Европаялъул цолъи

Европаялъул цолъи (Евроцолъи, ЕЦ, Европаялъул сою́з) — европаялъул 28 пачалихъалъул экономикияб ва политикияб цолъи[4].

ХъахІилаб фоналда анцІила кІиго меседил цІвабзазул гор

Байрахъ
Девиз: Разилъи гІемер батІа-батІалъиялъулъ
Гимн: Роххалил шигІро
Европаялъул цолъиялъул гимн
Роххалил шигІро (фортепианияб версия)

Сиясатиял централ Брюссель
Люксембург
Страсбург
Пачалихъал-членал
Официалиял мацІал Шаблон:ЕЦялъул мацІал
— Европаялъул совет
— Комиссия
— Парламент
— Министразул совет
Дональд Туск[1]
Жан-Клод Юнкер
Мартин Шульц
Люксембург
— Парижалъул
— Рималъул
— Маастрихталъул
23 июль 1952
1 январь 1958
1 ноябрь 1993
Ракь 7-еб дунялалда[nb 1]
4 324 782 км²
Халкъ (2012 г.)
— къимат
гъунки
3-еб дунялалда[nb 1]
506 820 764
117,2 чи/км²
ГІЖП (ППС, 2012 с.)
— кинниги
— ГІЖП/чи
1-еб дунялалда[nb 1]
16,1 трлн $
32 021 $
ГІЖП (номинал, 2012 с.)
— кинниги
— ГІЖП/чи
1-еб дунялалда[nb 1]
16,6 трлн $
33 131 $[2][3]
Валютал
СагІтил рачел
— роол заман
— ралъдал ракьалгун цадахъ
UTC 0-са +2-щвезегІан
UTC +1-са +3-щвезегІан
UTC −4-са +4-щвезегІан
ТІасияб уровеналъул домен .eu
Телефалъул кодал бл. сияхІ
http://europa.eu/

ХIужаби

  1. Интервью — Дональд Туск, избранный председатель Европейского совета
  2. World Economic Outlook Database (Gross domestic product for European Union)  (ингл.). International Monetary Fund (April 2013). Архивировано из первоисточника 15 Сентябрь 2013. Проверено 27 Август 2013.
  3. World Economic Outlook Database (Population for the European Union countries)  (ингл.). International Monetary Fund (April 2013). Архивировано из первоисточника 15 Сентябрь 2013. Проверено 27 Август 2013.
  4. Райзберг Б. А., Лозовский Л. Ш., Стародубцева Е. Б. Современный экономический словарь. — 5-е изд., перераб. и доп.

Ссылкаби

Шаблон:Европаялъул цолъи темабазда
Цитированиялъул гъалатӀ: Для существующих тегов <ref> группы «nb» не найдено соответствующего тега <references group="nb"/> или пропущен закрывающий тег </ref>

Белген

Бе́лген (нидерл. België, МФА: [ˈbɛlɣijə]; фр. Belgique, нем. Belgien), тІубараб официалияб куц — Ханлъи Бе́льгия (нидерл. Koninkrijk België, фр. Royaume de Belgique, нем. Königreich Belgien) — БакътІерхьул Европаялда бугеб пачалихъ, ЕЦалъул, ЦМГІялъул ва НАТОялъул гІахьалчи-пачалихъ. Ракь — 30 528 км², халкъалъул къадар — 11,24 млн чи. Тахшагьар — Брюссель.

Севералда гIорхъи цо гьабула Нидерландазулгун, бакъбаккуда Германгун, къиблаялъулгун-бакъбаккуда Луксембурггун, ва Парансиялъулгун къиблаяб ва север рахъазда. Шималияб ралъдаца чурула севериябгун-бакътІерхьул рахъалда.

ХІукмуялъул низам — конституциялъул парламенталъулаб монархия, административиябгун-ракьалъул гІуцІиялъул низам — федерация.

Булгъар

Булгъа́р (болг. България), тІубараб официалияб куцалда — Булгъа́р Жумгьурият (болг. Република България [rɛˈpublikɐ bɤ̞lˈɡarijɐ]) — Бакъдасебгун-Бакъбаккул Европаялда бугеб пачалихъ, Балканалъул бащдаб чІинкІиллъиялъуд бакъбаккуда кколеб ва гьелъул ракьазул 22 % жиндие щолеб.

Пачалихъалъе цІар щвана гьенир гумру гьабун ругел халкъазул цІаралдасан — булгъарал.Халкъалъул къадар 7 202 198 чи, ракь — 110 993 км².

Тахшагьар — Супия. Пачалихъияб мацІ — булгъар мацӏ.

