राज्य

संघीय देय्‌य् राष्ट्रया भागयात राज्य धाइ धाःसा एकात्मक देय्‌य् देय्‌यात हे राज्य धाइ।

स्वयादिसँ

आन्ध्रप्रदेश

आन्ध्रप्रदेश भारतया छगु राज्य ख। थ्व राज्यया राजधानी हैदराबाद ख। थ्व राज्य भारतया दक्षिण-पूर्वय् ला ।

उत्तरकाशी जिल्ला

उत्तरकाशी जिल्ला भारतया उत्तराखण्ड राज्यया गढवाल मण्डलया छगू जिल्ला ख।

उत्तरप्रदेश

उत्तर प्रदेश भारतया दक्ले अप्व जनसंख्या दूगु राज्य ख। थ्व राज्यया प्रशासनिक व विधायिक राजधानी लखनऊ ख धाःसाइलाहाबाद न्यायिक राजधानी ख। प्रदेशया मेमेगु मू नगर आगरा, अलीगढ, अयोध्या, बरेली, मेरठ, वाराणसी( बनारस), गोरखपुर, गाजियाबाद, मुरादाबाद, सहारनपुर, फैजाबाद, कानपुर आदि ख। थ्व राज्यया जलाखला राज्य उत्तराञ्चल, हिमाचल प्रदेश, हरियाणा, दिल्ली, राजस्थान, मध्यप्रदेश, छत्तीसगढ, झारखण्ड, बिहार ख। उत्तर प्रदेशया पूर्वोत्तर दिशाय् नेपाः देय्‌ ला।

सन् २०००य् भारतीय संसदं उत्तरप्रदेशया उत्तर पश्चिमी (मुख्यतः पहाडी) भागं उत्तराञ्चल राज्यया पलिस्था यात। उत्तर प्रदेशया आपालं भाग सघन जनघनत्त्व दूगु गंगा व यमुनाया मैदानय् ला। करीब १६ करोडया जनसंख्या नाप उत्तर प्रदेश भारतया अधिकतम जनसंख्या दूगु प्रदेश जक मखुसें हलिमया दक्ले अप्व जनसंख्या दूगु उप राष्ट्रीय इकाई नं ख। हलिमय् ५गु जक्क देय्‌ चीन, भारत, संयुक्त राज्य अमेरिका, इण्डोनिशिया व ब्राजिलया जनसंख्या उत्तरप्रदेशया जनसंख्या स्वया अप्व दु।

उत्तरप्रदेश भारतया उत्तरय् ला। थ्व राज्यया उत्तरय् नेपाः, तिब्बत, दक्षिणउ मध्य प्रदेश, पश्चिमय् हरियाणा, दिल्ली, राजस्थान व पूर्वय् बिहार दु। उत्तरप्रदेशया राजधानी लखनऊ ख। थ्व राज्य २,३८,५६६ वर्ग किलोमिटरया क्षेत्रफलय् दयाच्वंगु दु । झांसी, लखीमपुर खीरी, वाराणसी, इलाहाबाद, फैजाबाद, आज़मगढ़, बरेली, मेरठ, मुज्ज़फरनगर, मुरादाबाद, गाजियाबाद, अलीगढ, गोरखपुर, सहारनपुर, मथुरा, नोएडा थनया मू नगर ख।

उत्तराखण्ड

उत्तराखण्ड वा उत्तराञ्चल भारतया उत्तरय् स्थित छगू राज्य ख। सन् २००० व सन् २००६या दथुइ थ्व राज्यं उत्तराञ्चल नां छ्यल धाःसा नोभेम्बर ९ सन् २०००खुनु उत्तराखण्ड भारत गणराज्यया २७गु राज्यया रूपय् पलिस्था जुल। राज्यया पलिस्था यक्व दँया आन्दोलन धुंका जूगु ख। थ्व प्रान्तय् वैदिक संस्कृतिया दक्ले महत्त्वपूर्ण तीर्थस्थलय् छुं तीर्थस्थल ला।

