Chocolade

Chocolade (ook wel: chocola) is een lekkernij gemaakt van suiker met cacaoboter en cacaomassa, dat wordt gewonnen uit cacaobonen, de pit van de vrucht van de cacaoboom (Theobroma cacao).

Chocolade is in de hele wereld geliefd. In België en Nederland is chocolade te koop als repen, in plakken, maar wordt ook verwerkt in producten als pralines (bonbons), koekjes en ijsjes. Chocolade is eveneens een ingrediënt van veel soorten snoepgoed.

Chocolade is afhankelijk van de samenstelling verkrijgbaar als pure chocolade, melkchocolade, witte chocolade. Sinds 2018 is ook roze chocolade verkrijgbaar.

Chocolade
Chocolate
Hoofdingrediënt(en) suiker, cacaoboter en cacao
Variaties pure chocolade, melkchocolade, witte chocolade, roze chocolade
Energie 2152 kJ/ 513kcal[1] per 100gr
Portaal  Portaalicoon   Eten en drinken
Kakaofrucht mit Kakaobohnen
Verse cacaovrucht met cacaobonen

Geschiedenis

Ans 21 06 2
Twee chocola drinkende Mixteekse koningen uit de Codex Zouche-Nuttall

De Azteken verbonden cacao met Xochiquetzal, de godin van de vruchtbaarheid. Zij dronken een cacaodrank, xocoatl, vaak op smaak gebracht met vanille, chilipeper en piment. De drank zou vermoeidheid tegengaan, een resultaat van de cafeïne die een bestanddeel van de cacao is. De Azteken konden niet zelf cacao verbouwen, omdat hun thuisland in de Mexicaanse bergen daarvoor ongeschikt was. Cacao was een luxeproduct dat werd ingevoerd en onderworpen volkeren moesten cacao leveren als deel van hun belasting. Een Spaanse jezuïtische missionaris, Jose de Acosta, die aan het eind van de 16e eeuw in Peru en Mexico woonde, schreef al over dat effect. De drank werd onder andere gebruikt aan het hof van keizer Montezuma.

In 1585 werd cacao voor het eerst op commerciële schaal van Veracruz naar Sevilla vervoerd. Cacao werd toen alleen gedronken, waarbij de Europeanen er suiker aan toevoegden en de chilipeper weglieten. In 1615 werd de cacaodrank bij officiële audiënties bij de Franse koning ingevoerd, totdat het gebruik door bezuinigingen weer werd afgeschaft. In de 17e eeuw was cacao een luxeproduct dat vooral gebruikt werd door de adel.

De Spanjaarden die in Amerika woonden ontdekten dat ze lekkere chocoladekoekjes konden bakken door suiker aan de cacaopasta toe te voegen. Ze konden de bereidingswijze van deze chocolade bijna een eeuw lang geheimhouden.

De eerste chocoladefabriek verrees in 1728 in Engeland. In 1760 kwamen er fabrieken in Duitsland en Frankrijk. In 1819 werd voor het eerst Zwitserse chocolade gefabriceerd. In 1813 begon Blooker met de productie van cacao en chocolade in Nederland, en in 1828 deed Casparus van Houten sr. een belangrijke uitvinding waarmee op eenvoudige wijze het vet van de cacaomassa kon worden gescheiden. Deze techniek kreeg wereldwijd navolging. Eind 18e eeuw begon chocolade in prijs te dalen, zodat ook gewone mensen het konden betalen.

De eerste eetbare chocolade zou in 1847 zijn gemaakt door de Britse Quaker Joseph Fry. De Quaker-families Fry, Cadbury en Rowntree waren twee eeuwen in de chocolade-industrie actief.

Cocoa Pods
Een cacaoboom

Productie en bereiding

Bioscoopjournaal uit 1946 over de fabricage van chocolade
Machinale productie van chocolade

Chocolade doorloopt een traject van fijnwalsen (om de deeltjes in de chocolade zo fijn mogelijk te maken), opwarmen, concheren (het urenlang omroeren van de hete chocolade) en temperen (een zeer langzame temperatuursdaling). Door deze bewerking zorgt de fabrikant ervoor dat het smeltpunt van chocolade iets lager ligt dan de lichaamstemperatuur, waardoor het in de mond smelt en op die manier een meer uitgesproken smaak krijgt.

Mengen

Eerst worden de ingrediënten gemengd: cacaoboter, melkpoeder, melk, cacaomassa, suiker en smaakstoffen zoals vanille. De hoeveelheid van de toegevoegde stoffen hangt af van de soort chocolade die men wil bereiden. Zo wordt voor witte chocolade geen cacaomassa gebruikt en voor donkere (zwarte, pure) chocolade geen melkpoeder. Het mengen zelf gebeurt doorgaans in de melangeur, een cilinder met ruwe wanden waarin twee molenstenen ronddraaien. Het resultaat is een viskeuze chocolademassa.

Walsen / malen (verfijnen)

In de volgende stap wordt de brij door een serie rollers of walsen geleid, waardoor de toekomstige chocolade verfijnd wordt en een betere textuur krijgt. In de praktijk gebeurt dat met een vijfwals, een machine met vijf rollen. Daardoor kunnen agglomeraten ontstaan, die later verwijderd moeten worden. Met een mes wordt de massa van de laatste rol geschraapt en getransporteerd naar een volgende fase in de productie. Andere apparaten die voor het verfijnen gebruikt worden zijn de slagmolen, een trommel met een oneffen binnenvlak waarover messen schrapen, of de kogelmolen, waar stalen kogels in een cilinder in beweging worden gebracht die de massa malen. Na dit proces varieert de grootte van de chocoladedeeltjes van 20 tot 40 µm; dat varieert per producent en per toepassing. Het vetpercentage van de massa is nu ongeveer 25%.

