Olga Tokarczuk

Olga Nawoja TOKARCZUK[1] (naskiĝis la 29-an de januaro 1962 en Sulechów, Lubuŝa provinco), estas pola verkistino kaj ricevanto de la Nobel-premio pri literaturo de 2018 (aljuĝita en 2019). Ŝia nomo jam estis menciita multfoje por la Nobel-premio pri literaturo.[2]. Ŝia romano La libroj de Jakobo (Księgi Jakubowe, 2014) estis elektita por la premio eksterlanda Femina 2018.

Olga Tokarczuk
Nobel-premiito Alfred Nobel mirrored.png
Olga Tokarczuk (2018)

Persona informo
Naskiĝo 29-an de januaro 1962 (1962-01-29) (57-jara)
en Sulechów
Subskribo
Olga Tokarczuk
Familio
Profesio
TTT

Premioj  

  • 2008: premio Nike pro la plej bona pola libro (pro Bieguni)
  • 2015: premio Nike (pro La Libroj de Jakobo aŭ "la Granda Vojaĝo trans sep landlimoj, kvin lingvoj kaj tri ĉefaj religioj, por ne mencii la malgrandajn").
  • 2018: internacia premio Man Booker  
  • 2018: premio Transfuge pro la plej bona eŭropa romano (por La Libroj de Jakobo)

Referencoj

  1. https://rejestr.io/krs/243763/stowarzyszenie-kulturalne-gory-babel
  2. (fr) Septularisen, Les enfants verts de Olga Tokarczuk (pola : Zielone dzieci/la verdaj infanoj de Olga Tokarczuk), Critiques libres, la 16-an de oktobro 2017, alirite la 22-an de januaro 2019.
Andrzej Stasiuk

Andrzej Stasiuk (naskiĝis la 25-an de septembro 1960 en Varsovio) estas pola verkisto, poeto, publicisto, eseisto kaj dramisto. Li estas unu el plej bone konataj en la mondo polaj modernaj verkistoj (kune kun Stanisław Lem kaj Ryszard Kapuściński), ĵurnalistoj kaj kritikistoj de literaturo.

James Hillman

James Hillman (naskiĝis la 12-an de aprilo 1926, mortis la 27-an de oktobro 2011) – usona psikologo loĝanta en Konektikuto. Li kritike rilatis al psikologio de Carl Gustav Jung, kies psikologio estas nomata politeisma. Tamen evoluigata de li ekde pli ol 40 jaroj arketipa psikologio elkreskas laŭ certa grado el atingaĵoj de Jung, kies disĉiplo li estis kaj poste dum longa tempo direktoro de la Instituto de C.G. Jung en Zuriko), kvankam – en sia ĉefa parto – ampleksas pensfadenojn decide kontraŭajn al la analiza psikologio.

Ĉefa inspirfonto estis por Hillman filozofio – komencante de Heraklito, tra Platono, Plotino, Proklo, Marsilio Fiĉino (kaj la tuta renesanca novplatonismo), Giambattista Vico, Gilbert Durand, Gaston Bachelard aŭ Henry Corbin. Abunde ĉerpante de la heredaĵo de aluditaj pensuloj Hillman kreis eksterordinare interesan kaj originalan koncepton, kiu tute prave estas ofte starigata – kiel aŭtonoma propono – samvice kun psikanalizo de Freud kaj analiza psikologio de Jung.

La koncepto pri animo estas centra temo de ĝuste ĉiuj verkoj de James Hillman. Oni tamen vane provus serĉi ĉe li iun unusignifan, faritan konforme al detalaj postuloj difinon de la termino aŭ prefere de tiu ĉi fenomeno. Hillman tamen plurfoje diras, ke la animo estas baza bildo kaj fundamenta metaforo de ĉiu vera psikologio. "Parolante pri la animo", li skribas, "antaŭ ĉio mi pensas pri certa perspektivo, kaj ne substanco; prefere vidpunkto, kaj ne la objekton mem". Aliloke li aldonas, ke la animo estas "nekonata faktoro, kiu transformas eventojn en travivaĵojn kaj ebligas sperti la amon". Li karakterizas ankaŭ animon verkante pri ties intima ligo kun la morto kaj patologio, pri ĝia religia (tamen malproksimaj de ortodokso) deveno kaj pri ĝia imaga, bilda naturo.

