Fiúncho

O fiúncho (do latín serodio fenuculum, diminutivo de fenum 'feo, herba seca')[1], funcho, fiollo ou fieiteiro (Foeniculum vulgare) é a única especie do xénero Foeniculum. Nativa da Europa meridional, en especial da costa do mar Mediterráneo, onde medra en estado silvestre, é unha herba perenne e sumamente aromática, cultivada polo seu emprego na cociña.

Fiúncho
Fiúncho común (Foeniculum vulgare)

Fiúncho común (Foeniculum vulgare)
Clasificación científica
Reino: Plantae
División: Magnoliophyta
Clase: Magnoliopsida
Orde: Apiales
Familia: Apiaceae
Subfamilia: Apioideae
Tribo: Apieae
Xénero: Foeniculum
Especie: F. vulgare
Nome binomial
Foeniculum vulgare
Mill., Gard. Dict., ed.8, nº1, 1768 [1]
Sementes de fiúncho
Valor nutricional por 100 g
Enerxía1,443 kJ (345 kcal)
52 g
Fibra alimentaria40 g
14.9 g
Saturadas0.5 g
Monoinsaturadas9.9 g
Poliinsaturadas1.7 g
2.9 g
VitaminasCantidade
%DV
Tiamina (B1)
36%
0.41 mg
Riboflavina (B2)
29%
0.35 mg
Niacina (B3)
41%
6.1 mg
Vitamina B6
36%
0.47 mg
Vitamina C
25%
21 mg
MineraisCantidade
%DV
Calcio
120%
1196 mg
Ferro
142%
18.5 mg
Magnesio
108%
385 mg
Manganeso
310%
6.5 mg
Fósforo
70%
487 mg
Potasio
36%
1694 mg
Sodio
6%
88 mg
Cinc
42%
4 mg

As porcentaxes son aproximadas empregando a recomendación de US para os adultos.
Foeniculum vulgare MHNT.BOT.2005.0.1058
Foeniculum vulgare

Descrición

O fiúncho é unha planta herbácea e erecta, dunha cor verde intensa, e pode chegar a acadar os dous metros de altura. As súas follas son longas e delgadas, acabando en segmentos en forma de agulla, que se endurecen exteriormente no verán para evita-la perda de auga. As flores aparecen en ramiños de 20 a 50 flores sobre pedúnculos curtos.

Empregos

A planta emprégase comunmente na cociña típica de Andalucía e sobre todo na confección de encurtidos, aliños e salsas, por aportarlle un típico arrecendo semellante á menta.

O fiúncho tamén é usado para cocer as castañas.[2]

Propiedades

En herboristerías considérase unha planta con propiedades diuréticas; cultívase para extraer a parte inferior que ten unha especie de cebola.

Insulto italiano

Na actualidade, en Italia emprégase tamén o insulto finocchio cos significados de home efeminado ou homosexual. A orixe desta aldraxe provén da Idade Media, cando o Tribunal eclesiástico da Inquisición queimaba na fogueira ós homosexuais (entre outros e outras) e cubría á vítima coas follas frescas do fiúncho para que o suplicio durase máis tempo.

O fiúncho na cultura popular

En Beariz (Ourense) ou en Lalín (Pontevedra) tallan o mal de aire cun hisopo feito con fiuncho que mollan en viño tinto. Tamén se usa como protector contra o mal de ollo en Cambados. Noutros puntos, como en Xeve (Pontevedra), curan a ‘’erisipela’’ tocando na parte enferma cun tres poliñas de silva, outras tres de estruga e outras tantas de fiúncho.

  • Caseime no mes de agosto/ porque había moito pan,/ o forno da miña sogra/ cría o fiollo no vran.
  • Pra facer o Maio/ fumos a roubar/ frores e fiúncho,/ quixéronnos matar.

Ademais o fiúncho é unha das sete herbas máxicas de San Xoán[3].

