Invasión turca de Chipre

A Invasión turca de Chipre[1] (en turco: Kıbrıs Harekâtı e en grego: Τουρκική εισβολή στην Κύπρο) foi unha invasión militar turca da illa de Chipre. Comezou o 20 de xullo de 1974, despois do golpe de estado chipriota do 15 de xullo de 1974.

O golpe militar foi ordenado pola Xunta militar de Grecia e levado a cabo pola Garda Nacional de Chipre[2][3] xunto co EOKA-B. Depuxo ó presidente chipriota, o arcebispo Makarios III e puxo no poder a Nikos Sampson, a prol da Enosis.[4][5] O obxectivo do golpe era a anexión da illa a Grecia[6][7][8] e foi declarada a República Helénica de Chipre.[9][10]

En xullo de 1974, as forzas turcas invadiron a illa e capturaron o 3% da illa antes de que fose declarado o cesamento do fogo. A xunta militar grega colapsou e foi substituída por un goberno democrático. En agosto de 1974, a invasión turca supuxo a captura de arredor do 40% da illa. A liña do cesamento do fogo a partir de agosto de 1974 converteuse na Liña Verde.

Máis dunha cuarta parte da poboación de Chipre (un terzo da poboación gregochipriota[11]) foi expulsada da parte da illa, onde os gregochipriotas constituían o 80% da poboación. Pouco máis dun ano despois, en 1975, arredor de 60 000 turcochipriotas, a metade da poboación turcochipriota da illa,[11] foron desprazados dende o sur cara ao norte.[12] A invasión turca rematou coa división de Chipre a partir da Liña Verde das Nacións Unidas, que aínda divide Chipre, e a formación dunha Administración Turcochipriota Autónoma de facto no norte. En 1983, a República Turca do Norte de Chipre declarou a independencia, malia que Turquía é o único país que a recoñece.[13] A comunidade internacional considera a República Turca do Norte como un territorio militarmente ocupado por Turquía na República de Chipre.[14] A ocupación está considerada como ilegal pola lei internacional, o cal é equivalente á ocupación ilegal de territorio da Unión Europea dende que Chipre se converteu en membro.[15]

O nome en clave da invasión das Forzas Armadas de Turquía foi Operación Atila. Entre os turcofalantes a operación tamén é coñecida como "Operación de Paz en Turquía" (en Kıbrıs Barış Harekâtı) ou "Operación de Paz" (en Barış Harekâtı) ou "Operación de Chipre" (en Kıbrıs Harekâtı), xa que Turquía tomou medidas militares co pretexto dunha operación de mantemento da paz.[16]

Cyprus 1973 ethnic neutral
Mapa étnico de Chipre en 1973. En amarelo os grego-chipriotas, en púrpura os turcochipriotas e en vermello as bases británicas.

Notas

  1. Vincent Morelli (abril de 2011). DIANE Publishing, ed. Cyprus: Reunification Proving Elusive. p. 1. ISBN 978-1-4379-8040-0. The Greek Cypriots and much of the international community refer to it as an “invasion.
  2. Solanakis, Mihail. "Operation "Niki" 1974: A suicide mission to Cyprus". Consultado o 10 de xuño de 2009.
  3. Countrystudies.us, ed. (21 de decembro de 1963). "U.S. Library of Congress – Country Studies – Cyprus – Intercommunal Violence". Consultado o 26 de xullo de 2009.
  4. Mallinson, William (30 de xuño de 2005). I. B. Tauris, ed. Cyprus: A Modern History. p. 81. ISBN 978-1-85043-580-8.
  5. BBC: Turkey urges fresh Cyprus talks (2006-01-24)
  6. Papadakis, Yiannis (2003). "Nation, narrative and commemoration: political ritual in divided Cyprus". History and Anthropology (Routledge) 14 (3): 253–270. doi:10.1080/0275720032000136642. [...] culminating in the 1974 coup aimed at the annexation of Cyprus to Greece
  7. Atkin, Nicholas; Biddiss, Michael; Tallett, Frank. The Wiley-Blackwell Dictionary of Modern European History Since 1789. p. 184. ISBN 9781444390728.
  8. Detroit College of Law at Michigan State University, ed. (1996). Journal of international law and practice, Volume 5. p. 204.
  9. Strategic review, Volume 5 (1977), United States Strategic Institute, p. 48.
  10. Allcock, John B. Border and territorial disputes (1992), Longman Group, p. 55.
  11. 11,0 11,1 Pericleous, Chrysostomos (2009). I.B. Tauris, ed. Cyprus Referendum: A Divided Island and the Challenge of the Annan Plan. p. 201. ISBN 9780857711939.
  12. "1974: Turkey Invades Cyprus" BBC 2010. Web. Consultado: 2 de outubro de 2010. <http://news.bbc.co.uk/onthisday/hi/dates/stories/july/20/newsid_3866000/3866521.stm>
  13. Salin, Ibrahm (2004). University Press of America, ed. Cyprus: Ethnic Political Components. Oxford. p. 29.
  14. Quigley. Cambridge University Press, ed. The Statehood of Palestine. p. 164. ISBN 978-1-139-49124-2. The international community found this declaration invalid, on the ground that Turkey had occupied territory belonging to Cyprus and that the putative state was therefore an infringement on Cypriot sovereignty.
  15. James Ker-Lindsay; Hubert Faustmann; Fiona Mullen (15 de maio de 2011). I.B.Tauris, ed. An Island in Europe: The EU and the Transformation of Cyprus. p. 15. ISBN 978-1-84885-678-3. Classified as illegal under international law, the occupation of the northern part leads automatically to an illegal occupation of EU territory since Cyprus' accession.
  16. Mirbagheri, Farid (2010). Scarecrow Press, ed. Historical dictionary of Cyprus ([Online-Ausg.]. ed.). Lanham, Md. [u.a.] p. 83. ISBN 9780810862982.
Famagusta