उत्तराखण्डया सीमाय् उत्तरय् सँदेय्‌ व पूर्वय् नेपाः ला धाःसा पश्चिमय् हिमाचल प्रदेश व दक्षिणय् उत्तर प्रदेश ला। पारम्परिक हिन्दू ग्रन्थत व प्राचीन साहित्यय् थ्व क्षेत्रयात उत्तराखण्ड धका म्हसीकिगु या। संस्कृतय् उत्तराखण्डया अर्थ उत्तरी क्षेत्र वा भाग ख।

ज्यानुवरी २००७य् स्थानीय मनुतयेगु भावनायात आत्मसात याना राज्यया नां आधिकारिक रुपय् उत्तराञ्चलं हिला उत्तराखण्ड यात। देहरादून उत्तराखण्डया अन्तरिम राजधानी व दक्ले तःधंगु नगर ख। थ्व नगर गैरसैण तहसीलया अन्तरगतय् ला।

उधमसिंह नगर जिल्ला

उधमसिंह नगर जिल्ला भारतया उत्तराखण्ड राज्यया कुमाऊँ मण्डलया छगू जिल्ला ख।

चंपावत जिल्ला

चंपावत जिल्ला भारतया उत्तराखण्ड राज्यया कुमाऊँ मण्डलया छगू जिल्ला ख।

चमोली जिल्ला

चमोली जिल्ला भारतया उत्तराखण्ड राज्यया गढवाल मण्डलया छगू जिल्ला ख।

छत्तीसगढ

छत्तीसगढ भारतया छगू राज्य ख। छत्तीसगढ राज्यया पलिस्था नोभेम्बर १ सन् २००० खुनु जूगु ख। थ्व राज्य भारतया २६गु ‍राज्य ख।

टिहरी गढवाल जिल्ला

टिहरी गढवाल जिल्ला भारतया उत्तराखण्ड राज्यया गढवाल मण्डलया छगू जिल्ला ख।

देहरादून जिल्ला

देहरादून जिल्ला भारतया उत्तराखण्ड राज्यया गढवाल मण्डलया छगू जनपद ख।

नैनीताल जिल्ला

नैनीताल जिल्ला भारतया उत्तराखण्ड राज्यया कुमाऊँ मण्डलया छगू जिल्ला ख।

पिथौरागढ जिल्ला

पिथौरागढ जिल्ला भारतया उत्तराखण्ड राज्यया छगू जिल्ला ख।

पौडी गढवाल जिल्ला

पौडी गढवाल जिल्ला भारतया उत्तराखण्ड राज्यया गढवाल मण्डलया छगू जिल्ला ख।

बागेश्वर जिल्ला

बागेश्वर जिल्ला भारतया उत्तराखण्ड राज्यया कुमाऊँ मण्डलया छगू जिल्ला ख।

भारत

भारत छगु दक्षिण एसियाली देय् ख। थ्व देय्‌य् प्राचीन भारतीय सभ्‍यताया यक्व थाय् ला। थ्व देय् हलिमया दक्ले तःधंगु प्रजातान्त्रिक देय् ख। थ्व देय् चीन धुंका दक्ले अप्व जनसंख्या दुगु देय् ख। क्षेत्रफलया आधारय् थ्व देय् ७गु दक्ले तधंगु देय् ख।

