Rio de Janeiro

Rio de Janeiro (bos. Rijeka januara) je grad u jugoistočnom Brazilu i glavni grad istoimene savezne države. Prema broju stanovnika, drugi je naveći grad Brazila. Smatra se kao najljepši ili jedan od najljepših gradova u svijetu. Rio je slavan po svojim plažama Copacabana i Ipanema, sa lancem hotela koji su smješteni pokraj tih plaža, zatim po džinovskom kipu Isusa, poznatom kao "Cristo Redentor", na planini Corcovado, te naročito po svom godišnjem Karnevalu. Grad također ima najveću šumu unutar samog naseljenog regiona, po imenu "Floresta da Tijuca".

Rio de Janeiro
Naselje
Rio de Janeiro
Rio de Janeiro
Brasão da cidade do Rio de Janeiro
Grb
Službeni naziv: Município do Rio de Janeiro
Država Brazil
Regija Rio de Janeiro
Nadmorska visina 0-1.021 m
Koordinate 22°54′30″S 43°11′47″W / 22.90833°S 43.19639°W
Površina
 - Metro 1.260 km2
Stanovništvo
 - Urbana zona 6.453.682
 - Metro 12.090.607
Gustoća 4.781 /km2 
Gradonačelnik Eduardo Paes (PMDB (2009–2016))
Vremenska zona BRT (UTC-3)
 - ljeto UTC-2
Poštanski broj 20000-000
Pozivni broj (+55) 21
Brazil location map
Veb-sajt: http://www.rio.rj.gov.br/

Geografija

Rio de Janeiro je geografski smješten na 22 stepena i 54 minute južno, te 43 stepena i 14 minuta zapadno (22°54' S 43°14' W). Broj stanovnika grada je oko 6.453.682 (procjena 2014), a površina koju zauzima je 1256 km2 (485 kv. milja). Šira metropolitanska oblast broji otprilike 10 do 13 miliona stanovnika. Rio je drugi po veličini brazilski grad poslije São Paula,[1] a bio je i glavni grad Brazila sve do 1960. godine, kada je grad Brasília zauzeo njegovo mjesto.

Historija

Rio de Janeiro's waterfront, 1919
Rio de Janeiro 1919. godine. Fotografiju je snimila Harriet Chalmers Adams.

Zaljev Guanabara, mjesto budućeg grada, prvi put su vidjeli portugalski istraživači u ekspediciji koju je vodio Gaspar de Lemos, 20. januara, 1502. godine, odakle i potiče naziv Rio de Janeiro (Januarska rijeka). Legenda kaže da su moreplovci ovaj zaljev nazvali rijekom zato što su i mislili da je u pitanju rijeka, međutim, to se teško može dogoditi iskusnim moreplovcima. Istina je da se u to vrijeme riječ rijeka koristila za sve veće vodene površine koje ulaze u kopno.

Ferdinand Magellan je 1519. godine, u zaljevu dopunjavao zalihe, a francuski krijumčari su ga koristili za šverc drveta pernambuco. Kada je francuski vitez Nicolas Durand de Villegaignon došao u zaliv sa 600 vojnika i kolonista, osnovao je prvo evropsko naselje u ovom dijelu Brazila, pod nazivom Francuski Antarktik (France Antarctique). Kolonisti su uglavnom bili Francuzi i Švicarci.

Službeno, grad je osnovan 1. marta 1565. godine, portugalski vitez, bratić tadašnjeg generalnog guvernera Brazila, Estácio de Sá. Prvobitni naziv grada je bio São Sebastião do Rio de Janeiro (Sveti Sebastijan Januarske Rijeke), u čast portugalskom kralju Sebastijanu I. Osnovni razlog osnivanja grada je bilo protjerivanje Francuza iz Brazila. U godinama koje slijede Rio će biti meta gusara, naročito onih čije su zemlje bili protivnici Portugala u ovom dijelu svijeta, Holandije i Francuske.

Rio je osnovan na vrhu brda Šećerna Glava. Kasnije je čitav jedan grad izrastao na vrhu ovog brda, oponašajući dotadašnje srednjovjekovne evropske gradove i njihovu strategiju odbrane. Kako je Šećerna Glava bila centar grada, postala je i centar širenja grada, na jug i zapad.

Na kraju 16. vijeka portugalska kruna je više pažnje posvetila brazilskim mjestima na Atlantiku. Mjesta su postala vrlo bitne strateške tačke u brodskom prometu južnog Atlantika, između portugalskih kolonija u Africi i Americi, kao i u prometu ka Evropi. Portugal gradi tvrđavu u Riju i sklapa saveze sa domorodcima kako bi branili grad od gusara. Uskoro je počeo i industrijski razvoj, u pitanju je bila proizvodnja i prerada šećerne trske, međutim, kako je sjeverni Brazil proizvodio kvalitetniji šećer, ova grana industrije je polako počela odumirati.

Corcovado statue01 2005-03-14
Rio de Janeiro, pogled iz helikoptera

Do početka osamnaestog vijeka je napadan uglavnom od strane francuskih gusara. Poslije 1720. godine, kada su portugalski istraživači u planinama današnjeg Minas Geraisa pronašli zlato i dijamante, Rio je postao mnogo pogodnija luka za izvoz od dotadašnje najveće Brazilske luke Salvadora u Bahiji. 1763 godine, Rio postaje i službeno administrativni centar Portugalske Amerike.

