Romana Imperio

Roman imperio (Latine: IMPERIVM ROMANVM) esis l'etapo dil Romana civilizuro dum Klasik antiqueso, pose Romana Republiko e karakterizita da autokratala guvernerio, qua extensis lua kontrolo cirkum Mediteraneo. Sub l'imperiala etapo, la domeni di Roma augmentis til arivar a lua maxim areo dum la regno di Traianus. La maxima surfaco dil imperio esis 6.5 milion km².

IMPERIVM ROMANVM
Imperium Romanum
27 aK til 476
Labarum Vexilloid of the Roman Empire
Roman Empire map
Urbi
Chefurbo: Roma
Lingui
Oficala lingui: Latino
Guvernerio
Tipi: Imperatoro
· [[|]]: Cezaro Augustus
Romulus Augustulus
Surfaco
· Entote: 6 500 000 km² (117)
Religii: Romana religio (27 aK - 337)
Kristanismo (337-476)

Historio

Gaiseric, rejulo di la Vandali, prenis Kartago, parto di la Roman imperio la 19ma di oktobro 439. Kande il divenis rejulo en 428, la Vandali rezidis en nuna Andalusia en Hispania. Il duktis sua populo a nord Afrika, probable invitita da Bonifacius, Romana guberniestro en nord Afrika, qua esis akuzata por trahizo en Roma e bezonis militala helpo de la Vandali. Tamen Gaiseric vinkis la armeo di Bonifacius, e vinkis la armei di la estala e westala Roman imperii qui pose arivis en nordal Afrika. En 435 ilu paktis kun Romana imperiestro Valentinianus la 3ma: Gaiseric agnoskesus kom rejo di la recente ganita teritorii en Afrika, se il ne atakus Kartago. Tamen il pose prenis Kartago dum ke la Roman armeo esis okupata en Gallia; to esos grava evento por la Roman imperio.

Videz anke

Bizancana Imperio

Bizancana Imperio (en moderna Greka: Βυζαντινή αυτοκρατορία) esas la nomo donita ad l'un ek la du stati qui formacesis pos la divido di Romana imperio dum la 4ma yarcento: La Romana imperio del Oriento (Latine: Imperium Romanum Orientale, en mezepokala Greka Ἀνατολική Βασιλεία Ῥωμαίων / Anatolikè Basileía Rhômaíôn), kun chef-urbo en Konstantinoplo, olim nomizita "Bizanco".

Dum fino dil 3ma yarcento, l'imperiestro Dioklecianus dividis Roman imperio en du. La divido divenis definitiva pos la morto di Theodosius la 1ma, en 395. Romana imperio dil Ocidento desaparis en 476, ma Bizanco duris existar dum preske mil yari pluse, til la konquesto di Konstantinoplo dal Otomani en 1453.

L'imperio havis lua maxima extenso dum la regno dil imperiestro Justinianus la 1ma (527 til 565). Justinianus konquestis la insuli weste de Mediteraneo (Sardinia, Korsika, Baleari), l'anciena romana provinco Africa e la sudo di Iberia, qua divenis la provinco di Spania.

Bizanco

Bizanco, l'Est-Romana Imperio, esis l'esta parto di Roman imperio, qua restis pos la krulo di la westa parto en la kinesma yarcento.

La nomo Bizanco inventesis dum renesanco de la antea nomo di Konstantinoplo, Byzantion. On uzis la nomo Bizanco en west-Europa, pro ke on volis emfazar ke la esta parto prezervis la Kristana kredo, kulturo e la "Grekieso" di la socio. Tale on esforcis diferesar de la antiqua Roma. Quankam la civitani nomizis su ipsa kom Romani til la fino di Bizanco. Latina esis la linguo dil administranti til sepesma yarcento, kande la Grekiana, la linguo di la majoritato, divenis la linguo dil imperio.

Santa Romana Imperio

La Santa Romana Imperio (Latine: Imperium Romanum Sacrum, Germane: Heiliges Römisches Reich, Italiane: Sacro Romano Impero, Cheke: Svatá říše římská, Sloveniane: Sveto rimsko cesarstvo, Nederlandane: Heilige Roomse Rijk, France: Saint-Empire romain germanique) esis komplexa uniono politikala di central Europala teritorii, qua existis de 962 til 1806.

Mez-Francia esis efemera rejio Franka, qua fondesis per pakto en Verdun ye 843. La pakto dividis la Karolina Imperio inter la filiuli di Louis la Pia. Mez-Francia esis situita inter la rejii di Est- e West-Francia, e konsistis de la Frankiana teritorio inter Rheno- e Scheldt-fluvio, pose konocata kom Lotringia, ed inter la Friziana rivo di la Nord-Maro e la antea rejio di Burgundia (sen la westa parto, pose konocata kom Bourgogne) e Provence e rejio di Italia. En la mez-epokala historiografio, Est-Francia (en Latina: Francia orientalis) o la rejio di la Est-Franki (regnum Francorum orientalium) esis la maxim frua stadio di la Germana rejio, qua duris de cirkume 840 til cirkume 962. Est-Francia formacesis per divido di la Karolina Imperio pos la morto dil imperiestro Louis la Pia, e la divido inter estala e westala teritorii establis la developo di du separita rejii.

Altra lingui

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.