بحر ايجه

بحر ايجه ( باليونانى : Αιγαίο Πέλαγος - بالتركى : Ege Denizi ) دراع من البحر المتوسط طوله 644 كم، و عرضه 322 كم، بين اليونان و اسيا الصغرى. بيربطه الدردنيل بـ بحر مرمره. فيه جزر صغيره كتيره. اسمه القديم ارخيبلاجو Αρχιπέλαγος .

Aegean with legends
بحر ايجه
ارخبيل

الارخبيل (فرنساوى: archipelago نطق: /Naipaul/) هو عباره هن سلسله او مجموعه من الجزر.

اسيا الصغرى

اسيا الصغرى Asia Minor - بتتسمى كمان " الأناضول " Anatolia - شبه جزيره فى أقصى غرب قارة اسيا ، بيحدها البحر الاسود من الشرق و البحر المتوسط من الجنوب و بحر ايجه من الغرب . بحر مرمره و مضايق البسفور و الدرنيل بيوصلوا البحر الاسود ببحر ايجه. اسيا الصغرى بتحتلها هضبة الاناضول و هى هضبه عاليه حواليها جبال منها جبال طوروس فى الجنوب.

اسيا الصغرى كانت ملتقى الحضارات القديمه لان انهار دجله و الفرات بيربطوها بـ بلاد بين النهرين و سواحلها بتربطها باليونان. بعد تدهور الحيثيين ظهرت مستعمرات يونانيه على سواحلها و بكده اتصل اليونانيين بـ ليديا و فريجيا و طرواده. لما غزا الفرس اسيا الصغرى قامت الحروب اللى اتعرفت باسم الحروب الفارسيه. اسكندر الاكبر قدر يدمج اسيا الصغرى فى امبراطوريته لكن بعد ما مات اتقسمت على ولايات صغيره و كان جزء من ساحلها الجنوبى ضمن الامبراطوريه البطلميه المصريه ، لغاية ما وحدوها من تانى. فى العصور الوسطى قامت عليها ممالك زى سلطنة السلاجقه و مملكة كيليكيا ( أرمينيه الصغرى ). فى زمن البيزنطيين فضلت هدف لهجمات عسكريه بطريقه مستمره لغاية ما استولى عليها الاتراك العثمانليه ما بين القرنين 13 و 15. المؤرخين العرب سموا سكان اسيا الصغرى " روم " سواء البيزنطيين او الأتراك العثمانيه.

البحر الاسود

البحر الاسود ، بحر داخلى ( 400 414 كم مربع ) ، أقصى عمق فيه 2,212 متر. البوسفور و بحر مرمره و الدردنيل بيربطوه بـ البحر المتوسط. حواليه بلغاريا و رومانيا و روسيا و أوكرانيا و جورجيا و تركيا. أهم موانيه أوديسا و باتومى. بتصب فيه انهار الدانوب و الدنيبر و الدون. فى العصور الوسطى اتعرف بإسم بحر بنطش و بحر القسطنطينيه.

البوسفور

البوسفور مضيق طوله 32 كم و اتساعه 549 م فى اضيق اجزائه ، بيوصل البحر الاسود و بـ بحر مرمره ، و بيفصل تركيا الاوروبيه عن تركيا الاسيويه ، استانبول على ضفتيه.

الدردنيل

الدردنيل (تركى: Çanakkale Boğazı; يونانى: Δαρδανέλλια) هو مضيق ضيق فى شمال غرب توركيا طوله 61 كم و اتساعه ما بين 1.2 لـ 6 كم و عمقه 55 م فى المتوسط، بيوصل بحر ايجه و بـ بحر مرمره، و بيفصل توركيا الاوروپيه عن تركيا الاسيويه.

ايلان الكردى

ايلان عبد الله الكردى (2012 - 2 سبتمبر 2015) طفل سورى اسمه الحقيقى الان شنو من اكراد سوريا ، كان لقاه عسكرى تركى وهو ميت على ساحل مدينة بودروم فى توركيا بعدما غرق القارب اللى كان راكبه مع اسرته فى بحر ايجه وهما بيحاولوا يهربوا لاليونان من الحرب الاهليه السوريه . و كان سبب موته هو الغرق بعدما وقع من ايد ابوه فى البحر ، ومات معاه فى نفس الحادثة أمه وأخوه .

