1943

Het jaar 1943 is een jaartal volgens de christelijke jaartelling.

1943
Eeuwen: 19e eeuw · 20e eeuw · 21e eeuw
Decennia: 1930-1939 · 1940-1949 · 1950-1959
Jaren: << · < · 1942 · 1943 · 1944 · > · >>
Maanden:

jan · feb · mrt · apr · mei · jun
jul · aug · sep · okt · nov · dec

Calendar-nl.png Jaartelling in verschillende culturen
Ab urbe condita: 2696 MMDCXCVI
Armeense jaartelling: 1392

ԹՎ ՌՅՂԲ

Chinese jaartelling: 4639 – 4640

己午 – 庚未

Christelijke jaartelling: 1943 MCMXLIII
Ethiopische jaartelling: 1935 – 1936
Hebreeuwse jaartelling: 5703 – 5704
Hindoekalenders:
- Vikram Samvat 1998 – 1999
- Shaka Samvat 1865 – 1866
- Kali Yuga 5044 – 5045
Iraanse jaartelling: 1321 – 1322
Islamitische jaartelling: 1362 – 1363
Maçonnieke jaartelling: 5942 – 5943
Nuvola apps kuser.svg 1943 naar onderwerp Gnome-globe.svg
Lijst van landen
Overleden
Atlantisch orkaanseizoen
Film
Sport (categorie)
Crystal Clear mimetype vcalendar.png Gregoriaanse kalender van 1943
Bioscoopjournaal uit 1943. Het Nederlands Handbalverbond organiseert een technische dag waarbij overal in het land handbalwedstrijden worden gespeeld.
Verslag van de voetbalwedstrijd Feyenoord - Ajax op 1 oktober 1943 op het oude Feyenoordterrein in Rotterdam. Uitslag 2-1.

