غرب

غَرب یا باختر یکی از چهار جهت اصلی در جغرافیا است که در نقشه‌ها معمولاً در سمت چپ نقشه است. باختر محل فروشدن یا غروب خورشید و بنابراین جهت مخالف گردش زمین است. به هنگام ناوبری برای رفتن به سوی باختر باید سمت قطب‌نما را روی °۲۷۰ قرار داد.

جهت‌های جغرافیایی
Compass Rose English East
شمال شرقی
جنوب شرقی
جنوب (نیمروز)
جنوب غربی
غرب (باختر)
شمال غربی

کاربرد امروزی

لغت‌نامه‌هایی که مشخصاً به فارسی امروز می‌پردازند دربارهٔ واژهٔ «باختر» چنین آورده‌اند:

  • فرهنگ معاصر فارسی (صدری افشار و دیگران:۱۳۸۱) «باختر» را ادبی می‌داند و به مدخل غرب (که مفصلتر است) ارجاع می‌دهد.
  • فرهنگ روز سخن (انوری:۱۳۸۳) «باختر» را «مغرب» (که باز مدخل مفصلتری است) معنی می‌کند.

با توجه به این که هر دوی این فرهنگها مدخل مفصلتری تحت «مغرب» یا «غرب» دارند، به نظر می‌رسد که باید فرض کرد واژهٔ «باختر» به نظر این فرهنگ‌نویسان از واژه‌های «غرب» و «مغرب» مهجورتر است.

کاربرد قدیمی‌تر

«باختر» در ادبیات فارسی به معنی شمال و شرق هم استفاده می‌شده‌است.

در لغتنامه دهخدا دو مدخل برای «باختر» وجود دارد: یکی به عنوان جهت جغرافیایی و دیگری به عنوان سرزمین باکتریا (بلخ). در مورد مدخل اول (که موضوع این صفحه است)، برای معنی شمال (برای این کلمه)، تنها به اوستا اشاره شده‌است (و برای آن نیز باختر را با واژهٔ اوستایی «اپاختر» - apãxtar - یعنی آنطرف‌تر یکی گرفته‌است).

در بعضی از مثالهایی که از متون قدیمی فارسی برای این کلمه آورده شده‌است، باختر متضاد خاور است. همچنین در جایی (به نقل از شرفنامهٔ منیری) اشاره شده‌است:

«تحقیق آنست که باختر مخفف با اختر است و اختر ماه و آفتاب هر دو را گویند پس باختر مشرق و مغرب را توان گفت ازین جهت متقدمین بر هر دو معنی این لفظ را استعمال کرده‌اند لیکن خوار به معنی خور بیشتر آمده از این جهت خاور به معنی مشرق بیشتر استفاده می‌شود …»

در یکی از پاورقیهای مربوط به این کلمه نیز آمده‌است:

«شاید اختلافاتی که در معنی باختر روی داده از باختریان (بلخ) باشد که مردم در همسایگی جنوب او، او را شمال و در شمال جنوب، و در مغرب مشرق و در مشرق مغرب می‌نامیده‌اند.»

در نمونه‌هایی از اشعار شاعران فارسی‌زبان (از فردوسی و ناصرخسرو گرفته تا خاقانی و نظامی و سعدی)، باختر به معنای مغرب به‌کار رفته‌است. البته مثالهایی نیز از کاربرد عکس آن وجود دارد (در اشعار فرخی و عنصری و سوزنی و دو بیت در بعضی از نسخ شاهنامه).

جستارهای وابسته

آسیای غربی

آسیای غربی یا باختر آسیا منطقه‌ای در آسیا است که با جنوب خاور اروپا و شمال خاور آفریقا همسایه است. ایران هم به لحاظ این تقسیمات در آسیای غربی واقع شده‌است.

این کلمه اخیراً در ایران به عنوان جایگزینی برایخاورمیانه هم بکار برده می‌شود. خاورمیانه و غرب آسیا هم‌پوشانی زیادی دارند، اما غرب آسیا شامل کشورهای قفقاز جنوبی مانند جمهوری آذربایجان و ارمنستان و گرجستان نیز می‌شود.

اندیس آنومالی غرب باغجر

آنومالی غرب باغجر یک اندیس فلزی است که در حوالی شهر سبزوار استان خراسان رضوی قرار دارد و مادهٔ معدنی موجود در آن، طلا است.سنگ میزبان این اندیس سرپانتین، گابروی پگماتیتی و بازالت است و دیرینگی آن به دوران ائوسن می‌رسد.

اندیس جنوب غرب چشمه استاد

جنوب غرب چشمه استاد یک اندیس فلزی است که در حوالی شهر مهرود استان خراسان قرار دارد و مادهٔ معدنی موجود در آن، مس است.