Nome común

Pé de boi, néboda, mexacán, herba de anís, funcho, fruncho, fonollo, fiúnxo, fiúnle, fiúncho, fionllo, fiollo, fiacha, teollo, feo, ciollo, canelo, brizo, anís fiollo, anís das castañas e anís[4].

Notas

  1. "Fiúncho". Portal das Palabras. Consultado o 6 de maio do 2016.
  2. www.vexetaciondegalicia.es (ed.). "Fiúncho (Foeniculum vulgare)". Consultado o 30 de xaneiro de 2015.
  3. Ríos galegos - http://www.rios-galegos.com/sanxoan.htm#FIUNCHO
  4. "Fiúncho (Foeniculum vulgare Miller)". Atlas Lingüístico Galego. Consultado o 12 de setembro de 2016.

Véxase tamén

Bibliografía

  • BOUZA BREY, Fermín: "Cantigas populares da Arousa", en Arquivos do Seminario de Estudos Galegos III, 1929, 153-204.
  • MARIÑO FERRO, Xosé Ramón: La medicina popular interpretada I. Xerais, Vigo 1985.
A castaña na cultura popular galega

A seguir recóllese a pegada da castaña e do castiñeiro na cultura popular galega, na etnografía e na literatura de transmisión oral. Tamén, por similitude, se inclúe algunha información sobre o castiñeiro de Indias (Aesculus hippocastanum).

O castiñeiro recibe en Galicia os nomes de castañeira, castañeiro, castiñeira, castiro e restre; existen castiñeiros bravos, que se denominan rebolos, bravádegos ou castiñeiróns. A denominación abundancial máis común é a de souto, pero tamén temos castañal, castañar, castañeira, castañeiro, castiñeiral, soutelo e tropezal.

A castaña ten tamén os nomes de cagoxa e croca; cando caen de seu ó chan xa maduras, denomínanse degaros, restelas ou restrelos (tamén castañas degaradas, degraídas, de restelo ou de restrelo). Algunhas castañas quedan abortadas ou malogradas dentro do ourizo: son as bolercas, castañas bolercas ou croucos; estas destínanse á ceba do porco.

Recóllense vareando os castiñeiros cuns paus longos ou lanzando contra as pólas uns paus pequenos (rebolos), de forma que os ourizos caen ó chan, de onde se recollen e se amorean ou se poñen a secar nas ouriceiras. Cando os ourizos secan e abren, extráense as castañas (operación que se chama a bulla ou petela).

As castañas cocidas con casca denomínanse mamotas ou zonchos. Acostuman cocerse con sal e unhas herbas, normalmente fiúncho e nébeda, para seren máis dixestíbeis.

Outra forma de comer as castañas é deixándoas secar no caínzo ou fumeiro, ó fume da lareira. Son as castañas maias, maiolas ou castañas do canizo , que se comen logo, secas e peladas, en forma de caldo de castañas

Anís (licor)

O anís é un licor fabricado coa semente da planta do mesmo nome (Pimpinella anisum). É unha bebida espirituosa de alta graduación que recibe o seu nome do froito desa planta.

O termo galego anisete, ás veces usado coma sinónimo desta bebida, refírese concretamente á que se obtén por maceración e destilación de anís ou os seus extractos, cun contido en azucre superior a 400 g/l e unha graduación alcólica comprendida entre 25° e 30°.

O concepto de Anís como licor é legalmente moi restrinxido na Unión Europea onde á gran maioría das bebidas deste tipo non se lles considera unha augardente; ademais cambia dunha cultura e época a outra. En Hispanoamérica existen gran variedade de bebidas compostas con anís as cales nalgúns países son consideradas como augardentes. Sen ter en conta ditas restricións semánticas, as bebidas alcohólicas a base de Anís distínguense universalmente sen ambigüidade no ámbito da bromatología.

Apiaceae

Apiaceae é unha familia de plantas anxiospermas (plantas con flor - división Magnoliophyta), pertencente á orde Apiales. Anteriormente coñecida como Umbelliferae (ambos os nomes son autorizados polo ICBN) e vernaculizado para umbelífera, esta é unha familia composta por plantas normalmente aromáticas e de talo oco. Inclúe especies como a cenoria e outros parentes. Posúe preto de 300 xéneros, contendo máis de 3 000 especies.