Gebeurtenissen

januari
februari
  • 2 - De noordelijke formatie van het Duitse Zesde Leger geeft zich eveneens in Stalingrad over. De Duitse tegenstand aldaar is gebroken hetgeen een keerpunt van de oorlog betekent.
  • 2 - Een Britse Pathfinder Stirling stort neer bij Hendrik-Ido-Ambacht (nabij Rotterdam) waarna de Duitsers de overblijfselen van een H2S cm-radar vinden. Het gevonden Rotterdam Gerät is de aanleiding om een wedren tegen de tijd te starten om de Britten bij te benen in de ontwikkeling van de cm-radar.
  • 5 - De verzetsgroep CS-6 pleegt een dodelijke aanslag op Hendrik Seyffardt, luitenant-generaal b.d. en commandant van het Vrijwilligerslegioen Nederland. Honderden studenten worden gearresteerd.
  • 7 - CS-6 pleegt opnieuw een aanslag, en wel op de pasbenoemde secretaris-generaal van Volksvoorlichting en Kunsten, de NSB-prominent Hermannus Reydon. De man raakt zwaargewond en zijn vrouw sterft direct.
  • 8 - Het Stille Oceaan-eiland Guadalcanal wordt eindelijk door de Amerikanen op de Japanners veroverd.
  • In de Doetinchemse voormalige pastorie 'Villa Bouchina' worden zes 'Mussert-Joden' geïnterneerd vanwege hun rol voor het Duitse Rijk van voor de oorlog.
  • 20 - De Mexicaanse vulkaan Paricutín ontstaat.
  • 22 - Hans en Sophie Scholl worden door een Duitse rechter veroordeeld tot de doodstraf wegens het verspreiden van antinazistische pamfletten.
  • 27 - Het Nederlandse onderzeebootmoederschip de Colombia werd de ter hoogte van Simon's Town door de Duitse onderzeeboot U-516 tot zinken gebracht.
maart
  • 10 - Eerste inzet in een onderscheppingsactie boven Frankrijk van een nieuw Amerikaans jachtvliegtuig: de P-47 Thunderbolt.
  • 11 - Seyss-Inquart richt de Landstorm Nederland op.
  • 22 - Bloedbad van Chatyn. De bevolking van dit dorp in Wit-Rusland wordt door de Duitsers samengedreven in een schuur die vervolgens in brand wordt gestoken. Het is een represaille voor de beschieting van een Duits bataljon.
  • 27 - Bij een spectaculaire overval op het bevolkingsregister van Amsterdam wordt grote schade aangericht. De daders worden na een week verraden, opgepakt en gefusilleerd.
  • 31 - Bombardement op het westen van Rotterdam, met 326 doden en vierhonderd gewonden tot gevolg.
april
mei
  • 3 - April-meistaking bloedig neergeslagen. Einde gelijkschakelingspolitiek; verzet neemt toe.
  • 13 - Met de overgave van de laatste Italiaanse en Duitse troepen eindigt voor de geallieerden de Noord-Afrikaanse veldtocht.
  • 15 - Opheffing van de Komintern door het presidium van het uitvoerend comité in Moskou.
  • 17 - Operatie Chastise: De RAF vernietigt met een bombardement in het Ruhrgebied twee stuwdammen, waardoor de Duitse wapenindustrie een maand zonder stroom komt te zitten.
  • 27 - Stichting van het Comité National de la Résistance, de koepel van het Franse verzet.
  • 29 - De Surinaams-Nederlandse KNIL-onderofficier Harry Voss wordt door de Japanners geëxecuteerd.
juni
  • 1 - Bloedbad van Sochy.
  • 1 - De KLM DC-3 G-AGBB (voorheen PH-ALI, Ibis) op de BOAC lijndienst Bristol-Lissabon, met passagiers en KLM bemanning wordt aangevallen door Luftwaffe jagers. Het vliegtuig stort in zee en er zijn geen overlevenden (BOAC vlucht 777).
  • 1 - Op Ambon worden de leiders van een verzetsgroep onder wie de ex-KNIL-sergeants Matthijs de Fretes en Jacob Tahuteru door de Japanners onthoofd.
  • 3 - De Nederlandse oud-minister Folkert Posthuma, gemachtigde voor landbouw van Anton Mussert, wordt in Vorden door het verzet geliquideerd.
  • 11 - De geallieerden veroveren het Italiaanse eilandje Pantellaria.
juli
  • 1 - In het zuidelijk Zuidzeegebied beginnen de geallieerden een groot offensief tegen de Japanners; als eerste landen ze op het eiland New Georgia. De leiding is in handen van generaal Douglas MacArthur.
  • 2 - Begin van de grootste tankslag in de geschiedenis, tussen Russische en Duitse troepen bij Koersk (Sovjet-Unie).
  • 10 - Geallieerde troepen landen op Sicilië.
  • 22 - In de nacht wordt de Javaanse haven- en industriestad Soerabaja voor het eerst door de geallieerden gebombardeerd. Volgens de Japanners zijn er vuurpijlen afgeschoten om de vliegtuigen op hun doelen attent te maken, en de daders worden gezocht onder Molukse werknemers van Machinefabriek Braat die voor de bezetting lid zijn geweest van de luchtbeschermingsdienst. Zie vuurpijlaffaires.
  • 24 - Bij het bombardement op Hamburg door de Engelse luchtmacht vallen duizenden doden.
  • 25 - Koning Victor Emanuel III ontslaat premier Mussolini en benoemt maarschalk Pietro Badoglio tot opvolger. Mussolini wordt bij het verlaten van het paleis gearresteerd.
  • 29 - NSB-burgemeester G. Bisschop van Schoonebeek wordt vermoord door het verzet.
augustus
  • 12 - Het vermeende Philadelphia-experiment zou zijn uitgevoerd.
  • 17 - Britse bommenwerpers bombarderen Duitse fabrieken in Peenemünde. Hierdoor zijn de Duitsers genoodzaakt de fabricage van de V-1 raketten te verplaatsen.
  • 24 - Einde van de Conferentie van Quebec.
  • augustus - In Batavia wordt een propaganda-organisatie opgericht, het Kantor Oeroesan Peranakan (KOP) onder leiding van de Japanner Hamaguchi Shinpei. Hij wordt geassisteerd door de Japanse dominee Nomachi en enkele pro-Japanse Indo-Europeanen onder leiding van Frits Dahler.
september
oktober
november
december
zonder datum
  • Er komt een nieuw geneesmiddel beschikbaar: penicilline.
  • De Amerikaanse psycholoog Abraham Maslow publiceert zijn piramide van Maslow. Volgens zijn theorie zal de mens pas streven naar bevrediging van de behoeften die hoger in de hiërarchie geplaatst worden, nadat de lager geplaatste behoeften bevredigd zijn.