Concheren

Chocolate02
Een chocoladereep in gesmolten chocola

Na het walsen is de massa nog te droog en heeft nog niet de juiste smaak. De chocolademassa moet eerst rijpen op een temperatuur van 45 tot 50 °C gedurende 24 uur. Daarna wordt de gerijpte massa gedurende 6 tot 12 uur verwarmd op 80 °C. Een deel van de vluchtige zuren verdwijnt en de vochtigheidsgraad wordt lager. Dat is gunstig voor de houdbaarheid en de viscositeit. De vetverdeling wordt uniform: elk cacaopartikeltje wordt met een laagje vet bedekt. Dat is noodzakelijk om de chocolade met zo weinig mogelijk vet toch de gewenste vloei-eigenschappen te geven. Deze vetfase brengt ook een verhoging van de homogeniteit met zich mee omdat tevens de agglomeraten die tijdens het walsen werden gevormd, verbroken worden.

Dan wordt het restant van de cacaoboter toegevoegd, zodat de chocolademassa beter vloeibaar wordt, en lecithine waardoor de massa homogener wordt en minder viskeus.

Dit proces kon vroeger gemakkelijk 72 uur duren, maar nu is het tot 12 uur of minder gereduceerd. Het concheren bepaalt voor een groot deel de smaak van het eindresultaat: de chocolade. Daarom verzwijgen chocoladefabrikanten hun specifieke concheercondities.

Tempereren

De laatste stap is het 'tempereren' om de massa te laten kristalliseren. De gesmolten chocoladebrij wordt in tien minuten afgekoeld van 50 °C tot 18 °C, waarna de temperatuur weer omhoog gaat tot ongeveer 30 °C. De exacte waarden kunnen naar de samenstelling variëren. Daarna heeft de chocolademassa een vaste homogene structuur met goede smelteigenschappen en een mooie glans.

Afwerking

De chocolade wordt op een temperatuur van 30 tot 32 °C gehouden en in verwarmde vormen gebracht, die worden geschud om de aanwezige lucht te verwijderen waarna ze een koelingproces ondergaan om de uiteindelijke vorm te verkrijgen. Nu kan de kwaliteit van de chocolade gemeten worden, en daarna kan hij verpakt worden.

Tegenwoordig kan het proces van mengen, verfijnen, concheren en harden in één machine uitgevoerd worden, de totaalmachine.

Invloed op mens en dier

Smaak en effecten

Velen vinden chocolade lekker smaken. De prettige ervaring bij het eten van chocolade komt doordat het smeltpunt van de cacaoboter (een belangrijk bestanddeel van chocolade) iets lager ligt dan de lichaamstemperatuur, waardoor het in de mond smelt.

Chocolade is een voedingsmiddel dat beperkte hoeveelheden theobromine, cafeïne en tryptofaan bevat, stoffen die een effect op de hersenen kunnen hebben. Onderzoek naar de populariteit van melkchocolade, pure chocolade, witte chocolade en cacaopoeder wees eerder uit dat melkchocolade het populairste type chocola is. Op basis van de vermeende verslavende werking van cacao zou er echter verwacht moeten worden dat pure chocola het populairst is, omdat zich daarin een hogere concentratie cacao bevindt.[2] Het hoogst bereikbare percentage cacao in een plak of reep chocolade is 99%.
Een overzichtsartikel over de invloed van de effecten van chocolade is in mei 2000 gepubliceerd door onderzoekers van de universiteit van Bristol in het wetenschappelijke tijdschrift Pharmacology, Biochemistry and Behaviour.

Invloed op de hersenen

Chocolade is een product dat diverse stoffen bevat die een bewezen effect op de hersenen hebben zoals de neurotransmitters β-fenylethylamine, dopamine, serotonine en endorfine[3], de stoffen cafeïne, theobromine en anandamide, een stof die verwant is aan THC (de werkzame component van cannabis). Vanwege de aanwezigheid van deze stoffen is het populaire misverstand ontstaan dat chocolade een stimulerend effect op de hersenen zou hebben en bovendien verslavend zou zijn. Dit is echter niet het geval, omdat de genoemde stoffen in een dusdanig kleine concentratie voorkomen in chocolade, dat een gemiddeld mens vele tientallen kilo's pure chocolade zou moeten eten om ook maar het geringste effect te ervaren.

Chocolade kan voor honden en paarden echter dodelijk zijn, omdat hun metabolisme theobromine niet kan omzetten. Als honden chocolade eten, blijft de theobromine 20 uur in het bloed circuleren. Het kan epileptische aanvallen, hartinfarcten, interne bloedingen, en ten slotte de dood veroorzaken. Milde verschijnselen zijn: rillen, krampen, verhoogde hartslag, braken en diarree. Als een hond chocolade eet, breng hem dan naar de dierenarts. Het geven van zout om de hond te laten braken is geen goede oplossing omdat de hond kan overlijden ten gevolge van een zoutvergiftiging. Een hond van 10 kilo kan van 12,5 gram pure chocolade al verschijnselen krijgen. Van melkchocolade moet een hond 10 keer zoveel eten om de gevolgen te ervaren.