Augardente de herbas

A augardente de herbas, é unha bebida de alta graduación (aínda que menor cá da augardente branca), típica de Galiza, e tamén Cantabria e León, que se obtén a partir da destilación do bagazo (residuo da uva despois de espremela e tirarlle o mosto) xunto con herbas aromáticas , obtendo un licor dun ton intenso amarelo averdado característico.

Ten denominación de orixe local amparada na Denominación Xeográfica Augardente de Galicia no que tamén aparece a augardente branca, o licor café e o licor de herbas. Segundo a devandita denominación, o seu contido en azucres debe ser inferior a 100 g/L. As herbas empregadas na súa elaboración adoitan ser menta, macela, herba luísa, romeu, ourego, tomiño, coandro, flor de laranxeira, fiúncho, regalicia, noz moscada e canela.

Broa

A broa ou boroa é un tipo de pan tradicional feito con millo (pan de millo) típico de Galiza, Portugal e o Brasil (co mesmo nome nos tres países). Faise cunha mestura de fariñas de millo e trigo, ou millo e centeo (como a broa de Avintes), e fermento.

No Brasil adóitase adubar con fiúncho, e varía un chisco da receita do cornbread típico do sur dos Estados Unidos, xa que leveda con fermento natural e non químico.

Este pan ten un sabor e textura rústicos o que o fai axeitado para acompañar sopas, especialmente o caldo galego e portugués de verduras feito con verzas, repolo, pataca e chourizo.

Castaña

Este artigo trata sobre a castaña europea (xénero "Castanea"), para a castaña brasileira véxase o artigo castiñeiro de Pará.

A castaña é o froito do castiñeiro, árbore da familia das fagaceae, nativa de climas cálidos do hemisferio norte. Preséntase nunha cápsula espiñenta que ten entre 5 e 11 centímetros de diámetro que contén de 2 a 7 castañas.

As castañas son unha importante fonte de alimentación no sur de Europa, no suroeste e no leste de Asia e tamén no leste de Norteamérica, antes da praga da castaña. Durante a Idade Media, no sur de Europa as comunidades que habitaban cerca de soutos e que tiñan escaseza de acceso á fariña cereal, utilizaban as castañas como a súa principal fonte de carbohidratos.

As castañas pódense comer crúas, fervidas, asadas ou doces. En Galicia ademais de asadas (ver magosto), adoitan comerse cocidas con sal e herbas, coma fiúncho e nébeda, para seren máis dixeríbeis. En Francia a miúdo véndese o doce de castaña coñecido como marron glacé, así como a crema de castañas. Un xeito sinxelo de asalas é cortar unha pequena fenda en cada castaña e quentalas nun contedor metálico a 400ª durante 10 ou 15 minutos. O obxecto da fenda é evitar que estouren mentres se asan.

Outro importante uso das castañas é a fariña, coa que se pode preparar pan, pasteis e pasta.

As receitas gastronómicas de castañas están xurdindo ultimamente coa recuperación de receitas tradicionais, especialmente en Italia.

As castañas para se conservaren teñen que estar completamente secas antes de retirar a cápsula espiñenta que as contén e deixalas nunha caixa ou barril cobertas de area fina. Pódese consumir fresca, seca, cocida e asada, a castaña constituíu unha importante contribución calórica para o home e tamén se utilizou na alimentación dos animais domésticos, xa que son ricos en graxas, proteínas, minerais e en vitamina C.

Comiño

O comiño (Cuminum cyminum) é unha planta herbácea e especia. É orixinaria das costas do Mediterráneo, na actualidade atópase difundida tamén polo Novo Mundo.

