejo (Mayorga de Campos, León (Spanje), 18 november 1538 - Santa (Peru), 23 maart 1606), eigenlijk Toribio Alfonso Mogrovejo was de tweede aartsbisschop van Lima en is een heilige in de Rooms-Katholieke Kerk.

Turibius was jurist en werd priester gewijd in 1578. Hij werd rechter van de Inquisitie in Granada en aartsbisschop van Lima in 1579. Mogrovejo stichtte het eerste seminarie op het westelijk halfrond en organiseerde de kerk in Peru. Hij ijverde voor de rechten van de inboorlingen tegen de Spaanse bezetters.

Mogrovejo werd heilig verklaard in 1726. Zijn naamdag is op 23 maart. Hij is patroon van Peru en van de Latijns-Amerikaanse bisschoppen.

UEFA-Regiobeker

De UEFA Regiobeker is een tweejaarlijks voetbaltoernooi georganiseerd door de UEFA, waaraan districts- en regionale teams deelnemen uit landen die bij de Europese voetbalbond zijn aangesloten.

Zeilen op de Olympische Zomerspelen 1996

Zeilen is een van de sporten die beoefend werden tijdens de Olympische Zomerspelen 1996 in Atlanta. De zeilwedstrijden vonden voor de kust bij Savannah plaats.

Er werd in tien zeilklassen om de medailles gestreden, drie voor mannen, drie voor vrouwen en vier open klassen. In vergelijking met de Spelen van 1992 was de Laser klasse toegevoegd bij de open klassen, de Flying dutchman was afgevoerd.

Voor Nederland behaalde Margriet Matthijsse een zilveren medaille in de Europe klasse en Roy Heiner een bronzen medaille in de Finn klasse. Voor België behaalde Sébastien Godefroid een zilveren medaille in de Finn klasse. De Nederlandse Antillen behaalde geen medaille.

In andere talen

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.