2. vijek


2. vijek je naziv za vijek, odnosno period koji je započeo 101. a završio 200. godine. Tradicionalno se smatra dijelom Starog vijeka u svjetskoj historiji.

Mileniji:

| 1. milenij p. n. e. | 1. milenij | 2. milenij |

Vijekovi:

| 1. vijek p. n. e. | 1. vijek | 2. vijek | 3. vijek | 4. vijek |

Decenije:

100te | 110te | 120te | 130te | 140te | 150te | 160te | 170te | 180te | 190te

East-Hem 100ad
Istočna hemisfera na početku 2. vijeka.
East-Hem 200ad
Istočna hemisfera na kraju 2. vijeka.

Pregled

2. vijek je u istočnoj hemisferi karakterističan po tome što su tamo uspostavljena svjetska carstva doživjela svoj vojni, ekonomski, politički i kulturni vrhunac, nakon čega su se u njima pojavili trendovi stagnacije i opadanja koje će postepeno dovesti do njihove propasti u kasnijim periodima.

Na zapadu je Rimsko Carstvo uživalo blagodati vladavine Pet dobrih careva. Na samom početku su uspješni vojni pohodi cara Trajana Carstvu trajno pripojili Daciju i privremeno Mezopotamiju, zbog čega je rimska država imala najveći teritorijalni opseg u historiji. Njegovi nasljednici Hadrijan i Antonin Pije su vodili miroljubivu politiku, posvetivši se unutrašnjim reformama; dug period mira, kasnije poznat kao pax romana, omogućio je da u područjima pod rimskom vlašću dođe do tada nezabilježenog razvoja trgovine i ekonomije, a zajedno sa njime i kulture. Prva ozbiljnija kriza je, međutim, došla 160-ih u obliku Antoninske kuge koja je demografski oslabila rimsku državu, učinivši je ranjivom na napade germanskih plemena koji će biti odbijeni tek nakon iscrpljujućih Markomanskih ratova. Nakon što je Marka Aurelija na prijestolju zamijenio njegov tiranski sin Komod, rimska je država ušla u period nestabilnosti koji će krajem vijeka eskalirati u građanske ratove Godine pet careva. Tek će njihov pobjednik Septimije Sever, osnivač nove Severske dinastije Rimu vratiti određenu stabilnost.

Na istoku je Kina pod vlašću dinastije Han nastavila period mira i blagostanja, kao i teritorijalnog širenja prema zapadu, motiviranog željom da se kontrolira unosni Put svile, preko koga se, pak, u samu Kinu iz Indije i Centralne Azije počeo dovoditi i budizam. U takvim uvjetima se Kini nastavlja razvijati kultura i tehnologija, a čemu je dosta pridonio izum papira. Međutim, niz slabih i nesposobnih vladara su rezultirali dvorom kojim su počeli dominirati korumpirani eunusi, koji sve više dolaze u sukob sa tradicionalnom konfucijanskom birokracijom. U drugoj polovici vijeka kineski seljaci i pučani postaju žrtvama sve većih poreznih davanja, pa se među njima počinju širiti taoističke sekte i tajna udruženja, od kojih će jedno 184. dići veliki ustanak Žutih turbana. Iako on nije uspio svrgnuti dinastiju, carski autoritet je uzdrman, a ojačan položaj vojske; to će nakon smrti cara Linga 189. dovesti do prevrata, ali i permanentnog građanskog rata između suparničkih regionalnih komandanta koji su se pretvorili u gospodare rata te Kinu bacili u dugi period bezvlašća i krvoprolića.

Događaji i trendovi

Značajne ličnosti

  • Antonin Pio, rimski car.
  • Cai Yong, kineski uĉenjak.
  • Komod, rimski car.
  • Dong Zhoo, kineski general, političar i gospodar rata.
  • Hadrijan, rimski car.
  • Huvishka, vladar Kušanskog Carstva.
  • Ignacije Antiohijski, treći Patrijarh Antiohije.
  • Irinej Lionski, drugi biskup Lyona, pisac knjige "Protiv hereza."
  • Julija Domna, rimska carica.
  • Justin Filozof, rani hrišćanski apologeta.
  • Kanishka, Kušanski vladar.
  • Kong Rong, kineski učenjak.
  • Lü Bu, kineski general i gospodar rata.
  • Lucije Ver, rimski car.
  • Marko Aurelije, rimski car i filozof.
  • Montanizam, rana hrišćanska hereza.
  • Nagarđuna, osnivač Madhyamaka budizma.
  • Polikarp, biskup Smirne.
  • Akiva ben Jozef, glavni među jevrejskim mudracima.
  • Jehuda ha-Nasi, rabin i glavni redaktor i urednik prve važnije pisane redakcije jevrejske usmene tradicije Mišne.
  • Septimije Sever, rimski car.
  • Simon bar Kohba, vođa jevrejskih pobunjenika.
  • Sun Ce, kineski general i gospodar rata.
  • Trajan, rimski car.
  • Papa Viktor I, rimski biskup.
  • Vologas IV od Partije, vladar Partskog Carstva.
  • Vologas V od Partije, vladar Partskog Carstva.
  • Wang Yun, kineski zvaničnik.
  • Qiao Xuan,kineski zvaničnik.
  • Yuan Shao, kineski gospodar rata.
  • Yuan Shu, kineski gospodar rata.
  • Zhang Daoling, kineski taoistički pustinjak.
  • Zhang Heng, kineski državnik, pjesnik, izumitelj, astronom, geograf i inžinjer.
  • Zhang Jue, vođa kineskih pobunjenika.
  • Zhang Zhonjing, jedan od najčuvenijih pjesnika za vrijeme vladavine Han dinastije.

