Ensiklopedia

Ti maysa nga ensiklopedia ket maysa a nakatiponan dagiti ammo wenno pannakaammo ti tattao. Daytoy a termino ket naggapu iti balikas a Griego nga εγκύκλιος παιδεία, enkyklios paideia ("iti uneg ti sirkulo ti pangisuro"). Manipud iti balikas a εγκύκλιος, a kayatna a sawen ket circuit shaped a buklen dagiti balikas a κύκλος wenno circuit ken παιδεία, wenno pangisuro/pangsuro.

Dagiti ensiklopedia ket mabalin a naglaon iti nalawa a pannakaammo iti agduduma a sakup (Ti Encyclopædia Britannica ti maysa a mabigbig a pagarigan), wenno mabalin a naglaon laeng iti maipapan iti maysa a partikular a sakup (kas koma dagiti ensiklopedia ti medisina wenno filosofia). Adda met dagiti ensiklopedia a naglaon iti topiko maipapan iti maysa a partikular a cultura wenno nailian a panirigan, kas koma iti Great Soviet Encyclopedia.

Der Neue Pauly

Dagiti akinruar a silpo

ARKive

Ti ARKive ket mays aidi a global inisiatibo nga addaan iti gandat iti "panangipatal-o ti konserbasion kadagiti maipangta a sebbangan iti lubong, babaen ti bileg ti ladawan ti kaatapan", a naaramid babaen ti panagbiruk ekn panagurnong kadagiti pelikula, dagiti retrato ken dagiti rekording ti audio dagiti sebbangan iti lubong iti maysa a setralisado a dihital nga arkibo. Ti prioridadna idi ket ti mangkompleto kadagiti bariweswes ti adio-bisual para kadagiti c. 17,000 a sebbangan dagiti Naipangta a Sebbangan ti IUCN Red List.Ti proyekto ket maysa nga inisiatibo ti Wildscreen, ti maysa a karidad a nairehistro idiay Nagkaykaysa a Pagarian, a naibatay idiay Bristol. Ti teknikal aplataporma ket pinartuat idi babaen ti Hewlett Packard, kas parte ti programa ti panagsukisok ti Digital Media ti HP Labs.Ti ARKive ket sinuportaran idi babaen dagiti mangiyuna a gunglo ti konserbasion, a mairaman ti BirdLife International, Conservation International, International Union for Conservation of Nature (IUCN), Ti World Conservation Monitoring Centre (UNEP-WCMC) ti Nagkaykaysa a Pagpagilian, ken ti World Wide Fund for Nature (WWF), ken dagit pay mangiyuna nga akademiko ken pagsukisokan nga instituto, a kas ti Natural History Museum; Royal Botanic Gardens, Kew; ken ti Smithsonian Institution. Daytoy ket kameng idi ti Institutional Council iti Encyclopedia of Life.Dagiti dua a tuon ti ARKive para iti Google Earth, a mangiladawan kadagiti maipangta a sebbangan ken dagiti sebbangan iti Golpo ti Mehiko ket pinataud babaen ti Google Earth Outreach. Dagitiimmuna kadagitoy ket nairugi idi Abril 2008 babaen ti Patron ti Wildscreen, ni Apo David Attenborough.Narikpan ti website idi 15 Pebrero 2019; dagiti urnongna a ladladawan ken dagiti video ket agtultuloy a natalged a naipenpen para kadagiti sumakbay a henerasion.

Encyclopedia of Life

Ti Encyclopedia of Life (EOL) ket ti maysa a nawaya, nga online a kolaboratibo nga ensiklopedia a naikeddeng a mangdokumento amin dagiti 1.9 a riwriw a sibibiag a sebbangan nga ammo iti siensia. Daytoy ket naurnong manipud kadagiti adda a database ken manipud kadagiti kontribusion dagiti eksperto ken dagiti saan nga eksperto iti amin a paset iti lubong. Mangigandat daytoy a mangipatakder iti maysa a "awan inggana a mapadakkel" a panid para iti tunggal maysa a sebbangan, a mairaman ti video, uni, ladladawan, dagiti grapiko, ken dagiti pay teksto. Iti pay maipatinayon, iraman pay ti Ensiklopedia ti linaon a manipud iti Biodiversity Heritage Library, a mangdihitado kadagiti riniwriw apanid iti naimaldit a literatura manipud kadagiti nangruna a masna a biblioteka iti lubong. Ti projekto ket immuna napuonan babaen ti maysa a US$50 a riwriw keddeng ti pundot, nga indauluan babaen ti Pundasion ti MacArthur ken ti Pundasion ti Sloan, a respektibo a nangited iti US$20 a riwriw ken US$5 a riwriw. Ti naipatinayon a US$25 a riwriw ket nagtaud manipud kadagiti lima a nakaibatayan a patakder=—ti Field Museum, Unibersidad ti Harvard, ti Marine Biological Laboratory, ti Missouri Botanical Garden, ken ti Instituto ti Smithsoniano. Immuna nga indauluan ti proyekto babaen ni Jim Edwards ken ti timpuyog ti panagparang-ay babaen ni David Patterson. Ita nga aldaw, dagiti makibinglay a patakder ken dagiti agparparawad ket agtultuloyda a mangsuporta ti EOL babaen kadagiti kontribusion iti pinansia.

