1536

15g - 16g - 17g
1480au 1490au 1500au 1510au 1520au - 1530au - 1540au 1550au 1560au 1570au 1580au
1531 1532 1533 1534 1535 - 1536 - 1537 1538 1539 1540 1541

Digwyddiadau

Marwolaethau

1530au

15g - 16g - 17g1480au 1490au 1500au 1510au 1520au - 1530au - 1540au 1550au 1560au 1570au 1580au 1530 1531 1532 1533 1534 1535 1536 1537 1538 1539

Digwyddiadau a Gogwyddion

Arweinwyr y Byd

Pab Clement VII

Pab Pawl III (ers 1534)

Brenin Harri VIII o Loegr

Brenin Iago V o'r Alban

Brenin Ffransis I o Ffrainc

Brenin Gustaf I o Sweden)

Brenin Frederic I o Ddenmarc a Norwy

Brenin Cristian III o Ddenmarc a Norwy (ers 1534)

Ymerawdwr Jiajing (Tsieina)

1532

15g - 16g - 17g1480au 1490au 1500au 1510au 1520au - 1530au - 1540au 1550au 1560au 1570au 1580au1527 1528 1529 1530 1531 - 1532 - 1533 1534 1535 1536 1537

1533

15g - 16g - 17g1480au 1490au 1500au 1510au 1520au - 1530au - 1540au 1550au 1560au 1570au 1580au1528 1529 1530 1531 1532 - 1533 - 1534 1535 1536 1537 1538

1534

15g - 16g - 17g1480au 1490au 1500au 1510au 1520au - 1530au - 1540au 1550au 1560au 1570au 1580au1529 1530 1531 1532 1533 - 1534 - 1535 1536 1537 1538 1539

1535

15g - 16g - 17g1480au 1490au 1500au 1510au 1520au - 1530au - 1540au 1550au 1560au 1570au 1580au1530 1531 1532 1533 1534 - 1535 - 1536 1537 1538 1539 1540

1537

15g - 16g - 17g1480au 1490au 1500au 1510au 1520au - 1530au - 1540au 1550au 1560au 1570au 1580au1532 1533 1534 1535 1536 - 1537 - 1538 1539 1540 1541 1542

1540

15g - 16g - 17g1490au 1500au 1510au 1520au 1530au - 1540au - 1550au 1560au 1570au 1580au 1590au 1535 1536 1537 1538 1539 - 1540 - 1541 1542 1543 1544 1545

1541

15g - 16g - 17g1490au 1500au 1510au 1520au 1530au - 1540au - 1550au 1560au 1570au 1580au 1590au 1536 1537 1538 1539 1540 - 1541 - 1542 1543 1544 1545 1546

16eg ganrif

15g - 16g - 17g1500au 1510au 1520au 1530au 1540au 1550au 1560au 1570au 1580au 1590au

Baner Cymru

Am hanes yr arwyddlun ar y faner, gweler Y Ddraig Goch.Daeth baner Cymru (a elwir hefyd y Ddraig Goch) yn faner swyddogol Cymru yn 1959. Mae'n dangos draig goch ar faes gwyrdd a gwyn. Am gyfnod, ymddangosodd y ddraig ar fryn gwyrdd, ond mae'r hanneriad llorweddol yn draddodiadol. Hi yw'r unig faner o un o wledydd y Deyrnas Unedig nad yw'n ymddangos ar Faner yr Undeb. Y rheswm hanesyddol am hyn oedd statws gwleidyddol Cymru yng nghyfundrefn gyfreithiol a gweinyddol coron Loegr yn dilyn y Deddfau Uno (1536–1543).

Cymru, Bhwtan a Malta yw'r unig wledydd cyfredol sydd â draig ar eu baneri, er y bu ddraig ar faner Tsieina yn ystod Brenhinllin Qing.

Buenos Aires

Erthygl am ddinas Buenos Aires yw hon. Am y dalaith o'r un enw, gweler Talaith Buenos Aires.Buenos Aires (enw llawn yn Sbaeneg: Ciudad Autónoma de Buenos Aires) yw prifddinas Ariannin. Gyda'r ardal o'i chwmpas, Gran Buenos Aires, hi yw'r ail ddinas o ran maint yn Ne America. Awyr dda (neu gwyntoedd teg) yw ystyr yr enw.

Catrin o Aragón

Gwraig gyntaf Harri VIII, brenin Lloegr, oedd Catrin o Aragón (Sbaeneg: Catalina de Aragón y Castilla) (16 Rhagfyr, 1485 – 7 Ionawr, 1536).

Merch Fernando II, brenin Aragón, ac Isabel I, brenhines Castilla, oedd hi. Cafodd ei geni ym Madrid, Sbaen. Catrin oedd gwraig Arthur Tudur, Tywysog Cymru, rhwng Tachwedd, 1501 a marwolaeth Arthur yn Llwydlo, 2 Ebrill, 1502. Priododd Harri VIII ar 11 Mehefin 1509.