Književnost

  • Ahil Tatij, grčki pisac.
  • Apulej (Lucius Apuleius Madaurensis), rimski pisac numidijskog porijekla.
  • Aul Gelije, rimski pisac i gramatičar.
  • Hariton Afrodizijski, grčki pisac.
  • Juvenal, rimski pjesnik.
  • Longo, grčki pisac.
  • Lukijan, grčki pisac i govornik.
  • Plinije Mlađi (Gaius Plinius Caecilius Secundus), rimski pisac i advokat.
  • Ksenofont Efeski, grčki pisac.

Nauka i filozofija

  • Abaskant, rimski liječnik.
  • Al-Biruni, iranski polimat.
  • Apolodor iz Damaska, grčki inžinjer i arhitekta.
  • Arijan, grčko-rimski historičar.
  • Cai Lun, kineski izumitelj.
  • Ptolemej, grčki astronom, astrolog, geograf i matematičar.
  • Epiktet, grčki filozof.
  • Galen, grčki liječnik.
  • Hua Tuo, kineski liječnik.
  • Higin Gromatik, rimski pisac o geodetskom mjerenju.
  • Ma Rong, kineski liječnik.
  • Marko Kornelije Fronton, rimski gramatičar i retoričar.
  • Plutarh, grčki filozof, pisac i historičar.
  • Svetonije, rimski historičar.
  • Tacit, rimski historičar.
  • Valentin, rimski filozof.
  • Xu Shen, kineski filolog.
  • Zheng Xuan, kineski komentator i učenjak.

Pronalasci, otkrića, pojave

  • Cai Lun u Kini pronalazi papir (oko 105)
  • Klaudije Ptolemej stvara katalog svih zvijezda vidljivim okom.
  • 125: Zhang Heng u Kini pronalazi prvu obručastu sferu
  • 132: Zhang Heng u Kini pronalazi prvi seizmometar
1. vijek

1. vijek je vijek koji je započeo 1. januara 1. a završio 31. decembra 100. godine. Tradicionalno se smatra dijelom antike ili klasičnog perioda.

101.

Godina 101. (CI) bila je redovna godina koja počinje u petak u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao Godina konzulstva Trajana i Peta (ili, rjeđe, godina 854. Ab urbe condita). Oznaka 101. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

106.

Godina 106. (CVI) bila je redovna godina koja počinje u četvrtak u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao Godina konzulstva Komoda i Civike (ili, rjeđe, godina 859. Ab urbe condita). Oznaka 106. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

107.

Godina 107. (CVII) bila je redovna godina koja počinje u petak u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao Godina konzulstva Sure i Senikona (ili, rjeđe, godina 860. Ab urbe condita). Oznaka 107. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

109.

Godina 109. (CIX) bila je redovna godina koja počinje u ponedjeljak u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao Godina konzulstva Palme i Tula (ili, rjeđe, godina 862. Ab urbe condita). Oznaka 109. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

115.

Godina 115 (CXV) je bila obična godina koja je počela u ponedjeljak po julijanskom kalendaru. U to vrijeme je bila poznata kao godina Konzulstva Messalla-a i Vergilianus-a (ili, rjeđe, godina 868 Ab urbe condita). Oznaka 115 za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

2. vijek p. n. e.

2. vijek p. n. e. počeo je na prvi dan godine 200. p. n. e. a završio na prvi dan godine 101. p. n. e.. Tradicionalno se smatra dijelom Starog vijeka, odnosno Klasične antike, iako to zavisi o različitom području, pa se tako na području Istočnog Mediterana ovaj period naziva helenističkim).

Latinica

Latinica, također poznato kao "rimska abeceda", je najraširenije pismo u svijetu, službeno pismo bosanskog jezika kao i većine jezika Zapadne i Srednje Evrope, te područja Svijeta gdje su vladale evropske zemlje u 19. vijeku.

Drugi jezici

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.