Esencan lokon en pensado de Hillman okupas temo de la animo de la mondo, anima mundi, – psikologio tamen ne devus limigi sin al unuopuloj, sed serĉi manifestaĵojn de la psiko ĉie, en laŭvorta senco de la vorto.

Manuela Gretkowska

Manuela GRETKOWSKA (naskiĝis la 6-an de oktobro 1964 en Lodzo)- pola verkistino, felietonistino, ĵurnalistino, politikistino kaj ĉefo-fondinto de Partio de Virinoj (Partia Kobiet).

Nobel-premiitinoj

Nobel-premiitinoj ekde 2019, Nobel-Premioj estis aljuĝitaj al 853 viroj, 51 virinoj (Marie Curie gajnis ĝin dufoje), kaj 24 unikaj organizoj.

La distribuo de virinoj Nobel-premioj estas jene:

dek sep virinoj gajnis la Nobel-pacpremion,

Dek kvin gajnis la Nobel-premion pri Literaturo,

dek du gajnis la Nobel-premion pri Fiziologio aŭ Medicino,

Kvin gajnis la Nobel-premion pri Kemio,

Tri gajnis la Nobel-premion pri Fiziko,

kaj du gajnis la Nobel-Premion pri Ekonomiaj Sciencoj.La unua virino gajninta Nobel-premion estis Marie Curie, kiu gajnis la Nobel-premion pri Fiziko en 1903 kun sia edzo, Pierre Curie kaj Henri Becquerel. Curie ankaŭ estas la sola virino gajninta plurajn Nobel-Premiojn; En 1911, ŝi gajnis la Nobel-premion pri Kemio. La filino de Curie, Irène Joliot-Curie, gajnis la Nobel-premion pri Kemio en 1935, igante la du sola patrino-fila paro gajninta Nobel-Premion.

La plej Nobel-Premioj al virinoj ricevitaj en unu jaro estis en 2009, kiam kvin virinoj iĝis laŭreatoj en kvar kategorioj.

La plej lastatempaj virinoj gajnotaj al Nobel-premio estis Donna Strickland en Fiziko, Frances Arnold en Kemio, kaj Nadia Murad por Paco (2018).

Nobel-premiitoj (laŭlanda listo)

La laŭreatoj de la Nobelpremio estas listigitaj laŭlande.

La listoj por la ekonomikaj sciencoj rilatas kun la memorpremio Nobel pri ekonomikaj sciencoj.

Kontraŭe al la Nobelpremio, tiu rekompenco ne fontas el la testamentaĵo de Alfred Nobel, sed estis fondita fare de la Centra Banko de Svedio (Sveriges Riksbank) en 1968.

Ĝis julio 2008, tiuj premioj estis atribuitaj al 789 individuoj kaj 20 organizaĵoj.

La listo montras la naciecojn de la laŭreatoj, kiel indikite fare de la Komitato Nobel sur sia retejo.

Kelkaj laŭreatoj estas elnomitaj en pli ol unu lando, ĉar la oficiala retejo mencias en pluroblaj landoj en rilato kun la laŭreato.

Se unu lando estas simple menciita kiel loko de naskiĝo, asterisko (*) estas uzata en la respektiva listo por indiki ĝin.

Se la oficiala retejo aplikas la premion al pli ol unu lando tiuj landolistoj ordigas la laŭreaton sen stelo.

La naskiĝlando estas almetita kursive, se ĝi ne korespondas al la laŭlanda titolo.

Laŭreato - lando - kunigoj kiuj ne estas menciitaj ĉe la Oficiala Retejo ne estas konsiderataj en ĉi tiu listo.

Organizaĵoj kiujn la Komitato de la premio Nobel ligas al ununura lando estas markitaj per du asteriskoj.