Muziek

Bertha Houston en haar congregatie zing "We are Americans, Praise the Lord". Gospelmuziek uit 1943
The Four Brothers zingen "Death Come a-Knockin" (opname uit 1943).

Literatuur

Beeldende kunst

Nu Agusto

Sculptuur Nu (1943) August Zamoyski, Belo Horizonte, Brazilië

Bouwkunst

Beringen-Mijn - Sint-Theodarduskerk1

Sint-Theodarduskerk, Beringen, België (1943) Henry Lacoste

Geboren

januari

februari

maart

april

mei

juni

juli

augustus

september

oktober

november

december

exacte datum onbekend

Overleden

januari
februari
maart
april
mei
juni
juli
augustus
september
oktober
november
december
exacte datum onbekend

Weerextremen in België

  • 6 april: Storm met rukwinden tot 126 km/h over het hele land.
  • 13 september: Minimumtemperatuur niet onder 20 °C in Ukkel.
  • 28 september: Maximumtemperatuur tot 9,2 °C in Ukkel, 7,6 °C in Gerdingen (Bree) en 6,3 °C in Wardin (Bastogne).
  • 1 november: Maximumtemperatuur tot 19,2 °C in Ukkel.

Bron: KMI Gegevens Ukkel 1901-2003 met aanvullingen

18 augustus

18 augustus is de 230ste dag van het jaar (231ste dag in een schrikkeljaar) in de gregoriaanse kalender. Hierna volgen nog 135 dagen tot het einde van het jaar.

1 juli

1 juli is de 182ste dag van het jaar (183ste dag in een schrikkeljaar) in de gregoriaanse kalender. Hierna volgen nog 183 dagen tot het einde van het jaar.

22 oktober

22 oktober is de 295ste dag van het jaar (296ste dag in een schrikkeljaar) in de gregoriaanse kalender. Hierna volgen nog 70 dagen tot het einde van het jaar.

Film in 1943

Dit artikel gaat over de film in het jaar 1943.

Lamiinae

De Lamiinae vormen een onderfamilie van kevers uit de familie van de boktorren (Cerambycidae).

Lijst van landen in 1943

Hieronder volgt een lijst van landen van de wereld in 1943.

Lijst van personen geboren in 1943

Dit is een lijst van personen die geboren zijn in 1943.

De inhoud van deze pagina is gebaseerd op gegevens in Wikidata. Als er onvolkomenheden in deze lijst zitten, gelieve dan aldaar de gegevens aan te passen. Achter iedere persoon is hiervoor een link aanwezig met de aanduiding bewerken.

Wijzigingen in Wikidata worden met enige (on)regelmatigheid geautomatiseerd overgenomen naar deze pagina.

Lijst van personen overleden in 1943

Dit is een lijst van personen die overleden zijn in 1943.

De inhoud van deze pagina is gebaseerd op gegevens in Wikidata. Als er onvolkomenheden in deze lijst zitten, gelieve dan aldaar de gegevens aan te passen. Achter iedere persoon is hiervoor een link aanwezig met de aanduiding bewerken.

Wijzigingen in Wikidata worden met enige (on)regelmatigheid geautomatiseerd overgenomen naar deze pagina.

Martin Baehr

Martin Baehr (1943) is een Duits entomoloog.

Martin Baehr was vele jaren directeur van de Zoologische Staatssammlung in München waar hij vanaf 1982 werkzaam was. Hij reisde het hele Europese continent door en naar bijna alle delen van Australië, op zoek naar specifieke soorten voor zijn wetenschappelijke projecten. Als entomoloog werkt hij aan de taxonomie, fylogenie en biogeografie van de loopkevers (Carabidae) van Australië, Nieuw-Guinea en het zuidelijk Oriëntaals gebied. Hij heeft vele nieuwe soorten beschreven. Naast een groot aantal wetenschappelijke artikelen over voornamelijk kevers (coleoptera) en wantsen (heteroptera), publiceerde hij ook een aantal meer toegankelijke werken over kevers en spinnen zoals : Welcher Käfer ist das? en Welche Spinne ist das?.

samen met Barbara Baehr.