Kada je 1808. godine, portugalska kraljevska porodica, bježeći pred Napoleonom, stigla u Rio de Janeiro, Rio je postao glavni grad čitavog portugalskog carstva, čime je postao jedina evropska prijestonica izvan Evrope. Mnogi stanovnici Rija su ovom prilikom istjerani iz svojih kuća kako bi plemići iz Portugala imali dovoljno komotan smještaj.

Kada je Pedro I. od Brazila proglasio nezavisnost Brazila, 1822. godine, odlučio je zadržati Rio kao prijestonicu njegovog novog carstva, ali je već tada grad počeo gubiti na značaju kako ekonomskom tako i političkom. Novi grad se uzdizao čak i iznad Rija, bio je to Sao Paulo.

Hotel copacabana palace
Hotel Copacabana Palace na plaži Copacabana. Jedan od najpoznatijih i najluksuznijih hotela u Riju. Sagrađen je dvadesetih godina dvadesetog vijeka.

Početkom 20. vijeka, grad je bio uglavnom ograničen na područje današnjeg historijskog centra na samim ustima zaliva Guanabara. Tada se težište gradskog života polahko počinje pomjerati intenzivnije ka jugu i zapadu u današnju Južnu Zonu (Zona Sul), a prekretnica je bilo bušenje tunela koji povezuje četvrti Botafogo i Copacabana. Prirodne ljepote plaže u kombinaciji sa luksuzom i stilom hotela Copacabana Palace, pomogao je Riju da stekne reputaciju grada zabave na plaži, primamljivog za turiste (iako je ova reputacija malo poljuljana u zadnje vrijeme, stvaranjem favela i nasiljem vezanim za trgovinu drogama).

Rio je ostao brazilska prijestonica i poslije 1889. godine, kada je vojska zbacila monarhiju i uspostavila republiku. Ipak, planovi o preseljavanju prijestonice u središnje dijelove zemlje, kako bi bila jednako udaljena od svih brazilskih krajeva, su postojali i u to vrijeme. Napokon je 1955. godine, tadašnji predsjednik Juscelino Kubitschek, odmah po svom izboru na ovo mjesto obećao izgradnju nove brazilske prijestonice. Iako su mnogi držali da je u pitanju politička retorika, Kubitschek je uspio stvoriti novi grad Braziliju do 1960. godine. Iste godine, 21. aprila, prijestonica je i službeno prebačena iz Rio de Janeira u Brasiliju.

Sljedećih 15 godina, do 1975. godine Rio je bio grad-država (kao što su Hamburg i Bremen u Njemačkoj) pod nazivom Guanabara, po zalivu koji ga okružuje. 1975. godine, predsjedničkim dekretom poznatim kao A Fusão (fuzija - spajanje), grad je izgubio federalni status i utopio se u državu Rio de Janeiro. I danas Carioce, traže da im se vrati općinska autonomija.

Dijelovi grada

Theatro Municipal Rio de Janeiro
Nekadašnja opera, a danas gradsko pozorište, izgrađeno u klasičnom evropskom stilu, početkom 20. vijeka u centru Ria.

Grad je podijeljen na:

  • Historijski centar (Centro);
  • Južna zona - turistička zona, sa poznatim plažama;
  • Sjeverna zona - industrijska zona;
  • Zapadna zona sa novim distriktom Barra da Tijuca.

Centar

Centro predstavlja historijski centar grada. Ovdje se nalazi kolonijalna zgrada 'Paço Imperial', koja je služila kao rezidencija portugalskim guvernerima kolonijalnog Brazila. Tu su također mnoge historijske crkve, uključujući i katedralu Candelária. Gradsko pozorište i nekoliko muzeja se također nalaze u centru. Centar je i dalje poslovno srce grada. Jedna od poznatih atrakcija grada je i tramvaj Bondinho, koji kruži po centru preko akvadukta Arcos da Lapa (sagrađenog 1750. godine, pretvorenog u most 1896.) i obližnje četvrti Santa Teresa, nazad u centar.

Južna zona

Rio de Janeiro 20040119 054
Pogled na Ipanemu sa Corcovadoa

Južna zona Rio de Janeira se sastoji od nekoliko četvrti, među kojima su São Conrado, Leblon, Ipanema, Arpoador, Copacabana i Leme, koji čine najpoznatiju obalnu liniju u Riju. Ostale četvrti u Južnoj zoni su Botafogo, Flamengo, Urca, Lagoa, Gávea, Jardim Botânico i Laranjeiras.

Copacabana je osim plaže poznata i po najspektakularnijem dočeku Nove godine, gdje više od dva miliona ljudi slavi Novu godinu na pijesku i gleda novogodišnji vatromet. Od 2001. vatromet se ispaljuje iz čamaca radi sigurnosti učesnika i cijele četvrti.

Rio de Janeiro-Ipanema Beach
Plaža Ipanema, u južnoj zoni

Sjeverno od Lemea, na ulazu u zaljev Guanabara, nalazi se četvrt Urca i brdo Šećerna Glava ('Pão de Açúcar'), poznata grba na krajoliku Rija, druga po visini u gradu, odmah iza Pedra da Gávea. Do njenog vrha se može doći žičarom sa plaže Praia Vermelha, sa zaustavljanjem na brdu Urca. Pogled koji se nudi sa ovog vrha se još jedino može vidjeti na vrhu brda Corcovado. Na obližnjem vrhu, Pedra Bonita, se upražnjava zmajarstvo. Zmajevi, let završavaju na plaži Praia do Pepino u četvrti Sao Conrado.

