Exodo

Exodo (de la Grekiana vorto ἔξοδος , exodos, qua signifikas "ekirar"; e la Hebrea vorto: שמות ‎‎, Sh'mot, "Nomi") esas la duesma libro di la Juda Torah e l'Anciena Testamento, pos Genezo. La libro naracas quale la Izraelidi ekiris Egiptia, guidita da Moses. Deo dicis ke la Izraelidi esas ilua "selektita" populo, e quale ilu donacos la "Promisita land" a li future.

Biblo

Biblo esas la santa libro di Kristanismo. Ol kontenas l’anciena e la nova Testamento. L'anciena Testamento esas la santa libro en Judaismo. La Biblo kontenas anke apokrifala texti.

La nomo “Biblo” devenas de Greka vorto grammata ‘skriburi’.

Anciena Testamento esas skribita originale per Hebrea ed Aramea, e la nova per Grekiana. Tota Biblo esas tradukita a 422 lingui (ye 2005), ed ol esas la maxim expansinta libro en mondo.

Maxim anciena parti di Biblo naskis c. 2500 yari ante Kristo. Maxim nova parti dil Nova Testamento esas skribita c. ye 100. L'Anciena Testamento kompilesis a Kanono inter la yari 200 aK e 90 pK, e konsistas ek 39 libri.

Cienco qua expertizas Biblo esas exegetiko. L'exegetiko uzas l'expertizala metodi di linguistiko e historio.

Genezo

Genezo (Hebree: בראשית) esas la 1ma libro dil Juda Anciena Testamento (Hebree: תנ"ך). Lua nomo venas del Greka vorto γένεσις, qua signifikas "origino". Ol traktas la kreo dil universo e la historio dil antiqua homaro. Pose, ol traktas preske nur la historio dil Hebrei til la morto di Iozef (filiulo di Iakob), viziro en antiqua Egiptia. Ol esas la 1ma parto dil Pentateuko (Hebree: חומש), qua segun la Juda tradiciono donesis da Deo al profeto Moises sur la monto Sinai.

Yen l'unesma chapitro dil Genezo, tradukita da Gonçalo Neves e publikigita en Progreso, 2002: 3 (326), p. 11-12:

1 En la komenco Deo kreis la cielo e la tero. 2 Or la tero esis dezerta e kaosa, e tenebro kovris l’abismo; ma la spirito di Deo portesis super l’aqui. 3 Lore dicis Deo: «Esez lumo». Ed aparis lumo. 4 E vidis Deo ke la lumo es bona, e separis la tenebro de la lumo; 5 e la lumon lu nomizis jorno, e la tenebron – nokto. Tale venis vespero, e venis pose matino: unesma dio.

6 Dicis Deo: «Esez firmamento inter l’aqui, ed ol separez aqui de aqui». Ed eventis tale. 7 Deo do kreis la firmamento, e tale separis l’aqui subfirmamenta del aqui superfirmamenta. 8 La firmamenton Deo lore nomizis cielo. Dume venis vespero, e venis pose matino: duesma dio.

9 Dicis Deo: «Kunvenez unloke l’aqui subfirmamenta, ed aparez la sikajo». Ed eventis tale. 10 La sikajon Deo lore nomizis tero, e la kolekturon dil aqui lu nomizis mari; e lu vidis ke to es bona. 11 Dicis pose Deo: «La tero produktez verda planti, herbi seminoza, e frukt-arbori donanta frukti seminoza segun sua speco, sur la tero». Ed eventis tale. 12 E la tero produktis verda planti, herbi seminoza segun lia speco ed arbori qui donas frukti seminoza segun sua speco. E Deo vidis ke to es bona. 13 Dume venis vespero, e venis pose matino: triesma dio.

14 Dicis Deo: «Esez astri en la firmamento, por distingar la jorno del nokto, e li esez signi e markizez la sezoni, la dii e la yari; 15 e li brilez en la firmamento, por lumar super la tero». Ed eventis tale. 16 Deo do kreis la granda astri: la plu granda astro por regnar la jorno, e l’astro plu mikra por regnar la nokto, e la steli; 17 e lu instalis li en la firmamento, por ke li lumez super la tero, 18 e por ke li regnez la jorno e la nokto, e separez la lumo del tenebro. E Deo vidis ke to es bona; 19 dume venis vespero, e venis pose matino: quaresma dio.