اندیس شمال غرب کودگان

شمال غرب کودگان یک اندیس فلزی است که در حوالی شهر کردگان استان خراسان قرار دارد و مادهٔ معدنی موجود در آن، مس است.سنگ میزبان این اندیس آندزیت، بازالت است و دیرینگی آن به دوران ائو بالایی می‌رسد. در این اندیس، پاراژنز‌های کالکوسیت یافت می‌شوند.

اندیس غرب آق قلعه

غرب آق قلعه یک اندیس فلزی است که در حوالی شهر مشکان استان خراسان قرار دارد و مادهٔ معدنی موجود در آن، مس است.سنگ میزبان این اندیس تراکی آندزیت است در این اندیس، پاراژنز‌های کوارتز ، کربنات یافت می‌شوند.

اندیس غرب چشمه استاد

غرب چشمه استاد یک اندیس فلزی است که در حوالی شهر مهرود استان خراسان قرار دارد و مادهٔ معدنی موجود در آن، مس است.سنگ میزبان این اندیس تونالیت است در این اندیس، پاراژنز‌های اپیدوت ، کوارتز یافت می‌شوند.

اندیس غرب چشمه گل سینجک

غرب چشمه گل سینجک یک اندیس فلزی است که در حوالی شهر پرنگ استان خراسان قرار دارد و مادهٔ معدنی موجود در آن، مس است.سنگ میزبان این اندیس سنگهای الترا بازیک است در این اندیس، پاراژنز‌های کریزوکول یافت می‌شوند.

اندیس غرب کلاته چنار

غرب کلاته چنار یک اندیس فلزی است که در حوالی شهر سلطان آباد استان خراسان قرار دارد و مادهٔ معدنی موجود در آن، مس است.سنگ میزبان این اندیس پریدوتیت است در این اندیس، پاراژنز‌های مگنتیت، کرومیت پنلاندیت یافت می‌شوند.

اندیس غرب کوه الست

غرب کوه الست یک اندیس فلزی است که در حوالی شهر مشکان استان خراسان قرار دارد و مادهٔ معدنی موجود در آن، مس است.سنگ میزبان این اندیس ولکانیک ، آندزیت است در این اندیس، پاراژنز‌های سیلیکات مس یافت می‌شوند.

ایلینوی

ایلینوی (به انگلیسی: Illinois) از ایالت‌های غرب میانه آمریکا است. پایتخت آن اسپرینگ‌فیلد و شهر مهم آن شیکاگو است.

ایلینوی یکی از دمکرات ترین ایالت های آمریکا شناخته میشود چرا که در نیم قرن اخیر همواره حزب دمکرات آمریکا پیروز انتخابات های این ایالت بوده است .

ایندیانا

ایندیانا (به انگلیسی: Indiana) ایالتی است در آمریکا و یکی از ایالت‌های غرب میانه آمریکا به‌شمار می‌رود. پایتخت و شهر مهم آن ایندیاناپولیس است. شهر دوم آن فورت وین است. ایندیانا پولیس پایتخت فعلی ایندیانا سومین پایتخت در تاریخ این ایالت است. ایالت ایندیانا به ۹۲ شهرستان تقسیم شده‌است.

خاورمیانه

خاوَرِ میانه (به عربی: الشرق الأوسط) به معنی «شرق میانه» یا «شرق وسطی»، یک منطقهٔ جغرافیایی بین‌قاره‌ای است واقع در جنوب غربی قاره آسیا که دربرگیرندهٔ کشورهایی بین مصر و ایران است. خاور میانه منطقه‌ای استراتژیک از نظر جغرافیایی و انرژی است، به‌طوری‌که ۵۶٫۶ درصد از نفت کره زمین در این منطقه وجود دارد.

این منطقه گروه‌های فرهنگی و نژادی گوناگونی مانند ایرانیان، آشوری‌ها، آذربایجانی‌ها، ترک‌های آناتولی، کردها، بلوچ‌ها، عرب‌ها و بربرها را در خود جای داده‌است. زبان‌های اصلی این منطقه عبارت است از

فارسی، ترکی آذربایجانی، کردی، لری، بلوچی، آشوری، ترکی استانبولی، عربی و عبری. در برخی زمینه‌ها واژه بسط یافته خاور میانه به تازگی شامل کشورهای افغانستان، پاکستان، قفقاز، آسیای مرکزی و آفریقای شمالی شده‌است که علاوه بر آنچه یادشد زبان اردو و پشتو را نیز در بر می‌گیرد.