Šuma Tijuca ("Floresta da Tijuca"), koja se nalazi u južnoj zoni Rija, je druga po veličini, šuma u urbanoj sredini. Najveća šuma u urbanoj sredini se također nalazi u Riju, i u pitanju je Floresta da Pedra Branca. Film Za sve je kriv Rio iz 1984. godine je snimljen u blizini šume Tijuca, a kuće za iznajmljivanje, koje su i likovi u filmu iznajmili, sa ruba šume pružaju nevjerovatan pogled na poznate plaže.

Sjeverna zona

U sjevernoj zoni Rija se nalazi stadion Maracanã, nekada najveći nogometni stadion, a danas poslije preuređenja može primiti oko 80.000 gledalaca (najveći stadion je Stadion Prvog maja u Pjongjangu, Sjeverna Koreja). Kapacitet stadiona je smanjen zbog sigurnosnih pravila. Poslije renoviranja Maracanã će moći primiti 120.000 gledalaca. Otvaranje i zatvaranje Panameričkih igara 2007. je održano na ovom stadionu.

Osim Maracane, u sjevernoj zoni Rija se nalaze i druge turističke i historijske atrakcije, kao što je Manguinhos, biomedicinski institut u obliku maurskog dvorca, objekt Quinta da Boa Vista i stara imperijalna palača Paso u kojoj se sada nalazi Brazilski Nacionalni Muzej.

U sjevernoj zoni se nalazi i međunarodni aerodrom Antônio Carlos Jobim (koji je dobio ime po poznatom brazilskom muzičaru), kao i glavni studentski kampus Federalnog Univerziteta Rio de Janeiro, na Fundão. Osim ostrva Fundão, na ostrvu Governador (četvrt: Portuguesa) se nalazi u sjevernoj zoni.

Zapadna zona

Zapadna zona je najudaljeniji od centra grada. Uključuje četvrti Barra da Tijuca, Jacarepaguá, Recreio dos Bandeirantes, Vargem Grande, Campo Grande, Santa Cruz i Bangu. Četvrti u ovoj zoni najbolje otkrivaju međusobne socijalne razlike klasa građana u Brazulu. U ovoj se regiji nalaze i industrijske zone, ali i nekoliko manjih područja koja su i dalje okrenute poljoprivredi.

Zapadno od starih četvrti ove zone je Barra da Tijuca, koja je trenutno dio koji se najviše gradi, zbog činjenice da su troškovi zemlje i gradnje najniži u čitavom Riju, a nije zanemarljiva ni činjenica da je četvrt na obali. Ovo privlači ne samo srednju, nego i višu klasu koja za sobom povlači i luksuz, trgovačke centre i određenu dozu ležernosti. Urbanistički planovi za ovo područje su rađeni u kasnim šestdesetim godinama 20. vijeka, miješajući predgrađa u SAD (kuće sa dvorištem) i nebodere. Plaže Bara da Tijuce postaju sve popularnije, a u ovoj četvrti bilo je i sportsko selo za pan-američke igre 2007. Sve ovo predstavlja Baru u budućnosti, kao poseban grad.

Osim Bare i Jacarepaguá i Campo Grande, također doživljavaju preporod i značajan privredni rast.

Brasil.RioDeJaneiro.LeblonUndIpanemaVomCorcovado
Panorama Rija sa Corcovadoa

Klima

Rio ima tipičnu tropsku klimu sa visokim temperaturama i vlažnošću tokom čitave godine. Ljetne vrućine dostižu i preko 40 °C. Ipak, veliki broj vodenih površina i blizina brda i planina čine ljeto u Riju podnošljivim. Padavine su česte, naročito u ljetnjim mjesecima, kada su moguće i oluje, ali ne i tropski cikloni.

JanFebMarAprMajJunJulAugSepOktNovDec
Najviša prosječna temperatura (°C)29,430,229,427,826,425,225,325,625,026,027,428,6Ø27,2
Najniža prosječna temperatura (°C)23,323,523,321,920,418,718,418,919,220,221,422,4Ø21
Padavine (mm)11410510313785,6805650,5878895169Σ1170,1
Izvor: worldweather.org

Administrativne regije Rio de Janeira

  • Centro
  • Praça da Bandeira
  • Rio Comprido
  • Praça Mauá
  • Gamboa
  • Santo Cristo
  • Santa Teresa
  • Praça Quinze
  • Estácio
  • Catumbi
  • Saúde
  • Cidade Nova
  • Botafogo
  • Copacabana
  • Lagoa
  • Rocinha
  • Flamengo
  • Glória
  • Catete
  • São Conrado
  • Humaitá
  • Jardim Botânico
  • Gávea
  • Ipanema
  • Leblon
  • Joá
  • Urca

Zona Norte

  • VIII Tijuca
  • IX Vila Isabel
  • X Engenho de Dentro

Zona da Leopoldina

  • Ramos
  • Penha
  • Bonsucesso
  • Olaria
  • Manguinhos
  • Brás de Pina
  • Vila da Penha
  • Higienopólis
  • Vila Kosmos
  • Engenho da Rainha
  • Complexo do Alemão
  • Complexo da Maré
  • Inhaúma
  • Del Castilho
  • Maria da Graça
  • Ilha do Governador (Ostrvo Governador)
  • Vicente de Carvalho
  • Vila Kosmos
  • Vista Alegre

Central

  • XIV Irajá
  • XV Madureira
  • XXII Anchieta
  • XXV Pavuna
  • XXXI Vigário Geral

