Zorza

A zorza, xorza ou amoado é a carne, xeralmente de porco, picada e adubada, fundamentalmente con pemento, allo e sal, coa que se fan os chourizos[1].

A zorza ademais adoita frixirse en aceite e servirse coma tapa no noroeste peninsular[2].

É un prato típico galego, mais tamén asturiano, leonés, soriano, segoviano, abulensepalentinovallisoletano e burgalés[3], onde se coñece co nome castelán de picadillo. Sérvese como tapa ] quente en pratos acompañado de patacas e dun cacho de pan, viño, sidra ou cervexa.

Rosalía de Castro xa falaba da zorza en 1863 nos seus Cantares gallegos:

  • ...frixolada! Fígado con cebola ben frixida i unha folliña de laurel cheirosa, qu'inda a un morto ben morto dera vida de tan rica, tan tenra e tan sabrosa; Raxo en sorsa[4] cun cheiro que convida, i a sangre das morcillas sustanciosa en fregada caldeira rebotando, a que fagan morcillas convidando.[5].
Picadillo de chorizo
Zorza servida nun prato tradicional nunha taberna de León na cidade vella (Barrio Húmedo).

Notas

  1. "Definición en Portal das Palabras". Arquivado dende o orixinal o 18 de outubro de 2014. Consultado o 18 de outubro de 2014.
  2. VV. AA. (2012) Dicionario de alimentación e restauración, Santiago de Compostela, Termigal. Xunta de Galicia. Real Academia Galega
  3. El Habla de Sandoval de la Reina. Jijas. Arquivado 24 de outubro de 2014 en Wayback Machine. Julio Alonso Asenjo. 2004-2014
  4. Nota: Rosalía recolle o termo co seseo propio da zona de Santiago.
  5. Texto de Rosalía no Tesouro Informatizado da Lingua Galega

Véxase tamén

Outros artigos

A cociña galega

A cociña galega é un libro de Álvaro Cunqueiro publicado en 1973 por Galaxia e reeditado en varias ocasións pola mesma editorial (3ª edición en 1980). Foi incluído despois na Biblioteca Básica da Cultura Galega (1983), 168 páxs. ISBN 978-84-7154-441-4. Foi traducido ao castelán como Cocina gallega (1982), Everest. A mesma Galaxia publicou en 2004 La cocina gallega.

Chourizo

O chourizo é un embutido típico da Península Ibérica e Latinoamérica, unha especie de salchicha curada (ben ó aire, ben afumada) e que está elaborada basicamente de carne do porco picada e adobada con especias.

Empanada

Unha empanada ou bola é unha preparación culinaria consistente nunha masa e un recheo que se frixe ou coce no forno.

Consiste nunha masa de fariña, elaborada máis ou menos como unha masa de pan rechea de carne ou outros produtos (tamén verduras, peixes, ou mariscos variados), previamente cociñados de formas moi variadas segundo a gastronomía local, pero sendo con moita cebola frixida en aceite o modo tradicional en Galicia. Este é un tipo de alimento de orixe moi antiga que se dá en case tódalas culturas.

A masa está preparada xeralmente con trigo, pero pode estar feita con outros cereais, como o millo, engadíndoselle ás veces na preparación algún tipo de graxa (que pode ser aceite, manteiga ou graxa de porco).

Empanada galega

A empanada galega é unha variedade de empanada moi popular na cociña galega e forma parte dunha das súas identidades. A primeira empanada á que se fai referencia é de polo e champiñóns. É unha preparación culinaria que se ofrece nos concellos de Galicia nas ocasións de festa e romaría. Adóitase preparar con diversos contidos no interior, todos eles procedentes da costa e terras galegas. Pódese servir fría ou quente.

Festa da empanada

A festa da empanada é unha festa gastronómica celebrada en diversos lugares.

Nesta festa, de exaltación da empanada, os participantes levan varias mostras para mostrárllelas ó público. Estas confeccións son tanto de diferentes masas (millo, trigo...) como de diversos contidos (iscos con fetas de touciño, bacallau con pasas, zorza, polo, atún, zamburiñas, xoubas...).