Especia

Especia é o nome xenérico dado a certas plantas que se empregan para preservar ou sazonar os alimentos ou para aromatizar bebidas; tamén reciben a denominación de condimentos aromáticos. Tecnicamente considéranse especias as partes duras, como as sementes ou codias, de certas plantas aromáticas (árbores, plantas herbáceas ou outras), así como, noutros casos, as raíces ou os froitos, en tódolos casos tralo desecamento, mentres que baixo o nome de herbas aromáticas se clasifican as follas e talos dalgunhas plantas herbáceas; ademais, estas poden utilizarse en fresco. Na práctica, especias e herbas aromáticas tenden a considerarse sinónimos.

As especias eran procedentes das rexións tropicais de Asia e das illas Molucas na Indonesia, tamén coñecidas como as Illas das Especias. As especias empregábanse xa na Antigüidade, e as utilizadas na actualidade son practicamente as mesmas.

Etimoloxicamente, a palabra especia provén da palabra latina species. En principio esta palabra servía para designar calquera cousa unitaria da que se falase, resaltando as características que a facían única. Co paso do tempo foi derivando ao significado de "bens" ou "mercancías", sobre todo para referirse a aquelas que proviñan de países afastados, que habitualmente eran sementes, raíces, gromos ou bagas.

Festa dos maios

A festa dos Maios, tamén coñecida simplemente como os Maios, é unha festa popular de orixes ancestrais. Esta celebración primaveral adóitase celebrar o 1 de maio, se ben en Ourense faise tradicionalmente o día 3. Tiña antigamente connotacións rituais totémicas á divindade primaveral ou das árbores, que se foron perdendo co paso do tempo.

A celebración das festas de maio é común en moitos países de Europa, onde existen variantes similares da mesma festividade.

Funchal, Madeira

Funchal é a capital de Madeira, unha das rexións autónomas da república de Portugal. Ademais da capitalidade, a cidade é o centro urbano máis grande da illa. En 2011 tiña 112 015 habitantes.

Fundada por João Gonçalves Zarco no ano 1421, adquiriu o estatuto de cidade no ano 1508 de mans do rei Manuel I. Á cidade de Funchal, e como parte do municipio, únenselle as Illas Salvaxes e as Illas Desertas, dúas reservas naturais situadas a 160 quilómetros (ambas despoboadas).

Galería de imaxes de insectos de Galicia

Galería de imaxes de insectos de Galicia.

Herba aromática

Para ver a lista de especies de herbas aromáticas e especias véxase o artigo Lista de especies de herbas aromáticas.

As herbas aromáticas, herbas de cheiro ou finas herbas, son plantas que nacen bravas nos campos ou son cultivadas nas hortas ou explotacións agrarias polas súas cualidades aromáticas, recendentes, condimentarias ou, incluso, medicinais. Úsanse moito na cociña ademais de teren outros usos domésticos e industriais. A palabra condimento, do latín condimentum, significa: adubar, aderezar. de todos os xeitos non se deben confundir coas especias, empregadas como condimento seco ou en po.

Xeralmente se utilizan as follas das mesmas, xa sexan frescas, secas, ou deshidratadas, tanto para adubar os guisados coma para realzar os diversos recendos dos pratos culinarios, xa sexan en cru ou cociñados.

Durante moito tempo, e polo xeral, as herbas foron ignoradas, agás a menta, o pirixel e mais o allo. Algunhas só eran localmente coñecidas. De feito a cociña galega caracterízase pola case ausencia de uso de herbas recendentes (agás allo, pirixel, fiúncho, loureiro e algunha especie coma pemento).

Pertencen, en termos xerais, a tres familias botánicas:

as aliáceas: allo, cebola, ceboliño, chalotas etc.

as apiáceas: anxélica, carvea, cerefolio, fiúncho, pirixel etc.

as lamiáceas: maiorana, melisa, menta, ourego, segorella, sarxa, tomentelo etc.As herbas aromáticas secas teñen un recendo moi forte e deben ser utilizadas con mesura.

As flores aromáticas utilízanse para facer medicamentos e perfumes.

As mentas, especialmente a menta común emprégase para aromatizar o té e o seu extracto é usado na fabricación de caramelos, cremas dentais, entre outros produtos.