Barra

  • XVI Jacarepaguá
  • XXIV Barra da Tijuca
  • XXXIV Cidade de Deus (CDD) (Božji grad)

Bangu

  • XVII Bangu
  • XXXIII Realengo

Campo Grande

  • XVIII Campo Grande
  • XIX Santa Cruz
  • XXVI Guaratiba
  • XXVI Quintino

Socijalno stanje

Favela Vidigal
favela Rocinha u Rio de Janeiru

Rio je tipičan brazilski grad u pogledu velikih razlika između bogatih i siromašnih. Iako je u pitanju jedan od najvećih svjetskih gradova, gotovo tri petine njegovih stanovnika živi u naseljima koje se ovdje nazivaju favelama, a koje se najčešće nalaze na strminama na kojima nije ni moguće graditi neke trajnije i čvršće građevine,[2] i gdje su i nesreće poput teških poplava u kišnom periodu najčešće. U favelama, oko 95% stanovništva živi ispod praga siromaštva, dok je ta stopa na nivou cijelog grada oko 40%.[3] U favelama su najviše stope kriminala, zbog droga, borbi bandi i dugih kriminalnih oblika, najčešće prouzrokovanih siromaštvom. Ono što je neobično za favele u Riju je njihova blizina bogatim četvrtima. Tako su bogate četvrti poput Ipaneme i Copacabane, stiješnjene između plaža i brda, a na padinama ovih brda se nalaze siromašne favele.

Postoje brojne vladine inicijative da se problemi u favelama riješe, počev od raseljavanja stanovništva iz njih u javne stambene zgrade poput Cidade de Deus, a odnedavno postoje i pristup poboljšanja uvjeta života u favelama, kako bi se dovelo do nivoa u ostatku grada, kao što su to naprimjer programi "Favela Bairro" i raspoređivanje tzv. mirovnih policijskih jedinica.

U isto vrijeme (prema podacima iz 2000.) neka od četvrti u Riju imaju HDI indeks viši nego u mnogim visokorazvijenim zemljama svijeta:[4]

  • četvrt Leblon (sa HDI indeksom 0,967) što je u istom nivou kao i Norveška, država na najvišim HDI indeksom
  • četvrt Bangu (sa HDI indeksom 0,794) što je na nivou kao i Argentina

Sport

Rio de Janeiro je bio domaćin pan-američkih igara 2007. godine. Finale Svjetskog prvenstva u odbojci na pijesku se održava u Rio de Janeiru. U četvrti Jacarepaguá se održavala Velika Nagrada Brazila u Formuli 1 od 1978. do 1990. godine. Prvenstvo u surfanju se održavalo na plažama Rija 17 godina za redom, od 1985. do 2001. godine.

Pored samog hrama nogometa, stadiona Maracanã, se gradi novi stadion, kapaciteta 45.000 gledalaca. Stadion će nositi ime bivšeg predsjednika FIFA-e i građanina Rija, Joãa Avelanga. U sklopu kandidature za ljetnje Olimpijske igre 2012. godine, na Copacabani su izgrađena borilišta za triatlon, odbojku na pijesku i jahting.

Nogomet

Ipak, najpopularniji sport u Riju je nogomet. U Riju se nalaze neki od najvećih brazilskih nogometnih klubova:

Vrlo je popularan i nogomet na plaži.

Saobraćaj

U Riju, osnovna forma javnog prevoza su autobusi. Postoji gotovo 440 općinskih autobuskih linija kojima se svakodnevno prevoze gotovo četiri miliona putnika. Osim njih postoje i mnogobrojne međugradske linije. Iako je jeftina i frekventna, politika javnog prevoza u Riju se sve više fokusira na gradsku i podzemnu željeznicu u svrhu smanjenja ispuštanja automobilskih gasova i povećanja kapaciteta putnika. Usluge javnog prevoza u Riju su predmet mnogih kritika, kao i jedan od osnovnih motiva za proteste 2013. godine, koji su započeli u São Paulu i proširili se širom Brazila. Po navodima građana, povećanje cijena prevoza autobusa i metroa nisu bile potrebne, naglašavajući da su cijene bile isuviše visoke za ovako loš kvalitet usluga.

Metro

Rio de Janeiro ima dvije metro linije (Metrô Rio) ukupne dužine oko 42 km, uz 32 metro stanice. Budući planovi su da se izgradi treća linija do Niteróia i São Gonçala, uključujući i podvodni tunel ispod zaliva Guanabara da bi pružio dodatne usluge trenutno postojećem sistemu feribota.[5] Metro u Riju se smatra najsigurniji i ekološki najbolje prihvatljiv način javnog prevoza.[6]

Televizijske stanice u Riju

  • TVE Brasil - Kanali 02 (VHF) i 32 (UHF)
  • Rede Globo - Kanali 04 (VHF) i 28 (UHF)
  • Rede TV! - Kanali 06 (VHF) i 20 (UHF)
  • TV Bandeirantes - Kanali 07 (VHF) i 15 (UHF)
  • CNT - Kanali 09 (VHF) i 17 (UHF)
  • SBT - Kanali 11 (VHF) i 56 (UHF)
  • Rede Record - Kanali 13 (VHF) i 38 (UHF)
  • Rede Vida - Kanali 14, 22 i 34 (UHF)
  • MTV Brasil - Kanal 24 (UHF)
  • Rede NGT - Kanal 26 (UHF)
  • Tv Passa a Ponte - Kanal 32 (UHF)