Dada a súa tradición na gastronomía galega, existen varias festas dedicadas a este produto:

Festa da empanada da Bandeira.

Festa da empanada de lamprea. Celébrase en abril, en Padrón, normalmente coincidindo co Sábado Santo.

Festa da empanada de Noia, celebrada o último fin de semana de agosto.

Romería de Santa Margarita, (A Coruña). Último domingo de agosto. Nela celébrase un importante concurso de empanadas.

Festa do millo corvo en Meiro (Bueu).

Festa da empanada de Chantada.

Furancho

Un furancho, tamén chamado loureiro, é un local de tempada (entre febreiro e maio), xeralmente habilitado nunha adega particular, onde se venden os excedentes do viño que o propietario elabora para o seu consumo particular, xunto coas tapas que lle sirvan de acompañamento.

Gastronomía de Galicia

A gastronomía de Galicia ten unha gran tradición e variedade, sendo un dos aspectos de maior importancia na cultura e sociedade galegas.

Está moi establecida a celebración de grandes comidas, ben en familia, ben en eventos, actos ou encontros. En Galiza teñen lugar gran número de festas gastronómicas, a maioría delas no verán. Un dos seus maiores estudosos foi o escritor Álvaro Cunqueiro.

Os petiscos, a diferenza doutros lugares, son consistentes e non se reducen a unhas simples olivas ou patacas; adoitan ser gratuítos ou de moi baixo prezo, sobre todo na provincia de Lugo, onde a súa gratuidade, ao ser acompañados por un viño ou unha cervexa, é unha tradición convertida xa nun reclamo turístico. Ademais dos petiscos, tamén son frecuentes as tapas.

Mata do porco

A mata do porco, tamén denominada matanza, é o conxunto de operacións que se realizan para o sacrificio do porco, o faenado da canal e a posterior elaboración dos embutidos e outras pezas para conserva-la carne obtida. Non se aplica ó sacrificio industrial nin á actividade da industria cárnica, senón só á mata realizada no domicilio do propietario e exclusivamente para o consumo familiar.

Representa —sobre todo noutras épocas— a principal fonte de abastecemento de carne da familia rural para todo o ano, ademais de constituír, xunto co Entroido, unha das formas máis representativas da cultura popular galega. Asemade, foi durante séculos un dos momentos de nucleación social de maior tradición.

As palabras matanza e mata designan tamén a época do ano na que se fai esta faena así como o día ou días nos que se fai. Tamén, a cantidade de porcos que mata cada casa e mailo conxunto de carnes e produtos obtidos para comer.

Ademais de Galicia, os países onde esta tradición ten máis sona son Croacia e Serbia, onde se coñece cos nomes de kolinje, prašćina, svinjokolj, svinjokolja ou svinjokolje, Hungría (disznóvágás), a República Checa (zabijačka), Eslovaquia (zabíjačka), Italia (maialata), Eslovenia (koline), España (matanza) e Portugal (matança), xunto con Grecia, Romanía e mais Moldavia.

O porco de pé

O porco de pé é unha novela satírica de Vicente Risco publicada en 1928 pola Editorial Nós, ambientada nunha vila ourensá a comezos do século XX.

Tapa

Unha tapa é esencialmente un aperitivo que se serve nun bar acompañando á bebida. Adoitan consistir en pequenas racións de olivas, patacas fritas, queixo, empanada, tortilla de patacas, zorza, gambas ou froitos secos. O costume ten a súa orixe en Sevilla ou en Castela-A Mancha segundo outras fontes, onde existía o costume antigo de tapar a cunca de viño cun anaco de pan ou cunha rebanda de xamón, para impedir que entrasen moscas ou que se depositase po no interior, aínda que non está documentado.

En certos bares tamén é habitual poñer nomes curiosos ás tapas máis elaboradas, dando lugar a títulos que chaman a atención do cliente, obrigando normalmente a preguntar ao camareiro en que consiste a tapa.

Outras linguas

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.