भारतया राज्यतेगु धलः

भारत छगु दक्षिण एसियाली देय् ख। थ्व देय्‌या राज्यतेगु धलः क्वय् बियातगु दु-

मराठी भाषा

मराठी भाषा छगू भारोपेली भाषा ख। थ्व भाय् भारतया मू २२ राष्ट्रिय भाषाय् छगू ख। थ्व भाय् महाराष्ट्र व गोवा राज्यया आधिकारिक भाषा ख। मातृभाषीतेगु ल्याखँ कथं मराठी हलिंया १५गू व भारतया ४गूगू दकलय् तःधंगु भाय् ख। मराठी भाय्‌ ल्हाइपिलिगु ल्या ९कोटी दु। थ्व भाय् ९गू शदीपाखें प्रचलित जुयावःगु ख। मराठी भाषा संस्कृतं बुयावःगु महाराष्ट्री प्राकृत व अपभ्रंशं बुयावःगु ख। मराठी भाषा भारत स्वया पिने मरिशस, पाकिस्तान व इजरायलय् नं ल्हाइगु या। नापं विश्वव्यापिकरणं थ्व भाय् संयुक्त राज्य अमेरिका, संयुक्त अधिराज्य, अस्ट्रेलिया, संयुक्त अरब अमिरात, दक्षिण आफ्रिका, सिंगापूर, जर्मनी आदि थासय् नं ल्हाइगु जूगु दु। भारतय् महाराष्ट्र स्वया पिने थ्व भाय् गोवा, कर्नाटक, गुजरात, आंध्र प्रदेश, मध्य प्रदेश, तमिलनाडू, छत्तीसगढ राज्य, दमण व दीव, दादरा व नगर हवेलीया केन्द्रशासित प्रदेशय् नं ल्हाइगु या। मराठी भाषाया यक्व जनसंख्या दूगु थासय् बडोदा, सुरत, दक्षिण गुजरात व अहमदावाद (गुजरात राज्य), बेळगांव, हुबळी- धारवाड, गुलबर्गा, बिदर, उत्तर कर्नाटक (कर्नाटक राज्य), हैदराबाद (आंध्र प्रदेश), इन्दौर, ग्वालियर (मध्य प्रदेश) व तंजावर (तमिलनाडू) आदि ला।

रुद्रप्रयाग जिल्ला

रुद्रप्रयाग जिल्ला भारतया उत्तराखण्ड राज्यया गढवाल मण्डलया छगू जिल्ला ख।

संयुक्त राज्य अमेरिका

संयुक्त राज्य अमेरिका (वा संयुक्त राज्य, युएस, युएसए, वा अमेरिका) ५०गु राज्य व छगू संघीय जिल्ला दूगु छगू संघीय संवैधानिक गणतन्त्र ख। थ्व देय्या मू भूभाग उत्तर अमेरिकाय् ला धाःसा हवाइ राज्य प्रशान्त महासागरय् ला। थ्व देय्या मू भूभागया उत्तरय् कॅनडा, दक्षिणय् मेक्सिको, पूर्वय् अटलांटिक महासागर व पश्चिमय् प्रशान्त महासागर ला। थ्व देय्या अलास्का राज्य धाःसा उत्तर अमेरिकाया उत्तरी लागाय् ला। अलास्काया पूर्वय् कॅनडा, पश्चिमय् बेरिंग स्ट्रेट धुंका रुस ला। हवाइ राज्य धाःसा छगू आर्किपेगालो ख। थ्व राज्य मध्य प्रशान्तय् ला।

