Isusovci

Isusovci ili Družba Isusova su rimokatolički crkveni red.

Ovaj red je osnovan 1540. godine.

Danas je u svijetu najbrojniji crkveni red s oko 20.000 članova. Poglavar cijelog reda, tzv. "general" reda trenutno je Adolfo Nicolás. Na prostorima bivše Jugoslavije te Bugarske se nalazi oko 150 isusovaca.

Sveci, blaženici i sluge Božje iz njihovih redova:

Ostali poznati isusovci:

  • Bartol Kašić pisac prve hrvatske gramatike
  • Ruđer Bošković jedan od najvećih evropskih naučnika
  • Jakov Mikalja autor hrvatsko-italijansko-latinskog rječnika
  • Ivan Vreman poznati matematičar i astronom uopće. Iz novijeg vremena poznat je pjesnik Milan
Il Gesu
Crkva Il Gesù u Rimu - centralna crkva jezuitskog reda

Također pogledajte

Vanjski linkovi

Ante Starčević

Ante Starčević (Žitnik, Gospić, 23. maja 1823. - Zagreb, 28. februara 1896.), hrvatski političar, publicista i književnik. Pored političkih aktivnosti bavio se historijom, filologijom, književnom kritikom, filozofijom, pisanjem pjesama, drama, političkom satirom (Pisma Magjarolacah) i prevođenjem. Još za života nazvan je - kao politički lider i glavni ideolog hrvatskog nacionalizma - Ocem Domovine.

Barok

Barok, port. Barocco, golem biser nepravilnog oblika, tvorevina bolesne školjke.

Barok razdoblje u književnosti i umjetnosti koje je započelo s nastupom reformacije sredinom 16. st. i završio smrću Luja XIV. poslije 1700-te. To je pokret katoličke obnove (protivreformacija).

Luther i Calvin su prekinuli univerzalnost vjerskog osjećaja srednjeg vijeka. Svaki je čovjek sada trebao sam za sebe odlučiti koji mu je od mnogih novih propovjednika spasenje najbolje jamčio za sreću u budućem životu, i uskoro su se svi borili među sobom za prevlast nad dušama miliona katolika, luterana, kalvinista, baptista, anabaptista i 20-ak drugih sekti. Uslijed tih raspravljanja nastalo je doba zakona trvenja kao što ga je svijet rijetko kada vidio (30-godišnji rat). Evropa je pretvorena u ratno polje.

1648. godine prihvaćen je zakon koji je davao pravo svakom vladaru da svoj naročiti oblik vjere nametne svim svojim podanicima, ne osvrćući se na želje većine.

Evropa je podjeljena na bezbroj malih kneževina od kojih je svaka imala svoju vlastitu vjeru i bila zakleti neprijatelj svih svojih susjeda koji se u tome nisu s njome slagali (borbena crkva - ecclesia militans). Još jedan borac za vlast je dinastička država.

Na čelo protivreformacije dolazi Španija.

Isusovci su bili ti koji su ulagali u barokne crkve. Prvi se put koristi uljano slikarstvo, pronađeno u Flandriji. Otvorena je holandska slikarska škola - Van Dyck. U muzici prevladava "vatreno" i bučno. U književnosti barok je spoj kićenosti u izrazu (manirizam) i crkvenih tema o smrti i prolaznosti.

Otkrićem novih pomorskih putova prema istoku, a naročito otkriće Amerike, ekonomski centri Evrope premještaju se s obala Sredozemnog mora na obale Atlantskog okeana. Moćni trgovački gradovi Italije, ustupaju mjesta novim trgovačkim i pomorskim silama, kao što su Španija, Holandija, Francuska i Engleska. Opadanje sredozemnih gradova izazvalo je znatne promjene u političkoj i društvenoj strukturi Zapadne Evrope. Papska moć se smanjila, iz čega slijedi pojava reformacije u Njemačkoj i Engleskoj.

S ekonomskim centrima promjenjuju se i umjetnički centri. Slikarstvo i arhitektura baroka nastaju u Italiji, dok će vodstvo u likovnom stvaranju preuzeti nove sile.

Bartol Kašić

Bartol Kašić (Bartul Kašić, Bartholomaeus Cassius, Bartolomeo Cassio, ponekad potpisivan i s Bogdančić i/ili s dodatkom Pažanin; Pag, 15. august 1575. - Rim, 28. decembar 1650.) bio je jezuitski sveštenik i gramatičar tokom Protivreformacije, koji je napisao prvu gramatiku hrvatskog jezika i preveo Bibliju i Rimski ritual na hrvatski jezik.

Filip Lastrić

Filip Lastrić (rođen kao Martin Jakovović, 1700. – 19. arpil 1783.), poznat i kao Philippus de Occhievia, je bio bosanski pisac i fratar franjevačke provincije Bosne Srebrene. Njegovi radovi su među prvima davali osvrt na geografiju i historiju Bosne i Hercegovine.

Georges Lemaître

Georges Edouard Lemaître (Charleroi, Belgija, 17. juli 1894. - Löwen, Belgija, 20. juna 1966.), belgijski svećenik isusovac, matematičar i astronom.

Iznio je ideju prema kojoj je svemir nastao iz izuzetno zbijenog i toplog stanja. Postepenim širenjem svemira materija se hladila i diferencirala, stvarajući kompleksnu strukturu koju danas opažamo. Ta se ideja vremenom razvila u popularnu Teoriju Velikog praska.