Гьоланд

Нидерла́ндал (нидерл. Nederland [ˈneːdərlɑnt], нидерландаз абулеб куц ) — пачалихъ, бакътІерхьулевропаялъул бутІаялдасан ва Кариб ралъдалъ ругел Бонайре, Синт-Эстатиус ва Саба чІинкІиллъабаздасан данде гьабун бугеб. БакътІерхьул Европаялда гьелъул ракьал чурула Шималияб ралъдаца (ралъдал мухъалъул халалъи — 451 км) ва гIорхъи гIахьал гьабула Алманиялъ (577 км) ва Бельгиялъ (450 км). Жодое хассаб статус бугел (жодоцаго нухмалъи гьабулеб пачалихъияб гІуцІи) Аруба, Кюрасао ва Синт-Мартен чIинкIиллъабигун цадахъ, Нидерландал уна Нидерландазул Ханлъиялда гъорлъе (нидерл. Koninkrijk der Nederlanden). Ханлъиялъул гІахьалчагІазда гьоркьоб бугеб балагьи низамалда ккезабула Нидерландазул Ханлъиялъул къотІи-къаялъ, жиб хъвараб 1954 соналда.

Кипр

Респу́блика Кипр (грек. Κυπριακή Δημοκρατία, тур. Kıbrıs Cumhuriyeti) — Ракьдагьоркьосеб ралъадалъул бакътIерхьудехун кколеб чІинкІиллъиялъулаб пачалихъ. 2004 соналъул 1 маялдаса байбихьун Евроцолъиялъул гIахьалчи-пачалихъ.

Официалияб куцалда Кипр Жумгьурияталъ жаниб бачун буго 98 % Кипр чІинкІиллъиялъул ракьал (хутІараб 2 %-алда кверщел гьабун буго Акротири ва Декелия абурал бритІаниялъул рагъул базабаз), гьединго аскІар ругел чІинкІиллъаби Агиос Георгиос, Геронисос, Глюкиотисса, Кила, Киедес, Кордилия ва Мазаки. ХІакъикъаталда 1974 соналдаса хадуб чІинкІиллъи бикьана лъабго бутІаялде: чІинкІиллъиялъул ракьазул 60 % кверщел гьабула Кипр Жумгьурияталъул тІалъиялъ (аслияб куцалда греказ гІумру гьабун бугеб), 38 % — Туркиялъул Северияб Кипралъул Жумгьурияталъ (аслияб куцалда туркаца гІумру гьабун бугеб), 2 % — БритІаниялъул яргъид гІуцІарал къуватаз. ТСКЖ рикІкІун буго Абхазиялъ ва Туркиялъ жибго жиндаго чІараб пачалихълъун.

Мажар

Мажар (гӏурус мацӏалда Венгрия, мажар. Magyarország [ˈmɒɟɒrorsaːɡ]) — Бакьулъаб Европаялда бугеб пачалихъ. 2011 ва 2015 соназ тІобитІараб халкъалъул хъвай-хъвагІаялъул баяназда рекъон халкъалъул къадар бахуна 9 849 000 чиясде, ракь — 93 036 км².

Тахшагьар — Будапешт. Пачалихъияб мацІ — мажар мацӏ.

Аскӏор ругел пачалихъал Украина, Руминия, Словакия, Сербия, Хорватия, Словения ва Австрия.

Диналъул рахъалъ цІикІкІунисеб бутІаялъ (гІага-шагар 54,5 % халкъалдаса) гьабула католик дин.

Финляндия

Финля́ндия (фин ва швед мацІазда пачалихъалъул цІар абулеб куц фин Suomi, швед. Finland; официалияб куцалда Финля́ндиялъул Жумгьурият, фин Suomen tasavalta, швед. Republiken Finland) — Европаялъул шималияб рахъалда бугеб пачалихъ. 2015 соналъул рикІкІеналда рекъон халкъалъул къадар бахуна гІага-шагарго о 5 479 800 чиясде, ракь — 338 430,53 км². Гьеб бачІуна нусиялда анцІила лъабабилеб бакІалде халхъалъул цІикІкІеналъул рахъалъ ва лъабкъоялда ункъабилеб бакІалде ракьалъул кІодолъиялъул рахъалъ, дунялалдаго.

Тахшагьар ва бищун кІудияб шагьарлъун пачалихъалда ккола — Хельсинки шагьар. Пачалихъиял мацІаллъун ккола фин ва швед мацІал.

Финляндия ккола Парламенталъулабгун-президентасул республика. 5 февраля 2012 соналъул 5 февралалдаса байбихьун президентасул бакІ ккола Саули Нийнистёца.

ГІорхъи цо гьарула Россиялъулгун - бакъбаккуда, Швециялъулгун - шималиябгун-бакътІерхьуда ва Норвегиялъулгун - шималияб рахъалда. Жанубалда ва бакътІерхьуда пачалихъалъул ракьал чурула Балтий ралъдаца. Эстониялъулгун ралъдал гІорхъабиги руго Финляндиялъул.

 Европаялъул цолъи
Цолъиялъул членал АвстрияБельгияБолгарияКІудабритІанияВенгрияАлманияГрецияДанияИрландияИспанияИталияКипрЛатвияЛитваЛюксембургМальтаНидерландалПольшаПортугалияРумынияСловакияСловенияФинляндияФрансияХорватияЧехияШвецияЭстония
Официалиял кандидатал АлбанияМакедонияСербияТурцияЧІегІермегІер
Потенциалиял кандидатал Босния ва Гьерсек • Косово

Цоги мацIазда

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.