Oktobro de 2019

Jen listo de okazaĵoj en oktobro 2019:

10-a de oktobro 2019 La komandestro de la Siriaj Demokratiaj Fortoj generalo Mazloum Kobani Abdi postulis ke Usono protektu la siriajn kurdojn kontraŭ la atakoj de la turka armeo aŭ permesu al ili peti helpon de la registaro de Baŝir Asad kaj la subtenanta ĝin Rusio por ke la rusiaj aviadiloj kreu senflugan zonon super Roĵavo. Pli detale ĉe Vikinovaĵoj. La Nobel-premio pri literaturo por jaro 2018 iras al Olga Tokarczuk kaj tiu por 2019 al Peter Handke.

Turkio raportis pri siaj unuaj perdoj dum la operaco kontraŭ kurdoj en Roĵavo (Sirio). Miloj da rifuĝintoj jam inundis la regionon. Pli detale ĉe Vikinovaĵoj.9-a de oktobro 2019 La artilerio de Turkio pripafis situojn de la Siriaj Demokratiaj Fortoj apud la urbo Ras Al-Ajn en nord-orienta Sirio, kadre de operaco kontraŭ la siriaj kurdoj, sekvanta subitan foriron de la usona armeo. Pli detale ĉe Vikinovaĵoj. Mortis 94-jaraĝe la nepo de la kreinto de Esperanto, Ludoviko Kristoforo Zaleski-Zamenhofo. Pli detale ĉe Vikinovaĵoj.8-a de oktobro 2019 La prezidanto de Ekvadoro Lenín Moreno anoncis translokadon de la registaro al la urbo Guajakilo pro perfortaj manifestacioj inundintaj la ĉefurbon Kito. Pli detale ĉe Vikinovaĵoj.4-a de oktobro 2019 La ĉefadministrantino de Hongkongo, Carrie Lam, malpermesos al manifestaciantoj maski sin. Pli detale ĉe Vikinovaĵoj.3-a de oktobro 2019la Justica Kortumo de la Eŭropa Unio verdiktis pri la afero «Eva Glawischnig-Piesczek kontraŭ Facebook Ireland Limited». Pli detale ĉe Vikinovaĵoj. Ĉe la polica prefektejo en Parizo, komputika laborulo faris buĉadon, mortiginte kvar homojn. Kvina estas enhospitaligita en kritika stato. Pli detale ĉe Vikinovaĵoj.2-a de oktobro 2019 Nord-Koreio elprovis balistikan misilon faritan por lanĉo el submarŝipo, kio estas grava progreso rilate la armilan programon de Pjongjango, kaj grava provoko, nur kelkajn tagojn antaŭ labor-nivelaj nukleaj intertraktoj kun Usono.

Pola literaturo

Pola literaturo estas la literatura tradicio de Pollando. Plejparto de ĝiaj verkoj estas en la pola lingvo, sed la tradicion dum jarcentoj multe influis ankaŭ aliaj lingvoj (ekzemple la latina, litova, belarusa, ukraina, hebrea, jida, franca, esperanta kaj angla lingvoj).

Premio Booker

La Premio Booker (angle Booker Prize; formale, Booker McConnell Prize, 1968-2002, kaj Man Booker Prize ekde 2002) estas la plej grava brita literaturpremio. Ekde la jaro 1969 ĝi estas disdonata por elstara romano verkita en angla lingvo kaj eldonita unuafoje en brita eldonejo.

En 2005 oni unuafoje disdonis la International Booker Prize (Internacia Premio Booker). Ĝi (proksimume ĉiun duan jaron ĝis 2015, poste ĉiun jaron) honorigu aŭtorojn, kies verkoj estis tradukitaj en la anglan lingvon. La unua premiito estis la albano Ismail Kadare.

Tadeusz Różewicz

Tadeusz Różewicz (elp. Tadeuŝ Ruĵeviĉ, naskiĝis la 9-an de oktobro 1921 en Radomsko, mortis la 24-an de aprilo 2014 en Vroclavo, entombigita en Karpacz) - pola poeto, dramisto, verkisto. Li estas opiniata kiel unu el plej grandaj verkistoj de la 20-a jarcento kaj unu el plej ĉefaj simboloj de la pola literaturo.

Portantoj de Nobel-premio por literaturo 2001-2025

En aliaj lingvoj

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.