Leopold I, car Svetog Rimskog Carstva

Leopold I (njemački: Joseph Ignaz Joseph Balthasar Felician; 9. juni 1640. - 5. maj 1705.) je bio car Svetog Rimskog carstva, kralj Njemačke, Ugarske, Hrvatske, Češke, te vladar ostalih habsburških posjeda. Kao mlađi sin Ferdinanda III, cara Svetog Rimskog carstva, i njegove prve supruge (ujedno i prve rodice), Marije Ane Austrijske, postao je nasljednik nakon smrti starijeg brata Ferdinanda. Njegova vladavina je poznata po sukobima sa Francuskom i Osmanlijskim carstvom.

Marija Terezija, kraljica Ugarske

"Marija Terezija" se preusmjerava ovdje. Za ostale osobe ovoga imena vidi Marija Terezija (čvor).Marija Terezija (13. maj 1717 - 29. novembar 1780) je bila jedini ženski vladar svih habsburških posjeda i posljednji član dinastije Habsburg. Vladala je kao nadvojvotkinja Austrije, kraljica Ugarske, Češke, Hrvatske, Galicije i Lodomerije, kao vojvotkinja Mantove, Milana, Parme, Piacenze i Guastalle, te kao vladarica Austrijske Holandije i brojnih grofovija. Brakom je bila carica Svetog Rimskog Carstva Njemačkog Naroda, njemačka kraljica, velika vojvotkinja Toskane i kratko vojvotkinja Lotaringije.

Postala je vladarica po smrti svoga oca, cara Karla VI, u oktobru 1740. godine. Otac joj je Pragmatičkom sankcijom iz 1713. godine omogućio da naslijedi njegove teritorije koje su se inače mogle naslijeđivati samo po muškoj liniji i od strane muškaraca. Po njegovoj smrti, Saksonija, Pruska, Bavarska i Francuska, koje su Karlu VI obećale da će podržati Mariju Tereziju pri nasljeđivanju njegovih kruna, povukle su svoja obećanja. Pruska je napala Austriju, što je izazvalo osam godina dug sukob poznat kao Rat za austrijsko naslijeđe.

Marija Terezija je poticala i provodila raznovrsne i mnogobrojne reforme uz pomoć svojih ministara. Reformisala je obrazovanje i finansiranje, poticala trgovinu i razvoj agrikulture, što je značajno ojačalo Austriju. Ipak, nije dopustila vjersku toleranciju, a putopisci iz 18. stoljeća njen su režim smatrali netolerantnim i praznovjernim.Iako se od nje očekivalo da vlast prepusti mužu Franji, a kasnije sinu Josipu, koji su formalno bili njeni savladari u Austriji i Češkoj, Marija Terezija je bila apsolutni vladar svojih posjeda. Kritikovala je i nije odobravala mnoge Josipove odluke. Opirala se podjeli Poljske, ali je bila prisiljena odobriti je. Imala je šesnaestero djece među kojima su bili francuska kraljica, napuljska kraljica, parmska vojvotkinja, i dva cara Svetog Rimskog Carstva. Marija Terezija nije posjedovala intelekt svojih sinova, ali su je ipak karakterisale osobine cijenjene kod monarha: dobrodušnost, razumnost, odlučnost, te, najvažnije od svega, spremnost da prizna svoju grešku i mentalnu superiornost svojih savjetnika. Kao mlada vladarica koja je morala voditi dva dinastička rata, vjerovala je da njen interes mora biti interes njenih podanika; kao iskusna vladarica shvatila je da interes njenih podanika mora biti njen interes.

Papa Franjo

Franjo (lat. Franciscus), rođen kao Jorge Mario Bergoglio (17. decembra 1936, Buenos Aires) je 266. poglavar katoličke Crkve. Za papu je izabran 13. marta 2013. godine, kao nasljednik Benedikta XVI, koji je 28. februara podnio ostavku. Prvi je papa isusovac i prvi papa iz Argentine, Novog svijeta i južne hemisfere, te prvi papa neevropljanin nakon 1272. godine (Grgur III).

Socijalistička Federativna Republika Jugoslavija

Socijalistička Federativna Republika Jugoslavija (SFRJ; skraćeno Jugoslavija; također poznata i kao "Druga Jugoslavija") bila je država nastala 29. novembra 1943. na drugom zasjedanju AVNOJ-a u Jajcu kao zajednica 5 naroda i 6 republika, sa prvobitnim imenom Demokratska Federativna Jugoslavija (DFJ). To je ime promijenjeno 29. novembra 1945. na trećem zasjedanju AVNOJ-a u Beogradu u Federativna Narodna Republika Jugoslavija (FNRJ), da bi konačno 7. aprila 1963. dobila ime Socijalistička Federativna Republika Jugoslavija (SFRJ). Bila je jedna od osnivača Ujedinjenih nacija i Pokreta nesvrstanih.

SFRJ je bila nasljednica Kraljevine Jugoslavije (1918-41). Prestala je postojati 1992. godine osamostaljivanjem Slovenije, Hrvatske i Makedonije (1991), zatim i Bosne i Hercegovine (1992) iz federacije. Preostale republike, Srbija i Crna Gora, formirale su novu zajednicu; prvo u aprilu 1992. SR Jugoslaviju, potom 2003. državnu zajednicu Srbija i Crna Gora, a na referendumu 21. maja 2006. godine Crna Gora je istupila iz državne zajednice, stvorivši samostalnu republiku. Kosovo se 2008. godine odvojilo od Srbije proglašavanjem nezavisnosti.

Zagreb

Zagreb je po broju stanovnika najveći i glavni grad Republike Hrvatske, a istovremeno i jedan od najstarijih evropskih gradova. 1994. godine Zagreb je proslavio 900 godišnjicu prvog pisanog dokumenta sa njegovim imenom.

Drugi jezici

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.