Zajednica država portugalskog govornog područja

Zajednica država portugalskog govornog područja (Comunidade dos Países de Língua Portuguesa - CPLP) jeste zajednica država u kojima je službeni jezik portugalski.

CPLPmap 2005
Karta članica CPLP-a (2005)

Osnivanje i države članice

CPLP osnovan je 1996. godine sa 7 država članica: Angola, Brazil, Zelenortska Republika, Gvineja Bisau, Mozambik, Portugal i Sao Tome i Principe. Istočni Timor se pridružio zajednici 2002. godine nakon što je dobio nezavisnost od Indonezije.

Države članice:

Posmatrač:

  • Makao (Instituto Internacional de Macau)

Važnost CPLP-a

U zemljama gdje je službeni jezik portugalski živi 223 miliona ljudi. Teritorij koji CPLP pokriva ima površinu od 10.742.000 km2. Otkad je CPLP osnovan, pomogao je riješiti probleme u Sao Tomeu i Principeu i Gvineji Bisau uzrokovane državnim udarom. Zajednica je pomogla riješiti ekonomske i demokratske probleme u te dvije zemlje. Vođe CPLP-a vjeruju da će mir u Angoli i Mozambiku i nezavisnost Istočnog Timora pomoći daljnjem razvoju i jačanju Zajednice.

Organizacija Zajednice

Na čelu CPLP-a nalazi se izvršni sekretar, koji je odgovoran za izradu i provedbu projekata Zajednice. Sjedište mu je u Lisabonu. Izvršni sekretar ima mandat od 2 godine. Zajednicu većinom finansiraju države članice.

Glavni ciljevi

  • CPLP-ov HIV-SIDA program – stvoren da pomogne 5 afričkih članica
  • Centar za razvoj poduzetničkih sposobnosti – utemeljen u Luandi, Angola
  • Centar za razvoj javne administracije – utemeljen u mjestu Maputo, Mozambik
  • Centar za istočnotimorske službene jezike
  • Konferencija o malariji – održat će se u Sao Tomeu i Principeu
  • Cenzus portugalskog jezika
  • Digitalna škola i univerzitet
  • Izborna misija u Gvineji Bisau
  • Hitan projekt za potporu obnove institucija u Gvineji Bisau
  • Obnova istočnotimorskog sudstva i administracije
  • Borba protiv siromaštva i gladi
Ime Preuzeo dužnost Otišao s dužnosti Zemlja
Marcolino Moco 17. juli 1996. juli 2000. Angola
Dulce Maria Pereira srpanj 2000 1. august 2002. Brazil
João Augusto de Médicis 1. august 2002. april 2004. Brazil
Zeferino Martins april 2004. juli 2004. Mozambik
Luís de Matos Monteiro da Fonseca juli 2004. trenutno vrši dužnost Zelenortska Republika

Sloboda kretanja

Osam država portugalskog govornog područja potpisale su sporazum o prekograničnom kretanju njihovih stanovnika, kao i prava na medicinsku skrb i boravak. Zamisao o zajedničkom državljanstvu propala je zato što se nisu slagali Mozambik i Angola. Statut koji je već na snazi između Brazila i Portugala pružao bi jednaka civilna i politička prava za stanovnike bilo koje od država članica CPLP-a.

Druge zemlje i teritoriji

Neki Galicijci iz autonomne pokrajine Galicije u Španiji žele učestvovati u ovoj zajednici zato što je njihov jezik, galicijski, blisko povezan s portugalskim (galicijski je, praktički, dijalekt portugalskog). Sličan slučaj dogodio se i u Istočnom Timoru, koji je prije stjecanja nezavisnosti imao status posmatrača.

Kad je CPLP osnovan, Ekvatorska Gvineja zatražila je status posmatrača. Ekvatorska Gvineja ima neka područja u kojima se govori kreolski portugalski jezik, a i kulturno je vezana s Portugalom i Sao Tomeom i Principeom. Isto tako, zemlja sarađuje s afričkim državama portugalskog govornog područja i Brazilom u obrazovanju. Na samitu u julu 2004. u Sao Tomeu i Principeu dogovoreno je da se Ekvatorska Gvineja u skoro vrijeme primi u CPLP kao posmatrač. Maroko i Makao također su zainteresirani za status posmatrača.

Instituto Internacional de Macau ima status posmatrača u Zajednici. Njegov je cilj da upozna omladinu Makaa s narodima i kulturom članica CPLP-a i tako učvrsti svoj identitet unutar Kine.

Također pogledajte

Vanjski linkovi

Latinska unija

Latinska unija je međunarodna organizacija sastavljena od zemalja u kojima se govore romanski jezici (francuski, španski, italijanski, portugalski, rumunski i katalonski). Zadatak joj je promovisati i širiti zajedničko naslijeđe latinske kulture.

Unija je osnovana 1954. godine u Madridu. Kao institucija je formalno priznata 1983. godine.

Od tada, broj članova je porastao s 12 na 35 zemalja.