Gezondheid

De Zutphen Ouderen Studie heeft vanaf 1960 onderzoek gedaan naar de effecten van chocolade op de gezondheid. In 1985 heeft zij haar onderzoek verder uitgebreid. Hieruit zijn twee aparte analyses tevoorschijn gekomen die op 27 februari 2006 zijn gepubliceerd in het Amerikaanse medisch-wetenschappelijke tijdschrift Archives of Internal Medicine.

Het was reeds bekend geworden dat chocolade gunstig uitwerkt op de bloeddruk en de bloedvaten dankzij de antioxidanten (flavonoïden) in cacao. Men ging daarom na of er ook een gunstige uitwerking zou zijn ten aanzien van het overlijden aan hart- en vaatziekten, en dat blijkt inderdaad het geval te zijn. Hiervoor is nodig dat men per dag 4 gram cacao binnenkrijgt. Dit kan worden verkregen door dagelijks 10 gram pure of 13 gram melkchocolade te nuttigen. Daar staat tegenover dat chocolade veel verzadigd vet bevat, dat ongezond is.[4] Hoe hoger het cacaogehalte hoe gunstiger de verhouding tussen het gunstige en ongunstige effect van chocolade (bij de genoemde kleine hoeveelheid per dag).

Ook zit er in chocolade een kleine hoeveelheid aan giftige stoffen. Het menselijk lichaam is echter voldoende in staat deze giftige stoffen zonder nadelige gevolgen te verwerken.

Verder kan het eten van melkchocolade gebitbedervend zijn wanneer men onvoldoende de tanden poetst. De chocolade kan zelf niet gaatjes veroorzaken, maar wel verergeren, net zoals bij andere voedingsmiddelen.

Er is ook suikervrije chocolade op de markt. In plaats van suiker wordt dan een andere zoetstof gebruikt.

Het bloeddrukverlagend effect

Bij de consumptie van cacao wordt een bloeddrukverlagend effect waargenomen. Chocolade die cacao bevat kan in geringe mate de bloeddruk verlagen.

Volgens een Amerikaans onderzoek dat werd uitgevoerd 1996 tot 2000 onder 2291 zwangere vrouwen, leidt consumptie van pure chocolade tot een vermindering van het risico op pre-eclampsie. Het aantal vrouwen met relevante symptomen was er omgekeerd evenredig afhankelijk van het niveau van theobromine in het serum.[5][6]

Heidelberger Studentenkuss
Chocolade als teken van liefde

Als afrodisiacum

Chocolade heeft de reputatie een afrodisiacum te zijn. De Azteken geloofden destijds al in de kracht hiervan. Het waren de Spanjaarden die dit geloof meenamen naar Europa. Er bestaat vermoeden dat de stof fenylethylamine in de chocolade hieraan ten grondslag ligt, daar deze ook door de mens wordt aangemaakt wanneer emotioneel genot wordt ervaren. Mogelijk kan ook de aanwezige cafeïne als stimulatiemiddel hieraan bijdragen.

Het weggeven van chocoladeproducten wordt vaak als geschenk van liefde gezien. Wellicht vanwege smaakassociaties en uiterlijke onweerstaanbaarheid die pralines en andere chocoladegerechten hebben op veel mensen.

Chocoladeproducten en -producenten naar land

België

België is wereldwijd bekend om zijn chocolade en dan in het bijzonder om zijn pralines (in Nederland bonbons genoemd). Voor veel toeristen hoort pralines kopen gewoon bij een bezoek aan België. En dit met reden, want de praline werd in België in 1912 door de bakkers van Neuhaus uitgevonden, en nergens ter wereld vindt men zo'n verscheidenheid aan deze chocoladesnoepjes. Neuhaus is nu nog altijd een bekende maker van pralines en ander snoep van chocolade. Andere bekende Belgische pralines zijn bijvoorbeeld van het merk Leonidas, Daskalidès, Sweertvaegher of Godiva.

Overige Belgische chocoladeproducenten zijn Belcolade, Côte d'Or, Galler, Chocolade Jacques en Chocoladewerken Gudrun, en Bouchard. Verdwenen chocoladeproducenten zijn Aiglon, De Beukelaer, Martougin, Meurisse, Vanova en Victoria. In België staat tevens de grootste chocoladefabriek ter wereld, meer bepaald de fabriek van Barry Callebaut te Wieze. En de eerste van de 8 Chocolate Academy's verspreid over heel de wereld met vestigingen in Frankrijk, Zwitserland, en de VS.

Naast de hagelslag kent men in Nederland en België ook de chocoladetablet. Dit is een dunne plak chocolade die als broodbeleg dient.

Nederland

Chocolade werd in Nederland bekend omdat het meereisde met de hertog van Alva. Vervolgens ontstonden in Nederland koffie- en chocoladehuizen. De chocoladedrank die men er schonk werd seculatie genoemd.[7] In 1660 hingen in Amsterdam uithangborden met de tekst "Hier schenckt men Seculatie".

Nederlandse producenten van chocolade zijn bijvoorbeeld Baronie - De Heer, A. Driessen, Droste, Verkade, Rademaker, Union Edel Chocolade, Van Houten, Venz en Tony's Chocolonely. Een niet meer bestaand Nederlands merk is Tjoklat, het Maleise woord voor chocolade. Union Edel Chocolade is opgegaan in Portion Pack Europe, dat alle activiteiten heeft ondergebracht in het Belgische Herentals. Enkele andere bekende Nederlandse cacaomerken waren Bensdorp, later overgenomen door het Belgische Barry Callebaut, Betke, Kwatta, Korff, Blooker, de Jong, Pette en Ringers.