As aromáticas son utilizadas desde tempos inmemoriais e, segundo algúns investigadores, acompañaron as migracións e a evolución dos pobos que as utilizaban, inclusivamente protexendo a súa saúde, por mor ás súas propiedades antimicrobianas que, non só evitan algunhas infección, como a propia deterioración dos alimentos frescos. Alén diso, moitas destas plantas teñen propiedades medicinais, principalmente na facilitación dos procesos dixestivos.

No entanto, para manteren as súas propiedades, as herbas só deben ser engadidos aos alimentos no fin da súa preparación, xa que a calor prexudícaas.

A maioría das herbas verdes que aínda hoxe se utilizan son orixinarias da rexión do Mediterráneo.

Lista de especies de herbas aromáticas

A seguir aparece unha escolma das herbas aromáticas, especias e plantas medicinais máis comúns (as especies con nomes comúns galegos, son as que medran ou se cultivan en Galiza):

Abelia sinensis

Acacia spp. – Acacias

Acanthospermum hispidum

Achilleae millefollium – Herba dos carpinteiros, milfollas, herba da rula, herba do soldado.

Acorus calamus - Cana de cheiro

Aesculus hippocastanum – Castiñeiro de Indias

Allium sativum - Allo

Allium schoenoprasum - Ceboliño

Alpinia officinarum - Galanga

Alpinia galanga - Pitanga

Aloysia triphylla (A. citriodora, Lippia citriodora, Verbena citriodora) – Doce lima

Alyssum maritima

Amaryllis belladonna - Beladona

Anethum graveolens – Aneto

Agerantum conyzoides Herba de San Xoán (non confundir con Hypericum perforatum),

Angelica archangelica – Anxélica

Anthriscus cerefolium – Cerefolio

Artemisia absinthium – Asente, asento, absintio

Artemisia dracunculus – Estragón

Azadirachta indica – Árbore do nim

Beaumontia grandiflora - Trompeta de arauto

Bystropogon ssp.

Buddleja davidii - Flor de mel, arbusto das bolboretas

Calendula officinalis – Maravalla

Callistemon citrinus- Vasoira de botella

Callistemon lanceolatus

Calycanthus floridus - Carocha, pementa de Xamaica

Carissa grandiflora macrocarpa - Carisa, ameixa de nadal

Ceanothus thyrsiflorus

Cestrum nocturnum – Dama da noite

Chamaecyparis lawsoniana – Alcipreste de Lawson

Chamaemelum nobile (Anthemis nobilis) – Macela dourada

Choisya ternata – Laranxeira de México

Chrysanthemum spp.- Crisantemo

Cistus spp. - Carpazas

Citrus spp.

Citrus aurantifolia – Limeira

Citrus aurantium var. amara – Laranxeira amarga

Citrus aurantium var. sinensis- Laranxeira doce

Citrus bergamia – Bergamota

Citrus deliciosa – Clementina

Citrus limon – Limoeiro

Citrus paradisi – Toronxeira

Citrus reticulata – Mandarineiro

Clematis armandii

Clerodendrum fragans

Coriandrum sativum – Coandro

Coronilla glauca

Cupressus macrocarpa – Alcipreste de California

Cupressus sempervirens – Alcipreste común

Curcubita foetidissima – Cabaza

Cymbopogon citratus- Herba limón, herba limeira, herba príncipe

Cymbopogon flexuosus – Herba limón das Indias Orientais

Cymbopogon martinii var. martinii - Palmarosa

Cymbogon martinii var. sofia'

Cymbopogon nardus - Citronela

Cymbopogon winterianus – Citronela de Xava (repelente natural)