Poznati stanovnici

  • Adolfo Lutz
  • Antônio Fagundes
  • Baden Powell
  • Bruno Barreto
  • Carlos Chagas Filho
  • Carlos Lacerda
  • Carolina Braun
  • Cazuza
  • Carla Malafaia
  • Cássia Eller
  • Chico Buarque
  • Dom Pedro II
  • Fernanda Montenegro
  • Fernando Collor de Mello
  • Fernando Henrique Cardoso
  • Heitor Villa-Lobos
  • Ivo Pitanguy
  • Jorge Ben Jor
  • Jô Soares
  • Julia de Castro
  • Luis Gustavo Miranda
  • Machado de Assis
  • Marisa Monte
  • Milton Nascimento
  • Oscar Niemeyer
  • Paulo Coelho
  • Renato Russo
  • Romário
  • Ronaldo
  • Sérgio Vieira de Mello
  • Silvio Santos
  • Tom Jobim
  • Vinícius de Morais
  • Walter Salles
  • Zico

Gradovi partneri

Galerija slika

Christ the redeemer

Isus Iskupitelj (Cristo Redentor)

LagoaRF

Laguna Rodrigo de Freitas

Ipanema

Plaža Ipanema

Paodeacucar

Brdo Šećerna Glava (Pão de Açúcar) (po noći)

Brasil Rio de Janeiro 2000-12-12

Slika iz svemira

EnseadaBotafogo

Šećerna Glava

CidadeRio

Panorama sa Isusa Iskupitelja

Također pogledajte

  • Vaz Lobo

Vanjski linkovi

Službene stranice

Obrazovanje

Fotografije

Turizam

Reference

  1. ^ Instituto Brasileiro de Geografia e Estatística (IBGE) (29.11.2010). "Censo 2010: população do Brasil é de 190.732.694 pessoas" (jezik: portugalski). Pristupljeno 25.12.2011.
  2. ^ "Barracos em expansão". Iets.org.br. Pristupljeno 16.10.2010.
  3. ^ "FGV: desigualdade entre favela e asfalto cai no Rio". Revistaepoca.globo.com. 31.8.2010. Pristupljeno 16.10.2010.
  4. ^ HDI (PDF) (jezik: portugalski). Rio, Brazil: PNUD. 2000. ISBN 85-240-3919-1. Pristupljeno 9.1.2008.
  5. ^ "O DIA Online — Linha 3 do metrô vai receber R$35 milhões da União". odia.terra.com.br. 21.2.2008. Pristupljeno 6.5.2009.
  6. ^ Do G1, no Rio, com informações da TV Globo. "Metro Rio – Transport". G1.globo.com. Pristupljeno 17.4.2010.
Eduardo da Silva

Eduardo Alves da Silva (Rio de Janeiro, 25. februara 1983.), poznat i kao Eduardo ili Dudú, je brazilsko-hrvatski nogometaš.

Ranije je igrao za brazilski CBF Nova Kennedy, NK Inter Zaprešić, zagrebački Dinamo i londonski Arsenal. Trenutno je član donjeckog Šahtara, te bivši reprezentativac Hrvatske.

Gávea (Rio de Janeiro)

Gávea (jedro na portugalskom) je stambena četvrt u južnoj zoni Rio de Janeira. Četvrt graniči sa četvrtima São Conrado, Leblon, Lagoa i Jardim Botânico. Najpoznatiji univerziteti države Rio de Janeiro, "Pontifícia Universidade Católica do Rio de Janeiro", kao i nekoliko škola, nalaze se u ovoj četvrti. Gávea je poznata i po Baixo Gávea, bohemskom mjestu na kojem se skupljaju mladi iz čitavog grada.

Prvi Evropljani koji su ovdje živjeli bili su Francuzi, koji su sjekli drvo pernambuco. Ime Gávea mjestu je dao Estácio de Sá, 16. juna 1565. godine, tačnije Estácio je tako krstio stijenu iznad mjesta (Pedra da Gávea), koja je izgledala kao gornje jedro na brodu.

Četvrt posjeduje hipodrom Gávea, a nogometni stadion Gávea, uprkos tome što se zove po ovoj četvrti, ustvari nalazi u četvrti Lagoa. Sa druge strane, sjedište nogometnog kluba Flamengo se nalazi u Gávei.

Jugoistočna regija (Brazil)

Jugoistočna regija (portugalski: Região Sudeste do Brasil) jedna je od pet geografskih regija Brazila. Najbogatija je brazilska regija jer učestvuje s oko 60% BDP-a Brazila. Sastoji se od 4 savezne države: Espírito Santo, Minas Gerais, Rio de Janeiro i São Paulo, od kojih tri posljednje navedene predstavljaju ujedno i tri najbogatije savezne države, po pogledu učešća u ukupnom BDP-u.

Sa površinom od 924.511,3 km2, četvrta je najveća regija a sa 80.353.724 stanovnika, najmnogoljudnija je od brazilskih regija.

Najveći gradovi regije su: São Paulo, Rio de Janeiro i Belo Horizonte, pri čemu su São Paulo i Rio de Janeiro istovremeno i najveći gradovi Brazila.

Jugoistočna regija je po mnogočemu prva regija Brazila, ne samo po broju ukupnog i urbanog stanovništva već i po gustoći naseljenosti, broju registriranih vozila, broju univerziteta, aerodroma, luka, bolnica itd.

Južnoameričko prvenstvo u nogometu 1919.