In Nederland zijn ook de Belgische pralines bekend en geliefd, alsmede de Belgische chocolade van merken zoals Côte d'Or.

Zwitserland

Ook de Zwitserse chocolade geniet internationale erkenning. Belangrijke Zwitserse producenten en -merken zijn Lindt, Nestlé, Milka en Toblerone.

Rest van de wereld

Bekende producenten van chocolade in de rest van de wereld zijn:

Chocoladeproducten

Naast algemene toepassingen in de vorm van chocoladerepen en chocolademelk zijn, bestaan er verschillende andere populaire chocoladeproducten en -snoepgoed:

  • arretjescake, een koude cake met cacao, meelkoekjes, suiker, eieren en roomboter als ingrediënten
  • brownie, een chocoladegebakje
  • chocoladekruidnoten kruidnoten met een laagje chocolade er omheen, in de smaken wit, melk en puur.
  • chocoladebolletjes in Bolino-vla, bijvoorbeeld in de smaak banaan
  • chocoladefiguren, chocoladeproducten in een speciale vorm, zoals een Sinterklaas, een Zwarte Piet of een paashaas. Deze chocoladefiguren zijn vooral te verkrijgen rond feestdagen en andere evenementen.
  • chocoladeletters, die met het sinterklaasfeest worden gegeven. Vaak geeft men de voorletter van de persoon, of de S van Sint.
  • chocolademousse
  • chocolademunten en chocoladesigaretten
  • chocolademuizen en chocoladekikkers. Dit is eigenlijk gewoon een soort suikergoed met een laagje chocola eromheen. Het zit verpakt in een aluminiumfolie, en wordt ook verkocht rond Sinterklaas.
  • chocoladepasta, dit is ook een bekend product dat over het algemeen alleen maar chocolade bevat. Chocoladepasta wordt op de boterham gesmeerd. Er zijn verschillende soorten pastas: duo, puur, melkchocolade of biologische pasta.
  • chocoladepudding
  • chocoladesaus, dat vaak op verschillende desserts, zoals roomijs en pannenkoeken kan worden gebruikt
  • chocoladetaart en chocoladecake, taart waarin chocolade in het gebak is verwerkt, of die is gemaakt met chocolademousse.
  • chocoladetruffels
  • hagelslag en vlokken als broodbeleg. Hagelslag bevat minder cacaoboter en is daarom vrij goedkoop. Het smelt hierdoor ook minder goed in de mond.
  • koetjesreep, al is deze officieel niet van chocolade, maar gaat het om een cacaofantasie.
  • negerzoenen, later door een fabrikant hernoemd naar Zoenen, bestaande uit licht gezoet eiwitschuim op een wafel, afgedekt met chocolade.
  • paaseitjes, deze eet men rond de paastijd.
  • rumbonen en SinasSnippers. Dit zijn echte Hollandse zoetwaren die voorzien zijn van een laagje pure chocolade.

In november 2002 ontstond er ophef over de chocoladesigaretten die volgens het Europees Parlement zouden aanzetten tot tabaksverslaving op latere leeftijd en daarom zouden moeten worden verboden.[8] De toenmalige Nederlandse minister van Buitenlandse Zaken Ben Bot gaf onder andere dit als voorbeeld van wat hij overdreven regelzucht van de Europese Unie noemde en wat hij graag teruggedraaid zou zien.[9]

Controverse

In de cacao-industrie, met name die in West-Afrika, komt ook vandaag de dag nog slavenarbeid voor. Vooral kleine cacaoboeren maken hiervan gebruik om goedkoop te kunnen produceren en zo de concurrentie aan te kunnen gaan met de grotere plantages.[10] Geschat wordt dat minstens 90% van de cacaoboeren in Ivoorkust een vorm van slavenarbeid gebruikt.[11]

Deze slavenarbeid is al jaren een onderwerp van controverse. Een aantal chocoladefabrikanten, waaronder Tony's Chocolonely, heeft zich toegelegd op het produceren van chocolade die vrij is van slavenarbeid.

Consumptie van chocolade

De chocolade-industrie groeit geleidelijk en de consumptiecijfers voor 5 van de 7 continenten bedragen totaal reeds $ 50 miljard per jaar.[12] In Europa wonen veruit de meeste consumenten van chocolade en andere cacaoproducten met 45% van de wereldomzet. Het land waar de meeste chocolade wordt gegeten is Zwitserland met 11,4 kg per persoon per jaar. Daarna volgen Groot-Brittannië met 9,5 en België met 8,7 kilogram. Andere landen met veel chocoladeconsumptie zijn Duitsland, Ierland, Denemarken, Noorwegen, Oostenrijk en Polen. De Verenigde Staten vervolledigen dit lijstje met ongeveer 5,4 kilogram per persoon per jaar.