Cytisus x praecox

Datura suaveolens, Datura x insignis

Dianthus spp. Caraveleira

Digitalis purpurea – Estraloque

Dimorphotheca ecklonis - Margarida do cabo

Eleagnus angustifolia - Cinamomo ou oliveira do Paraíso

Eriobotrya japonica –Nespereira

Eucalyptus sp – Eucalipto

Eucalyptus globulus – Eucalipto azul

Eucalyptus citriodora

Eucalyptus camaldulensis – Eucalipto vermello

Eucalyptus hybrid

Euryops pectinatus

Feijoa sellowiana – Feixoa

Foeniculum vulgare – Fiúncho

Foeniculum vulgare var. Purpureum – Fiúncho rubio

Freesia x hybrida- Fresia

Gardenia jasminoides – Gardenia

Geranium sp- Xeranio, non confundir cos xeranios ornamentais (do xénero Pelargonium)

Hamamelis mollis - Hamamelia

Helicrysum italicum – Perpetua das areas, Sempreviva do monte, herba curri

Heliotropium peruvianum - Bálsamo de cheiro, heliotropio verdadeiro

Hermizonia fifchii

Hoya carnosa – Flor de cera

Hyacinthus orientalis - Xacinto oriental

Iris unguicularis - Lirio

Ipomoea batatas - Pataca doce

Jasminum spp. (a maioría)- Xasmíns

Juniperus sabina - cimbros: sabina e Juniperus virginiana Xenebreiro de Virxinia

Lantana camara- Camará

Laurus nobilis - Loureiro

Lavandula angustifolia

Lavandula latifolia spica

Lavandula stoechas - Cantroxo

Levisticum officinalis - Levístico

Libocedrus decurrens

Ligustrum japonicum – Alfaneiro do Xapón

Lilium spp. – Azucenas

Lonicera fragantissima

Lonicera japonica – Madreselva do Xapón

Lonicera periclyneum – Herba salgueira

Magnolia grandiflora – Magnolio

Mahonia aquifolium

Majorana hortensis – Maiorana

Malus spp. – Maceiras

Mandevilla suaveolens e Mandevilla laxa

Marrubium vulgare – Marroio ou herba dos lombos

Matricaria chamomilla (M. recutita, Chamomilla recutita) – Macela, camomila

Matthiola incana

Melissa officinalis – Melisa, herba cidreira ou herba abelleira

Mentha arvensis - Menta brava

Mentha citrata

Mentha piperita - Menta común

Mentha pulegium – Poexo

Mentha spicata

Mirabilis jalapa – Herba triste

Murraya paniculata

Myrtus communis – Mirto

Myristica fragans (M. officinalis, M. Moschata) – Mirístico, Árbore da noz moscada

Narcissus spp. – Amarelle ou narciso.

Ocimum suave

Ocimum basilicum - Alfábega, alfabaca

Ocimum canum

Ocimum kilimandscharium

Oenothera biennis - Onagra

Origanum majorana - Maiorana

Origanum vulgare - Ourego

Osmanthus heterophyllus

Parkinsonia aculeata

Passiflora quadrangularis

Pelargonium graveolens, crispum,

Petroselinum crispum (P. sativum, P. hortense) - Pirixel

Phaseolus caracalla

Philadelphus coronarius

Pimpinella anisum – Anís

Pinus spp.- Piñeiros

Pinus mugo – Piñeiro montañés

Pinus palustris – Piñeiro de folla longa ou piñeiro melis

Pinus pinaster – Piñeiro bravo

Pinus pinea – Piñeiro manso

Pinus sylvestris – Piñeiro rubio

Piper nigrum – Pementeira

Pistacia lentiscus – Lentisco

Pittosporum tobira – Pitósporo do Xapón

Polianthes tuberosa – Nardo

Prunus spp. – Abruñeiros, ameixeiras, pexegueiros, cerdeiras, amendoeiras etc

Pulicaria undulata

Quisqualis indica

Rosa spp. – Roseiras

Rosmarinus officinalis - Romeu

Ruta graveolens - Ruda

Salvia officinalis – Xarxa

Salvia sclarea – Xarxa esclarea

Sambucus nigra – Sabugueiro

Santolina chamaecyparissus – Abrótano femia, herba loba , santolina

Santolina rosmarinifolia – Macela do Casaio

Satureja hortensis – Segorella

Schinus molle - Aroeira

Solandra maxima

Spartium junceum

Stephanotis floribunda

Syringa vulgaris - Lila e Syringa microphylla

Thymus spp. - Tomentelo ou tomiño.

