شبه الجزيره الايبيريه

شبه الجزيره الايبيريه (اسبانى: La Península Ibérica), او ايبيريا هی شبه جزيره فى جنوب غرب اوروبا, و بتشمل اسبانيا و البرتغال و جبل طارق و اندورا و منطقة صغيره جدا فى فرنسا. ايبيريا هی تانى أكبر شبه جزيره فى أوروبا, و مساحتها 582.860 كيلومتر2 (225.040 ميل2).

Iberian map europe
شبه الجزيرة الايبيرية فى أوروبا و تحديد البلدين الرئيسيين فيها, اسبانيا و البرتغال.

اصل الاسم

اسم ايبيريا مشتق من نهر ايبير, و حالياً يسمى نهر ايبرو.

مصادر

الاسترداد

الإسترداد (بااسپانى: Reconquista \ريكونكويستا\) او سقوط الأندلس كانت فترة تقارب من 800 سنة فى العصور الوسطى من سنة 711 لسنة 1492, قدرت فيها الممالك المسيحية فى شبه الجزيره الايبيريه إنها تسترد السيطرة على شبه الجزيرة الايبيرية من المسلمين.

فى القرن السابع سيطر المسلمين على شبه الجزيره بشكل شبه كامل ماعادا اجزاء رئيسية من جاليسيا و استورياس و كانتابريا و بلاد الباسك.

بحلول القرن التلاتاشر كان كل اللى اتبقى تحت حكمالمسلمين هو المملكة النصرية فى جرانادا اللى اتهزمت سنة 1492. الاسترداد ابتدا على طول بعد دخول المسلمين،من اهم مراحل الاسترداد, معركة كوڤادونجا و تأسيس مملكة أستورياس, تأسيس شارلمان (768-814) ماركا هيسبانيكا للدفاع عن الحدود بين فرانكيا والمسلمين, استرداد توليدو, و استرداد جرانادا.

طول فترة الاسترداد الوضع فى ايبيريا كان متعقد, الحكام المسيحيين حاربوا بعضيهم و الحكام المسلمين حاربوا بعضيهم, والتحالفات بين الأديان كانت عاديه. الحرب على طول الحدود بين المسيحيين والمسلمين كان فيها فترات سلام طويله . المسلمين مابطلوش يحاولو استعادة اراضيهم. و كان فيه مرتزقة بيحاربو ببساطه لمصلحة اللى يدفع أكثر😊

الفتوحات الإسلاميه

الفتوحات الاسلاميه هي مجموعة حروب عسكريه شنها المسلمين على الفرس

و الامبراطوريه البيزنطيه و الڤيسيجوث. بدأت الحروب من سنة 632 و الي سنة 732 فى عهد الخلفا الراشدين و فى عهد الخلافه الأمويه. نتايج الحروب كانت انتشار واسع للاسلام خارج شبه الجزيره العربيه , و انتشار اللغه العربيه فى بلاد و مناطق مثل مصر و الشام و شمال افريقيا و سقوط الامبراطوريه الفارسيه و ضياع اجزاء كبيره من الامبراطوريه البيزنطيه و تحول جيوش المسلمين لقوه عسكريه عظمى, و بعد ذلك ظهور الحضارة الاسلاميه.

بيلايو

پيلايو (اسبانى: Pelayo) نبيل من استورياس فى سنة 718 اتمرد ضد المسلمين لكن فشلت الثورة. فى سنة 722 حاول بلايو مرة تانيه و هزم بلايو و مجموعة من الاستوريانيين من بينهم شوية نبلا من الڤيثيجوث, المسلمين فى معركة كوڤادونجا و اسس بيلايو مملكة أستورياس و دى كانت بداية الفترة المعروفة باسم مرحلة الاسترداد علشان استعادة السلطة المسيحية فى شبه الجزيرة الايبيرية. مملكة أستورياس حكمت استورياس و كانتابريا و ناڤارا و شمال اراجون.

پيلايو حكم استورياس من سنة 718 لحد ما مات سنة 737.

