Aguaneiro

O aguaneiro ou aguaneira[Cómpre referencia] tamén chamado rato do almiscre, toupa de río e toupeira da auga,[2] (Galemys pyrenaicus) é unha especie de mamífero soricomorfo da familia Talpidae que habita nas zonas montañosas do norte da Península Ibérica e sur de Francia. É un insectívoro semiacuático que habita as proximidades de regatos e torrentes, de hábitos principalmente nocturnos, cuxa signo de identidade máis característico é o seu fociño con forma de trompeta.

Aguaneiro
Galemys pyrenaicus 01 by-dpc

Estado de conservación
Vulnerable

Vulnerable[1]
Clasificación científica
Reino: Animalia
Filo: Chordata
Clase: Mammalia
Orde: Soricomorpha
Familia: Talpidae
Subfamilia: Talpinae
Tribo: Desmanini
Xénero: Galemys
Kaup, 1829
Especie: G. pyrenaicus
Nome binomial
Galemys pyrenaicus
(É. Geoffroy, 1811)
Distribución Galemys pirenaicus

Distribución Galemys pirenaicus

Características

A aguaneira aseméllase anatomicamente a outros animais como a rata, a toupa ou o furafollas. De alí aos sobrenomes de rata de auga, toupa de auga etc.

As patas traseiras lembran ás da rata; son robustas e áxiles, úsaas para moverse axiña pola auga. A parte dianteira do corpo é semellante á dunha toupa; as patas dianteiras están adaptadas para escarvar buracos e facer madrigueiras onde cría á súa prole e ponse a salvo dos seus predadores. O fociño é semellante ao do furafollas, cunha trompa moi desenvolvida que lle serve para atopar as larvas das que se alimenta; é un órgano moi perfeccionado, indispensable para a súa supervivencia. Posúe unha glándula de almiscre no arranque caudal.

Historia natural

É un animal moi discreto, polo non é doado de ver. Nútrese principalmente de larvas acuáticas sensibles á polución (larvas de tricópteros, plecópteros e efemerópteros) e de crustáceos. Por esta razón é considerado como un indicador da limpeza e a saúde das augas nas que habita. É unha das 79 especies catalogadas como vulnerables pola World Conservation Monitoring Centre.[1][3]

Distribución

A toupa de río vive en regatos e lagos do norte da Península Ibérica; norte de Portugal, Galicia, Montes Cantábricos, Pireneos e en determinadas zonas do Sistema Central. Habita tamén nos Pireneos franceses.[1]

Comportamento

Son animais bastante territoriais, que forman parellas estables que controlan territorios de entre 200 e 400 metros de canle. Para obter as súas presas suxéitanse ao fondo do curso acuático coas fortes unllas de pés e mans, mentres escarva co fociño entre os pelouros do fondo do río.[4] O seu período de celo dáse entre os meses de novembro e maio, e as femias paren dúas veces ao ano, con camadas de 1 a 5 crías por parto.[5]

Ameazas

O hábitat do aguaneiro é moi vulnerable; as principais ameazas son a contaminación da auga e a fragmentación do seu hábitat debido á construción de centrais hidroeléctricas e encoros, e a extracción de auga. Nalgunhas zonas é perseguido pola errónea crenza de que é daniño para a pesca. A introdución dos visóns americanos (Neovison vison) en Galicia influíu negativamente nas súas poboacións.[1]

Subespecies

Coñécense dúas subespecies de toupa de río.[6]

Notas

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 Insectivore Specialist Group (1996). Galemys pyrenaicus. 2006 Lista Vermella de Especies Ameazadas IUCN. IUCN 2006. Consultado o 11 de maio de 2006. Listado coma Vulnerable (VU B1+2c v2.3)
  2. Rey, Manuel. Gciencia, ed. "A toupa de río loita pola súa supervivencia". Consultado o 28 de setembro de 2016.
  3. Desmán ibérico na web Vertebrados Ibéricos
  4. Mamíferos de España, de Fco. J. Purroy y Juan M. Varela, Pág. 26. ISBN 84-87334-97-0
  5. Galemys pyrenaicus en Fauna Ibérica
  6. "Wilson, D. E. & Reeder, D. M. (editors). 2005. Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (3rd ed).". Arquivado dende o orixinal o 03 de xuño de 2010. Consultado o 19 de xullo de 2009.

Véxase tamén

Ligazóns externas

Félix Rodríguez de la Fuente

Félix Samuel Rodríguez de la Fuente, nado en Poza de la Sal (provincia de Burgos), o 14 de marzo de 1928 e finado en Shaktoolik, Alasca, o 14 de marzo de 1980, foi un etólogo e divulgador ambientalista español. Licenciado en Medicina e autodidacta en bioloxía, foi pioneiro na defensa da natureza no Estado español. Sonada foi tamén a súa serie documental El Hombre y la Tierra, emitida por Televisión Española por primeira vez entre 1974 e 1980.