In de hedendaagse cultuur

In boeken, film en muziek

  • Chocolat is een roman uit 1999 van Joanne Harris over een jonge weduwe die in een katholiek Frans dorpje een chocoladewinkel begint, waarmee ze vreugde brengt in ieders leven. Het boek werd in 2000 verfilmd met Juliette Binoche en Johnny Depp in de hoofdrollen.
  • Sjakie en de chocoladefabriek ('Charlie and the Chocolate Factory') is een kinderboek van Roald Dahl. Het werd in 1971 verfilmd als Willy Wonka & the Chocolate Factory, onder regie van Mell Stuart, met in de hoofdrollen Gene Wilder en Peter Ostrum.
  • Ook regisseur Tim Burton verfilmde het verhaal van Roald Dahl. De film genaamd Charlie and the Chocolate Factory ging op 15 juli 2005 in première met Johnny Depp als Willy Wonka.
  • Hot Chocolate is de naam van een Britse discoband die in de jaren zestig en zeventig furore maakte.
  • In de Harry Potter-boeken komt chocolade meerdere keren voor als medicijn tegen de effecten die Dementors hebben op de mensen om hen heen.
  • In de animatieserie South Park maakt de schoolkok Chef chocoladeballen, Chef's Chocolate Salty Balls.
  • Como agua para chocolate is een film naar het gelijknamige boek van Laura Esquivel. Hoofdfiguur Tita is verliefd op Pedro. Ze kan echter niet met hem trouwen, omdat haar moeder vindt dat de jongste dochter tradiegetrouw voor de moeder moet zorgen. Zij kan haar liefde aan hem alleen verklaren door haar kookkunst: als men van haar gerechten eet ondergaat men haar gevoelens.

In de taal

Bekend is de zegswijze daar kan ik geen chocola van maken. Dit betekent zoveel als 'dit is zo onsamenhangend, onbegrijpelijk of raar dat ik er niets mee kan doen'.

Festivals

  • In de Italiaanse stad Perugia (Umbrië) wordt sinds 1993 jaarlijks het chocoladefestival Eurochocolate gehouden.
  • Sinds 2002 vindt er in Zutphen ieder jaar op de derde zondag van september een chocoladefestival plaats in de binnenstad. Ook in Hattem is tweejaarlijks een chocoladefestival.
  • In Brugge vindt sinds 2006 het chocoladefestival Choco-Laté plaats.
  • Sinds 2015 wordt in Schiedam tijdens de Brandersfeesten jaarlijks een meerdaags chocoladefestival gehouden.[13]

Musea

  • Barcelona - Xocolat museum
  • Biarritz - Musée du Chocolat, onderdeel van de plaatselijke chocoladefabriek Henriet. Bijzonder zijn de chocoladesculpturen van chocolademaker Serge Couzigou.
  • Brugge - In Brugge bevindt zich het chocolademuseum Choco-Story, gevestigd in een oude wijntaverne uit circa 1480.
  • Brussel - In Brussel is het Museum van Cacao en Chocolade gevestigd.
  • Erezée - Te Briscol in Erezée bevindt zich het chocolademuseum van Chocolaterie Defroidmont.
  • Eupen - Te Eupen bevindt zich "Chocoladeland", opgericht in 1994 door de plaatselijke chocoladefabriek Jacques. Het is een tentoonstelling over cacao, en chocolade met demonstraties van de werkwijze, en promotie voor de producten van de fabriek.
  • Keulen - In Keulen is in 1993 een chocolademuseum geopend. Het trekt circa 500.000 bezoekers per jaar.
  • Lugano - In Lugano is het chocolademuseum gevestigd van de Zwitserse chocoladefabriek Alprose.
  • Wenen - In Wenen is het Erstes Wiener Schokolade-Museum gevestigd, opgericht door de firma Heindl.
  • Halle/Saale - In Halle, bij Leipzig, in de vroegere DDR, is een leerrijk museum gevestigd in de fabriek van Halloren. Vooral het contrast tussen de chocoladeproducten uit het Westen en het toenmalige Oost-Duitsland worden duidelijk voorgesteld.

Chocolade en wijn

Chocola liet zich in de klassieke gastronomie niet gemakkelijk door wijn begeleiden. Uitzonderingen hierop waren bijvoorbeeld Banyuls en ijswijn. Het waren vooral de bitters vanuit de cacaoboon die niet goed samengingen met vooral drogere wijn. Chocolade is doorgaans ook nog eens gezoet, waardoor zij qua smaakbeleving sterker gaat contrasteren met wijn. De Ghanese cacaoboon bevat minder van deze bitters. Vooral chocolade hiervan geproduceerd, zou nu ook met andere wijntypen gecombineerd kunnen worden.[14]

Nederlandse Warenwet

Volgens de Nederlandse Warenwet zijn de naamgevingen cacao en chocolade gebonden aan het Besluit van 2 november 2001, houdende het Warenwetbesluit Cacao en chocolade, zoals gepubliceerd in het Staatsblad Nr. 542 van 15 november 2001.[15] Hierin staan onder meer in vervat de begrippen: melkchocolade, pure chocolade en witte chocolade.

