Critica biblic

Le critica biblic es normalmente le tentativas del eruditos de comprender le significato e relebantia del Biblia per le medio de divergente praradigmas e approches technic. Il ha octo typos major de tal analyse del Biblia. Compara]]: Critica textual, Critica del formas, Critica structural, Critica historic, Critica del redaction, Critica del fontes, Critica litterari, Critica sociologic. Vide alsi: Critica alte, e Poststructuralismo.

Critica biblic

Critica alte

Le critica alte (Higher Criticism) es le critica del Biblia que appareva primo in le ultime parte del annos 1800, fundate super presuppositiones naturalista e modernista. Toto lo que es supernatural es considerate un elemento mythologic del Scriptura, le qual require un explication cultural o natural. Vide: Naturalismo, Modernismo. Simile a: Jesuologia, Jesus Historic. Contrasta con Critica basse.

Critica litterari

Le critica litterari es un branca del exegese que studia le pertinentia de textos biblic a determinate fontes, specialmente ille libros que se compone de diverse stratos de fontes, como, p. ex. le Evangelios e le Pentateucho. Illo essaya, in ultra, de distinguer inter le partes litterari original de un texto e le subsequente additiones litterari. Illo es, de facto, un examination del Scriptura que cerca de discerner le significato e le relevantia del Biblia per le mesme sorta de analyse utilisate pro litteratura non inspirate.

Le solution del problemas litterari e critic permitte al exegeta de melio comprender le texto o le libro, considerante lo chronologicamente e sur le nivello del contentos, in le insimul del mundo del Vetule Testamento o del Nove Testamento, e in distinguer inter aspectos principal e secundari.

Compara con:

Critica textual, Critica del formas, Critica structural, Critica historic, Critica del redaction, Critica del fontes, Critica sociologic.

Critica sociologic

Le critica sociologic es le examination del Scripturas que cerca de discerner le significato del Biblia per le theorias sociologic e le anthropologia cultural. Compara: Critica textual, Critica del formas, Critica structural, Critica historic, Critica del redaction, Critica del fontes, Critica litterari.

Critica structural

Le critica structural es le examination del Scriptura que cerca de discerner le significato del Biblia per comprehender le structuras linguistic del texto. Fundate sur le scriptos del erudito switze Ferdinand de Saussure in le prime parte del 1900. Compara: Critica textual, Critica del formas, Critica historic, Critica del redaction, Critica del fontes, Critica litterari, Critica sociologic.

Authenticitate

Le authenticitate es le esser authentic; verace, original, genuin. P. ex. "Le autenticitate de un declaration, de un obra, de un sentimento". Authenticitate e inautenticitate non es terminos multo bon, ma illos es utilisate per le critica del fontes e le critica litterari. Le distinction inter "authentic" e "inauthentic" deberea servir pro discerner le partes original de un texto o de un fonte scribite ab le additiones successive, o plus tosto a denegar a un autor le paternitate de un scripto que se presenta sub su nomine (p. ex. le epistolas pastoral de Paulo). Il es importante rememorar que hic se tracta de observationes de character litterari, e, a vices, anque historic, que, in omne caso, non comporta judicamentos sur le nivello theologic. Il esserea melior utilisar un altere terminologia, in distinguer inter texto primari e ampliamentos secundari.

Vide etiam

Critica del formas

Critica del formas: Examination del Scriptura que cerca de discerner le significato per divider le Biblia in unitates basate sur le forma o genere de cata uno de illos. Le criticas del formas deveniva popular in le prime parte del annos 1900. Illo presuppone que le Scriptura esseva transmittite oralmente per longe periodo ante esser ponite in scriptos. Per analysar le varie elementos de motivos in un unitate de forma, se reputa que le Biblia pote esser comprendite como un tradition que se developpa, plus tosto que un revelation divin. Compara: Critica textual, Critica structural, Critica historic, Critica del redaction, Critica del fontes, Critica litterari, Critica sociologic. Connectite con: Formgeschichte.

Exegese theologic

Le exegese theologic de scriptos biblic applica le methodos scientific utilisate per le interpretation de textos antique. Illo se subdivide assi: critica textual, traduction, critica litterari, studio del generes litterari, historia del formas, historia del tradition, comparation historic e litterari e religiose, definition del conceptos, recercas historic, historia del redaction.

Le exegese non se exhauri in le simple explication del terminos, ma su proposito es de pervenir al corde del contento que se trova sub le parolas.