Catrin oedd mam y frenhines Mari I.

Deddfau'r Cyfreithiau yng Nghymru 1536 a 1542

Roedd Deddfau "Uno" 1536 a 1542, sy'n derm camarweiniol, yn ddwy ddeddf a basiwyd yn San Steffan i "gorffori" Cymru'n wleidyddol â theyrnas Lloegr yngyd â'i "huno a'i chysylltu" â hi, ac i ddileu'r iaith Gymraeg. Saesneg o hyn ymlaen oedd iaith swyddogol y gyfraith a gweinyddiaeth, a pharhaodd felly hyd at ddiwedd y 1960au.

Etholaethau seneddol Cymru

Yng Nghymru mae 40 etholaeth sydd yn ethol aelod i Senedd San Steffan.

Harri VIII, brenin Lloegr

Brenin Lloegr o 22 Ebrill 1509 hyd ei farwolaeth oedd Harri VIII (28 Mehefin 1491 – 28 Ionawr 1547). Roedd hefyd yn Arglwydd Iwerddon (Brenin Iwerddon yn ddiweddarach) ac yn hawliwr ar deyrnas Ffrainc. Harri oedd yr ail deyrn yn Nhŷ'r Tuduriaid, gan olynu ei dad, Harri VII.

Yn nheyrnasiad Harri VIII penderfynwyd 'uno' Cymru a Lloegr fel uned gyfreithiol (gweler Deddfau Uno 1536 a 1543).

Harri VIII a sefydlodd Eglwys Loegr. Ar ei orchymyn ef diddymwyd y mynachlogydd yng Nghymru a Lloegr yn 1537.

Rhyd Talog

Pentref bychan gwledig yn Sir y Fflint yw Rhyd Talog ( ynganiad ) (amrywiad: Rhydtalog). Fe'i lleolir tua 4 milltir i'r de-ddwyrain o Lanarmon-yn-Iâl ar yr A5104 tua hanner ffordd rhwng Rhuthun i'r gorllewin a Wrecsam i'r dwyrain.

Mae'r pentrefi cyfagos yn cynnwys Graeanrhyd a Rhyd-y-ceirw. Gorwedd bron ar y ffin rhwng Sir y Fflint a Sir Ddinbych: yn hanesyddol, bu'n rhan o Sir Ddinbych o 1536 hyd 1974.

Cynrychiolir yr ardal hon yn y Cynulliad Cenedlaethol gan Jack Sargeant (Llafur) a'r Aelod Seneddol yw Mark Tami (Llafur).

Rotterdam

Prif borthladd ac ail ddinas yr Iseldiroedd yw Rotterdam ( ynganiad ), yn nhalaith Zuid-Holland ar aber y Nieuwe Maas.

Ganwyd Erasmus yn y ddinas yn 1466.

Sir y Fflint

Sir yng ngogledd-ddwyrain Cymru yw Sir y Fflint (Saesneg: Flintshire). Llywodraethir y sir gan yr awdurdod llywodraeth leol Cyngor Sir y Fflint. Crëwyd y sir bresennol pan ad-drefnwyd llywodraeth leol yng Nghymru yn 1996.

Daw'r enw 'Sir y Fflint' o'r hen sir a sefydlwyd ym 1536 a barodd tan 1974 pan gafodd ei diddymu o dan Ddeddf Llywodraethu Lleol 1972. Cafodd ei hail-sefydlu ym 1996 o dan Ddeddf Llywodraethu Lleol (Cymru) 1994 ond nid yw'r ffiiau presenol yn dilyn yr un ffiniau ac mae'r sir bellach yn llai nag y bu.

Ymhlith siaradwyr Cymraeg yr ardal, tueddir i ollwng y fanod yn yr enw wrth gyfeirio at y sir - Sir Fflint.

Mae tafodiaith unigryw iawn yn yr ardal sy' bellach dan fygythiad tafodieithoedd gorllewinol y Gymraeg.

Teyrnas Brycheiniog

Roedd Brycheiniog yn hen deyrnas Gymreig a'i chanol yn Nyffryn Wysg, a sefydlwyd gan feibion Brychan, ar dechrau y 6ed canrif, yn ôl traddodiad.

Yn yr Oesoedd Canol rhennid Brycheiniog yn dri chantref:

Pencelli (cantref) (Blaenllyfni)

Cantref Selyf

TewdosCipiwyd Brycheiniog gan y Normaniaid dan Bernard de Neufmarché yn 1093 a chrëwyd Arglwyddiaeth Brycheiniog. Roedd hyn yn cynnwys bron y cyfan o'r hen deyrnas ac eithrio'r de-ddwyrain (Blaenllyfni) a darnau bychan eraill.

Gyda'r "Deddfau Uno" yn 1536, crëwyd Sir Frycheiniog.

Ieithoedd eraill

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.