1739 йыл

1739 йылкесаҙна көнөнән башланған йыл, кәбисә түгел.

Йылдар
1735 · 1736 · 1737 · 1738 1739 1740 · 1741 · 1742 · 1743
Ун йыллыҡтар
1710-се йылдар · 1720-се йылдар1730-се йылдар1740-се йылдар · 1750-се йылдар
Быуаттар
XVII быуатXVIII быуатXIX быуат
II мең йыллыҡ
XVI быуатXVII быуатXVIII быуатXIX быуатXX быуат
1690-се йылдар 1690 1691 1692 1693 1694 1695 1696 1697 1698 1699
1700-се йылдар 1700 1701 1702 1703 1704 1705 1706 1707 1708 1709
1710-се йылдар 1710 1711 1712 1713 1714 1715 1716 1717 1718 1719
1720-се йылдар 1720 1721 1722 1723 1724 1725 1726 1727 1728 1729
1730-се йылдар 1730 1731 1732 1733 1734 1735 1736 1737 1738 1739
1740-се йылдар 1740 1741 1742 1743 1744 1745 1746 1747 1748 1749
1750-се йылдар 1750 1751 1752 1753 1754 1755 1756 1757 1758 1759
1760-се йылдар 1760 1761 1762 1763 1764 1765 1766 1767 1768 1769
1770-се йылдар 1770 1771 1772 1773 1774 1775 1776 1777 1778 1779
1780-се йылдар 1780 1781 1782 1783 1784 1785 1786 1787 1788 1789
1790-се йылдар 1790 1791 1792 1793 1794 1795 1796 1797 1798 1799
1800-се йылдар 1800 1801 1802 1803 1804 1805 1806 1807 1808 1809
Хронологик таблица

Ваҡиғалар

Тыуғандар

Вафат булғандар

Иран

Иран Ислам Республикаһы (фарс. جمهوری اسلامی ایران — Джомхури-́йе Эслɒми́-йе Ирɒ́н, шулай уҡ ҡулланыла Ира́н (фарс. ایران [ʔiˈɾɒn]) йәки Пе́рсия) — Азияның көньяҡ-көнбайышындағы дәүләт. Баш ҡалаһы — Тәһран.

Көнбайышта Ираҡ, төньяҡ-көнбайышта Әзербайжан, Әрмәнстан, Төркиә менән сиктәш һәм шулай уҡ БМО Именлек Советының 1993 йылғы ҡарарына ярашлы, әрмән көстәре тарафынан яулап алынған биләмә — танылмаған Таулы Ҡарабах Республикаһы хәүефһеҙлек һыҙаты, төньяҡтан — Төркмәнстан, көнсығыштан — Афғанстан һәм Пакистан сиктәш.

Төньяҡтан Каспий диңгеҙе, көньяҡтан Һинд океанының Фарсы ҡултығы һәм Оман ҡултығы һыуҙары менән йыуыла.

Яҙмаларға ҡарағанда Иран тарихы биш мең йылды эсенә ала. Беренсе дәүләт булараҡ беҙҙең эраға тиклем 5 меңенсе йылда, Хузестанда Элам дәүләте төҙөлгән. Ә беҙҙең эраға тиклемге 3 меңенсе йылда инде Дарий I Әһәмәниҙәр дәүере Фарсы империяһы булған. Ул Грек иленән алып Һинд йылғаһынаса киңәйгән. Ул ваҡытта ил зороастризм динендә булған. XVI быуатта ислам ҡабул ителгән.

1979 йыл Иранда Ислам революцияһы булып уҙа. Етәксеһе булып аятулла Хөмәйни торған. Ошо ваҡытта монархия ҡолатыла һәм Ислам Республикаһы төҙөлә.

Иран иҡтисады ЭТП күләме буйынса Көнбайыш Азияла һәм Ислам донъяһында Төркиәнән ҡала икенсе урында килә һәм регионда технология яғынан иң үҫешкән илдәр иҫәбендә. Иран Евразияла стратегик мөһим төбәк, ул нефть, тәбиғи газ запастары ятҡылыҡтарына бай.

В 2012 йылдан (ошо йылдың 3 авгусынан сәркәтиб-ил булараҡ) Иран Берләшмәүселәр хәрәкәте лидеры, БМО-нан ҡала халыҡ-ара икенсе хәрәкәт булып тора.

Башҡа телдәрҙә

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.