جيبرالتار

جيبرالتار او جبل طارق (انجليزى : Gibraltar) هى واحده من مناطق الحكم الذاتى التابعه لبريطانيا و موجوده فى فى جنوب شبه الجزيره الايبيريه على مدخل البحر المتوسط و بتطل على مضيق جيبرالتار.

مساحة جيبرالتار 6.843 كم2 و بتحدها اسبانيا من الشمال.جيبرالتار كانت مركز مهم للقوات المسلحه البريطانيه و اليوم يوجد بها قاعدة الاسطول الملكى البريطانى.

جيبرالتار كلمه اصلها عربى (جبل طارق) نسبه للقائد العسكرى البربرى طارق ابن زياد اللى عبر منها لشبه الجزيره الايبيريه سنة 711 فى عهد الخليفه الاموى العربى الوليد ابن عبد الملك.

سيفارديم

اليهود السيفارديم (كلمة سيفارديم جمع سيفاردى) (Sephardi Jews) ، ده الاسم اللى بيتقال على اليهود الشرقيين اللى اصلهم من شبه الجزيره الايبيريه (اسبانيا و البورتغال دلوقتى) و بيتمايزو عن باقى اليهود الاشكينازيم او اليهود الميزراحيم.

قلعة سان سيرفاندو

قلعة سان سيرفاندو (بالاسبانى: Castillo de San Servando) هى قلعه من العصور الوسطى فى مدينة توليدو فى اسبانيا على ضفاف نهر تاخو.اتبنت القلعه فى الاول عشان تكون دير سنة 1088 ايام الملك الفونسو السادس و بعدين اتحولت لحصن عسكرى عشان يقف فى وش الغزاه المسلمين لو حاولو يعدو كوبرى الكانتارا القريب من القلعه.

بعد ما انطرد المسلمين بالكامل من شبه الجزيره الايبيريه ، فقدت القلعه اهميتها العسكريه و دورها فى الدفاع عن مدينة توليدو و بالتالى اتنست مع مر الايام.

سنة 1874 اتعاد ترميمها من تانى و اتعمل فيها مدرسه و ساحه ملكيه و جامعه و مبانى للدراسه و المؤتمرات. القلعه من التحف المعماريه الجميله فى اسبانيا و بتتميز بابراجها اللى شكلها اسطوانى و اقواسها اللى بتشبه حدوة الحصان.

قوطى

القوطى او القوطيه (‹gutiska razda›) هى لغه جرمانيه شرقيه منقرضه تبع عيلة اللغات الهيندو-اوروبيه و كان بيتكلمها القوطيين فى جنوب اسكندنافيا و اللى بعدين هاجرو على شرق أوروبا و بعدين على جنوب اوروبا و جنوب غربها زى ايطاليا و هيسبانيا و داتشيا.اللغه القوطيه انقرضت فى الاغلب فى القرن التامن.اقدم وثيقه مكتوبه بالقوطى بيرجع تاريخها للقرن الرابع (مخطوط عباره عن ترجمه للكتاب المقدس) و السبب اللى ورا انقراضها هو الهزيمه بتاعة القوطيين على ايد الفرنكيين فى ايطاليا فى القرن السادس و انعزالها فى اقصى جنوب غرب اوروبا (شبه الجزيره الايبيريه).

المخطوطات بتاعة اللغه القوطيه مهمه جدا للعلما بتوع اللغويات المقارنه لانهم بيعتبروها اقدم مخطوطات مكتوبه بلغه من اللغات الجيرمانيه.

القوطى كانت بتكتب بابجديه حاصه بيها اسمها الابجديه القوطيه اخترعها اسقف مسحيى اسمه اولفياس فى القرن الربع و كتب بيها ترجمته للكتاب المقدس.

پورتوجال

الپرتغال ( بالبرتغالى : Portugal; mirandés: Pertual, رسمى: الجمهوريه الپورتوغاليه (پورتوغالى: República Portuguesa; mirandés: República Pertuesa) بلد فى شبه الجزيره الايبيريه.

بلغات تانيه

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.