Južnoameričko prvenstvo u nogometu 1919. je bilo treće kontinentalno nogometno takmičenje Južne Amerike. Turnir je odigran u Brazilu od 11. do 29. maja 1919. godine. Na prvenstvu je učestvovalo četiri ekipe. Brazil je prvi put pobijedio na prvenstvu ispred Urugvaja, Argentine i Čilea. Arthur Friedenreich i Neco, reprezentativci Brazila su bili najbolji strijelci prvenstva sa četiri postignuta gola.

Južnoameričko prvenstvo u nogometu 1922.

Južnoameričko prvenstvo u nogometu 1922. je bilo šesto kontinentalno nogometno takmičenje Južne Amerike. Turnir je odigran u Brazilu od 17. septembra do 22. oktobra 1922. godine. Na prvenstvu je učestvovalo pet ekipa. Brazil je drugi put u svojoj historiji osvojio šampionsku titulu. Drugo mjesto je osvojio Paragvaj a treće Urugvaj. Julio Francia, reprezentativac Argentine je bio najbolji strijelac prvenstva sa četiri postignuta gola.

Južnoameričko prvenstvo u nogometu 1949.

Južnoameričko prvenstvo u nogometu 1949. je bilo 21. kontinentalno nogometno takmičenje Južne Amerike. Turnir je odigran u Brazilu od 3. aprila do 11. maja 1949. godine. Na prvenstvu je učestvovalo osam ekipa. Brazil je treći put u svojoj historiji osvojio šampionsku titulu. Drugo mjesto je osvojio Paragvaj a treće Peru. Jair Rosa Pinto, reprezentativac Brazila je bio najbolji strijelac prvenstva sa devet postignutih golova.

Nelson Piquet

Nelson Piquet Souto Maior (17. august 1952. godine, Rio de Janeiro, Brazil), poznat kao Nelson Piquet, je bivši brazilski vozač Formule 1 i biznismen. Nakon prestanka aktivne karijere, rangiran je među najveće vozače Formule 1 prema raznim motosport anketama. Nakon kratke karijere u tenisu, prije nego što je izgubio interes za sport, Piquet se počeo baviti kartingom pri čemu je u početku krio svoj identitet kao bi spriječio da otac sazna za ovaj njegov hobi. U sezoni 1971-72 postao je brazilski karting prvak a 1976. godine osvaja i prvenstvo u Formuli Vee. Na savjet Emersona Fittipaldija, odlazi u Evropu te u sezoni 1978. godine osvaja rekordan broj pobjeda oborivši dotadašnji rekord Jackiea Stewarta. Iste godine ostvario je svoj debi u Formuli 1 sa Ensign timom a vozio je i za McLaren i Brabham. 1979. godine započeo je karijeru u Formuli 1 vozeći za ekipu Brabham. Karijeru je završio 1991. godine a trenutno vodi nekoliko firmi u Brazilu a istovremeno je i menadžer svom sinu, također vozaču Formule 1, Nelsonu Piquetu Jr..

Nogometne utakmice Argentina – Brazil

Brazil i Argentina su u cjelokupnoj historiji nogometnih takmičenja odigrale 96 međusobnih susreta. Prvu međusobnu utakmicu su odigrali 20. septembra 1914. godine u Buenos Airesu. Utakmica sa najviše golova odigrana je 20. decembra 1945. u Rio de Janeiru gdje je Brazil ostvario pobjedu rezultatom 6-2 te je ovo ujedno i najveća pobjeda Brazila nad Argentinom. Najveću pobjedu Argentina protiv Brazila je ostvarila 5. marta 1940. rezultatom 6-1.

Olimpijske igre 2016.

Ljetne olimpijske igre 2016, službeno poznate kao XXXI olimpijske igre i često zvane Rio 2016, bile veliko su međunarodno sportsko takmičenje u tradiciji Olimpijskih igara održane u Rio de Janeirou, Brazil, od 5. do 21. augusta 2016. godine. Rekordan broj zemalja je učestvovao u rekordnom broju sportova. Učestvovalo je preko 10.500 sportista iz 206 Nacionalnih olimpijskih komiteta (NOK), uključujući debitante Kosovo i Južni Sudan. Sa 306 kompleta medalja, igre su imale 28 olimpijskih sportova - uključujući ragbi 7 i golf, koje je Međunarodni olimpijski komitet dodao u 2009. godini. Ovi sportski događaji su održani na 33 borilišta u gradu domaćinu i 5 borilišta u gradovima: São Paulo (najveći grad u Brazilu), Belo Horizonte, Salvador, Brasília (glavni grad Brazila) i Manaus.

Ovo su bile prve Ljetne olimpijske igre u okviru predsjedavanja Thomasa Bacha MOK-om. Grad domaćin, Rio de Janeiro, je odlučen na 121. sjednici MOK-a održanoj u Kopenhagenu, Danska, 2. oktobra 2009. godine. Rio je bio prvi južnoamerički grad koji je ugostio Ljetne olimpijske igre. Također ovo su prve igre održane u zemlji portugalskog govornog područja, prve igre koje su održane u potpunosti tokom zimske sezone zemlje domaćina (igre 2000. godine su počele 15. septembra – 5 dana prije septembarskog ekvinocija u južnoj hemisferi), prve od 1968. godine održane u Latinskoj Americi i prve od 2000. (treće ukupno) održane u južnoj hemisferi.