Papa Aniceto

Ni Santo Papa Aniceto ket isu ti Papa ti Katoliko a Simbaan manipud idi agarup a 150 aginggana idi agarup a 167 (dagiti listaan ti Batikano a siudad ti 150 aginggana idi 167 wenno 153 aginggana idi 168). Ti naganna ket Griego para iti di naparukma (ἀ-νίκητος). Isu ket maysa idi a Tag-Siria manipud idiay siudad ti Emesa (moderno nga aldaw ti Homs).

Papa Bonifacio III

Ni Papa Bonifacio III ket isu ti Papa manipud idi 19 Pebrero aginggana idi 12 Nobiembre 607. Urayno nabiit laeng ti panawenna a kas maysa a Papa, isu ket nakaited kadagiti adu a kontribusion iti organisasion ti Katoliko a Simbaan.

Papa Bonifacio IV

Ni Santo Papa Bonifacio IV (c. 550 – 25 Mayo 615) ket isu ti papa manipud idi 608 aginggana idi pimmusay, ken isu ket maysa pay a naikedkeddeng a santo ti Katoliko a Simbaan.

Papa Dono

Ni Papa Dono ket isu ti Papa manipud idi 2 Nobiembre 676 aginggana idi 11 Abril 678.

Isu ket anak idi a lalaki ti maysa a Romano a nagnagan iti Mauricius. Awaan unay ti pannakaammuan iti daytoy a papa.

Papa Esteban III

Ni Papa Esteban III (c. 720 – 1 Pebrero 772) ket isu ti papa manipud idi 1 Agosto 768 aginggana idi 1 pebrero 772.

Papa Esteban IV

Ni Santo Papa Esteban IV ket isu ti Papa manipud idi Hunio 816 aginggana idi Enero 817.

Papa Eugenio I

Ni Santo Papa Eugenio I wenno Eugenius I, ket isu ti papa manipud idi 10 Agosto 654 aginggana idi 1 Hunio 657.

Isu ket katutubo iti Roma, ken naipasngay manipud kadagiti Rufiniano. Isu ket nabutosan a kas papa idi 10 Agosto 654, ken naikeddeng idi 655, ken pimmusay idi 1 Hunio 657 manipud ti masna a gapuanan.

Papa Evaristo

Ni Santo Papa Evaristo ket naikedkeddeng nga isu ti maikalima a Papa, a nagtakem manipud idi c. 99 aginggana idi 107 AD wenno manipud idi 99 aginggana idi 108. Isu ket naamammuan pay a kas ni Aristus.

Papa Inocencio I

Ni Santo Papa Inocencio I ket isu ti papa manipud idi 401 aginggana idi 12 Marso 417.

Papa Lucio I

Ni Santo Papa Lucio I ket isu ti Papa manipud idi 25 Hunio 253 aginggana idi 5 Marso 254.

Papa Marcelo I

Ni Santo Papa Marcelo I, ket isu ti papa manipud idi Mayo wenno Hunio 308 aginggana idi 309, isu ti simmaruno kenni Papa Marcelino kalpasan ti atiddog a naggiddiatan.

Papa Pablo I

Ni Papa Pablo I (700 – 28 Hunio 767) ket isu ti papa manipud idi 29 Mayo 757 aginggana idi 28 Hunio 767. Isu ket immuna a nagserbi a kas maysa a Romano a diakono ken kankanayon a nagtrabtrabaho para iti kabsatna a lalaki, a ni Papa Esteban II, para iti panakitinnarusan kadagiti Lombardo nga ari.

Papa Pio I

Ni Santo Papa Pio I ket isu ti Obispo ti Roma,segun ti Annuario Pontificio, manipud idi 142 wenno 146 aginggana idi 157 wenno 161. Adda dagiti dadduma a nagisingsingasing a ti kinapapana ket mabalin a manipud idi 140 aginggana idi 154.

Papa Sergio II

Ni Papa Sergio II ket isu ti Papa ti Katoliko a Simbaan manipud idi Enero 844 – 24 aginggana idi Enero 847.

Papa Siricio

Ni Santo Papa Siricio, ket isu ti Obispo ti Roma manipud idi Disiembre 384 (ti petsa a Disiembre—15 wenno 22 wenno 29—is ket saan a napasinkedan) aginggana idi pimmusay idi 26 Nobiembre399, ken isu ti simmaruno kenni Damaso I ken isu ket sinaruno babaen ni Anastasio I.

Papa Teodoro II

Ni Papa Teodoro II ket maysa idi a naikeddeng a padi babaen ni Papa Esteban V; ken ti pay kabsatna a lalaki a ni Theotius ket maysa idi nga obispo. Isu ket papa idi para kadagiti duapulo nga al-aldaw idi las-ud ti Disiembre 897 sakbay a pimmusay. Isu ket nagisubli kadagiti kleriko a napilit a naikkat iti opisina babaen ni Papa Esteban VI, a nagbigbig ti kina-umno ti ordinasion ni Papa Formoso. Isu ket nakaala ti bagi ni Formoso, a naipalladaw idi idiay Tiber ken nabirukan idiay sangladan ti Porto, idiay abagatn ti Roma, ken naipunpon manen idiay Basilika ni San Pedro.

Papa Victor I

Ni Santo Papa Victor I ket isu ti Papa manipud idi 189 aginggana idi 199 (dagiti Batikano a siudad ti 186 wenno 189 aginggana ti 197 wenno 201).

Papa Zosimo

Ni Santo Papa Zosimo ket naipasngay idi idiay Mesoraca, Calabria ken isu ti Papa manipud idi 18 Marso 417 aginggana idi 26 Disiembre 418 (wenno 27 Disiembre).

Dagiti pagsasao

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.