Verslechterende omstandigheden

Door de recente ontwikkelingen in de economie en de toenemende vraag naar cacao in combinatie met de verslechterende milieu-omstandigheden, wordt het steeds lastiger om aan chocolade te komen. Hierdoor zal de prijs in de nabije toekomst flink gaan stijgen en kan het mogelijk weer een luxeartikel gaan worden, wat het in het verleden ook was.[16]

Zie ook

Externe links

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Energie chocolade
  2. Pharmacological versus sensory factors in the satiation of chocolate craving door W. Michener en P. Rozin, in "Physiology & Behavior" deel 56 (1994), 419–422
  3. Review: Mood state effects of chocolate door Gordon Parker, Isabella Parker en Heather Brotchie, in "Journal of Affective Disorders" deel 92 (2006), 149–159
  4. http://www.voedingscentrum.nl/nl/voedingscentrum/veelgesteldevragen/gezond-eten/is-het-goed-voor-het-hart-om-dagelijks-chocolade-te-eten.aspx?highlight=chocolade.
  5. Informationskreis Mundhygiene und Ernährungsverhalten, Pressedienst Nr. 06, Juni 2008
  6. E. W. Triche, L. M. Grosso, K. Belanger, A. S. Darefsky, N. L. Benowitz, M. B. Bracken: Chocolate Consumption in Pregnancy and Reduced Likelihood of Preeclampsia. Epidemiology, Mai 2008, Vol. 19, Iss. 3, S. 459–464; DOI:10.1097/EDE.0b013e31816a1d17
  7. [1] Het geheim van chocolade, Mars, 2015
  8. Europa doet chocoladesigaret in de ban, nieuwsbericht op RTL Nieuws, 11 november 2002
  9. Bot wil sterke rol politiek in besluitvorming
  10. Bittersweet Chocolate geraadpleegd op 2006-06-27
  11. Truevision TV Slavery - a global investigation geraadpleegd op 2009-08-01
  12. About Chocolate- History. Chocolatesource.com Gearchiveerd op 4 augustus 2014. Geraadpleegd op 5 mei 2012., Internet Archive
  13. Chocolade festival Schiedam
  14. Filmpje over chocolade met wijn.
  15. [2] Besluit van 2 november 2001, houdende het Warenwetbesluit Cacao en chocolade, Staatsblad van Jaargang 2001, Nr. 542, gepubliceerd op 15 november 2001.
  16. (en) Bron the telegraph
  1. Energie chocolade
  2. Pharmacological versus sensory factors in the satiation of chocolate craving door W. Michener en P. Rozin, in "Physiology & Behavior" deel 56 (1994), 419–422
  3. Review: Mood state effects of chocolate door Gordon Parker, Isabella Parker en Heather Brotchie, in "Journal of Affective Disorders" deel 92 (2006), 149–159
  4. http://www.voedingscentrum.nl/nl/voedingscentrum/veelgesteldevragen/gezond-eten/is-het-goed-voor-het-hart-om-dagelijks-chocolade-te-eten.aspx?highlight=chocolade.
  5. Informationskreis Mundhygiene und Ernährungsverhalten, Pressedienst Nr. 06, Juni 2008
  6. E. W. Triche, L. M. Grosso, K. Belanger, A. S. Darefsky, N. L. Benowitz, M. B. Bracken: Chocolate Consumption in Pregnancy and Reduced Likelihood of Preeclampsia. Epidemiology, Mai 2008, Vol. 19, Iss. 3, S. 459–464; DOI:10.1097/EDE.0b013e31816a1d17
  7. [1] Het geheim van chocolade, Mars, 2015
  8. Europa doet chocoladesigaret in de ban, nieuwsbericht op RTL Nieuws, 11 november 2002
  9. Bot wil sterke rol politiek in besluitvorming
  10. Bittersweet Chocolate geraadpleegd op 2006-06-27
  11. Truevision TV Slavery - a global investigation geraadpleegd op 2009-08-01
  12. About Chocolate- History. Chocolatesource.com Gearchiveerd op 4 augustus 2014. Geraadpleegd op 5 mei 2012., Internet Archive
  13. Chocolade festival Schiedam
  14. Filmpje over chocolade met wijn.
  15. [2] Besluit van 2 november 2001, houdende het Warenwetbesluit Cacao en chocolade, Staatsblad van Jaargang 2001, Nr. 542, gepubliceerd op 15 november 2001.
  16. (en) Bron the telegraph
Benny De Schrooder

Benny De Schrooder (Knokke, 23 juli 1980) is een Belgisch voormalig wielrenner. Hij werd in 2004 prof bij Vlaanderen-T Interim.

Zijn vader, Daniël De Schrooder, die vroeger ook nog wielrenner is geweest, baat een fietsenspeciaalzaak uit in Knokke-Heist.

Cacaoboon

De cacaoboon is de smaakbepalende grondstof van chocolade. De vrucht groeit direct aan de stam. De boon is het zaad in de vrucht van de cacaoboom.

Cacaopoeder

Cacaopoeder is afkomstig van de cacaoboon, de vrucht van de cacaoboom.

Om cacaopoeder te maken wordt gebruikgemaakt van de cacaomassa van de cacaoboon. Onder hoge druk wordt de massa uitgeperst, zodat er cacaopoeder en -boter ontstaan. Het poeder is in vele verschillende kleuren en smaken te verkrijgen. Die smaak en kleur worden bepaald door de kwaliteit van de cacaoboon en de temperatuur van het roosteren, maar ook door de zuurgraad van de boon.

Cacaopoeder wordt gebruikt om er chocolade en chocolademelk van te maken. Verder wordt het ook veel gebruikt als afwerking op warme en koude dranken of nagerechten met chocolade. In witte chocolade zit geen cacaopoeder, maar cacaoboter.

Chocolade Jacques-Topsport Vlaanderen/2006

Deze pagina geeft een overzicht van de wielerploeg Chocolade Jacques ploeg in 2006.

Chocolade Jacques-Topsport Vlaanderen/2007

Deze pagina geeft een overzicht van de wielerploeg Chocolade Jacques in 2007.