اتشيعت جنازة ايلان هو وأمه وأخوه يوم 4 سبتمبر 2015 واندفنوا فى مدينة عين العرب فى شمال سوريا .

بحر مرمره

بحر مرمره (بالتوركى:Marmara Denizi او باليونانى القديم:بروبونتيس Προποντίς ) هو بحر بيربط بين البحر الاسود و بحر ايجه و بيفصل بين توركيا الاوروبيه عن توركيا الاسيويه و بقسم استانبول لنصين واحد اوروبى و واحد اسيوى..مضيق البوسفور بيربط بينه و بين البحر الاسود و مضيق الدردنيل بينه و بين بحر ايجه.

بطليموس العاشر

بطليموس العاشر اليكساندر 1 - باليوناني : Πτολεμαῖος Ἀλέξανδρος ( اتوفي سنة 88 قبل الميلاد ). اخو بطليموس التاسع. حكم مع امهم كليوباترا التالته بعد ما طردت بطليموس التاسع اللى كون لنفسه مملكه فى قبرص. حكم من سنة 107 ق.م لغاية سنة 89 ق.م، بعد ما قتل امهم رجع بطليموس التاسع مصر وطرد الإسكندرانيه بطليموس العاشر. إتقتل فى معركه بحريه فى قبرص.

تحوتمس التالت

تحوتمس التالت ( اتوفى 1450 ق.م ) ملك مصر من الاسره الفرعونيه التمنتاشر ، بيعتبر عادة اعظم ملوك مصر القديمه. قائد عسكرى كبير وصلت الامبراطوريه المصريه فى عهده لأكبر توسع ليها. حكم تحوتمس التالت مصر بعد ابوه تحوتمس التانى فى سنة 1504 قبل الميلاد. اول عشرين سنه من حكمه الطويل سيطرت على الدوله مرات ابوه و عمته الملكه حتشبسوت اللى كانت وصيه على عرش مصر. بعد وفاة حتشبسوت بدأ حملة توسع عسكرى و استولى على كل سوريا و ضمها للامبراطوريه المصريه و عدا الفرات و فى الجنوب وصل لنبته فى النوبه (السودان دلوقتى). بيعتبر تحوتمس التالت مؤسس الامبراطوريه المصريه و بنى معابد و اثارات خلدت ذكرى انتصاراته الضخمه.

جبل اثوس

جبل آثوس (باللغة اليونانية: Όρος Άθως)، ويتسمى برضه بالجبل المقدس يقع فى شمال اليونان ويعتبر منطقة نسكية، فيقيم هناك رهبان من مختلف الكنائس الأرثوذكسية. يحتل الجبل أقصى شرق النتؤات الثلاثة لشبه جزيرة كالسيديس(و تنطق باليونانية خالكذيكيس)، والتي تقع بدوها ضمن مقاطعة مقدونيا اليونانيه المطلة على بحر ايجه.

حضاره ايجيه

الحضاره الايجيه اسم عام بيطلق على الحضارات اللى قامت فى منطقة بحر ايجه قبل قيام الحضاره اليونانيه. بتعتبر اساس الحضاره اليونانيه. اهم مراكزها كانت فى جزيرة كريت و بتتسمى الحضاره المينونيه ، و فى ميكينى فى شمال شرق البيلوبونيس و بتتسمى الحضاره الميكينيه ، و فى طرواده و اماكن تانيه فى بحر ايجه.

حمام (عماره)

حمام ، فى البنا و العماره ، اوده مخصصه للحما. بيرجع تاريخ بنا الحمامات لمصر و الحضارات القديمه فى منطقة بحر ايجه زى ( فى الحضاره المينونيه ) اللى اتلاقت فيها بقايا حمامات فى قصور مدن كنوسوس و تيرنيس. اليونانيين القدام قسموا حماماتهم لأقسام مزوده بالمايه السخنه و اماكن للغطس. فى ايام الرومان اتطورت الحمامات لدرجه كبيره من الترف و الزينه باستعمال الموزاييك ( الفسيفساء) و الرخام النادر و المعادن المطليه بالدهب. فى روما موجود بقايا من حمامات الامبراطور تيتوس ( ح سنة 81 ) و كراكلا ( 212 - 235 ). و فيه فى بومبيي بقايا حمامات شعبيه. فى مصر فى العصور الوسطى و بالذات فى عصر الدوله المملوكيه اتعرفت الحمامات الشعبيه و كانت اعدادها كبيره جداً فى مدينة القاهرة و كانت فيه حمامات مخصصه للرجاله و حمامات مخصصه للستات ، و كانت حيطانها متزينه بالمناظر الجميله و المايه السخنه كانت بتستخدم فيها. بقايا من الحمامات دى لسه موجوده فى القاهره القديمه.