20 Dicis Deo: «En l’aqui pululez bestii vivanta, e l’uceli flugez super la tero, sub la firmamento». 21 E Deo kreis la granda cetacei ed omna vivanta bestii reptera qui pululis en l’aqui, segun lia speco; ed omna uceli alizita, segun lia speco. E Deo vidis ke to es bona,22 e benedikis li, dicante: «Fruktifez e pululez, e plenigez l’aqui dil mari, e pululez anke l’uceli super la tero.» 23 E dume venis vespero, e venis pose matino: kinesma dio.

24 Dicis pose Deo: «La tero produktez vivanta bestii segun lia speco, bruti e repteri e bestii surtera, segun lia speco». Ed eventis tale. 25 Deo do kreis la bestii surtera e la bruti e la repteri dil sulo segun lia speco. E Deo vidis ke to es bona. 26 Lore lu dicis: «Ni kreez la homo segun nia imajo, simila a ni, e lu dominacez omna fishi dil maro, ed omna uceli dil cielo, ed omna bruti, ed omna bestii surtera, ed omna repteri qui reptas sursule». 27 Deo kreis la homo segun sua imajo, segun l’imajo di Deo la homo kreesis, e lu kreis li kom viro e muliero. 28 E Deo benedikis li, dicante: «Fruktifez e pululez, e populizez la tero; submisez ol e dominacez la fishi dil maro e l’uceli dil cielo ed omna bestii movanta sur la tero». 29 E lu dicis anke: «Yen ke me donas a vi omna herbi seminoza sur la tota surfaco dil tero, ed omna arbori qui produktas frukto e semino; to esez por vi nutrivo. 30 Ed ad omna bestii surtera, ed ad omna uceli dil cielo, ed ad omno quo movas sur la tero e havas anmo vivanta, me donas la tota herbo kom manjajo». Ed eventis tale. 31 Deo kontemplis omno quon lu kreabis, e yen ke lu vidis ke omno es tre bona. Dume venis vespero, e venis pose matino: sisesma dio.

Levitiko

Levitiko (de la Grekiana vorto

Λευιτικόν

, Leuitikon, qua signifikas "relatar la Levitani", e la e la Hebrea vorto:

ויקרא‎

‎‎, Vayikra/Wayiqra, qua devenas de l'unesma vorto di la libro; "Ed ilu apelis.") esas la triesma libri di la Juda Torah e l'Anciena Testamento.

Libri di la Biblo
Anciena TestamentoGenezo • Exodo • Levitiko • Nombri • Deteronomio • Iosue • Judiciisti • Ruto • 1ma Samuel • 2ma Samuel • 1ma Reji • 2ma Reji • 1ma Kroniki • 2ma Kroniki • Esdras • Nehemias • Ester • Iob • Psalmi • Proverbium • Eklesiastes • Kanto • Isaias • Ieremias • Lamentationes • Ezekiel • Daniel • Osee • Ioel • Amos • Abdias • Ionas • Mikaeas • Nahum • Habakuk • Sofonias • Aggaei • Zakarias • MalakiasGutenberg Bible
Katolika ed Ortodoxa • Tobit • Iudit • Pluse Ester • 1 Makabes • 2 Makabes • Sajeso • Sirak • Baruk\Letro de Ieremias • Pluse Daniel (Susana • Kanto di la tri pueri • Bel e la drako)
Nur Ortodoxa • 1 Esdras • 2 Esdras • Pragi di Manase • Psalmo 151 • 3 Makabes • 4 Makabes • Odes
Ortodoxo-Tewahedo • Enok • Jubilei • 1ma til 3ma Mekabiani • l'altra vorti di Burak • altri
Siriana • 1ma Baruk • 2ma Baruk • Psalmi 152 til 155
Nova Testamento • Mataeus • Markus • Luka • Ioanes • Agi • Romani • 1ma Korintiani • 2ma Korintiani • Galatiani • Efesiani • Filipiani • Kolosiani • 1ma Tesaloniani • 2ma Tesaloniani • 1ma Timoteus • 2ma Timoteus • Titus • Filemon • Hebreani • Iakobus • 1ma Petrus • 2ma Petrus • 1ma Ioanes • 2ma Ioanes • 3ma Ioanes • Iudas • Apokalipso

Altra lingui

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.