Chocoladeletter

Een chocoladeletter is chocolade in de vorm van een letter. Het is een typisch Nederlandse lekkernij die rond Sinterklaas wordt gegeven. Men krijgt meestal de eerste letter van de voornaam. De letter wordt tegenwoordig in allerlei verschillende smaken geleverd, niet alleen in puur, witte en melkchocolade, maar bijvoorbeeld ook met praline of nootjes. Banketbakkers voegen hier vaak nog versiersels aan toe van marsepein.

Het lettertype dat meestal gebruikt wordt is Egyptienne.

De geschiedenis van de chocoladeletter begint bij het maken van letters gemaakt uit brooddeeg en andere eetbare materialen, en ze worden sinds het eind van de 19e eeuw op grote schaal gemaakt.

De letters hebben niet allemaal dezelfde oppervlakte, maar tegenwoordig wel hetzelfde gewicht. Dit wordt gecompenseerd door de "kleine" letters dikker of breder te maken dan de "grote" en bij de I tweemaal een letter te verpakken. Voorheen was dat anders, zodat Irene reden had om jaloers te zijn op haar broer Michiel. Uit onderzoek bleek dat desondanks een kwart van de Nederlanders de M, S en A koopt omdat ze denken dat deze meer chocolade bevat.Soms zijn weinig voorkomende letters niet of bijna niet te krijgen, zodat Quirine, Xander en Yves niet aan bod kwamen of met een andere letter genoegen moesten nemen. Tegenwoordig zijn alle letters verkrijgbaar.

De groeven in het oppervlakte van de chocoladeletters zijn er om de letter makkelijker uit de mal los te laten. Ook maskeren de ribbeltjes koelvlekken en beschadigingen op het chocoladeoppervlak.

Er zijn ook bakkerijen die speciale chocoladeletters maken voor diabetici.

Frederik Veuchelen

Frederik Veuchelen (Korbeek-Lo, 4 september 1978) is een Belgisch wielrenner.

Veuchelen, professional sinds 2004, begon zijn carrière bij Vlaanderen-T Interim. Vanaf 2005 reed hij voor Chocolade Jacques. Zijn opvallendste resultaat was de onverwachte winst in de semi-klassieker Dwars door Vlaanderen in 2006. Hij rijdt tegenwoordig vaak in dienst maar af en toe wordt hij toch als kopman uitgespeeld. In de Parijs-Nice van 2012 liet hij van zich spreken door twee opeenvolgende dagen in de aanval te trekken en zo mee te strijden om de bergtrui. Aan het einde van het seizoen 2013 stopte Vacansoleil de sponsoring van zijn wielerploeg, waarna Veuchelen een contract tekende bij Wanty-Groupe Gobert. Op 10 oktober 2017 maakte hij zijn afscheid aan de wielersport bekend. Hij begeleidt nu jonge sporters.

Hagelslag

Hagelslag is een soort broodbeleg dat bestaat uit kleine korrels die aan hagel doen denken. Hagelslag kan direct uit de verpakking op een boterham of ander baksel gestrooid worden, meestal nadat er eerst een laagje boter of margarine aangebracht is. Het is buiten Nederland, België, Indonesië en Suriname vaak moeilijk of niet als zodanig te verkrijgen. In andere landen wordt een op het broodbeleg gelijkend product vaak aangeboden als taartversiersel.

Alleen hagelslag die ten minste 32% cacao bevat, mag chocoladehagelslag genoemd worden. Hagelslag die minder cacao bevat, wordt cacaofantasie genoemd. Deze hagelslag bevat dus minder cacao maar meer suiker dan normale chocoladehagelslag, waardoor hij minder goed smelt maar daarom wel goedkoper is.

Chocoladehagelslag is onder meer te verkrijgen met de smaak van melkchocolade, pure chocolade en een mix van pure en witte chocolade.

Niet-chocoladehagelslag is verkrijgbaar met anijssmaak (anijshagel) en vruchtensmaak (vruchtenhagel).

Jens Renders

Jens Renders (Wilrijk, 12 augustus 1981) is een Belgisch voormalig wielrenner. Renders is professional sinds 2004 en begon zijn carrière bij MrBookmaker.com. Sinds 2006 rijdt hij voor Chocolade Jacques. Zijn opvallendste resultaten tot nu toe waren een derde plaats in de GP Rik Van Steenbergen in 2005 en een zevende plaats in de Scheldeprijs 2006. In zijn eerste drie profseizoenen slaagde Jens er nog niet in om een koers als winnaar af te sluiten.

In september 2006 gaf Jens te kennen te willen stoppen als profwielrenner. Door een adervernauwing aan de lies kan Renders nauwelijks goed kracht zetten op zijn linkerbeen. Ondanks een reeds uitgevoerde operatie leek het onmogelijk om zijn taak als prof voort te zetten. Een beetje onverwacht tekende hij in januari 2007 alsnog een contract bij Palmans-Colstrop waar hij nog 2 jaar reed.

Jens is de tweelingbroer van Sven, die uitkomt voor Chocolade Jacques.

Kurt Hovelijnck

Kurt Hovelijnck (Eeklo, 2 juni 1981) is een Belgisch voormalig wielrenner.