Le distinction del fontes es un resultato del studio exegetic del Vetule Testamento e del Nove Testamento. Illo se funda super le recognition que varie libros del Biblia, super toto le Deuteronomio e le Evangelios, ma alsi le altere libros historic (p. ex. Samuel e Reges) non es le obra litterari de un singule autor, ma on pote recognoscer in illo plure fontes que uno o plus redactores colligeva e reelaborava usque al production del scriptos in le forma que hodie es cognoscite a nos. Le deber del labor de distinction del fontes es de discerner le fontes o le stratos singule, del quales se compone plure libros biblic, pro melio comprender e evalutar le textos que nos ha, sur le base de lor origine historic.

Fundamentalismo

Le termino fundamentalismo significa le attachamento stricte a un doctrina precise, religiose o altere.

Le adjectivo fundamentalista es hodie frequentemente utilisate in le pressa. Infelicemente, iste termino ha essite utilisate pro describer phenomenos tanto diverse, qui nemo pare saper plus lo que exactemente illo significa. Hodie on se refere a "fundamentalismo" pro describer alicun sorta de credentia religiose traditional [radical e aggressive], mesmo si se tracta de un predicator televisive baptista, un rabbin hassidic, un femina mormon, o un soldato del jihad islamic.

Assi, le termino fundamentalista deveniva quasi inutile. Quando illo es usate in le contexto historic del America del Nord, tamen, il ha precedentes pro le utilisation de iste termino, le quales restabli un senso de cohesion descriptive.

Le Fundamentalismo esseva un movimento que surgeva in le tarde 19e seculo e in le preste 20e seculo intra le Protestantismo american, le qual reageva sia contra le theologia "modernista" e le critica biblic, sia contra le cambios del scena cultural e social del Statos Unite. Illo prendeva su nomine de "Le fundamentales" (The Fundamentals), 1910-15, un serie de essayos in 15 volumines, projectate pro contrastar le theologia liberal. Iste movimento cresceva multo depost le prime guerra mundial.

Durante le annos 1920, le fundamentalistas luctava contra le modernismo in tres manieras, per essayar, primo, de reprender le controlo (sin successo) del denominationes protestante, agentias missionari e seminarios; secundo: per supportar (con un poco de successo) le Prohibitionismo, le leges pro le respecto del reposo dominical e altere actiones pro defender le moralitate e sensibilitate traditional del Protestantismo; e, tertio (con relative successo) per essayar de stoppar le inseniamento del hypothese evolutionista in le scholas public, un doctrina que illes videva inextricabilemente associate al alte critica "german" e al fonte del Grande Guerra. Iste ultime strategia resultava in le insuccesso del infame processo Scopes del 1925 (plus tarde representate in un film multo poco accurate, "Inherit the Wind"), in le qual un inseniante de biologia de Dayton (MN) esseva accusate de inseniar illegalmente le evolutionismo a su classe. Le atmosphera de circo que se creava, discreditava le movimento al oculos del intellectuales e del medios de communication, e resultava in le subsequente disparition del fundamentalismo del scena cultural nordamerican.

Desde le annos 1940, le termino "fundamentalista" perveniva a denotar un stilo particularmente aggressive ligate al conviction que le separation ab le decadentia cultural e apostasia del ecclesias liberal, es le signo meritori de distinction del fidelitate a Christo.

Hodie, le major parte del ecclesias que se describe como "fundamentalista" es ecclesias baptista separatista (que sovente se appella "ecclesias biblic"), gruppos como le General Association of Regular Baptist Churches (GARBC), or le Independent Fundamental Churches of America (IFCA).

Institutiones associate a iste movimento include le Bob Jones University (Greenville, SC) e le Tennessee Temple (Chattanooga, TN). Publicationes representative es: The Sword of the Lord and The Biblical Evangelist.

Post-structuralismo

Poststructuralismo. Schola de critica biblic basate sur le deconstruction post-moderne del significato del Scriptura. Basate sur le theorias del philosopho francese Jacques Derrida in le medietate del annos 1970. Le these de Derrida esseva que: …durante que un texto pote esser legite con un multiplicitate de significatos… alora necun texto ha unquam un sol significato. De consequentia illo pote esser interpretate secundo le phantasia del lector. Obviemente iste theoria es cargate de contradictiones logic. Le simple existentia de imterpretationes multiple non proba le validitate de interpretationes multiple. In ultra, tal misinterpretationes NON establi significato alternative credibile. …solmente un excusa pro cambiar lo que dice le Biblia. Connectite a isto es: New Age, Deconstructionismo, Deconstruction biblic, Post-moderne.

In altere linguas

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.