Virurekokuaa

Virurekokuaa térã virupurukuaa ha'e tembikuaaty purúva ohesa'ỹijo mba'éichapa yvypóra oipuru imba'ekuéra omoheñói hag̃ua mba'e hetavéva, ohesa'ỹijo avei mba'éichapa avano'õ omba'apo okakuaa ha oñemopu'ã porãve hag̃ua, mba'éichapa oipurukuaa ipirapire, mba'éichapa oñemu ha mba'éichapa oiko tekotevẽ.

Upéicha, ikatu oje'e virurekokuaa he'ise upe tembikuaaty ohesa'ỹijo «mba'éichapa oñemohenda peteĩ avano'õ omoheñói hag̃ua imba'ekuéra, umi mba'e oñemboja'óvo ha tapichakuéra oipurúvo, ikatu upéicha oñemoheñóive térã ojejapo jey mba'ekuéra».[1]

Ballard Farmers' Market - vegetables
Virurekokuaa ohesa'ỹijo yvypóra mba'ekuéra jeipuru, oñemúvo térã oipurúvo imba'ekuéra omoheñói hag̃ua mba'e hetavéva, oikoháicha ñemuhápe.

Mandu'apy

  1. Arrizabalo, Xabier. «El imperialismo, los límites del capitalismo y la crisis actual como encrucijada histórica». En Economía política de la crisis. Madrid: Editorial Complutense, 2011. Pág. 81.
Avakuaaty

Avakuaaty, ha'e tembiaaty porúva, ojeresarekokatu yvypóra retepy ha rembiapóre heñóiguive yvy ape ári ko'ãgapeve. Ojesarekokatu ava peteĩre ha havano'õre ohekávo ava rekokatu.

Ko ñe'ẽ karaiñe'ẽme "antropología" hína oúva gyresiañe'ẽgui; "Anthropo" he'ise "ava", ha ñe'ẽpehẽtai upeigua "logía" katu he'ise "kuaaty". Antropología he'ise aipórõ ava kuaaty. Ojesarekokatu ava rehe. Upévare ja'ekuaa ha'eha kuaaty.

Jopói Nobel

Jopói Nobel (Suesiañe'ẽme, Nobelpriset; noruegañe'ẽme, Nobelprisen) ha'e peteĩ jopói momorãmbyre oñeme'ẽva ary ha ary omomba'e ha omomorã hag̃ua umi tapicha térã umi atyvete ikuaaite, tembikuaatýpe oñehesa'ỹijo, térã ojuhúgui mba'ekuaa pyahu térã ohupytýgui mba'e oipytyvõva opa yvypórape.Jopoikuéra ñeimo'ã oñepyrũkuri ary 1895-pe karai Alfred Nobel hembipota pahágui, ku karai moñemuhára Suésia pegua, ha jopói ñeme'ẽ oñepyrũkuri ary 1901-pe oñemohendávo mba'erekokuaa, kimikuaa, ñepohanokuaa, ñe'ẽporãhaipyre ha py'aguapy rupi.Ary 1968 guive ojejapo avei ko se estableció también el "Virurekokuaa rembikuaaty jopói Suésia Viruróga pegua Alfred Nobel mandu'arãme", omotenondéva upe Suésia Ruvichaguasu Atyvete Tembikuaatýgua ha ojeheróva Jopói Nobel Virurekokuaa rehegua.Suésia Ruvichaguasu Atyvete Tembikuaatýgua oiporavo mávapa omomba'éta jopói rupive mba'erekokuaápe; kimikuaápe ha virurekokuaápe. Upe Nobel Amandaje ku Karolinska Róga pegua oiporavo mávapa Jopói Nobel Ñepohanokuaa rehegua omomba'éta, ha Suésia Atyvete oiporavo mávapa Jopói Nobel Ñe'ẽporãhaipyre rehegua omomba'éta. Opa umi jopói oñeme'ẽ arete guasúpe ojejapóva ára 10 jasypakõime táva Estocolmo-pe, Suésia retãme. Jopói Nobel Py'aguapyguigua, upe Noruéga Amandaje Nobel rehegua oiporavo mávapa imomorãmbyre, oñeme'ẽ táva Oslo-pe.Jopoikuéra oñeme'ẽ ary ha ary. Tapichakuérape térã atyvetépe oñeme'ẽ peteĩ jopoipyti'a itajúgui, kuatia'atã ha pirapire. Ku pirapire hína upe Montenondeha Nobel oiporavóva mboýpa, ary 2013-pe ohupyty 8 sua Suésia Koróna, upe hína amo 874.000 euro. Ko Jopói Nobel ndaikatúi oñeme'ẽ tapichápe omanómava, omanónte ojeiporavo rire chupe.

Tembikuaaty purúva

Tembikuaaty purúva (karaiñe'ẽ: Ciencias aplicadas) ha'e umi tembikuaaty oñeha'ãva ombohovake apytu'ũ kuaa opa hendápe, ha upekuévo oipuru arandu, ohekávo ava rekokatu. Techapyrã: Tekovekuaaty (Biología), Avarekokuaaty (Sociología), Ñe'ẽkuaaty (Lingüística), Virurekokuaa (Economía), Avarekokatukuaa (Política), Tembiasakue (Historia), ha Avakuaaty (Antropología).

Ambue ñe'ẽ

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.