Olimpijski rekordi u atletici

Moderne Olimpijske igre održavaju se svake 4 godine od 1896, a Međunarodni olimpijski komitet (MOK) priznaje olimpijske rekorde u svim disciplinama. Atletske discipline dijele se u 4 grupe: trkačke (sprint, srednje i duge pruge, preponske utrke i štafete), tehničke (skokovi i bacanja), cestovne (brzo hodanje i maraton) te kombinirane (desetoboj i sedmoboj). Žene se na OI takmiče u 23 discipline, a muškarci u 24; od toga je 21 disciplina ista za oba spola, dok se u desetoboju takmiče samo muškarci, a u sedmoboju samo žene, a ženska sprinterska preponska utrka (100 m) kraća je 10 m od muške.Neki olimpijski rekordi bili su srušeni, ali ih je MOK kasnije poništio. 1988. Kanađanin Ben Johnson srušio je olimpijski i svjetski rekord na 100 m, ali je naknadno diskvalificiran kad je otkriveno da je koristio anaboličke steroide kako bi poboljšao svoju izvedbu. Rekord mu je poništen, a zlatna medalja dodijeljena je drugoplasiranom Carlu Lewisu. Mađarski diskaš Róbert Fazekas srušio je olimpijski rekord 2004, ali su mu kasnije oduzeti i zlatna medalja i rekord nakon što je ustanovljeno da je "prekršio pravila u vezi s antidopingom".Najstariji i sad važeći olimpijski rekord jest onaj Amerikanca Boba Beamona u skoku u dalj s OI 1968. Tim skokom srušio je svjetski rekord za 55 cm. Rekord je trajao 23 godine, a popravio ga je (za 5 cm) Beamonov zemljak Mike Powell na SP-u 1991. u Tokiju, u antologijskom duelu protiv Carla Lewisa.U donjim tabelama dati su olimpijski rekordi u atletici zaključno s OI 2016. u Rio de Janeiru. Navedene su samo discipline koje priznaje MOK i koje su trenutno u programu OI.

Philippe Coutinho

Philippe Coutinho Correia brazilski je profesionalni nogometaš koji nastupa za Bayern na posudbi iz Barcelone i nogometnu reprezentaciju Brazila.

Rio de Janeiro (država)

Rio de Janeiro jest jedna od 26 saveznih država Brazila. Nalazi se na jugoistoku države, unutar Jugoistočne regije.

Glavni i najveći grad države jest Rio de Janeiro, veliki urbani centar po kojem je država i nazvana.

Zauzima površinu od 43.696,1 km2 i po površini je jedna od najmanjih brazilskih država (24. po veličini). Prema podacima iz 2012. godine u državi je živjelo 16.231.365 stanovnika što je čini trećom najmnogoljudnijom administrativnom jedinicom Brazila, sa gustoćom od 370 stanovnika po km2.

Ekonomija ove brazilske savezne države predstavlja drugu najjaču ekonomiju u Brazila, poslije ekonomije São Paula.

Iako je država Rio de Janeiro najmanja država unutar Jugoistočne regije i jedna od najmanjih u Brazilu, treća je najmnogoljudnija savezna država sa populacijom od oko 16 miliona stanovnika. Najgušće je naseljena država i treća država po dužini obale (poslije država Bahia i Maranhão).

Ronaldo

Ronaldo (Ronaldo Luís Nazário de Lima) bivši je brazilski nogometaš.

Nogometnu karijeru je započeo u Cruzeiru, a sjajnim igrama u brazilskom prvenstvu zaslužio je poziv na SP 1994. u SAD-u, ali je prvenstvo kao 17-godišnjak pratio s klupe.

Evropsku karijeru započeo je u PSV Eindhovenu (1994-1995), a 2 godine kasnije preselio se u FC Barcelonu, gdje je igrao jednu sezonu,u kojoj je u 37 utakmica dao 34 gola. Sljedeća stanica u karijeri bio mu je Inter iz Milana, s kojim osvaja Kup UEFA-e i postaje prvi igrač u historiji Serie A koji je u prvom dijelu sezone postigao 25 golova. 2002. odlazi u Real iz Madrida za 45 miliona € i ostaje do 2007. kada za 8 miliona € prelazi u Milan, a početkom 2009. vraća se u Brazil, u Corinthians.

Na SP-u 1998. u Francuskoj izabran je za najboljeg igrača, a na SP-u 2002. u Južnoj Koreji i Japanu bio je najbolji strijelac turnira. Sa 15 golova (1998-2006) bio je najbolji strijelac Svjetskog prvenstva u historiji.

Ostale titule koje je osvojio, između ostalih, su: prvenstvo Brazila, Holandije i Španije, triput je bio najbolji igrač FIFA-e (1996, 1997, 2002) i jednom Zlatna kopačka UEFA-e (1997). Dana 14. februara 2011. objavio je da prekida karijeru zbog bolesti štitnjače s kojom se borio četiri godine.

Stadion "Maracanã"

Stadion Maracanã (Estádio do Maracanã, službeno ime je: Estádio Jornalista Mário Filho) je stadion u Rio de Žaneiru i jedan je od najvećih u svijetu. Stadion je svoje neslužbeno ime Marakana, dobio po istoimenoj četvrti u kojoj se nalazi, inače riječ marakana predstavlja vrstu papagaja iz sjevernog Brazila. Domaći je stadion za tri od četiri najveća brazilska nogometna kluba u Riju: Flamengo, Botafogo i Fluminenze.

Stadion je sagrađen za svjetsko prvenstvo u nogometu, koje je održano u Brazilu 1950. godine, sa prvobitnim kapacitetom od 200.000. Kapacitet je uveliko smanjen kada su se postavila sva sjedeća mjesta, 90-ih godina 20. vijeka. Trenutni kapacitet je 78.838 sjedećih mjesta.