Famagusta (en grego: Αμμόχωστος, Ammójostos; en turco: Mağusa ou Gazimağusa) é unha cidade situada ao leste de Chipre, centro administrativo do distrito homónimo e baixo control da autoproclamada República Turca do Norte de Chipre. Ten 42,526 habitantes.

Como porto marítimo é un lugar de exportación de cítricos e outros produtos agrícolas-gandeiros. Nas súas proximidades atópanse as ruínas da antiga cidade de Salamina, destruída no ano 647.

O seu nome derivaríase do termo grego ammochostos (ἄμμος, χόω) que significa metido na area.

Liña Verde (Chipre)

A Liña Verde é a liña de demarcación que divide Nicosia, a capital de Chipre, en dúas partes, unha setentrional baixo o poder da autodenominada República Turca do Norte de Chipre, e a parte meridional baixo o control gobernamental recoñecido internacionalmente da República de Chipre. O paso a través da mesma faise, exclusivamente, por "Ledra Palace Check Point", lugar controlado polas forzas de seguridade de ámbolos sectores da illa e de UNFICYP.

En 1960, Chipre transformouse nun país independente e bi-comunal, cunha poboación maioritaria de orixe grego e unha gran minoría de turcos. En decembro de 1963, a cidade foi o centro de violentos enfrontamentos intercomunais, resultando nunha división de facto da mesma. O Secretario Británico para as Relacións da Commonwealth, Dunkan Sands, viaxou a Chipre coa intención de restaurar a calma. Fixéronse unha serie de encontros cos delegados turco-chipriotas e greco-chipriotas baixo a dirección de Sands. Durante os mesmos, o xeneral Young, quen estaba a cargo das tropas británicas chegadas para supervisar o cesamento do fogo, marcou unha liña verde o 30 de decembro de 1963 sobre o mapa de confrontación en Nicosia. A liña fortaleceuse coa invasión da illa por parte de Turquía en xullo de 1974. Chegou a converterse de facto en fronteira cando en 1983 a parte turco-chipriota autoproclámase como República Turca do Norte de Chipre, país unicamente recoñecido por Turquía.

A partir dese momento a liña mantén o nome de Green Line, separando ás dúas comunidades mediante unha combinación de barricadas, bolsas de area, arames de pugas e postos de garda. O seu ancho é variado (sendo, en media, o correspondente a unha rúa) e o seu patrullamento interno é realizado polas tropas de UNFICYP de Nacións Unidas.

Esta liña tamén se denomina nalgún caso como Liña Atila, nome en clave dado polas forzas turcas durante a intervención militar da illa na chamada Operación Atila. Na madrugada do 8 ao 9 de marzo de 2007, o goberno greco-chipriota comezou a derrubar parte da Liña Verde nun "sinal de boa vontade", segundo afirmou o voceiro gobernamental Christodoulos Pashardes, o que foi ben recibido polo líder turco-chirpiota Mehmet Ali Talat, aínda que se advertiu que a medida, con ser positiva, non é nin definitiva nin constitúe o final do conflito de ambas as comunidades. En xaneiro, o goberno turco-chipriota tamén realizara xestos de achegamento ao destruír unha ponte peonil que, a dicir da outra parte, violaba a Liña Verde.

