Gerilsko ratovanje

Gerilsko ratovanje je način ratovanja u kojem manje vojne ili paravojne jedinice napadaju neprijateljske jedinice na okupiranom djelu jedne države. Cilj takvog ratovanja je nanošenje ljudskih gubitaka i materijalne štete u svrhu slabljenja i demoralizacije suprotne strane. Gerilska vojska najčešće je ilegalna organizacija koja finansira i vrši diverzije, te potiče njene stanovnike na revoluciju ili neposlušnost.

Historija

Prva uspješna gerilska vojska bila je vojska izraelskih pobunjenika koja je na tri godine izbacila Rimljane iz Galileje. U srednjem vijeku nezadovoljni seljaci okupljaju se u borbi protiv feudalaca, ali gotovo sve bune su ugušene krvlju. Na prostorima bivše Jugoslavije bila je poznata Seljačka buna pod vodstvom Matije Gupca. Sam naziv gerilsko ratovanje je nastao u vrijeme Napoleonovog osvajanja Španije, kada su Španci protiv Francuza vodili gerilu tj. "mali rat". U vrijeme Drugog svjetskog rata takav oblik ratovanja nazivao se još i partizanskim ratom. Razvio se je uglavnom u zemljama koje su bile pod kontrolom fašista i nacista.

Sadašnjost

U novije vrijeme gerilsko ratovanje se najčešće primjenjuje u zemljama južne Amerike i Afrike.

Haridžije

Jedna od najranijih sekti u islamu koja je počinioce velikih grijeha smatrala nevjernicima, odnosno odmetnicima od vjere.

Karakteristike najranije islamske sekte haridžija (خوارج‎ Khawārij), (množina havaridž), vidljiva je kroz netolerantnost, fanatizam i ekskluzivnost, izražene u formi politike uzdignute gotovo na vjersku razinu, te realizacija političkih promjena putem očajničkih metoda nasilja. Ime haridžija nema doktrinarnih implikacija hereze, to jednostavno znači pobunjenik ili revolucionarni aktivist.

Jedan haridžijski pjesnik u čuvenoj tužaljki povodom smrti jednog od ranih haridžijskih vođa, Ebu Bilala Mirdasa (umro 61./681.), kaže:Ebu Bilalova smrt učinila je život nepodnošljivim, a pobunu (hurudž) mi je učinila dragom.

Omer Muhtar

Omer Muhtar (arap.: عمر المختار ) (20. august 1861. – 16. septembar 1931.), je rođen u selu Janzur, blizu grada Tobruka u Libiji. Godine 1912. organizovao je i blizu dvadeset godina vodio pokret otpora italijanskoj okupaciji Libije. Italijani su ga uhvatili i objesili 1931. godine.

Osama bin Laden

Osama bin Laden je bio saudijski multimilioner. Rođen je u Saudijskoj Arabiji u Rijadu 1957. godine, ubijen u Abbottabadu (Pakistan) 2. maja 2011. Osumnjičen za planiranje niza terorističkih napada protiv SAD-a. 1999. FBI ga je postavio među deset najtraženijih osumnjičenika zbog njegove umješanosti u napade na američke ambasade u Keniji i Tanzaniji 1998 godine.

Sten

Sten je naziv za čitavu britansku porodicu automata kalibra 9 mm korištenih u Drugom svjetskom ratu i Koreji u naoružanju Velike Britanije i zemalja Komonvelta. Ostali su zapamćeni po jednostavnom dizajnu i niskoj cijeni proizvodnje.

Tet ofanziva

Tet ofanziva (vijetnamski: Sự kiện Tết Mậu Thân 1968), poznata i kao Generalna ofanziva, bila je jedna od najvećih vojnih kampanja Vijetnamskog rata. Počela je 30. januara 1968. serijom iznenadnih napada jedinica Việt Cộnga i sjevernovijetnamske Narodne armije na vojne i civilne komandne i kontrolne centre širom Južnog Vijetnama. Ime je dobila po prazniku Tết, Vijetnamskoj novoj godini, kada su se desili prvi napadi.Ofanziva je preuranjeno počela u kasnim noćnim satima 30. januara 1968. u zonama odgovornosti 1. i 2. korpusa Armije Republike Vijetnam, što je dozvolilo južnovijetnamskim i američkim snagama da pripreme odbrambene mjere. Glavni napad počeo je narednog jutra. Ofanziva je obuhvatala cijelu državu i bila je dobro koordinisana; preko 80.000 sjevernovijetnamskih i vojnika Việt Cộnga napalo je preko 100 gradova, uključujući 36 od 44 provincijska glavna grada, pet od šest autonomnih gradova i 72 od 245 distriktnih glavnih gradova. Ofanziva je bila najveća vojna operacija Vijetnamskog rata do tada.

Hà Nội je ofanzivu pokrenuo s vjerovanjem da će ofanziva izazvati ustanak i dovesti do pada južnovijetnamske vlade. Iako su početni napadi iznenadili američke i južnovijetnamske snage i prouzrokovali privremeni pad nekoliko gradova, one su se brzo regrupisale, odbile napade i nanijele teške gubitke jedinicama Sjevernog Vijetnama i Việt Cộnga. Očekivani ustanak nije se desio. Tokom bitke za Huế, jednomjesečne intenzivne borbe rezultirale su uništenjem grada. Tokom okupacije grada, sjevernovijetnamski vojnici pogubili su više hiljada ljudi. Borbe oko američke baze u Khe Sanhu nastavile su se još dva mjeseca. Ofanziva je bila vojni poraz za Sjeverni Vijetnam. Ipak, general Westmoreland smatrao je da je za poraz Sjevernog Vijetnama potrebno još 200.000 vojnika i aktivacija rezervista. Ofanziva je imala jak efekat na američku vladu i šokirala je američku javnost, čija je podrška za rat ubrzo opala.

Pojam "Tet ofanziva" uglavnom se koristi za januarske i februarske borbe, mada može podrazumijevati i Majsku i Augustovsku ofanzivu.

Drugi jezici

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.