Hovelijnck begon zijn carrière in 2004 als stagiair bij Jong Vlaanderen 2016. In 2005 kreeg hij een profcontract bij Chocolade Jacques. Op 17 maart 2009 kwam hij tijdens een training zwaar ten val te Zingem, hierbij liep hij een schedelbreuk op. Hij droeg geen helm. Op 7 april 2009 ontwaakte hij uit zijn coma en mocht hij de intensieve zorgen verlaten. In 2010 maakt Hovelijnck zijn wederoptreden. In 2012 start hij opnieuw in de Ronde van Vlaanderen. In de Ronde van Poitou-Charentes valt hij opnieuw zwaar. Eind 2013 stopte hij met de sport.

Maarten Wynants

Maarten Wynants (Hasselt, 13 mei 1982) is een Belgisch wielrenner.

Neuhaus (chocolade)

Neuhaus is een Belgische producent van pralines, chocolade, luxe-roomijs en confiserie met hoofdzetel te Vlezenbeek. Het bedrijf is met 1.500 verkooppunten actief in een vijftigtal landen. Het is in handen van de holding Compagnie du Bois Sauvage. De productie gebeurt volledig in Vlezenbeek waar een 270-tal personeelsleden aan het werk zijn.

Niko Eeckhout

Niko Eeckhout (Izegem, 16 december 1970) is een Belgisch voormalig profwielrenner die mede door een sterke sprint, in 21 jaar als profwielrenner, meerdere kleinere koersen en aantal middelgrote wedstrijden won, waaronder het Belgisch kampioen wielrennen (2006), Dwars door Vlaanderen (2x), de Ronde van Midden-Zeeland (2x), de GP Rik van Steenbergen (4x) en de Ster van Bessèges (2001).

Nikolas Maes

Nikolas Maes (Kortrijk, 9 april 1986) is een Belgisch wielrenner die anno 2019 rijdt voor Lotto Soudal.

Maes is professional sinds 2007 en begon zijn carrière bij Chocolade Jacques-Topsport Vlaanderen. In 2007 werd hij vijftiende tijdens het nationale kampioenschap in Ronse. Twee jaar later werd hij zesde in Aywaille.

Paasei

Een paasei is een versierd ei of chocolade-ei, dat met Pasen wordt verstopt. Het verstoppen stamt uit de Germaanse traditie om eieren, als symbool van vruchtbaarheid, in akkers te begraven zodat deze akkers op hun beurt vruchtbaar zouden worden.

Pieter Ghyllebert

Pieter Ghyllebert (Oostende, 13 juni 1982) is een Belgisch wielrenner. Ghyllebert begon zijn carrière in 2004 als stagiair bij Vlaanderen-T Interim. In 2005 kreeg hij een profcontract bij Chocolade Jacques. Zijn opvallendste resultaten waren winst in de vierde etappe van de Ronde van Oostenrijk in 2006 en in de vierde etappe van de Tour Down Under in 2007, en zijn titel van Vlaams kampioen achter derny's bij de eliten in de wedstrijd Omloop Mandel-Leie-Schelde in 2012.

Hij is de zoon van gewezen veldrijder Johan Ghyllebert.

Sport Vlaanderen-Baloise

Sport Vlaanderen-Baloise is een Belgische wielerploeg. Het team komt uit in de continentale circuits. Van 2005 tot 2007 was de naam van de ploeg Chocolade Jacques-Topsport Vlaanderen. In 2017 werd de naam 'Topsport Vlaanderen' ingeruild voor 'Sport Vlaanderen'. Deze ploeg was op haar beurt de feitelijke voortzetting van de Vlaanderen-wielerploeg die bestond van 1994 tot 2004 onder de namen Vlaanderen 2002-Eddy Merckx en Vlaanderen-T Interim. De ploeg is van het begin een leerschool voor jonge Vlaamse wielrenners, die voor hen vaak als springplank diende naar grotere ploegen.

Voor het team rijden in 2011 vooral jonge Belgische renners, zoals Michael Van Staeyen en Laurens de Vreese. Ploegleiders zijn Hans De Clercq, Luc Colyn en Walter Planckaert.

Topsport Vlaanderen deed in 2009 mee aan de eerste editie van de UCI World Calendar. De ploeg werd 31e in het ploegenklassement met 11 punten en in 2010 werden ze 28e in het ploegenklassement met 63 punten.

De ploeg heeft ook een vrouwenteam: Sport Vlaanderen-Guill D'or.

Steven Caethoven

Steven Caethoven (Gent, 9 mei 1981) is een Belgisch wielrenner. Caethoven, professional sinds 2004, begon zijn carrière bij Vlaanderen-T Interim. van 2005-2007 rijdt hij voor Chocolade Jacques. Hij staat bekend als een sprinter, die ook redelijk over de kasseien rijdt. Dat bewees hij al een paar keer, getuige zijn overwinning in de Tour Down Under. Tussen 2008 en 2010 reed Caethoven bij de Franse ploeg Agritubel. In 2010 rijdt hij weer voor een Belgische ploeg n.l. Landbouwkrediet. Van 2011 tot 2013 reed hij voor Accent.Jobs-Willems Veranda's, dat hem aantrok met het oog op de voorjaarsklassiekers.

Tom Stubbe

Tom Stubbe (Blankenberge, 26 mei 1981) is een Belgisch wielrenner. Sinds 2005 rijdt hij bij de profs. De eerste drie jaar van zijn carrière reed Stubbe voor Chocolade Jacques, in 2008 voor La Française Des Jeux en in 2009-2010 voor Silence-Lotto. Anno 2011 komt hij voor Donckers Koffie-Jelly Belly.

In andere talen

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.