Tanacentum vulgare

Tilia spp. – Tileiro

Trachelospermum jasminoides

Trapaeolum majus

Thymbra spicata

Thymus serpyllum (sinón.: T. pulegioides) – Herba ursa ou serpol

Valeriana officinalis – Herba benta, valeriana, herba dos gatos

Verbena x hybrida – verxebán híbrido

Viburnum suspensum

Viburnum tinus – Lourentino , follado

Viola odorata – Violeta

Vitex agnus castus – agnocasto ou árbore da castidade

Wisteria sinensis – Glicinia chinesa

Cupressocyparis leylandii – Alcipreste híbrido de Leyland

Thuja spp. – Tuias

Zingiber chrysanthum – Xenxibre

O viño na cultura popular galega

A seguir recóllese a pegada que deixou o viño na cultura popular galega, na fraseoloxía e na literatura de tradición oral. Inclúense tamén as referencias á viña, á vendima, ó lagar, ás adegas, tabernas e taberneiras, e ó consumo -normal ou en exceso- do viño.

Poio

Poio (do latín podium, altura, montículo, fai referencia a un lugar elevado con boas vistas ) é un concello da comarca de Pontevedra, na provincia do mesmo nome. Segundo datos do IGE no ano 2015 tiña unha poboación total de 16.842 habitantes (homes: 8.326, mulleres: 8.516). O seu xentilicio (véxase no Galizionario) é poiense.

Sitúase na banda norte da ría de Pontevedra, pertencente ás denominadas Rías Baixas. Ten unha superficie de 34,17 km². Limita ó leste co concello de Pontevedra (límite natural marcado polo río Lérez), polo oeste cos concellos de Meaño, Meis e Sanxenxo, polo norte co concello de Meis e polo sur coa ría de Pontevedra. Destaca a presenza do Monte Castrove que marca o límite natural co concello de Meis, o punto máis elevado do municipio con 613 metros de altitude.

Na ría de Pontevedra atópase a Illa de Tambo, tamén pertencente ó concello de Poio.

Romesco

O romesco é unha salsa típica do Camp de Tarragona, en Cataluña. É posible que tivera a súa orixe no barrio do Serrallo, en Tarragona.

A súa base está composta por améndoas e abelás, tomate escalivado, sal, allo escalivado e cru, aceite, vinagre e pemento. Poden engandirse ñoras e pan frito para que teña máis consistencia, ou follas de menta, perexil ou fiúncho para aromatizar.

É unha salsa cun punto picante e úsase para acompañar pratos de peixe, carne ou verduras, como por exemplo os calçots, aínda que unha salsa parecida, chamada salvitxada, utilízase tamén para acompañar a estes últimos.

Sobremesa

Na cultura occidental recente, a sobremesa é o derradeiro prato que se serve no curso dunha comida (xantar ou cea). Componse dun prato cociñado máis ou menos azucrado ou ben de froitas, pasteis, cremas, tortas, flans, xeados, pudins e doces.

Nunha acepción máis antiga, a sobremesa comprendía tamén o queixo e algúns s secos (noces, castañas asadas).

Verdura

As verduras son hortalizas nas que a parte comestible son os órganos verdes da planta, tal e como poden ser os talos, as follas etc. e que forman parte da alimentación humana. Case todas elas son de baixo contido en graxas e calorías, representando ademais fontes de vitaminas, minerais, fibra e hidratos de carbono. A definición do que é verdura é de uso máis 'popular' que 'científico' e está suxeita a diversas interpretacións culturais. Dende un punto de vista culinario as plantas (ou os seus froitos) que non posúen un sabor doce (agás algunhas excepcións) considéranse verduras. A produción comercial de verduras é unha ponla da horticultura denominada olericultura.

Outras linguas

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.