Godhoniador

Godhoniador yw sort ober godhvos, cotheans ow sensy derivas cot a dherivadow dhort poken pub scoren skentoleth po scoren arbednek skentoleth.[1]

Brockhaus Lexikon
Brockhaus Enzyklopädie yn 1902

Devydnow

  1. "Encyclopedia." Glossary of Library Terms. Riverside City College, Digital Library/Learning Resource Center.
Doronieth Kernow

Kernow yw konna-tir fest yn soth-west Ynys Vreten Veur. A Benn an Wlas dhe Borth Bud yma 120 km a bellter. Dowr Tamer a wra an amal yntra Kernow ha'n gonteth sowsnek a Dhewnens y’n howldrehevel. Ottomma tiredh Kernow orth ledanna, gans 75 km. A-dheghowbarth yma an Chanel, hag a-gledhbarth y’n howlsedhes yma Mor Havren hag an Mor Keltek. Yma 155 km yntra Kernow ha Breten Vyghan Isel a-dreus an Chanel; ha 85 km yntra Kernow ha Konteth Pennvro yn Kembra a-dreus an Vor Geltek. Wordhon yw 200 km yn kerdh a-dreus an keth mor. Enep an pow yw 3 549 km².

A-ban yw tir Kernow hirra a west dhe est ages a north dhe soth, nyns yw koynt bos dyffransow poesek yntra Howldrehevel ha Howlsedhes an pow. Dihaval yw rannyethow sowsnek kewsys y'n dhew enep ma, gans or a-dro dhe gyrghynn Truru po Sen Ostell.

Tir garow yw pervedh an pow, a-ban yw ystynnans a Woen Esk ha Dartmoor Bronn Wennili, 419 m. Is yw an tiredh owth avonsya dhe'n West. Yma klegerow serth war an arvor gledh yntra Dintagell hag an kor a Dhewnans. An niver vrassa a Gernowyon a drig y'n morrep.

Dowr Tamer yw an brassa avon; yn mysk an erell yma Avon Kammel (ow tenewi dhe'n Kledh troha Pleg-mor Lannwedhenek), Avon Fowydh, hag Avon Fal. Yma'n Tamer, an Fowydh, hag an Fal ow tenewi dhe'n Deghow.

Rann a Gernow yw Ynysek Syllan yn hengovek, mes ymons i 40 km a-dre Benn an Wlas, hag yma gnas dhiblans dhe'n ynysow. Awtorita unnik yns i a-dhia an blydhynyow 1990. Yma pymp ynys annedhys, ha nebes 140 karrek arall.

Kernow yw an toemma darn a Vreten Veur. A-gynsow yma re ow hwilas tevi gwinreun rag gwin, ha palmwydh a yll tevi y’n pow. Sten, kober, ha pri gwynn yw moen pur boesek.

Folen dre/2

== This Wikipedia is written entirely in Kernewek, for an English language introduction to the Cornish Language, click here. ==

Kernow

Kernow (Sowsnek: Cornwall) yw kenedhel, ranvro ha dugeth y'n soth west a Vreten Veur y'n Ruwvaneth Unys. Yma hy emlow gen an Mor Keltek dhe'n north, an Mor Bretannek dhe'n soth, ha Dewnens konteth Pow Sows dhe'n est. Truru yw hy fenncita.

An wlaskor geltek anserhek a Gernow a wrug omdhiskwedhes woja perhenegy Dumnonia gans an Sowson yn 8ves kansblydhen. A-dro dhe'n 11ves kansblydhen, Kernow a veu sugnys yn Kurun Pow Sows, kensa avel yurleth, ena avel dugeth. An 16ves kansblydhen a welas sordyansow warbynn rewl Pow Sows, ha peryl rag an yeth kenedhlek, Kernowek. Warbynn an 18ves kansblydhen, Kernow o gyllys ewngemyskys gen Pow Sows, ha namna verwis an yeth.

Hedhyw, yma Kernow ow pesya mentena hy gonisogeth, ertach ha yeth dyblans, hag yma lies bagas ha meur a Gernowyon ow kul kaskergh rag ajon a Gernow avel kenedhel ha'n Gernowyon avel pobel.

Lien Kernowek

Yma dew vagas a oberow lien Kernowek, herwydh an prys. An kynsa yw an lien hengovek, ha'n nessa yw lien an Dasserhyans. Manahow gatholik ha pronteryon erell a skrifas oberow chyf a'n lien hengovek. An lien arnowyth yw askorras kenedhlogoryon hag erell neb a erviras gul devnydh a'n 'eth. Y'n termyn ma, brassa yw korf an lien arnowyth ages an korf hengovek, hag yma'n lien dasserghys ow tevi.

Gwelewgh ynwedh an rol a skriforyon yn Kernowek yn reyth an lytherennek, ha Studhyansow Kernowek rag rol a levrow gramasek, gerlevrow, h.e.

Massen Wlesik

Massen Wlesik (gwelowgh a-is rag henwyn erell) (c. 335–28ves a vis Gortheren, 388) o emperour a Emperoureth Romanek y'n howlsedhes a-dhia 383 bys y vernans yn 388.

Robert Morton Nance

Robert Morton Nance (1873-1959) o person a rowedh dres eghenn y'n Dasserghyans Kernewek. Yma tri a'n peswar vershyon skrifys a Gernewek – Kernewek Unys, KUA, ha Kernewek Kemmyn – yw grondys yn y ober ow savonegi Kernewek Kres.

Den klor o Robert Morton Nance na vostya nevra yn kever y wriansow ha sewenyansow. Dres y vywnans ev o lymner, skrifer, arbenniger y’n destenn a worholyon a’n Oesow Kres, oberer rag an wonisogeth kernewek hag onan a’n hembrenkysi – an brassa hembrenkyas, martesen – a dhasserghyans an yeth.

Wikipedya

Wikipedya yw godhoniador liesyethek gans dalgh igor, gruthys ha mentenys gans bodhogyon dre vedhelweyth wiki. An Fondyans Wikimedia yw hostys Wikipedya; nag eus dhodho ev amkan rag budh.

Yma a-dro dhe 200 godhoniador Wikipedya, ha 100 anedha yn few. Deg dyllans a'n jeves pub huni moy ages 50,000 erthygel: Sowsnek, Almaynek, Frenkek, Japonek, Italek, Polonek, Swedek, Iseldiryek, Portyngalek ha Spaynek.

War-lergh Hitwise, kowethyans musurya war-linen, Wikipedya yw an wiasva pennfenten derivadow moyha usys war an Kesrosweyth.

Yma derivadow pella orth an Bennfolen hag yn tavosow erel.

Yma'n erthygel ma owth usya an Furv Skrifys Savonek a-barth Kernowek kres.

Yn tavosow erel

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.