Međuvladina organizacija

Međuvladina organizacija ili međunarodna vladina organizacija engleski: International governmental organisation (IGO) je organizacija sastavljena uglavnom od suverenih država (odnosi se na države članice) ili drugih međuvladinih organizacija. Međuvladine organizacije se također nazivaju i međunarodnim organizacijama, iako taj pojam može uključivati i međunarodne nevladine organizacije kao što su međunarodne neprofitne organizacije ili multinacionalne korporacije.

Međuvladine organizacije predstavljaju važan aspekt javnog međunarodnog prava. Ove organizacije se osnivaju ugovorom koji djeluje kao povelja o osnivanju date organizacije. Ugovori se formiraju tokom procesa kada zakoniti predstavnici (uglavnom vlade) nekoliko država prolaze kroz proces ratifikacije, dajući pri tome organizaciji međunarodni pravni subjektivitet.

U pravnom smislu Međuvladine organizacije treba razlikovati od jednostavnih grupa ili koalicija država, kao što je primjer grupa G7. Takve grupe ili udruženja nisu osnovane konstitutivnim dokumentom i postoje samo kao radne grupe.

Portugal

Portugal, zvanično Republika Portugal (portugalski: República Portuguesa), evropska je država i članica Evropske unije, koja se nalazi na Pirinejskom poluostrvu, u jugozapadnom dijelu Evrope i najzapadnija je tačka evropskog kopna. Jedina država s kojom graniči je Španija. Glavni grad Portugala je Lisabon. Portugal također ima suverenitet nad Atlantskim arhipelagom, Azorska ostrva i Madeira. Obje skupine ostrva su zasebne autonomne regije sa sopstvenom lokalnom upravom.

Područje Portugala je kontinuirano bilo naseljeno još od prehistorijskog vremena. Kelte i Romane su naslijedili Vizigoti i Svevi, koji su kasnije napadnuti od strane Maura. Ovaj muslimanski narod je protjeran za vrijeme Rekonkviste na Iberijskom poluostrvu. Potugal je 1139. uspostavio kraljevstvo, nezavisno od Leonske kraljevine. U 15. i 16. vijeku kao rezultat velikih geografskih otkrića, Portugal je proširio svoj uticaj na Zapad i uspostavio prvo veliko Portugalsko carstvo, koje je u tom periodu imalo jedno od svjetski najvećih ekonomskih, političkih i vojnih utjecaja,

Portugal je izgubio mnogo svog bogatstva i statusa sa razaranjem Lisabona zemljotresom iz 1755. kao i okupacijom tokom Napoleonskih ratova i nezavisnošću Brazila, kao najbogatije portugalske kolonije 1822. Nakon revolucije iz 1910. monarhiju je zamijenila demokratska vlasti uspostavljena je Prva portugalska republika. Demokratija je narušena poslije Portugalskog kolonijalnog rata i Karanfilske revolucije iz 1974. Ubrzo nakon nezavisnosti gotovo svih kolonija, s izuzetkom Makaua, kojim je rukovala Kina od 1999. Ovim je označen kraj dugopostojeće evropske kolonijalne sile, koja je ostavila veliki kulturni i arhitektonski utjecaj širom svijeta i oko 250 miliona govornika portugalskog jezika danas.

Portugal je unitarna predsjednička republika i razvijena država s unapređenom ekonomijom i velikim životnim standardnom, koji ima 18. najviši društveni rast u svijetu, čak ispred nekih zapadnoevropskih država, kao što su Francuska, Španija i Italija. Portugal je članica mnogobrojnih međunarodnih organizacija, uključujući Ujedinjene nacije, Evropsku uniju, Eurozonu, OECD, NATO i Zajednica država portugalskog govornog područja. Portugal je također poznat kao prva država u svijetu koja je u potpunosti legalizovala upotrebu svih droga 2001. godine.

Portugalski jezik

Portugalski jezik (a língua portuguesa) je jezik iz romanske grupe jezika i službeni jezik u nekoliko država širom svijeta: Portugal, Brazil (zemlji u kojoj živi 80% od ukupnog broja govornika tog jezika), Angola, Gvineja Bisau, Mozambik, Sao Tome i Principe i Zelenortska Republika.Osim toga, jedan je od službenih jezika u državama i teritorijama: Istočni Timor, Ekvatorska Gvineja i Makao. Kao rezultat portugalske ekspanzije tokom kolonijalnog perioda, uticaji portugalskog jezika se mogu u područjima: Goa, Daman i Diu u današnjoj Indiji, gradu Batticaloa na istočnoj obali Šri Lanke, na Indonezijskom ostrvu Flores i Malaci u Maleziji.

Sa približno 215 do 220 miliona ljudi kojima je to maternji jezik i sa ukupno oko 260 miliona govornika, portugalski jezik je šesti jezik po broju govornika u svijetu i treći evropski jezik po istom kriteriju (poslije engleskog i španskog). Glavni je jezik na južnoj zemljinoj hemisferi i vodeći jezik Južne Amerike i drugi jezik Latinske Amerike. Službeni je jezik Evropske unije, Mercosul-a, OAS-a, ECOWAS-a i Afričke unije.

Zajednica država portugalskog govornog područja (CPLP)
Članovi
Posmatrači

Drugi jezici

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.