شوف كمان : حمامات القاهره التاريخيه, اماكن اكسسوارات الحمام.

رودس

رودس ( باليونانى : Ρόδος )، جزيره يونانيه فى بحر ايجه فى اتجاه الساحل الجنوبى الغربى لـ اسيا الصغرى ، مساحتها 1400 كم مربع ، و هى اكبر جزر الدوديكانيز. عاصمتها رودس على ساحلها الشمالى الشرقى. جزيرة رودس جبليه من جوه و ليها شريط ساحلى خصب. سكانها بيشتغلوا فى صيد السمك و الاسفنج. رودس من الاماكن السياحيه اللى بيزورها سياح كتير.

وصلت رودس الذروه كقوه تجاريه و مركز ثقافى فى القرنين 4 و 3 قبل الميلاد ، و كان فيها تمثال من عجايب الدنيا السبعه. حكمتها روما و بعدين حكمها البيزنطيين. استولى عليها الأتراك سنة 1282 لكن فرسان الاسبتاريه استعادوها منهم سنة 1309. غزاها الاتراك تانى سنة 1522 ، و فضلت فى ايدهم لغاية ما ايطاليا اخدتها سنة 1915. بعد الحرب العالميه التانيه استولت عليها قوات الحلفاء و بعدين اتنازلت عنها لليونان فى سنة 1947.

شعوب البحر

شعوب البحر، سكان جزر بحر ايجه. لعبوا دور كبير فى القرن 12 ق.م. لما هاجروا بأعداد كبيرة لـ مصر و مناطق فى الشرق الادنى. من أهم قبايلهم الشردان و الماشوش و الثكاى و التشكل. هاجموا مصر فى عهد رمسيس التاني و مرنبتاح.

قوله

قوله (باليونانى:Καβάλα ، بتتنطق كاڤالا) مدينه فى شرق مقدونيا فى اليونان. مينا على خليج قوله فى بحر ايجه. مركز التبغ الرئيسى فى اليونان ، المينا بتاعتها صناعيه و بتعتبر أهم مينا فى شرق اليونان بعد سالونيكى. أخدتها بلغاريا من تركيا فى حرب البلقان الاولى ، و اتنازلت عنها لليونان سنة 1913 بعد حرب البلقان التانيه.

كريت

كريت او كريتى (يونانى: Κρήτη Kriti او Krētē) هى جزيره يونانيه فى بحر ايجه و بمساحتها اللى بتساوى 8,336 كم2 بتعتبر اكبر جزيره فى اليونان و خامس اكبر جزيره فى البحر المتوسط. جزيرة كريت من الناحيه الاداريه بتعتبر واحده من التلاتاشر اقليم اللى بتتكون منهم اليونان.

عاصمة الجزيره اسمها هيراكليون و عايش فيها 623,666 واحد و من المدن الكبيره التانيه اللى فى جزيرة كريت كانيا و ريثيمنون.

اقتصاد الجزيره بيعتمد على السياحه و على الزراعه و بتشتهر بزراعة العنب و الزتون و الفواكه.

كريت كانت مهد الحضاره المينونيه اقدم الحضارات اللى قامت على ارض اليونان (2600–1454 ق م).

ماشوش

ماشوش، زيهم زى الشردان شعب من شعوب البحر (سكان جزر بحر ايجه) اللى أغارت على مصر ايام الاسرتين 19 و 20. الشردان استوطنو جزيرة سردينيا اللى اشتق اسمها من اسمهم ، و الماشوش استوطنوا فى قورينه ( الشحات فى ليبيا دلوقتى ) ، و هاجرت منهم جماعات على مصر بسبب ضم اعداد منهم للجيش المصرى كمرتزقه و قعدوا فى أهناسيه و مع مرور السنين اتمصروا. شيشنق اللى اتولد فى مصر بعد قرون من هجرة الماشوش لمصر و وصل لمنصب القائد العام للجيوش المصريه و استغل الضعف اللى صاب الاسره 21 و اسس الاسره 22 كان من نسلهم.