NGC 1943

NGC 1943 is een open sterrenhoop in het sterrenbeeld Tafelberg. Het hemelobject werd op 24 september 1826 ontdekt door de Schotse astronoom James Dunlop.

Pamphagidae

Pamphagidae zijn een familie van rechtvleugelige insecten die behoren tot de kortsprietigen. De familie werd voor het eerst wetenschappelijk gepubliceerd door Burmeister in 1840.De soorten binnen de familie komen voor in Europa, Azië en Afrika. De familie bevat ongeveer 450 soorten waarvan er 50 in Europa voorkomen. De soorten zijn vaak groot en hebben een lengte tot de 10 centimeter.

Parva Liga

De Parva Liga is de hoogste voetbaldivisie in Bulgarije die georganiseerd wordt door de Bulgaarse voetbalbond. Van 2003 tot 2016 heette de competitie A Grupa (voluit: "A" Profesionalna Futbolna Grupa).

In deze competitie spelen zestien clubs waarvan de nummers veertien t/m zestien degraderen naar de Professional B Football Group. Zoals Bulgaarse voetbalbond er nu voor staat op de UEFA-coëfficiëntenranglijst plaatst de kampioen zich voor (de voorronden van) de UEFA Champions League. De nummers twee en drie en de bekerwinnaar plaatsen zich voor (de voorronden van) de UEFA Europa League.

Primera División (Mexico)

La Primera División de México is de hoogste afdeling van de Mexicaanse voetbalcompetitie. Achttien clubs doen mee aan deze competitie. De Primera División is de opvolger van de Liga Mayor (1943-1950). De competitie wordt georganiseerd door de Federación Mexicana de Fútbol Asociación (FMFA). Voor de profcompetitie waren er ook amateurcompetities, de kampioenen van de Liga Mexicana de Football Amateur Association (1902-1922) en Campeonato de Primera Fuerza (1922-1943) worden ook als landskampioenen gezien.

Pterolophia

Pterolophia is een kevergeslacht uit de familie van de boktorren (Cerambycidae). De wetenschappelijke naam van het geslacht werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 1842 door Newman.

Serie B

De Serie B is de op een na hoogste klasse van het Italiaanse voetbal. Tegelijkertijd met de oprichting van de Serie A in 1929 zag de Serie B het levenslicht. Tot 2003 speelden niet meer dan twintig clubs in de Serie B. Naar aanleiding van het aanvechten van degradatie door Catania werd de competitie echter uitgebreid naar 24 teams. Het jaar daarna breidde de Serie A uit met twee teams naar 20 teams, waardoor het aantal teams in de Serie B op 22 kwam.

Jaarlijks promoveren drie teams naar de Serie A, waarvan twee rechtstreeks en één na play-offs tussen nummers 3 tot en met 6. Vier teams degraderen naar de Serie C.

Spathius

Spathius is een geslacht van vliesvleugeligen uit de familie van de schildwespen (Braconidae).

Spilosoma

Spilosoma is een geslacht van vlinders uit de familie van de spinneruilen (Erebidae), onderfamilie beervlinders (Arctiinae).

Trouw (krant)

Trouw is een Nederlandse krant die als ochtendblad verschijnt in tabloidformaat. De oplage ligt rond de 88.000. De krant werd in 1943 als verzetskrant opgericht. De krant wordt sinds 2009 uitgegeven door De Persgroep Nederland. Trouw is sinds 19 januari 2007 gevestigd in het INIT-gebouw aan de Jacob Bontiusplaats in Amsterdam, en daarvoor in een door architectenbureau Van den Broek en Bakema ontworpen gebouw aan de Wibautstraat, waarin ook Het Parool was gevestigd. Trouw is op 15 november 2012 uitgeroepen tot 'European Newspaper of the Year'.

Wouter Hutschenruijter (1859-1943)

Wouter Hutschenruijter (Rotterdam, 15 augustus 1859 – Den Haag, 24 november 1943) was een Nederlands musicus.

Hij was zoon van musicus Willem Jacob Hutschenruijter en Johanna Francisca Maassen Hij is kleinzoon van Wouter Hutschenruijter. Hijzelf huwde Marie Stronck, zuster van de Rotterdamse muziekprofessor Richard Stronck. Hij was sinds 1902 officier in de Orde van Oranje-Nassau. Hij werd begraven op de Hervormde begraafplaats te Wassenaar.