Na ovom je stadionu Pele, 1971. godine, odigrao posljednju utakmicu za reprezentaciju Brazila protiv reprezentacije bivše SFRJ.

Svjetsko prvenstvo u košarci 1954.

Svjetsko prvenstvo u košarci 1954. je međunarodno košarkaško prvenstvo održano u organizaciji Međunarodne košarkaške federacije u Ginásio do Maracanãzinhou, Rio de Janeiro, Brazil, od 22. oktobra do 5. novembra 1954. godine. Dvanaest nacija je učetvovalo na prvenstvu.

Svjetsko prvenstvo u košarci 1963.

Svjetsko prvenstvo u košarci 1963 je mešunarodno košarkaško takmičenje koji je prvobitno planirazn sa 30,000 sjedala Big Dome, poznata kao “najveći pokriveni koloseum na svijetu” u Manila, Filipini, ali FIBA je suspendovala Filipine nakon što je predsjednik Diosdado Macapagal odbio da dozvoli igračima Jugoslavije i ostalih komunističkih država ulazak u drćavu. Brazil kao branioc titule i prethodni domaćin, poprilično je uspio ponovo ugostiti prvenstvo od 12 do 23 maja, 1963 u Rio de Janeirou.

Svjetsko prvenstvo u nogometu 1950.

Svjetsko prvenstvo u nogometu 1950. bilo je četvrto po redu Svjetsko prvenstvo u nogometu koje je održano u Brazilu od 24. juna do 16. jula 1950. godine. Šampionsku titulu osvojio je Urugvaj pobijedivši u odlučujućoj utakmici domaćina Brazil. Bronzana medalja pripala je Švedskoj. Prvobitno je bilo 16 ekipa ali su se Turska, Škotska i Indija povukli sa takmičenja. Na prvenstvu je učestvovalo 13 reprezentacija raspoređenih u četiri grupe. Pobjednici sve četiri grupe kvalificirali su se u narednu finalnu grupu takmičenja. Na prvenstvu je odigrano 22 utakmice gdje je postignuto 88 golova što je prosječno iznosilo 4 postignuta gola po utakmici. Najbolji stijelac turnira bio je reprezentativac Brazila Ademir sa 8 postignutih golova.

Svjetsko prvenstvo u nogometu 2014.

Svjetsko prvenstvo u nogometu 2014. jeste nogometni turnir u organizaciji FIFA-e, koji se odigrao od 12. juna do 13. jula 2014. u Brazilu. Prvak svijeta je postala reprezentacija Njemačke, pobijedivši Argentinu rezultatom 1-0. Ovo je prvi naslov Njemačkoj nakon ujedinjenja 1990. godine.

Ovo je bilo drugi put da ta zemlja bude domaćin takmičenja, jer je to prvi put bila 1950. Brazil je postao peta država sa dvostrukim domaćinstvom prvenstva nakon Meksika, Italije, Francuske i Njemačke.

To je bilo prvo svjetsko prvenstvo u Južnoj Americi nakon onog iz 1978. u Argentini i drugo uzastopno prvenstvo održano na južnoj hemisferi.

17 gradova iskazalo je interes da budu izabrani kao domaćini prvenstva: São Paulo, Rio de Janeiro, Belo Horizonte, Porto Alegre, Brasília, Belém, Campo Grande, Cuiabá, Curitiba, Florianópolis, Fortaleza, Goiânia, Manaus, Natal, Recife/Olinda (jedan stadion će koristiti oba grada), Rio Branco i Salvador. Maceió je odustao.

U skladu s FIFA-inom praksom, samo jedan grad može koristiti 2 stadiona, a broj gradova domaćina ograničen je na između 8 i 10. Brazilska konfederacija tražila je odobrenje da najbolje nogometaše svijeta ugosti u 12 gradova. 26. decembra 2008. FIFA je dala zeleno svjetlo za plan za 12 gradova domaćina.

Gradovi su odabrani 31. maja 2009. Odbijeni su Belém, Campo Grande, Florianópolis, Goiânia i Rio Branco.

Zico

Arthur Antunes Coimbra (Rio de Janeiro, Brazil, 3. mart 1953-), brazilski nogometaš i trener, poznatiji pod imenom Zico a u Brazilu zvan i bijeli Pele.

U svojoj igračkoj karijeri Zico je odigrao 1180 utakmica i postigao 826 golova, od kojih je 66 golova postigao u 88 utakmica igrajući za reprezentaciju Brazila. Igrao je na tri svjetska prvenstava (1978, 1982. i 1986), međutim nema niti jedno osvojeno svjetsko prvenstvo sa Brazilom. Trenutno je trener grčkog prvoligaša Olympiacosa.

Temperatura u °C • padavine u mmDijagram:
Temperatura
29,4
23,3
30,2
23,5
29,4
23,3
27,8
21,9
26,4
20,4
25,2
18,7
25,3
18,4
25,6
18,9
25,0
19,2
26,0
20,2
27,4
21,4
28,6
22,4
janfebmaraprmajjunjulaugsepoktnovdec
Padavine
114
105
103
137
85,6
80
56
50,5
87
88
95
169
janfebmaraprmajjunjulaugsepoktnovdec
Svjetska baština u Brazilu
Sjeverna regija
Sjeveroistočna regija
Srednjozapadna regija
Jugoistočna regija
Južna regija

Drugi jezici

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.