ميخائيل التالت ميفوروس

ميخائيل التالت موفوروس Michael III Mophorus ، او ميخائيل التالت فريجيان Michael III Phrygian ، او ميخائيل التالت اموريان Michael III Amorian ، لقب موفوروس معناه الخمورجى ὀ Μέθυσος ( قسطنطينيه، 838 - قسطنطينيه، 23 سبتمبر 867 ) امبراطور بيزنطى و اخر الامبراطره من الاسره الفريجيانيه او الاموريه. اتميز عهده بترجيع استعمال الرسوم و الايقونات للكنيسه البيزنطيه و الحملات العسكريه الناجحه ضد العرب و السلافيين.

ميخائيل كان اصغر ولاد الامبراطور ثيوفيلوس Theophilos و الامبراطوره ثيودورا Empress Theodora و قعد على عرش بيزنطه فى 20 يناير 842 و هو لسه طفل بعد ما اتوفى ابوه، فإتعمل مجلس وصايه تحت رياسة امه تيودورا و وزيرها تيوكتيستوس Theoktistos. بعد سنه من تنصيب ميخائيل التالت استعمال الايقونات رجع تانى فى الكنيسه البيزنطيه مع تحفظات كنسيه. و فى سنة 843 قامت حملات ضد السلافيين فى اليونان و ضد العرب فى اسيا الصغرى و منطقة بحر ايجه و قدر البيزنطين انهم يستردو جزيرة كريت من العرب بصوره مؤقته. و فى 854 الاسطول البيزنطى استولى على دمياط فى مصر.

بسبب خلافات مع امه اتأمر ميخائيل مع خاله بارداس Bardas و قتلو تيوكتيسنوس فى نوفمبر 855 ، و فى مارس 856 قدر ميخائيل بمساعدة بارداس انه يتحكم فى الدوله بطريقه مباشره ، و لما حاولت امه تيودورا انها تستعيد مكانتها اتنفت هى و اخواته البنات على دير.

بارداس بقى هو القوه المحركه فى نظام الحكم الجديد. ايجناتيوس Ignatius بطريرك قسطنطينيه اللى كان بيأيد تيودورا اتعزل سنة 858 و اعوانه طالبو مساعده من بابا روما اللى امر فى 863 بترجيعه لمنصبه ، لكن اكمن ميخائيل رفض انه يعزل البطريرك الجديد فوتيوس Phottius حصل انفصال مابين الكنيسه البيزنطيه و الكنيسه اللاتينيه ( الكاتوليكيه ).

استمرت انتصارات جيش البيزنطيين على العرب و فى 859 قاد ميخائيل التالت بنفسه حمله عسكريه ضد العرب وصلت لحد الفرات. و فى حمله تانيه برضه ضد العرب فى سنة 860 اضطر ميخائيل انه يرجع بالجيش لقسطنطينيه بسبب حصار روسى اتضرب عليها ، لكن الروس فى الأغلب انسحبو قبل وصول ميخائيل قسطنطينيه. فى الفتره دى وقع ميخائيل تحت تأثير رئيس بلاطه باسيلوس المقدونى Basil the Macedonianاللى قدر يسمم افكار ميخائيل ضد بارداس ، و اتأمر ميخائيل مع باسيل و اتقتل بارداس فى ابريل 865على ايد باسيل.

فى مايو 866 ميخائيل نصب باسيلوس امبراطور-مشارك و بعدها بسنه باسيلوس خطط عمليه لإغتيال ميخائيل فإتقتل ميخائيل فى قسطنطينيه فى 23 سبتمبر 867. بعد قتل ميخائيل التالت انفرد باسيلوس الاول المقدونى بحكم الامبراطوريه.

رغم ان ميخائيل التالت كان امبراطور قاسى جداً و شخصيته مهزوزه لكن فيه مؤرخين كتار فى العصر الحديث بيأكدو انه ماكانش مهزوز بالدرجه اللى ممكن توحى بيه تسميته " الخمورجى ". رأى المؤرخين دول بتعضده انتصاراته العسكريه على العرب. و بيقول المؤرخين ان سقطاته فى الأغلب اتبالغ فيها عن طريق مؤرخين من عصره عازو انهم يلاقو تبرير لقتله على ايد باسيلوس و اعوانه.

بلغات تانيه

This page is based on a Wikipedia article written by authors (here).
Text is available under the CC BY-SA 3.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.