Zijn eerste muzieklessen kreeg hij van zijn vader en hij ging vervolgens studeren aan de Muziekschool van Rotterdam. Hij kreeg daarbij les van Cornelis van der Vliegh (solfège), Emanuel Wirth (viool), Cornelis van de Sandt (piano), Theodoor Verhey (harmonieleer) en Friedrich Gernsheim (contrapunt, compositie en piano). Hij was enige tijd alviolist bij Orkestvereniging Symphonia te Rotterdam. In 1879 trad hij aan als tweede kapelmeester bij het orkest van de schutterij van Rotterdam, zijn vader was daar eerste kapelmeester. Hij werd ook dirigent van de zangvereniging Euphonia en muziekonderwijzer aan de instelling waar hij zijn muziekonderwijs had gevolgd. In 1890 werd hij tweede dirigent van het Concertgebouworkest te Amsterdam onder eerste dirigent Willem Kes. Hutschenruijter zou meer dan vijftig keer voor het orkest staan, waaronder al een keer voor zijn aanstelling op 19 december 1889 in een uitvoering van zijn eigen pianoconcert met solist Henri Tibbe. In diezelfde stad werd hij docent aan de Muziekschool van Kes. Zijn verblijf in Amsterdam was van korte duur want in 1892 werd hij aangesteld als eerste dirigent van het Utrechts Stedelijk Orkest. Dat orkest werd onder zijn leiding naar een hoger niveau getild. Hutschenruijter schakelde voor het uit te voeren repertoire regelmatig hedendaagse Nederlandse componisten in. Het was ook hem te danken dat de eten en drinken uit de concertzaal van Tivoli werden verbannen en naar een aparte foyer verschoven. Naast de officiële concerten organiseerde hij ook volksconcerten om de klassieke muziek ook onder het “normale” volk te brengen. Het dirigentschap zorgde er wel voor dat zijn loopbaan als solopianist/violist langzaam tot stilstand kwam. Op 1 april 1905 vierde hij zijn 25-jarig jubileum als dirigent. In 1917 verliet hij Utrecht, Jan van Gilse werd zijn opvolger. Hij keerde terug naar zijn geboortestad, alwaar hij directeur werd van de voorloper van het Rotterdams Conservatorium. In 1925 moest hij met die werkzaamheden stoppen; hij had een oorziekte. Hij vertrok naar Den Haag en voorzag muziekbladen en kranten van kopij.

Van zijn verscheen ook een aantal werken, zoals

Drie klavierstukken (vierhandig, opus 1)

Drie klavierstukken (vierhandig, opus 2)

Sonate voor viool en piano in D majeur (opus 3)

Sonate voor cello en piano in C mineur (opus 4)

Pianoconcert in c mineur (opus 5, alleen in manuscript)

Grote feestmars en Es majeur voor militair orkest (opus 6)

Concertouverture voor orkest (opus 7) voor Collegium Musicum

Suite voor orkest (opus 8), uitgevoerd in Berlijn

Menuet en cavatine voor piano (tweehandig, opus 9)

Romance voor hoorn (opus 12)

Hoornconcert/Nocturne voor hoorn en orkest (opus 13)

Twee stukken voor piano (opus 14).

Van hem verschenen ook boekwerken over de muziekwereld:

over Wolfgang Amadeus Mozart (1905; vernieuwde uitgave 1927),

over Richard Strauss (vernieuwde uitgave 1929)

over Felix Weingartner

Orkest en orkestspel na 1600 (1903)

Het muziekleven in onzen bloeitijd (1910)

De geschiedenis der toonkunst (1919)

Geschiedenis van het orkest en van de muziekinstrumenten (1926)

De symfonieën van Beethoven geanalyseerd en toegelicht (1928)

over Frédéric Chopin (1926)

over Gustav Mahler (1927)

over Richard Wagner (1928)

over Johannes Brahms (1919)

De sonates van Beethoven toegelicht (1930)

Bloemlezing uit de brieven van Beethoven, Chopin en zijn leven, Werken van Schubert (Serie De Muziek)

Consonanten en dissonanten (memoires)Zijn archief werd opgeslagen bij het Stadsarchief van Rotterdam en het Nederlands Muziekinstituut.

In andere talen

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.