Nea Salamis Famagusta F.C.

O Nea Salamis Famagusta ou Nea Salamina Famagusta (en grego: Νέα Σαλαμίνα Αμμοχώστου) é un equipo de fútbol profesional da cidade de Famagusta, en Chipre, sección do club de deportes do mesmo nome, fundado en 1948. Converteuse nun club de refuxiados despois da Invasión turca de Chipre de 1974, cando Turquía ocupou a parte norte da illa. O club ten temporalmente a súa sede en Larnaca e leva o nome da antiga cidade grega de Salamina (Σαλαμίς), preto da actual Famagusta.

Os seus éxitos máis destacables foron a consecución da Copa e da Supercopa de Chipre en 1990. Na liga a súa posición máis alta foi o terceiro posto. Durante os cinco primeiros anos (1948-1953), o equipo participou nos campionatos da Federación de Afeccionados de Fútbol do país. En 1953, o club uníuse á Asociación Chipriota de fútbol, participando regularmente en campionatos e competicións de copa. Xogou máis de 50 tempadas na liga chipriota de fútbol.

O equipo participou por primeira vez en competicións europeas en 1990 na Recopa de Europa de fútbol, e xogou a Copa Intertoto da UEFA nos anos 1995, 1997 e 2000.

Nicosia

Nicosia (/ˌnɪkəˈsiːə/, grego: Λευκωσία, turco: Lefkoşa) é a capital e a cidade máis grande e a sede do goberno da illa de Chipre. Atópase preto do centro da chaira de Mesaoria, nas beiras do río Pedieos.

Nicosia é a máis ao sueste de todas as capitais dos Estados membros da UE. Estivo habitada continuamente durante máis de 4.500 anos e é a capital de Chipre desde o século X. As comunidades chipriotas gregas e turcochipriotas de Nicosia se separaron respectivamente ao sur e ao norte da cidade respectivamente a principios de 1964 tras o combate da crise de Chipre de 1963 a 64 que estalou na cidade. Esta separación converteuse nunha fronteira militarizada entre a República de Chipre e a República Turca do Norte de Chipre despois de que Turquía invadise a illa de Chipre en 1974, ocupando o norte da illa, incluída o norte de Nicosia. Hoxe Nicosia do Norte é a capital do Norte de Chipre, un estado recoñecido só por Turquía, que está considerada como a Invasión turca de Chipre pola comunidade internacional.

Ademais das súas funcións lexislativas e administrativas, Nicosia estableceuse como o capital financeiro da illa e o seu principal centro de negocios internacional. En 2018, Nicosia foi a 32ª cidade máis rica do mundo en poder relativo de compra.

Nikolaos Michaloliakos

Nikolaos G. Michaloliakos (en grego:Νικόλαος Γ. Μιχαλολιάκος), nado en Atenas o 16 de decembro de 1957, é o líder do partido de extrema dereita Amencer Dourado.

Paphos

Paphos /ˈpæfɒs/ ( en grego: Πάφος e en turco: Baf), é unha cidade costeira no suroeste de Chipre e a capital do Distrito de Paphos. Na antigüidade, había dúas localidade chamadas Paphos: o Vello Paphos e o Novo Paphos. A cidade actual é Novo Paphos. Está a carón do Mediterráneo, a uns 50 km oeste de Limasol (o maior porto da illa), que ten conexión coa autoestrada A-6. O Aeroporto Internacional de Paphos é o segundo maior aeroporto do país. A cidade ten un clima mediterráneo subtropical, coas temperaturas máis suaves da illa.

Pafos está incluído na lista oficial de tesouros culturais e naturais do Patrimonio da Humanidade da UNESCO polos seus espectaculares restos antigos e foi seleccionada como Capital Europea da Cultura para 2017, xunto con Aarhus.

Tassos Isaac

Anastasios "Tassos" Isaac (en grego: Αναστάσιος "Τάσος" Ισαάκ), nado en 1972 e finado o 11 de agosto de 1996, foi un refuxiado grecochipriota que participou nunha manifestación civil contra a ocupación da parte norte da República de Chipre por parte da Turquía. O obxectivo da manifestación era a marcha completa das tropas turcas da illa, e a devolución ós refuxiados chipriotas os seus fogares. Foi asasinado por un grupo de Lobos Grises na zona neutral das Nacións Unidas en Chipre. Isaac é considerado un heroe nacional en Chipre e en Grecia.

Outras linguas

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.