بسیاری از تعریف‌های «خاور میانه» —چه در کتاب‌های مرجع و چه در اصطلاح عامیانه— آن را ناحیه‌ای در غرب آسیا و دربرگیرندهٔ کشورهای بین ایران و مصر معرفی می‌کنند. با این که بخش بیشتر کشور مصر (به جز صحرای سینا) در آفریقای شمالی واقع‌شده ولی آن را جزو «خاور میانه» می‌دانند. کشورهای شمال آفریقا از قبیل لیبی، تونس و مراکش بر خلاف خاور میانه، در رسانه‌های عمومی کشورهای آفریقای شمالی خوانده می‌شوند.

شام (سرزمین)

شام یا شامات اصطلاحی تاریخی جغرافیایی است که به منطقه‌ای کمابیش گسترده گفته می‌شود در جنوب غرب آسیا، که از شمال به رشته کوه‌های توروس، از جنوب به صحرای عرب، از خاور به میانرودان و از باختر به دریای مدیترانه محدود است.

این منطقه دربرگیرنده سرزمین‌هایی است که امروزه کشورهای سوریه، اردن، لبنان، فلسطین، قبرس، بخش‌هایی از جنوب ترکیه و شرق مصر در آن جای دارند. گاهی بخش‌هایی از غرب عراق را نیز جزو سرزمین شام به‌شمار می‌آورند.

از شهرهای مهم سرزمین شام می‌توان به دمشق، انطاکیه، حلب اشاره کرد.

این سرزمین در زمان ابوبکر ضمیمه قلمرو اسلام گشت و پس از خلفای راشدین تا روزگار عباسیان، هنگامی که امویان حاکم بر سرزمین‌های اسلام بودند، مرکز خلافت اسلامی در این خطه قرار داشت.

شهرستان گیلانغرب

گیلانغرب (به کردی کلهری: گیه‌ڵان) یکی از شهرستان‌های واقع در غرب استان کرمانشاه است که جمعیتی نزدیک به ۷۰ هزار نفر را در خود جای داده‌است. ساکنین گیلان غرب همگی کرد تبار و از کلهر که یکی از بزرگترین ایل‌های کردستان و دومین ایل بزرگ ایران می‌باشد هستند. این شهرستان متشکل از دو بخش گواور و مرکزی، دو شهر گیلان غرب و سرمست، ۶ دهستان و ۲۰۲ روستاست که هم‌اکنون ۱۹۴ روستای آن دارای سکنه‌است.

با شرایط آب و هوایی و وجود تپه‌های باستانی که به فراوانی در اطراف شهر یافت می‌شوند و وجود بوته‌های مقدس مورت، تفرجگاه‌های طبیعی و… می‌توان گیلان غرب را دارای تاریخی برجسته در اعماق باستان و با رویدادهای گوناگون در تاریخ معاصر دانست.

گیلان غرب در ایران به عنوان دومین شهر مقاوم کشور شناخته شده‌است. لقب دومین شهر مقاوم کشور ایران به سبب مقاومت مردم گیلان غرب در سال ۱۳۵۹ در مقابل حمله ارتش عراق، از جانب آیت الله خامنه‌ای به این شهر اختصاص داده شده‌است. بیشترین معادن قیر طبیعی ایران در گیلان غرب است؛ و در طول تاریخ مرکز و پایتخت ایل بزرگ کلهر بوده‌است و به دلیل اقتدار عشایری منطقه کردنشین و داشتن زمین‌های حاصلخیز واب وهوای مساعد همیشه پذیرای مردمان ایلات همجوار خود بوده‌است

فرودگاه یلونایف

فرودگاه یلونایف (به انگلیسی: Yellowknife Airport) یک فرودگاه همگانی باربری با کد یاتا YZF است که یک باند فرود آسفالت دارد. این فرودگاه در شهر یلونایف کشور کانادا قرار دارد.

فهرست فرودگاه‌های کانادا (E–G)

این فهرست حاوی فرودگاه‌های کشور کانادا براساس نام انگلیسی آن‌هاست که شامل بالگردگاهها و پایگاه‌ها نیز می‌شود.

فهرست فرودگاه‌های کانادا (T–Z)

این فهرست حاوی فرودگاه‌های کشور کانادا بر اساس نام انگلیسی آن‌هاست که شامل بالگردگاه‌ها و پایگاه‌ها نیز می‌شود.

ویسکانسین

ویسکانسین (به انگلیسی: Wisconsin) ایالتی است در آمریکا و یکی از ایالت‌های غرب میانه آمریکا به‌شمار می‌رود. مرکز آن مدیسون و بزرگترین شهر آن میلواکی است.

کارخانه سیمان غرب

کارخانه سیمان غرب نام روستایی در دهستان دورود فرامان، بخش مرکزی شهرستان کرمانشاه در شهرستان کرمانشاه در استان کرمانشاه است. طبق سرشماری سال ۱۳۸۵ این روستا ۹۶ نفر در ۲۹ خانواده جمعیت دارد.

به زبان‌های دیگر

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.