Montes Aquilanos

Os montes Aquilanos son unha formación montañosa enmarcada na unidade dos montes de León situada ao sur-sueste da bisbarra do Bierzo, Provincia de León, Comunidade Autónoma de Castela e León, España. Serve de límite xeográfico entre as bisbarras tradicionais de Valdueza, o Bierzo Baixo, a bisbarra da Cabreira

Sucados por numerosos regueiros e regatos, destacan o río Cabreira na súa vertente sur, o río Oza na súa vertente norte e o río Compludo na súa parte máis oriental. É a zona percorrida por este río onde mellor se conserva as características destes montes e dos vales que os forman. Son ríos, en xeral, de augas limpas e libres que apenas foron alterados pola man do home (salvo no Val do Oza, do cal durante décadas tomou auga Ponferrada para consumo humano, intentando, actualmente, reducirse ao mínimo a captación). Estes ríos permitiron a formación de bosques de ribeira, xunto cunha gran masa arbórea de carballos, aciñeiras, castiñeiros e cerquiños, os cales deron acubillo a unha importante comunidade faunística, entre a que destacan a aguia real, o lobo, a londra e o aguaneiro.

Montes do Invernadeiro

O Invernadeiro é un espazo natural de carácter montañoso situado nos montes de Vilariño de Conso(Ourense), ó sur do macizo central na provincia de Ourense. O Invernadeiro foi declarado parque natural o 5 de xuño de 1997, cunha superficie de 5.722 ha. Está situado entre os ríos Ribeira Grande e Ribeira Pequena, e formado polas serras de San Mamede, Queixa, Manzaneda e o Fial das Corzas, que constitúen o Macizo Central Ourensán, con altitudes contorno ós 1.000-1.600 m.

As altas montañas de cumes cubertos de pastos mostran nas súas abas grandes extensións de queirogais que, en chegando ás ribeiras dos ríos, ceden o protagonismo ás fragas e soutos fluviais nos que a vida bole de forma sorprendente. Aquí e alí, escuras e espalladas manchas de piñeiros recordan a que foi a árbore predominantes no pasado. A fauna que ten aquí o seu fogar asombra pola súa riqueza e adaptación ó medio.

O espazo destaca pola súa riqueza faunística, botánica e enorme interese xeomorfolóxico e paisaxístico.

Conta coa categoría de parque natural desde o 5 de xuño de 1997 , pero foi refuxio de caza como espazo natural en réxime de protección xeral coa Orde do 15 de novembro de 1989 e coa regulación das actividades de uso público segundo a Orde do 8 de xaneiro de 1990, ocupando unha extensión de 5.500 ha.

Parque Natural de l'Alt Pirineu

O Parque Natural de l'Alt Pirineu atópase nos Pireneos entre o Val de Arán e o Principado de Andorra en sentido leste-oeste, e entre Francia e o Prepireneo en sentido norte-sur. É o parque natural de maior extensión de toda Cataluña. A súa superficie esténdese por 15 municipios diferentes repartidos entre as comarcas do Alt Urgell e o Pallars Sobirà.

Rato (homónimos)

Rato pode referirse a:

Rato, un mamífero que pertence a unha das numerosas especies de pequenos roedores do xénero Mus e varios xéneros da familia Muridae.

Rato doméstico (Mus musculus), o rato máis común que vive asociado co ser humano nas súas casas.

Rato knockout, rato alterado xeneticamente usado en investigación.

Aguaneiro ou rato do almiscre.

Rato (informática), un dispositivo periférico que se conecta a un ordenador.

Río Rato, un río que nace en San Lourenzo e desemboca no río Miño.

Rodrigo Rato (1949-), un político e economista español.

Río Miño

O Miño (en portugués: Minho) é o río máis longo de Galicia, cunha lonxitude de 307,5 km . Pasa polas cidades de Lugo e Ourense e polas vilas de Rábade, Portomarín, Ribadavia, Melgaço, Monção, Tui e Valença do Minho.

Tálpidos

Os tálpidos (Talpidae) son unha familia de mamíferos placentarios da orde Soricomorpha, aínda que durante moito tempo foron clasificados dentro da orde Insectivora. Inclúe, entre outros, ás toupas e ás aguaneiras ou toupas de auga.

Habitan na América do Norte e no continente euroasiático, estando restrinxidas ao hemisferio norte do globo. Os fósiles de tálpidos máis antigos achados pertencen ao Eoceno cedo.

A maioría das toupas caracterízanse por ser en maior ou menor medida animais subterráneos, agás os aguaneiros, que son acuáticos. As toupas furafollas do xénero Uropsilus son as máis pequenas e primitivas da familia e comparten hábitats e costumes máis propios dos furafollas cós das toupas, como buscar alimento na superficie.

Outras linguas

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.