३.७९ मिलियन वर्ग माइल वा ९.८३ वर्ग किमि क्षेत्रफल दूगु व ३१०मिलियन जनसंख्या दूगु थ्व देय् क्षेत्रफल व जनसंख्या निगुलिं कथं हलिमया दक्ले तःधंगु देय्य् छ्गू देय् जुवः। थ्व राष्ट्रय् हलिमया यक्व थासं जुइगु इमिग्रेसनया कारणं थ्व राष्ट्र हलिमया दक्ले बहुजातीय व बहु सांस्कृतिक राष्ट्रय् छगूया रुपय् पलिस्था जूगु दु। संयुक्त राष्ट्र अमेरिकाया अर्थतन्त्र हलिमया दक्ले तःधंगु राष्ट्रिय अर्थतन्त्र ख। सन् २०१०या एस्टिमेसन कथं थ्व देय्या कूल जिदिपि $१४.७८० त्रिलियन (नोमिनल जिदिपिया २३% व पर्चेजिङ पावर प्यारिटी कथं हलिमया २०% ) दु। अमेरिकाया आदिवासी एसिया जुया आःया संयुक्त राज्य अमेरिकाय् द्वलंद्व दं न्ह्य थ्यन। थ्व आदिवासी जनसंख्या युरोपेली मनुतयेसं हःगु ल्वेया कारणं सिक्क म्हो जुवन। संयुक्त राष्ट्र अमेरिका देय्या रुपय् आःया अमेरिकाया पूर्वी तटीय लागाया १३गु उपनिवेषं पलिस्था जूगु ख। जुलाई १७७६इ संयुक्त राज्य अमेरिकाया स्वतन्त्रताया घोषणां अमेरिकायात आत्मनिर्णयया अधिकार व सहकारी संघया अधिकार बिल। थ्व क्रान्तिकारी राज्यतयेसं बेलायती साम्राज्ययात अमेरिकी क्रान्तिकारी हताय् परास्त याना इतिहासय् दक्ले न्हापांगु सफल स्वतन्त्र उपनिवेषं दयावःगु राष्ट्र जुवन। वर्तमान संयुक्त राज्य संविधान सेप्तेम्बर १७, १७८७य् अवधारित जूगु ख। दच्छि धुंका थुकिया पालनां राज्यतयेत संघीय गणतन्त्रया अंग व छगू बल्लागु केन्द्रिय सरकारया पलिस्था यात। युनाइटेड स्टेट्स बिल ऑफ राइट्स व थुकिया १०गु अमेन्द्मेन्ट्सं यक्व नागरिक अधिकार सुनिष्चित यात। थ्व सन् १७९१य् र्याटिफाइड जुल।

१९गु शताब्दीइ संयुक्त राष्ट्र अमेरिकां आदिवासीतयेगु ट्राइबयात उठिबास याना, फ्रान्सनाप लुइजियाना न्याना, स्पेननाप फ्लोरिडा न्याना, ओरेगन काउन्टीया छुं भूभाग संयुक्त अधिराज्यनाप न्याना, एल्टाक्यालिफोर्निया व न्यु मेक्सिको मेक्सिकोनाप न्याना, अलास्का रुसनाप न्याना व टेक्सास गणतन्त्र व हवाई गणतन्त्रयात परास्त याना थःगु क्षेत्रफल बिस्तार यात। बुंज्याय् आधारित दक्षिणी व उद्योगय् आधारित उत्तरी राज्यतयेगु दासप्रथाय् जूगु असहमतिं व राज्यया अधिकारया असहमतिं अमेरिकी गृह हता सन् १८६०या दशकय् न्ह्यथन। उत्तरया विजयं थ्व राष्ट्रया विभाजन पन व संविधानया १३गु संशोधनं दासप्रथा क्वचाल। १८७०या दशकं थ्व राष्ट्रया अर्थतन्त्र हलिमया हे दक्ले तधंगु जुवन। स्पेनी-अमेरिकी हता व न्हापांगु हलिम हतां थ्व राष्ट्रयात छगू सामरिक शक्तिया रुपय् पलिस्था यात। लिउ हलिम हताया लिच्वया कथं थ्व देय् हलिमया न्हापांगु आणविक शक्ति दूगु देय् व संयुक्त राष्ट्र संघया स्थायी सदस्य जुवन। शीत हता व सोभियत संघया विखण्डनं थ्व देय्यात हलिमया छगू जक्क सुपरपावरया रुपय् पलिस्था यात। हलिमया कूल सैन्य खर्चया ४३% थ्व देशं थःगु सेनाय् जक्क याइ। नापं थ्व देशं हलिमया अर्थ, राजनीति व संस्कृतिया नेतृत्त्वदायी भूमिका नं म्हिताच्वंगु दु।

हरिद्वार जिल्ला

हरिद्वार जिल्ला भारतया उत्तराखण्ड राज्यया गढवाल मण्डलया छगू जिल्ला ख।

मेमेगु भाषाय्

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.